II SA/Kr 767/10

PostanowienieWSA w Krakowie2010-11-05

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony jej adwokat z urzędu w postępowaniu przed WSA w sprawie ustalenia warunków zabudowy?
Ratio decidendi
Skarżąca, wykazując, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzyskała prawo do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. W ocenie sądu, przedstawione okoliczności faktyczne i dokumenty potwierdziły obiektywną niemożność poniesienia kosztów sądowych przez skarżącą.
Stan faktyczny
Skarżąca M.G. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w postępowaniu dotyczącym decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 11 maja 2010 r. w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i czwórką dzieci, a ich łączne dochody są niskie i wystarczają jedynie na podstawowe potrzeby. Rodzina poniosła straty w wyniku powodzi, co dodatkowo pogorszyło ich sytuację finansową. Skarżąca nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów, a koszty utrzymania rodziny są wysokie.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niej adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 11 maja 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] maja 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy skarżąca M.G. złożyła, na urzędowym formularzu "PPF", wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie na jej rzecz adwokata z urzędu. Z oświadczenia zawartego we wniosku wynika, iż skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem K.G. oraz dziećmi: 27-letnią K. , 24-letnim D. , 22-letnim P. i 19-letnim K. . Ich miesięczny dochód wynosi [...] zł i stanowi go wynagrodzenie za pracę skarżącej w wysokości [...] zł oraz renta jej męża w wysokości [...] zł. W skład majątku skarżącej wchodzi dom o powierzchni 200 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 0,88 ha. Skarżąca, ani członkowie jej rodziny, nie dysponują oszczędnościami, jak również przedmiotami wartościowymi. Dzieci pozostają na utrzymaniu rodziców. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, iż nie jest w stanie ponieść kosztów procesowych oraz kosztów ustanowienia adwokata, gdyż koszty te znacznie uszczupliłyby budżet domowy, a ten nie jest zbyt wielki. W bieżącym roku skarżąca poniosła straty, gdyż zostały zalane jej dom, budynek gospodarczy oraz pole. Do wniosku skarżąca załączyła zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu, odcinek renty męża oraz postanowienie Burmistrza D. o odmowie zawieszenia postępowania rozgraniczeniowego. Odnosząc się do wezwania Referendarza Sądowego do uzupełnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca oświadczyła, że córka K. jest zarejestrowana we właściwym urzędzie pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Synowie D. i P. są studentami, a K. uczęszcza do Liceum Uzupełniającego "[...]". Rodzina skarżącej nie korzysta z pomocy społecznej, poza jednym zdarzeniem związanym z powodzią, która nawiedziła rejon [...]. W związku ze szkodami skarżąca wraz z mężem otrzymała wówczas jednorazową zapomogę w kwocie po 500 zł. W bieżącym roku, z powodu powodzi, skarżąca nie uzyskała dochodów z posiadanej nieruchomości rolnej. Dopłata unijna do gruntów wynosi 1.750 zł. Koszty utrzymania rodziny skarżącej przedstawiają się następująco: woda (za okres od 25 sierpnia do 4 października 2010 r.) 183,30 zł, telefon 46 zł, gaz (za okres od 10 sierpnia do 5 października 2010 r.) 156,27 zł, energia elektryczna 108,18 zł, internet 35 zł. Do kosztów utrzymania zaliczyć należy także zakup opału na zimę 4 tony węgla po 730 zł i 5 m³ drewna po 130 zł. Do pisma skarżąca załączyła rachunki potwierdzające wysokość ponoszonych wydatków na wodę, gaz, prąd, telefon i internet, potwierdzenie wypłaty renty męża skarżącej za miesiąc październik 2010 roku ([...] zł), zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w D. o zarejestrowaniu K.G. jako osoby bezrobotnej oraz zaświadczenie Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej o poniesieniu przez rodzinę skarżącej szkody w wyniku wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Instytucja przyznania prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego skarżąca uwiarygodniła w sposób wystarczający i skuteczny, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zarówno skarżąca, jak i jej mąż uzyskują wprawdzie stałe miesięczne dochody, których łączna wysokość netto wynosi [...] zł (wynagrodzenie skarżącej [...] zł, a jej męża [...] zł), jednakże istotnym jest, ze dochody te przypadają na sześcioosobową rodzinę. Małżonkowie G. mają na utrzymaniu czworo dzieci, które nie uzyskują własnych dochodów, zatem miesięczny dochód na jedną osobę w rodzinie wynosi 346 zł. Uzyskiwane dochody wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych członków rodziny. Skarżąca nie posiada przy tym żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycia kosztów sądowych. W bieżącym roku rodzina skarżącej poniosła szkodę w wyniku wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych. Gospodarstwo rolne nie przyniosło spodziewanych dochodów, a usunięcie szkód w zalanych budynkach mieszkalnym i gospodarczym wiązało się z poniesieniem odpowiednich nakładów. W sezonie zimowym rodzina ponosi znaczne koszty związane z zakupem opału. Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości i ustanowienie na jej rzecz adwokata z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło