II SA/Kr 779/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickiej po rozpoznaniu w dniu 10 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 16 kwietnia 2010 r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a I) oddalić wniosek skarżącego A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych II) oddalić wniosek skarżącego A. S. o ustanowienia adwokata W dniu 21 lipca 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uzupełniony pismem z dnia 18 sierpnia 2010 r., w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 16 kwietnia 2010 r. We wniosku tym skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Ich miesięczny dochód wynosi 823,22 zł i stanowi go świadczenie rentowe żony skarżącego. W składa majątku skarżącego wchodzi dom o pow. 118 m2, mieszkanie o pow. 67,18 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 0,6568 ha. Innego majątku ruchomego ani nieruchomość skarżący nie wykazał. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż nie ma stałego zatrudnienia i fakt, że ponosi wysokie koszty prowadzonego postępowania rozgraniczeniowego. W piśmie z dnia 18 sierpnia 2010 r. uzupełniającym wniosek skarżący wyjaśnił, iż nie posiada stałego zatrudnienia. W minionym roku nie osiągnął żadnego dochodu. Nie posiada rachunków bankowych. Ma samochód osobowy – 13 letni. Posiada 65 arów gruntów. Nie czerpie jednak z tego żadnego dochodu. Jedynie dla własnych potrzeb uprawia warzywa i drzewa owocowe. Nie korzysta z dopłat z UE. Z posiadanego mieszkania nie osiąga żadnego dochodu. Do pisma dołączył odcinek świadczenia rentowego żony za miesiąc lipiec 2010 r. – potwierdzając jego wysokość. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Zgodnie zaś z treścią art.. 246 § 1 pkt 1 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.). W przedmiotowej sprawie skarżący nie spełnia przesłanek określonych w art. 246 § 1 ustawy. Co prawda skarżący oświadcza, że nie osiąga żadnego dochodu, lecz mimo precyzyjnego wezwania sądu nie przedkłada zeznania podatkowego za rok 2009 ani swojego, ani żony. Natomiast jak wynika z akt sprawy skarżący dysponuje majtkiem znacznych rozmiarów. W jego skład wchodzi bowiem - dom, mieszkanie, nieruchomość rolna a także samochód osobowy. Konsekwentnie mimo wezwania sądu nie przedstawia żadnych informacji dotyczących kosztów miesięcznego utrzymania domu, mieszkania i innych koniecznych kosztów utrzymania siebie i żony. Biorąc jednak pod uwagę stan majątkowy to wydatki z tym związane znacznie przekraczają wykazany miesięczny dochód. A to z kolei nasuwa wniosek, iż nie ujawnił on wszystkich źródeł osiąganego dochodu. Podsumowując należy zauważyć, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy należy rozpatrywać w dwóch aspektach : z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych ( por. H. Knysiak – Molczyk, Prawo pomocy w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, PS 2003, nr 11-12, s.85). Nieudokumentowanie przez skarżącego jego miesięcznych wydatków uniemożliwia rzetelną ocenę jego sytuacji finansowej a co za tym idzie podjecie decyzji o przyznaniu stronie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 § 1 i 2 , art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).