II SA/Kr 757/18
WyrokWSA w Krakowie2018-08-21
Skład orzekający: Małgorzata Łoboz, Tadeusz Kiełkowski, Anna Szkodzińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka akcyjna, która zleciła usunięcie drzew i udzieliła pełnomocnictwa wykonawcy, ponosi odpowiedzialność za wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia, nawet jeśli wykonawca działał niezgodnie z umową lub bez uzyskania zezwolenia?Ratio decidendi
Spółka akcyjna, która zleciła usunięcie drzew i udzieliła pełnomocnictwa wykonawcy, ponosi odpowiedzialność za wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. Okoliczność, że wykonawca działał niezgodnie z umową cywilnoprawną lub bez uzyskania zezwolenia, nie wyłącza odpowiedzialności zleceniodawcy, który miał zamiar usunięcia drzew, znał cel i zakres umowy, a także ponosi ryzyko związane z wyborem wykonawcy. Spółce przysługuje roszczenie wobec wykonawcy prac.Stan faktyczny
Spółka akcyjna zleciła usunięcie drzew z należących do niej działek i udzieliła pełnomocnictwa wykonawcy do uzyskania zezwolenia. Wykonawca usunął drzewa bez wymaganego zezwolenia. Organy administracji wymierzyły spółce karę pieniężną za usunięcie drzew bez zezwolenia. Spółka zaskarżyła decyzję, podnosząc m.in. brak swojej odpowiedzialności, wadliwe ustalenie stron postępowania oraz błędne wyliczenie kary. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: WSA Tadeusz Kiełkowski NSA Anna Szkodzińska (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r., znak: [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew skargę oddala.
Uzasadnienie:
Decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 i art. 89 ust. 1, 4, art. 85 ust. 4a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2016 r., poz. 2134 ze późn. zm.) oraz uchwały nr XXXVI/355/2017 Rady Miejskiej w Tarnowie z dnia 23 lutego 2017 r w sprawie wysokości stawek opłat za usuniecie drze i krzewów (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego poz. 1832) Prezydent Miasta Tarnowa wymierzył [...] S.A. z siedzibą w T. karę administracyjna za usunięcie bez wymaganego zezwolenia z terenu działek nr [...], [...], [...] obr. [...] przy ul. [...] w Tarnowie wymienionych w decyzji drzew w wysokości 401 730 zł.
Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło ww. decyzję w całości i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 i art. 89 ust. 1i 4b ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2016 r., poz. 2134 ze zm.), rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usuniecie drzew i krzewów (Dz. U. z 2017 r., poz. 1330) Prezydent Miasta Tarnowa wymierzył [...] S.A. z siedzibą w T. administracyjną karę pieniężną za usunięcie bez wymaganego zezwolenia z terenu działek nr [...], [...], [...] obr. [...] przy ul. [...] w Tarnowie wymienionych w decyzji drzew w wysokości 816 390 zł.
Decyzją z dnia [...] października 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło ww. decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 i art. 89 ust. 1, 4, art. 85 ust. 4a, art. 86 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2016 r., poz. 2134 ze zm.) uchwały Nr XXXVI/355/2017 Rady Miejskiej w Tarnowie z dnia 23 lutego 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usuniecie drzew i krzewów (Dz. Urz. Woj. Małop. poz. 1832) Prezydent Miasta Tarnowa wymierzył [...] S.A. z siedzibą w T. administracyjną karę pieniężną za usunięcie bez wymaganego zezwolenia z terenu działek nr [...], [...], [...] obr. [...] przy ul. [...] w Tarnowie wymienionych w decyzji drzew w wysokości [...] zł.
Decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. na podstawie art. 138 § 2 kpa, art. 88 i 89 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2018 r., poz. 142) Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło ww. decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że jakkolwiek drzewa zostały usunięte przez K. M., to nie jest on podmiotem zobowiązanym do uiszczenia kary, ponieważ działał na zlecenie [...] S.A. W konsekwencji K. M. nie jest stroną postępowania. Konieczność umorzenia w stosunku do niego postępowania stanowi powód uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, który to powód, – co Kolegium przyznaje – dotychczas nie był dostrzeżony.
Decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. ([...]) na podstawie art. 105 §1 kpa Prezydent Miasta Tarnowa umorzył postępowanie w stosunku do K. M. działającego pod firmą [...] s.c. K. M..
Decyzją z dnia [...] marca 2018 r. ([...]) Prezydent Miasta Tarnowa, na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 i art. 89 ust. 1, 4, art. 85 ust. 4a, art. 86 ust. 1 ust 1 pkt 7 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2018 r., poz. 142) uchwały Nr XXXVI/355/2017 Rady Miejskiej w Tarnowie z dnia 23 lutego 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz. Urz. Woj. Małopol. poz. 1832)
I. wymierzył [...] S.A. ul. [...], [...] administracyjną karę pieniężna za usunięcie bez wymaganego zezwolenia z terenu działek nr [...], [...], [...] obr. [...] przy ul. [...] w Tarnowie 129 drzew wymienionych gatunkowo ze wskazaniem obwodu każdego z osobna;
II. Ustalił wysokość administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia drzew wymienionych w pkt l decyzji na kwotę 384 030 zł.
Organ I instancji podał, że w dniu [...] marca 2017 r., przy udziale pracowników Straży Miejskiej zostały przeprowadzone oględziny na działkach przy ul. [...] w Tarnowie. Ustalono, że usunięte zostały drzewa, których obwód przekroczył 50 cm (lipa drobnolistna, klon, jawor) oraz 100 cm (klon jesionolistny, robinia akacjowa) mierzony na wysokości 1,3 m. Wykonano również dokumentacje fotograficzną.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. dopuszczono dowód z opinii biegłego w celu uzyskania informacji dotyczącej ilości oraz gatunków drzew usuniętych z działek nr [...], [...], [...]. W trakcie oględzin przeprowadzonych dnia [...] kwietnia 2017 r. na ww. działkach w obecności prezesa [...] S.A. K. C., K. M. (firma [...] s.c K. M. – wykonawca wycinki), S. S. (biegłego) oraz przedstawicieli Urzędu Miasta Tarnowa i Straży Miejskiej ustalono, że: na przedmiotowych działkach oznakowane zostały 143 sztuki pni drzew gatunków lipa drobnolistna, kasztanowiec zwyczajny, klon jawor, robinia akacjowa, jesion wyniosły; drzewa oznaczone numerami od 1 do 31 znajdowały się na działce nr [...], natomiast pozostałe (od nr 32 do 143) na działkach nr [...], [...]; 3; oznakowane pnie to pozostałości po drzewach usuniętych w ostatnim czasie; według oświadczenia M. G. oraz K. M. drzewa zostały usunięte w marcu 2017 r., a przyczyną usunięcia drzew był zły stan zdrowotny niektórych drzew oraz zagrożenie bezpieczeństwa; drzewa zostały usunięte przez firmę [...] s.c. K. M. na zlecenie właściciela działek nr [...], [...], [...] ([...] S.A. w T. ). Od dnia 22 marca 2017 r. działka nr [...] należy do firmy [...], której właścicielem jest K. C.. K. C. oświadczył, że przed zakupem nieruchomości nie miał wiedzy na temat drzew znajdujących się na działce – nie wiedział, czy jest porośnięta drzewami, czy pozbawiona drzew. Z analizy w sprawie wycinki drzew z dnia [...] kwietnia 2017 r. dokonanej przez S. S. wynika, że dokonano pomiaru 143 pniaków, z czego pniaki o nr 1-31 znajdują się na działce należącej obecnie do K. C., a pniaki o numerach 32 - 143 położone są na działkach [...] i [...], których właścicielem jest [...] S.A.
