II SA/Kr 766/15

WyrokWSA w Krakowie2015-09-10

Skład orzekający: Andrzej Irla, Magda Froncisz, Beata Łomnicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej w akcie własności ziemi w zakresie nazwiska strony, jeśli dokument ten został częściowo uchylony, a sprostowanie nie prowadzi do zmiany rozstrzygnięcia ani podmiotu nabywającego nieruchomość?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, odmawiając sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w akcie własności ziemi. Sprostowanie nazwiska panieńskiego skarżącej, które zostało błędnie wpisane, nie prowadzi do zmiany podmiotu nabywającego nieruchomość ani do merytorycznej zmiany rozstrzygnięcia, a jedynie do usunięcia oczywistej niedokładności w istniejącym dokumencie.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej w akcie własności ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. w zakresie swojego nazwiska panieńskiego, które zostało wpisane jako S. zamiast S.. Organy administracji odmówiły sprostowania, argumentując, że dokument ten został częściowo uchylony, a sprostowanie mogłoby prowadzić do zmiany podmiotu nabywającego nieruchomość. Skarżąca podniosła, że przedmiotowy akt własności ziemi, dotyczący trzech działek, nadal jest ważny, a błąd w nazwisku nie wpływa na jej tożsamość jako nabywcy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy, zasądzając od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie WSA: Magda Froncisz (spr.) Beata Łomnicka Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2015 r. sprawy ze skargi P.I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 29 kwietnia 2015 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy sprostowania oczywistej omyłki w akcie własności ziemi I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej P.I. kwotę 357 ( trzysta pięćdziesiąt siedem ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wójt Gminy postanowieniem z dnia 23 lutego 2015r., znak [...], po rozpoznaniu wniosku P. I. z dnia 4 lutego 2015 r., działając na podstawie art. 113 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) odmówił sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w akcie własności ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r., wydanym przez Urząd Powiatowy w O., w zakresie nazwiska S., które winno brzmieć S.. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 8 lipca 2014 r. P. I. wystąpiła do Urzędu Gminy w [...] z wnioskiem o sprostowanie oczywistego błędu pisarskiego w akcie własności ziemi nr nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r., w zakresie nazwiska S., które winno być S.. Istotnie na tym dokumencie nazwisko zostało wpisane niepoprawnie. Z akt uwłaszczeniowych dotyczących nieruchomości P. I. z domu S. i męża T. I. wynika, że decyzją Miejskiej Komisji do Spraw Uwłaszczenia nr [...] z 6 maja 1976 r. ww. akt własności ziemi nr [...] został uchylony, a w jego miejsce na podstawie wyroku Sądu Wojewódzkiego w Krakowie Sygn. akt [...] z 6 maja 1976 i decyzji Naczelnika Gminy nr [...] został wydany 8 października 1976 nowy akt własności ziemi nr [...]. Na akcie własności ziemi nr [...] nazwisko panieńskie P. I., tj. S., zostało wpisane poprawnie i tym samym organ nie znalazł podstaw do prostowania błędu. O tym fakcie P. I. została poinformowana pismem urzędu z 15.10.2014 r.. Organ wskazał, że odrębnym zagadnieniem jest to, iż w dokumentacji uwłaszczeniowej zarchiwizowanej w Urzędzie Gminy na akcie własności ziemi z dnia 15 kwietnia 1972 r nr [...] widnieje wyszczególniona jedna działka nr [...] o pow. 0,0660 ha, natomiast P. I. jest w posiadania aktu własności ziemi sygnowanego tym samym numerem, tj. [...], z tą samą datą wydania 15 kwietnia 1972 r., jednak poza działką nr [...] widnieją na nim jeszcze dwie inne działki nr [...] i nr [...] położone w obrębie R.. W aktach uwłaszczeniowych umieszczona jest kopia mapy z 10 kwietnia 1972 r. wraz z wypisem z rejestru gruntów na jednej stronie, gdzie wszystkie trzy działki wpisane zostały w poz. 117 w miejscu, gdzie osobą władającą gruntem wpisano T. I.. Jego wniosek o uwłaszczenie z 2 marca 1972 r. obejmował wszystkie działki z tej jednostki rejestrowej. Organ podkreślił, że w ewidencji gruntów i budynków, jako podstawę ujawnienia prawa własności dla działek nr [...], nr [...] i nr [...] wpisano akt własności ziemi nr [...]. Niejasne jest dlaczego działki nr [...] i nr [...] nie zostały wpisane na akcie własności ziemi będącym w posiadaniu Urzędu Gminy. Wskazano dalej, że pismem z 4 lutego 2015 r. P. I. ponownie wystąpiła o sprostowanie nazwiska na S. w akcie własności ziemi nr [...] podnosząc, że decyzja Miejskiej Komisji do Spraw Uwłaszczenia nr [...] z 6 maja 1976 r. dotyczyła uchylenia aktu własności wyłącznie w części dotyczącej działki nr [...] o powierzchni 0,0660 ha. W związku z tym, iż na akcie własności ziemi widnieje tylko działka nr [...], a z treści decyzji nr [...] z 6 maja 1976 r. nie wynika, aby uwłaszczenie działek nr [...] i nr [...] było przedmiotem postępowania, a cała sprawa miała zostać ponownie rozpatrzona przez organ I instancji w wyniku czego powstał akt własności ziemi nr [...] obejmujący tylko działkę nr [...], odmówiono sprostowania nazwiska w uchylonym akcie własności ziemi nr [...]. W zażaleniu na powyższe postanowienie P. I. wniosła o zmianę postanowienia i dokonanie sprostowania jej nazwiska rodowego w Akcie Własności Ziemi nr [...]. Przyznała, że istnieją dwa dokumenty Akty Własności Ziemi nr [...], w których błędnie wpisano jej nazwisko S., zamiast S.. Po rozpoznaniu zażalenia P. I. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2015 r., [...], działając na podstawie art. 113 § 1 oraz art. 123 § 1 i § 2, art. 144 K.p.a. w związku z art. 63 ust.2 ustawy z dnia 19.10.1991 r o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa / Dz. U. 2007.231.1700 j.t./ oraz art. 138 § 1 K.p.a., utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż wydane rozstrzygnięcie o odmowie sprostowania wnioskowanego dokumentu jest prawidłowe i znajduje potwierdzenie w dokumentach sprawy. Wskazano jednak, że uzasadnienie dla tego rozstrzygnięcia jest jednak całkowicie odmienne. W aktach postępowania znajdują się dwa różne dokumenty stanowiące decyzje - Akty Własności Ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. Jeden, wydany przez Zastępcę Kierownika Powiatowego Biura Geodezji i Urządzeń Rolnych w O. działającego z upoważnienia Naczelnika Powiatu dotyczący działki nr [...] o powierzchni 0,660 ha w R., drugi dotyczy działek nr [...], nr [...] i [...] o powierzchni łącznej 0,3524 ha w R.. W obydwu dokumentach wpisano jako współwłaścicieli, którzy nabyli działki z mocy prawa T. I. i P. I. z domu S.. W kolejnych dokumentach wydawanych na skutek postępowania sądowego i administracyjnego decyzją Miejskiej Komisji ds. Uwłaszczenia z 6 maja 1976 r. uchylono Akt Własności Ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r.. Na podstawie wyroku Sądu Wojewódzkiego w Krakowie sygn. akt [...] z 6 maja 1976 r i decyzji Naczelnika Gminy [...] nr [...] z dnia 9 października 1976 r. wydano w/w stronom kolejny Akt Własności Ziemi - oznaczony nr [...], dotyczący działki nr [...] o pow. 0,0660 ha. SKO w [...] wskazało, że według art. 113 § 1 K.p.a. sprostowaniu mogą podlegać tylko błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych decyzjach. Błąd pisarski oznacza widoczne wbrew zamierzeniu organu niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylną pisownię albo widocznie niezamierzone opuszczenie jednego lub więc wyrazów. W orzecznictwie i piśmiennictwie powszechnie przyjmuje się, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia. Nie jest więc dopuszczalne sprostowanie decyzji, które doprowadziłoby do istotnej zmiany rozstrzygnięcia odmiennego od pierwotnego, tym bardziej do rozstrzygnięcia ustalającego prawo dla określonej osoby. Załatwienie wniosku po myśli żalącej musiałoby prowadzić bowiem do wpisania zmiany jej nazwiska w AWZ, która to zmiana oznacza wprowadzenie innego podmiotu nabywającego nieruchomość z mocy prawa, a także innej strony postępowania. SKO podkreśliło, iż niemożliwe jest potraktowanie wniosku P. I. jako wniosku o zmianę decyzji w trybie nadzwyczajnym. Badany Akt Własności Ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. został