II SA/Kr 785/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. K., Z. K., A. K., A. K. i M. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia 13 października 2008 r. Nr: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; II) oddalić wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek W. K. o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 13 października 2008 r. Nr: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony w przewidzianej prawem formie, wobec tego, w wykonaniu zarządzenia Referendarza Sądowego z dnia 8 czerwca 2011 roku, skarżącej został przesłany urzędowy formularz wniosku "PPF" celem jego wypełnienia i odesłania do tut. sądu w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W zakreślonym terminie skarżąca wykonała wezwanie do usunięcia braków. Z oświadczenia zawartego we wniosku wynika, iż skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem T. K. ur. [...].1978 r. Ich miesięczny dochód wynosi 1.006,87 zł i stanowi go świadczenie emerytalne skarżącej w wysokości 706,87 zł oraz zasiłek chorobowy jej syna w wysokości około 300 zł. W skład majątku skarżącej wchodzi dom mieszkalno – gospodarczy z 1885 roku o powierzchni około 50 m² oraz nieruchomość rolna wielkości ponad 2 ha. Dom syna budowany od 1980 roku jest w stanie surowym – bez okien, drzwi, sufitów, podłóg – nie kwalifikuje się do zamieszkania. Skarżąca nie dysponuje oszczędnościami, jak również przedmiotami wartościowymi. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, iż obecnie przebywa na emeryturze, pobiera świadczenie w wysokości 706,87 zł. Od kilkudziesięciu lat choruje. Posiada gospodarstwo rolne o obszarze ponad 2 ha. Przy pracach w gospodarstwie rolnym pomagał skarżącej syn oraz rodzeństwo. Brat wnioskodawczyni S. zmarł w 2008 roku. Od chwili, kiedy syn uległ wypadkowi, skarżąca zmniejszyła gospodarkę. Obecnie nie prowadzi jej w ogóle. Syn T. cierpi na przepuklinę kręgosłupa. Po półrocznej rehabilitacji, syn przebywa aktualnie na zasiłku chorobowym. T. od dzieciństwa choruje na astmę, jest niezdolny do ciężkiej pracy. Z uwagi na ogrom spraw bezprawnie wytaczanych od 2007 roku przez inwestorów – "deweloperów", w których nie jest w stanie sama się bronić – skarżąca od maja 2011 roku ma adwokata z wyboru. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Instytucja przyznania prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego skarżąca uwiarygodniła w sposób wystarczający i skuteczny, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Skarżąca dysponuje wprawdzie stałym miesięcznym dochodem z emerytury, jednakże nie są to dochody wysokie zważywszy na obecny poziom cen dóbr i usług związanych z koniecznym utrzymaniem. Zarówno skarżąca, jak i pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym jej syn, są osobami schorowanymi, dlatego znaczna część domowego budżetu przeznaczona jest na zakup leków i konieczne leczenie. Skarżąca nie posiada przy tym żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone. Nieruchomość rolna nie przynosi żadnych dochodów. Biorąc powyższe pod uwagę orzekający przychylił się do wniosku skarżącej w zakresie zwolnienia jej od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Odnosząc się natomiast do żądania ustanowienia stronie skarżącej adwokata z urzędu należy stwierdzić, że zgodnie z art. 246 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia takiego pełnomocnika lub nie pozostaje z nim w innym stosunku prawnym, chyba że został on ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy. Jak wynika z treści pisma W. K. z dnia 20 czerwca 2011 roku ze względu na fakt, że nie jest ona w stanie sama bronić swoich interesów (od 2007 roku toczą się trzy sprawy o działkę) - od maja 2011 roku korzysta z fachowej pomocy adwokata z wyboru. Okoliczność ta wyklucza ustanowienie na rzecz skarżącej pełnomocnika z urzędu, byłoby to bowiem sprzeczne z celem instytucji prawa pomocy. Zatem w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu wniosek strony nie mógł zostać uwzględniony. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 i § 3 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).