Ustalono, że w myśl obowiązującej ustawy o ochronie przyrody, dopuszczającej wycięcie drzew bez zezwolenia, granicą jest obwód pnia na wysokości 1,3 metra wynoszący 100 cm dla gatunków szybko rosnących (w tym przypadku kasztanowiec i robinia) oraz 50 cm dla pozostałych gatunków (tu: lipa, jawor, jesion). Na 143 wycięte drzewa tylko 14 mieści się w kryteriach dopuszczenia do usunięcia bez zezwolenia, a pozostałe 129 drzewa te kryteria przekracza. Drzewo numer 17 (kasztanowiec zwyczajny), posiadało obwód na pierśnicy równy 100 cm, co oznacza, że w dniu wycinki nie było wymagane uzyskiwanie zezwolenia na usunięcie drzewa. Wyniki ww. analizy zakwestionował K. M., czemu dał wyraz w pimie z dnia 9 maja 2017 r.
W oparciu o miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Miasta Tarnowa zatwierdzony Uchwałą Nr LII/660/2010 Rady Miejskiej w Tarnowie z dnia 24 czerwca 2010 r. (Dz. Urz. Woj. Małop. z dnia 13 sierpnia 2010 r., Nr 421., poz. 3043) ustalono, że w rejonie byłej strefy Zakładów [...] przedmiotowe działki zlokalizowane są w terenie oznaczonym symbolami: 6.PU i 10.ZL (PU - teren zabudowy magazynowo - składowej, ZL-teren lasów) - zaświadczenie znak sprawy: [...] z dnia 18 października 2017 r. Z kolei z operatu ewidencji gruntów wynika, że działki nr [...], [...], [...] od dnia 1 marca 2017 r. do dnia 15 października 2017 r. nie zmieniły użytku i klasy bonitacyjnej, jak również nie wpłynął wniosek o wprowadzenie zmian związanych z klasyfikacją działek na skutek dokonanej wycinki drzew - pismo znak: [...] z dnia 18 października 2017 r.
Organ I instancji wskazał, że stosując się do zaleceń organu odwoławczego dokonano porównań wyliczeń kar i uwzględniono kwotę względniejszą dla strony na podstawie art. 85 ust. 1 i 4a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz na podstawie Uchwały nr XXXVI/355/2017 rady Miejskiej w Tarnowie z dnia 23 lutego 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów. Uwzględniono zalecenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, dlatego zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 7 ustawy o ochronie przyrody w stosunku do drzew określonych numerami 9, 12, 13, 15, 17, 18, 19, 20, 26, 30, 33, 37, 40, 46, 47, 48, 58, 77, 84, 86,106,114 administracyjną karę pieniężną ustalono w wysokości takiej opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby takiego zwolnienia nie było (art. 89 ust. 1 in fine ustawy o ochronie przyrody). Równocześnie wydając decyzję, ze względu na brak kłód wyciętych drzew uwzględniono zapisy art. 89 ust. 4 ustawy, który przewiduje, że jeżeli ustalenie obwodu usuniętego lub zniszczonego drzewa jest niemożliwe, z powodu braku kłody, obwód do wyliczenia administracyjnej kary pieniężnej ustala się, przyjmując najmniejszą średnicę pnia i pomniejszając wyliczony obwód o 10 %. Wyniki pomiarów średnic dokonanych przy ustalaniu obwodów drzew znajdują się w opinii przygotowanej przez mgr inż. S. S. (średnica pniaka bez kory).
Organ nałożył karę wyłącznie na [...] S.A., pomimo że od dnia 22 marca 2017 r. właścicielem działki nr [...], na której dokonano wycinki drzew jest K. C., gdyż usunięcie drzew nastąpiło przed dniem 22 marca 2017 r. Ponadto, pomimo, iż drzewa z działek nr [...], [...], [...] zostały usunięte przez firmę [...] s.c. K. M., odpowiedzialność za ich usunięcie ponosi [...] S.A., który w trakcie prowadzonej wycinki drzew był właścicielem działek nr [...], [...], [...] i zlecił ich usunięcie.