wydany w oparciu o przepisy ustawy z dnia 26 marca 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych /Dz. U.nr 27 poz.250/ uchylonej przez ustawę z 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych /Dz. U. nr 11 poz.81/. W świetle ustawy uchylającej rozpoznawanie spraw o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości na podstawie ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych zostało przekazane sądom. Natomiast od 1 stycznia 1992 r organy administracji zostały pozbawione uprawnień do wzruszania określonego rodzaju aktów prawnych w trybach nadzwyczajnych. Wynika to z treści art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa /Dz. U. z 2007 r nr 231 póz. 1700 z późn.zm./. Do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych /Dz. U. Nr 27, poz. 250 i z 1975 r. Nr 16, poz. 91/, a taką jest decyzja Akt Własności Ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r., nie stosuje się w obecnym stanie prawnym przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji. Organ administracji został zatem z woli ustawodawcy pozbawiony uprawnień wzruszania tego rodzaju aktów prawnych, w tym ich zmiany, czy uchylenia. Na powyższe postanowienie z 29 kwietnia 2015 r. P. I. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie: - art. 113 § 1 K.p.a. poprzez uznanie, iż załatwienie sprawy po myśli skarżącej prowadziłoby do zmiany jej nazwiska w akcie własności ziemi, a zmiana ta spowodowałaby wprowadzenie innego podmiotu nabywającego nieruchomość, - art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 19.10.1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa poprzez uznanie, iż organy administracji publicznej zostały od dnia 1 stycznia 1992 r. pozbawione wzruszania określonego rodzaju aktów prawnych w trybach nadzwyczajnych, - ustawy z dnia 26.10.1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych poprzez stwierdzenie, iż w obecnym stanie prawnym przepisów K.p.a. dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji nie stosuje się do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie w/w ustawy, jaką w przedmiotowej sprawie jest akt własności ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. dotyczący działki nr [...], nr [...] i nr [...]. Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości postanowień obu organów administracji i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy obu instancji skupiły się na Akcie Własności Ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. dotyczącym działki nr [...], który faktycznie został uchylony i zastąpiony przez AWZ nr [...]. Natomiast przedmiotem niniejszego postępowania jest sprostowanie Aktu Własności Ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. dotyczącego działki nr [...], nr [...] i nr [...]. Przedmiotowy AWZ jest podstawą nabycia przez skarżącą nieruchomości w postaci działek nr [...] i nr [...]. Zdaniem skarżącej problem powstał w wyniku wydania dwóch AWZ w tym samym dniu, z tymi samymi numerami, na co skarżąca nie miała wpływu. Przedmiotowy AWZ (Akt Własności Ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. dotyczący działki nr [...], nr [...] i nr [...]) nadal pozostaje w obiegu i jest ważnym dokumentem, tylko dane w nim zawarte, w postaci nazwiska skarżącej, są błędne. Zdaniem skarżącej odmowa sprostowania aktu własności ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. nastąpiła z naruszeniem przepisu art. 113 §1 K.p.a.. W niniejszej sprawie teoretyczne rozumienie przez organ instytucji sprostowania, jako drogi usuwania wyłącznie oczywistych niedokładności, czy omyłek było prawidłowe, jednakże praktyczne zastosowanie instytucji sprostowania okazało się wadliwe. Błędny zapis brzmienia nazwiska, czy imienia adresata decyzji, jest jedną z często spotykanych omyłek pisarskich. Błąd w oznaczeniu strony polegający na mylnym podaniu imienia czy nazwiska, jest możliwy do sprostowania, jako oczywista omyłka pisarska, w trybie określonym w art. 113 § 1 K.p.a. w związku z art. 126 K.p.a. (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 listopada 2003 r., Lex Nr 158425). Zdaniem skarżącej pomimo uchylenia ustawy z 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, co nastąpiło ustawą z 26 marca 1982 r. oraz późniejszego wyłączenia możliwości wzruszania w trybach nadzwyczajnych aktów własności ziemi wydanych przed dniem 6 kwietnia 1982 r. (co nastąpiło ustawą z 19 października 1991r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz zmianie niektórych ustaw), została zachowana dopuszczalność sprostowania oczywistych omyłek pisarskich w aktach własności ziemi. Przepisy art. 63 ust. 2 i ust. 3 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 107 poz. 464) wyraźnie i wyczerpująco określiły zakres wyłączenia stosowania przepisów K.p.a., nie wyłączając stosowania przepisu art. 113 § 1 K.p.a. w stosunku do decyzji wydanych na podstawie ustawy z 26 października 1971 r. o uregulowaniu gospodarstw rolnych, tj. do aktów własności ziemi (vide: wyrok NSA z 21 marca 1996 r. sygn. akt II SA 432/95, wyrok WSA w Warszawie z 29 marca 2006 r. akt IV SA/Wa 2403/05). Organy obu instancji odmówiły sprostowania aktu własności ziemi pomimo tego, iż Wójt Gminy w postanowieniu z 23 lutego 2015 r. stwierdził, iż w dokumencie nazwisko zostało wpisane w sposób niepoprawny. Jest to ważne, gdyż organ administracji przyznał zaistnienie oczywistego błędu pisarskiego w akcie własności ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r., jednakże nie dokonał jego sprostowania. Wraz ze skargą skarżąca przedłożyła wypis z rejestru gruntów, który wskazuje iż jest ona współwłaścicielem działki nr [...], nr [...] i nr [...] objętej przedmiotowym aktem własności ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r.. Nadto przedłożyła świadectwo urodzenia i chrztu ojca J. S.. Wskazała, że organy wydając postanowienia w przedmiotowej sprawie nie zwróciły się do skarżącej, aby dostarczyła do organu inne dokumenty, które pozwoliłby na dokonanie konfrontacji z aktem własności ziemi, w którym nastąpiła pomyłka. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż załatwienie wniosku po myśli skarżącej spowodowałoby wprowadzenie innego podmiotu nabywającego nieruchomość z mocy prawa. Zdaniem skarżącej ocena organu administracji jest błędna, gdyż P. I. jest współwłaścicielką działki nr [...], którą nabyła na drodze nabycia spadku postanowieniem Sądu Rejonowego [...] w Krakowie z 10 września 2007 r., sygn. akt [...], w którym również wyraźnie jest napisane, iż P. I. nosiła nazwisko rodowe S.. Sprostowanie tej omyłki nie spowoduje zmiany podmiotu. Oznaczenie w akcie własności ziemi z dnia 15 kwietnia 1972 r. skarżącej nazwiskiem S., a nie jak być powinno S., pozostaje bez wpływu na merytoryczną treść decyzji. Sprawdzenie personaliów osoby skarżącej jest możliwe ze względu na to, iż przedmiotowy akt własności ziemi zawiera inne dane osobowe pozwalające ustalić jej tożsamość, m.in. datę urodzenia oraz imię. W zestawieniu z przytoczonym wcześniej wypisem z rejestru gruntów dokładnie widać, iż P. I. jest córką J. i A. S.. Informacje te wykluczają możliwość zmiany strony postępowania oraz wprowadzenie innego podmiotu. Skarżąca wskazała, że w skardze dąży do ustalenia prawdy obiektywnej. Art. 7 K.p.a. zobowiązuje organ do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego sprawy, który będzie zgodny ze stanem rzeczywistym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. W szczególności Kolegium wskazało, że wydanie zaskarżonego postanowienia było uzasadnione w stanie faktycznym sprawy, a podniesione w skardze zarzuty należy uznać za bezzasadne, bowiem sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji. Tymczasem, w ocenie Kolegium, dokonanie sprostowania w jednym z Aktów Własności Ziemi z tej samej daty i o tym samym numerze, tylko w zakresie ewidentnie różniącego się nazwiska skarżącej polegałoby na przekroczeniu prawnej możliwości sprostowania oczywistej omyłki, gdyż zmieniałoby podmiot, który otrzymał określone prawa, a po drugie doprowadziłoby do sytuacji, że w trybie sprostowania oczywistej omyłki zostałaby przyznana moc prawna jednemu z dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 1269 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie przedmiotem sądowej kontroli było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 29 kwietnia 2015 r. utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia 23 lutego 2015r. odmawiające sprostowania oczywistej omyłki w akcie własności ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972r., wydanym przez Urząd Powiatowy w O., w zakresie nazwiska S., które winno brzmieć S.. Zgodnie z art. 113 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej może, z urzędu lub na żądanie strony, prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Sprostowaniu w trybie określonym w powołanym przepisie podlegają zatem jedynie "błędy pisarskie i rachunkowe" oraz "inne oczywiste omyłki". Przepisy K.p.a. nie zawierają ustawowej definicji tych pojęć. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w doktrynie ugruntował się pogląd, że błąd pisarski to widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia albo widoczne niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Na równi z błędami pisarskimi potraktowano inne oczywiste omyłki (por. wyrok NSA z dnia 23.04.2001r., sygn. akt II SA 863/00, dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przyjmuje się przy tym, że sprostowanie nie może wykraczać poza granice określone przepisem art. 113 § 1 K.p.a., gdyż przyjęta w nim klasyfikacja wadliwości jest wyczerpująca. Wady te charakteryzuje przy tym ich oczywistość. Oczywistość błędu pisarskiego, rachunkowego czy też omyłki wynikać powinna bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z treścią wniosku czy też innymi okolicznościami. Nie podlegają natomiast sprostowaniu w omawianym trybie błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa – a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Sprostowanie nie może więc prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji, czy ponownego rozstrzygnięcia sprawy w sposób odmienny od pierwotnego. Niedopuszczalne jest również obejmowanie instytucją sprostowania omyłek popełnionych przez organ administracji publicznej w odniesieniu do okoliczności mogących rzutować na ocenę legalności decyzji kończącej konkretne postępowanie. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest uzasadniona. Sam organ odwoławczy stwierdza, że w aktach postępowania znajdują się dwa różne dokumenty stanowiące decyzje - Akty Własności Ziemi oznaczone nr [...] z tego samego dnia 15 kwietnia 1972 r . Jeden wydany przez Zastępcę Kierownika Powiatowego Biura Geodezji i Urządzeń Rolnych w O. działającego z upoważnienia Naczelnika Powiatu dotyczący działki nr [...] o powierzchni 0,660 ha w R., drugi dotyczący działek nr [...], nr [...] i nr [...] o powierzchni łącznej 0,3524 ha w R.. W obydwu dokumentach wpisano jako współwłaścicieli, którzy nabyli działki z mocy prawa, T. I. i P. I. z domu S.. W dokumentach przekazanych do rozpatrzenia Kolegium wraz z zażaleniem P. I. na postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia 23 lutego 2015r. znajdują się dwa wnioski skarżącej (z dnia 8 lipca 2014r. i 4 lutego 2015 r.) o sprostowanie oczywistej omyłki w nazwisku panieńskim, gdyż w Akcie Własności Ziemi nr [...] wpisano S., zamiast S.. W pierwszym wniosku z dnia 8 lipca 2014r. skarżąca nie precyzuje, którego Aktu Własności Ziemi wniosek ten dotyczy. W ponowionym wniosku z dnia 4 lutego 2015 r., wniesionym przed wydaniem postanowienia przez organ I instancji, skarżąca jednoznacznie wskazuje, że chodzi jej o sprostowanie Aktu Własności Ziemi dotyczącego trzech działek: nr [...], nr [...] i nr [...]. Należy podkreślić, wbrew stanowisku Kolegium, że przedmiotem rozpatrzenia organu I instancji był wniosek z dnia 4 lutego 2015 r. (wynika to wprost z treści postanowienia organu I instancji, gdzie wskazano na pismo wnioskodawczyni z dnia 4 lutego 2015 r.). Jak wynika z treści tego wniosku dotyczył on obok działki nr [...], także działek nr [...] i [...]. Błędnie zatem wskazuje Kolegium, że przedmiotem rozpatrzenia organów I i II instancji był wyłącznie wniosek obejmujący AWZ nr [...] dotyczący tylko działki nr [...] o powierzchni 0,0660 ha. Organ I instancji odmowę sprostowania oczywistej omyłki uzasadnił faktem uchylenia Aktu Własności Ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. i wydania – na podstawie wyroku Sądu Wojewódzkiego w Krakowie sygn. akt [...] z 6 maja 1976 r. i decyzji Naczelnika Gminy [...] nr [...] z dnia 9 października 1976 r. – skarżącej i jej mężowi kolejnego Aktu Własności Ziemi – oznaczonego nr [...] dotyczącego tylko działki nr [...]. Organ II instancji stwierdza natomiast, iż wydane rozstrzygnięcie o odmowie sprostowania wnioskowanego dokumentu jest prawidłowe, znajduje potwierdzenie w dokumentach sprawy, natomiast uzasadnienie dla tego rozstrzygnięcia jest jednak całkowicie odmienne. Kolegium wskazuje, że załatwienie wniosku po myśli skarżącej prowadziłoby do wprowadzenia innego podmiotu nabywającego nieruchomość z mocy prawa, a także innej strony postępowania, co w drodze sprostowania nie jest możliwe. Biorąc pod uwagę zaprezentowane przez organy obu instancji rozstrzygnięcia oraz uzasadnienia ich orzeczeń należy stwierdzić, że nie odnoszą się one do żądania wyrażonego w ponowionym wniosku skarżącej z dnia 4 lutego 2015 r. o sprostowanie Aktu Własności Ziemi dotyczącego trzech działek: nr [...], nr [...] i nr [...]. Z treści tego wniosku w żaden sposób nie wynika, aby było to żądanie zmiany decyzji w trybie nadzwyczajnym, zatem przedstawione w drugiej części uzasadnienia rozważania Kolegium nie są w żadnej mierze adekwatne do stanu faktycznego niniejszej sprawy. Ponadto należy podkreślić, że z literalnego brzmienia postanowienia organu I instancji z dnia 23 lutego 2015 r. wynika, że rozstrzyga ono o odmowie "sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w akcie własności ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972r., wydanym przez Urząd Powiatowy w O., w zakresie nazwiska S., które winno być S.". Sam organ uznaje więc, że wpisanie nazwiska S., które winno brzmieć S., jest oczywistą omyłką pisarską. Sąd wskazuje, że skarżącej chodzi w niniejszej sprawie o sprostowanie jej nazwiska panieńskiego w Akcie Własności Ziemi dotyczącym trzech działek: nr [...], nr [...] i nr [...]. Skarżąca wykazuje dokumentami, że jej nazwisko panieńskie to S., a nie jak błędnie wpisano S.. Ponadto skarżąca podnosi, że Akt Własności Ziemi nr [...] z dnia 15 kwietnia 1972 r. dotyczący działki nr [...], nr [...] i nr [...], którego sprostowania się domaga, nadal pozostaje w obiegu i jest ważnym dokumentem, tylko dane w nim zawarte, w postaci nazwiska panieńskiego skarżącej, są błędne. W ocenie Sądu nie ma racji Kolegium twierdząc, że uwzględnienie wniosku skarżącej z dnia 4 lutego 2015 r. prowadziłoby do wprowadzenia innego podmiotu nabywającego nieruchomość z mocy prawa, a także innej strony postępowania. Ma rację skarżąca wskazując, że sprawdzenie jej personaliów jest możliwe ze względu na to, iż przedmiotowy akt własności ziemi zawiera inne dane osobowe pozwalające ustalić jej tożsamość, m.in. datę urodzenia oraz imię. W zestawieniu z wypisem z rejestru gruntów można stwierdzić, że P. I. jest córką J. i A. S.. Informacje te wykluczają możliwość zmiany strony postępowania oraz wprowadzenie innego podmiotu. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że organy naruszyły art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. w sytuacji, gdy powinny rozstrzygać w oparciu o ustalenia dokonane na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 K.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 K.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 K.p.a.). Doszło także do naruszenia przepisu art. 113 § 1 K.p.a.. Uznając zatem, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w zakresie wyżej opisanym, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji. Przy ponownym prowadzeniu postępowania organy, zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a., uwzględnią ocenę prawną i wskazania wyrażone powyżej. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt II sentencji na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz skarżącej kwotę 357 zł, na którą składa się kwota uiszczonego wpisu od skargi w wysokości 100 zł, koszt zastępstwa procesowego w wysokości 240 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło