II SA/Kr 77/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. W. na pismo Zarządu Dróg Powiatowych w M. z dnia 12 listopada 2021 r., znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia remontu ogrodzenia od strony drogi powiatowej postanawia: 1. odrzucić skargę 2. zwrócić skarżącej kwotę 500 (pięćset) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi M. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na pismo Zarządu Dróg Powiatowych w M. z dnia 12 listopada 2021 r., znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia remontu ogrodzenia od strony drogi powiatowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w M. wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie jej oddalenie. Z przedłożonych wraz ze skargą akt administracyjnych wynika, że w dniu 10 maja 2021 r. skarżąca zwróciła się do Zarządu Dróg Powiatowych w M. z wnioskiem o uzgodnienie remontu ogrodzenia od strony drogi powiatowej nr 1240K. Skarżąca podała, że ogrodzenie zlokalizowane jest w odległości 3,40 m, mierząc od krawędzi jezdni. W piśmie z dnia 12 listopada 2021 r. organ podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko (wyrażone w pismach z dnia: 18 czerwca 2021 r. i 13 sierpnia 2021 r.), że przedmiotowe ogrodzenie winno zostać odsunięte na odległość min. 4,50 m od krawędzi jezdnio drogi powiatowej nr 1240 K. W piśmie zawarte zostało pouczenie o możliwości wniesienia skargi na uzgodnienie do sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329) – dalej p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (§ 2a) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (§ 3). Ponadto, zgodnie z treścią art. 4 ustawy, sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. W ocenie Sądu przedmiot wniesionej w niniejszej sprawie skargi nie mieści się w żadnej z wymienionych wyżej kategorii spraw, podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych. Z treści skargi wynika, że jej przedmiotem jest trzecia z kolei odpowiedź udzielona przez Zarząd Dróg Powiatowych w M. na wniosek skarżącej o uzgodnienie lokalizacji ogrodzenia od strony drogi powiatowej. W kontekście tak ustalonego przedmiotu sprawy należy wskazać, że sytuowanie ogrodzenia w pasie drogowym, a także w odległości mniejszej niż określona w art. 43 ust. 1 od zewnętrznej krawędzi jezdni wymagają, stosownie do regulacji zawartych w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1376) zgody zarządcy drogi. Zgodnie bowiem z art. 38 ust. 1 cyt. ustawy istniejące w pasie drogowym obiekty budowlane i urządzenia niezwiązane z gospodarką drogową lub obsługą ruchu, które nie powodują zagrożenia i utrudnień ruchu drogowego i nie zakłócają wykonywania zadań zarządu drogi, mogą pozostać w dotychczasowym stanie. W myśl ust. 2 przebudowa lub remont obiektów budowlanych lub urządzeń, o których mowa w ust. 1, wymaga zgody zarządcy drogi, a w przypadku gdy planowane roboty są objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, również uzgodnienia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego. Zgodnie z ust. 3 wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 2, powinno nastąpić w terminie 14 dni od dnia wystąpienia z wnioskiem o taką zgodę. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się jako wyrażenie zgody. Odmowa wyrażenia zgody następuje w drodze decyzji administracyjnej. Ponadto w art. 43 ust. 1 ustawy określono minimalne odległości w jakich obiekty budowlane przy drogach oraz niebędące obiektami budowlanymi reklamy umieszczone przy drogach poza obszarami zabudowanymi, powinny być usytuowane od zewnętrznej krawędzi jezdni. W ust. 2 wskazano natomiast, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach usytuowanie obiektu budowlanego przy drodze, o której mowa w ust. 1 lp. 3 tabeli, w odległości mniejszej niż określona w ust. 1, może nastąpić wyłącznie za zgodą zarządcy drogi, wydaną przed uzyskaniem przez inwestora obiektu pozwolenia na budowę lub zgłoszeniem budowy albo wykonywania robót budowlanych. Przepis art. 38 ust. 3 stosuje się odpowiednio. Skarżąca zwróciła się w dniu 10 maja 2021 r. do Zarządu Dróg Powiatowych w M. o uzgodnienie remontu ogrodzenia usytuowanego w odległości 3,40 m od krawędzi jezdni. Z przedłożonych akt sprawy wynika, że organ nie zajął stanowiska w zakreślonym 14-dniowym terminie. Dopiero pismem z dnia 18 czerwca 2021 r. poinformował, że ogrodzenie winno zostać odsunięte od krawędzi jezdni na odległość 4,5 m. Stanowisko takie organ podtrzymał w pismach z dnia: 13 sierpnia 2021 r. oraz i 12 listopada 2021 r. To ostatnie pismo skarżąca uczyniła przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, stosując się zresztą do błędnego pouczenia organu w tym zakresie. Pomimo, że przywołane wyżej przepisy ustawy o drogach publicznych, w razie uznania braku podstaw do wyrażenia zgody na planowaną lokalizację ogrodzenia, obligują zarząd dróg powiatowych do wydania decyzji odmownej, organ poprzestał na zwykłym piśmie informacyjnym. Wyjaśnić należy zatem, że wyrażenie zgody o której mowa w art. 38 ust. 2 oraz art. 43 ust. 2 ustawy o drogach publicznych oznacza pełną akceptację dla planów inwestora w zakresie usytuowania obiektu budowlanego. W razie zaś uznania, że stan taki byłby niepożądany, wymagane jest, aby stanowisko organu zostało wyrażone w formie decyzji administracyjnej. Wydanie decyzji oznacza, że inwestorowi przysługuje możliwość odwołania się od niej do organu wyższego stopnia, a następnie zainicjowania kontroli sądowoadministracyjnej. Przy czym wyrażenie zgody lub odmowa jej wyrażenia powinny nastąpić w terminie 14 dni od dnia wystąpienia z wnioskiem o taką zgodę, niezajęcie stanowiska w tym terminie jest równoznaczne z wyrażeniem zgody (zgoda dorozumiana). Powyższe prowadzi do wniosku, że skoro pismo Zarządu Dróg Powiatowych w M. z dnia 12 listopada 2021 r. nie stanowiło ani wyrażenia zgody dokonanej w formie czynności materialno-technicznej, ani decyzji odmowej, to nie jest możliwe zainicjowanie jego kontroli przez sąd administracyjny. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia. Podstawę zwrotu wpisu stanowił art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zgodnie z którym sąd zwraca z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.