Od powyższej decyzji odwołanie złożył [...] S.A. W odwołaniu podniesiono, że organ I instancji błędnie zastosował w sprawie przepisy ustawy obowiązujące od dnia 17 czerwca 2017 r.; postępowanie wyjaśniające trwało dłużej niż 60 dni, co winno być poczytywane jako "uzgodnienie zezwolenia"; naliczenie opłat nie powinno być wyższe, niż to wynika z przeliczenia obwodów drzew. Odwołująca się strona podała nadto, że naliczenie opłaty doprowadzi spółkę do upadłości, dlatego zobowiązała się nasadzić 100 sztuk drzew na działkach o nr [...] oraz [...] w ramach polubownego zakończenia postepowania.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. ([...]) na podstawie art. 138 §1 pkt 1 i art. 189c kpa Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz podał, co następuje:
W niniejszej sprawie zastosowanie znajduje przepis art. 189c kpa, zgodnie z którym, jeżeli w czasie wydawania decyzji w sprawie administracyjnej kary pieniężnej obowiązuje ustawa inna niż w czasie naruszenia prawa, w następstwie którego ma być nałożona kara, stosuje się ustawę nową, jednakże należy stosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli jest ona względniejsza dla strony.
Organ l instancji dokonał porównania wyliczonych kar. W stanie prawnym, który obowiązuje od 17 czerwca 2017 r. wysokość administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie w/w drzew wyniosłaby 816 390 zł. Wobec tego słusznie przyjęto, że korzystniejsze dla strony jest obliczanie opłaty na podstawie z art. 85 ust. 1 i 4a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz na podstawie uchwały Nr XXXVI/355/2017 Rady Miejskiej w Tarnowie z dnia 23 lutego 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 7 ustawy o ochronie przyrody nie nalicza się opłat za usunięcie drzew, których obwód pnia mierzony na wysokości 130 cm nie przekracza: a) 120 cm - w przypadku topoli, wierzb, kasztanowca zwyczajnego, klonu jesionolistnego, klonu srebrzystego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego, b) 80 cm w przypadku pozostałych gatunków drzew, w celu przywrócenia gruntów nieużytkowanych do użytkowania innego niż rolnicze, zgodnego z przeznaczeniem terenu, określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowana terenu. Na tej podstawie ustalono wysokość kary w wysokości takiej opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby takiego zwolnienia nie było (art. 89 ust. 1 in fine ustawy o ochronie przyrody). Powyższe dotyczy drzew wymienionych w pkt l. decyzji organu l instancji i oznaczonych numerami 9, 12, 13, 15, 17, 18, 19, 20, 26, 30, 33, 37, 40, 46, 47, 48, 58, 77, 84, 86, 106, 114. Równocześnie wydając decyzję, ze względu na brak kłód wyciętych drzew, organ l instancji prawidłowo uwzględnił zapisy art. 89 ust. 4 ustawy, który przewiduje, że jeżeli ustalenie obwodu usuniętego lub zniszczonego drzewa jest niemożliwe, z powodu braku kłody, obwód do wyliczenia administracyjnej kary pieniężnej ustala się, przyjmując najmniejszą średnicę pnia i pomniejszając wyliczony obwód o 10 %.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu należy wskazać, że tryb wynikający z treści art. 83a ust. 6 ustawy o ochronie przyrody nie ma w tym wypadku zastosowania. Tryb uregulowany w tym przepisie dotyczy bowiem uzgodnienia zezwolenia na usunięcie drzewa w pasie drogowym drogi publicznej, z wyłączeniem obcych gatunków topoli, oraz zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu na obszarach objętych ochroną krajobrazową w granicach parku narodowego albo rezerwatu. Wówczas wymagane jest uzgodnienie odpowiednio z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska lub z dyrektorem parku narodowego albo regionalnym dyrektorem ochrony środowiska. Niniejsza sprawa nie dotyczy usuwania drzew z pasa drogowego, z parku narodowego albo z rezerwatu.
Na powyższą decyzję [...] S.A. z siedzibą w T. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisów:
- art. 7, 77 i 107 § 3 kpa poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, pominięcie okoliczności, że skarżąca (zleceniodawca) zawarła umowę zlecenie z dnia [...] lutego 2017 r. z K. M. prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą K. M. [...] (zleceniobiorca), a także udzieliła temu podmiotowi dnia [...] lutego 2017 r. pełnomocnictwa do uzyskania w imieniu Skarżącej wymaganego zezwolenia na wycięcie drzew w Wydziale Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Tarnowa, a tym samym poprzez pominięcie, że w ww. umowie skarżąca wyraziła zgodę na wycięcie drzew wyłącznie po uzyskaniu stosownego zezwolenia; poprzez błędne ustalenie stron niniejszego postępowania zwłaszcza przyjęcia, że Skarżąca jest stroną postępowania, zaś K. M. - nie jest stroną postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
- 7, 77 i 80 kpa poprzez błędne zastosowanie i uznanie za wiarygodną "Opinię biegłego w sprawie wycinki drzew" sporządzoną przez S. S., w zakresie, w jakim ustalono liczbę wyciętych drzew bez zezwolenia na podstawie pieńków, w sytuacji, gdy większość pieńków znajdowała się w stanie niepozwalającym na ustalenie obwodu drzewa, co skutkowało dowolnym ustaleniem liczby wyciętych drzew bez zezwolenia, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy;
- 7 kpa w zw. z art. 8 § 1 kpa poprzez wydanie orzeczenia bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, a także działanie w sposób niebudzący zaufania do organów administracji publicznej, zwłaszcza poprzez pominięcie okoliczności, że Skarżąca jest spółką, w której udział posiada Skarb Państwa, a także poprzez nałożenie na Skarżącą administracyjnej kary pieniężnej w wysokości aż 384 030,00 zł, której wykonanie mogłoby doprowadzić do upadłości Skarżącej oraz poprzez nie uwzględnienie woli Skarżącej do zniwelowania powstałych szkód w drzewostanie przez zobowiązanie się do dokonania nasadzeń, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
- art. 189d kpa poprzez niezastosowanie i nieuwzględnienie przy nakładaniu administracyjnej kary pieniężnej następujących okoliczności: wagi i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności ochrony ważnego interesu publicznego oraz czasu trwania tego naruszenia; stopnia przyczynienia się strony, na którą jest nakładana administracyjna kara pieniężna do powstania naruszenia, co mogło mieć istoty wpływ na wynik sprawy;
- 105 kpa poprzez błędne zastosowanie i umorzenie postępowania w stosunku do K. M. z uwagi na stwierdzenie, że K. M. nie jest stroną postępowania, w sytuacji, gdy K. M. jest podmiotem, który dokonał wycięcia drzew z ww. działek bez wiedzy i bez zgody Skarżącej, która jest właścicielem i posiadaczem tych nieruchomości, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
- art. 88 i 89 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody w zw. z art. 28 kpa poprzez błędne zastosowanie i nałożenie na Skarżącą administracyjnej kary pieniężnej w sytuacji, gdy brak jest podstawy prawnej do wymierzenia ww. kary, bowiem Skarżąca nie jest stroną tego postępowania, gdyż doszło do wycięcia drzew przez inny podmiot bez zgody i wiedzy Skarżącej;
Uzasadniając skargę strona skarżąca podała między innymi, że dnia [...] lutego 2017 r. zawarła z K. M. prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą K. M. [...] umowę zlecenia wycięcia drzew znajdujących na terenie działek nr [...], [...], [...], [...] oraz [...], stanowiących własność Skarżącej. W celu wykonania tej umowy, dnia [...] lutego 2017 r. Skarżąca udzieliła K. M. pełnomocnictwa do wystąpienia w jej imieniu do Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Tarnowa i składania wniosków oraz pism celem uzyskania zezwolenia na wycięcie drzew. Ustalono również, że rozpoczęcie wycinania drzew nastąpi po uzyskaniu przez zleceniobiorcę wymaganego zezwolenia.
Wskazała również, że zgodnie z art. 88 ust. 2 ustawy o ochronie środowiska, kara na tej podstawie może być wymierzona innemu podmiotowi niż posiadacz nieruchomości lub właściciel urządzeń przesyłowych, jeżeli działał on bez zgody posiadacza nieruchomości.
Dodała, że administracyjną karę pieniężną w kwocie 384 030,00 zł za usunięcie drzew Skarżącej, w której udziały posiada m.in. Skarb Państwa, w tym Gmina Miasta Tarnów. Z kolei administracyjna kara pieniężna stanowi dochód budżetu państwa, dokładnie dochód budżetu Miasta Tarnów. Wykonanie nałożonej kary negatywnie wpłynie na finanse Miasta Tarnów, ale także skutkować będzie znaczącym pogorszeniem sytuacji finansowej Skarżącej, a nawet jej niewypłacalnością, a w konsekwencji- upadłością. Co więcej, według spółki doszło do pominięcia stanowiska Skarżącej, która wyraziła wolę zniwelowania szkód w drzewostanie i zobowiązała się do nasadzenia drzew, a ta wskazywała na wolę uporządkowania terenu dla dobra lokalnej społeczności.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Dodał, że jeżeli – zdaniem Spółki -K. M. wykonał zlecenie wadliwie, z przekroczeniem zakresu umocowania, to odpowiedzialność zleceniobiorcy może wynikać z nienależytego wykonania umowy, nie zaś z treści art. 88 ust. 2 ustawy. Skoro spółka udzieliła pełnomocnictwa, a pełnomocnik wykonała czynności wadliwie, to spółce przysługuje roszczenie, które winno być skierowane do pełnomocnika. Nadto w umowie zlecenia nie ma zawartego warunku wykonania wycinki drzew.
Według organu odwoławczego zarzuty, że organy nie wzięły pod uwagę sytuacji materialnej strony skarżącej, jak również woli dokonania nasadzeń w innych miejscach są nieuprawnione. W toku postępowania spółka nie wykazała bowiem, że ma miejsce jakiś wyjątkowo ważny interes, który może być podstawą miarkowania kary administracyjnej. Nadto zamiar dokonania nasadzeń nie ma znaczenia dla wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej, bowiem ta okoliczność może mieć znaczenie, ale przy ustalaniu opłaty za usuniecie drzew w przypadku udzielenia zezwolenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Kompetencje sądów administracyjnych określają przede wszystkim przepisy art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz art. 3 – 5, art. 134 i 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z przepisów tych wynika, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, zadaniem więc sądu administracyjnego rozpoznającego skargę na akt administracyjny jest ocena zgodności z prawem tego aktu. Dokonując tej oceny sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną. Granice sądowej kontroli ograniczają tylko granice sprawy i zakaz orzekania na niekorzyść skarżącego przy braku przesłanek do stwierdzenia nieważności aktu.
Wynik przeprowadzonej wg. powyższych reguł kontroli zaskarżonej decyzji jest pozytywny.
Nie zasługują w szczególności na uwzględnienie zarzuty podnoszone w skardze. Pierwsza ich grupa, dotycząca uchybień proceduralnych, zmierza do wykazania, że sprawa nie została należycie wyjaśniona w zakresie ilości i obwodów wyciętych drzew. Wbrew stanowisku skarżącej Spółki stwierdzić należy, że wskazane okoliczności zostały wyjaśnione należycie: dwukrotnie przeprowadzono oględziny, inwentaryzacji pniaków dokonał biegły, który następnie w przedłożonej opinii wyjaśnił metodykę i sposób pomiaru, kalkulacji i przeliczeń obwodów drzew na wysokości 1,3 m, odwołując się do materiałów źródłowych, z których korzystał. Jest przy tym oczywiste, że wskazane przez biegłego obwody musiały stanowić wynik owych kalkulacji, a nie rzeczywistego obmiaru, skoro na miejscu kłód drzew już nie było. Do opinii dołączony został bogaty materiał fotograficzny. W tej sytuacji przyjęta przez organy pozytywna ocena opinii, jako dowodu w sprawie, nie budzi żadnych zastrzeżeń, a zarzuty skargi jawią się jako gołosłowne.
Druga grupa zarzutów dotyczy udziału w sprawie K. M.. Zarzuty te maja dwojaki charakter: jedne skierowane są przeciwko decyzji z dnia [...] lutego 2018 r., którą, stosownie do zalecenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, umorzono postępowanie w stosunku do K. M., drugie powiązane są z twierdzeniem o braku własnej odpowiedzialności za wycięcie drzew. Pierwsze zarzuty a priori należy odrzucić. Dotyczą one bowiem decyzji, która nie została zaskarżona i która, w rozumieniu art. 135 ppsa, jest decyzją wydaną w innej sprawie: w dniu [...] lutego 2018 r. na podstawie art. 105 §1 kpa umorzono wszak postępowanie w sprawie wymierzenia kary K. M., czyli innemu podmiotowi. Jeśli idzie o zarzuty drugie, to przede wszystkim stwierdzić należy, że nie może być tu mowy o zarzucanym niewyjaśnieniu sprawy. Organy obu instancji przyjęły, zgodnie z twierdzeniem skarżącej Spółki, że wycięcie drzew było przedmiotem umowy zlecenia, natomiast słusznie za niemające wpływu na wynik sprawy uznały okoliczności związane z ew. nienależytym wywiązaniem się z umowy przez zleceniobiorcę (w zakresie uzyskania pozwolenia przed przystąpieniem do wycięcia drzew). To stanowisko Sąd w całości podziela. Zamiarem Zleceniodawcy było usunięcie drzew, w tym celu zawierał umowę, znał jej cel i zakres. W tej sytuacji okolicznością wyłączającą jego odpowiedzialność nie może być usunięcie drzew przez zleceniobiorcę niezgodnie z umową cywilnoprawną. Słusznie Kolegium wskazuje, że ta okoliczność może być podstawą roszczeń Spółki wobec wykonawcy prac. Na posiadaczu nieruchomości spoczywa ryzyko doboru wykonawcy prac wycinkowych, może on też tak skonstruować warunki umowy, aby zminimalizować ryzyko zagrożeń. Podkreślić przy tym trzeba, że siedziba skarżącej Spółki znajduje się w terenie, w którym wycinki dokonano, a sam zakres wycinki był znaczący i dostrzegalny (por. też wyrok NSA z dnia 22 listopada 2017 r. II OSK 40/17).
Nie są uzasadnione zarzuty naruszenia art. 189d kpa, a także art. 7 w zw. z art. 8 § 1 kpa mające polegać na nieuwzględnieniu wagi i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności ochrony ważnego interesu publicznego oraz czasu trwania tego naruszenia; stopnia przyczynienia się strony, na którą jest nakładana administracyjna kara pieniężna do powstania naruszenia, a także pominięciu okoliczności, że wykonanie decyzji może doprowadzić do upadłości Skarżącą spółkę, w której udział posiada Skarb Państwa.
Przepis art. 189d kpa w ogóle w rozpatrywanej sprawie nie może mieć zastosowania; może być stosowany tylko wtedy, gdy przepis szczególny przewiduje swobodę organu administracji publicznej co do wymiaru administracyjnej kary pieniężnej i jedynie w zakresie, w jakim przepis szczególny nie określa dyrektyw wymiaru tej kary pieniężnej. Swoboda organu administracji publicznej w zakresie wymiaru administracyjnej kary pieniężnej może mieć miejsce tylko w tych przypadkach, gdy przepis szczególny nie przewiduje, że za naruszenie prawa wymierza się sprawcy naruszenia karę w wysokości ściśle określonej w ustawie. Dyrektywy wymierzania kary za usuniecie drzew bez zezwolenia w ściśle określonych wysokościach określają przepisy o ochronie przyrody.
Uwzględnienie przez organ administracji zasad określonych art. 7 i art. 8 § 1 kpa w przypadku wymierzania kary za samowolne usuniecie drzew polega właśnie na ścisłym stosowaniu w/w przepisów. Nie zawierają one żadnej klauzuli pozwalającej na szczególne traktowanie podmiotów gospodarczych ( w tym z udziałem Skarbu Państwa).
Ostatecznie stwierdzić należy, że żaden z zarzutów skargi nie zasługuje na uwzględnienie, a Sąd nie stwierdził innego uchybienia, które mogłoby mieć jakikolwiek wpływ na wynik sprawy. Oceniwszy zatem zaskarżoną decyzje jako zgodną z prawem, Sąd, na podstawie art. 151 ppsa, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło