II SA/Kr 785/13

PostanowienieWSA w Krakowie2013-11-22

Skład orzekający: Krystyna Daniel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika) powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, ale koszty sądowe są na tyle niskie, że mieszczą się w jego możliwościach finansowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i żony, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Jednakże, koszty sądowe (wpis od skargi) są na tyle niskie, że mieszczą się w możliwościach finansowych skarżącego, dlatego wniosek o zwolnienie od nich został oddalony. Jednocześnie, ze względu na wiek, stan zdrowia i brak możliwości wygenerowania oszczędności, sąd uznał, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, co uzasadnia ustanowienie go z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący J. M. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie dotyczącej odmowy wznowienia postępowania. Przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody z emerytur i brak majątku. Referendarz sądowy oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący wniósł sprzeciw, a następnie na wezwanie sądu podał dodatkowe wyjaśnienia dotyczące kosztów utrzymania i zamieszkiwania. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] maja 2013 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: 1. oddalić wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych 2. ustanowić dla skarżącego radcę prawnego którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w K. Skarżący J. M. w sprawie ze skargi na postanowienie Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z [...] maja 2013 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika urzędu. Przedstawiając swoją sytuację materialną skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Ich miesięczny dochód z tytułu pobieranych świadczeń emerytalnych wynosi 2.984,46 zł brutto i stanowi go świadczenie emerytalne skarżącego w wysokości 1.991,46 zł oraz świadczenie emerytalne żony w wysokości 993 zł. Podał, że nie posiada żadnego majątku ruchomego o wartości powyżej 3.000 euro ani nieruchomości. Nadto skarżący podał, że ma 8.. lat i nie jest w stanie samodzielnie prowadzić swojej sprawy. Nie korzysta z pomocy opieki społecznej, za wyjątkiem jednego przypadku, gdy sfinansowano mu remont łazienki. Postanowieniem z 9 października 2013 r. referendarz sądowy oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący wniósł sprzeciw od ww. postanowienia, podkreślając, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, ani ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Dodatkowo na wezwanie sądu, skarżący wyjaśnił, że zamieszkuje w domu, który jest własnością syna. W domu mieszka także syn z żoną i dziećmi, ale w odrębnych pomieszczeniach i nie prowadzi z synem wspólnego gospodarstwa domowego. Miesięczne koszty utrzymania to kwota około 2348 zł i składają się na nią w przybliżeniu: koszty opłacanych rachunków w wysokości 548 zł, koszty leczenia i leków w wysokości 600 zł, koszty wyżywienia w wysokości 1000 zł oraz koszty zaspokajania innych potrzeb życiowych w wysokości 200 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246 § 1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Wskazane we wniosku warunki materialno- bytowe skarżącego przemawiają, w ocenie sądu, za przyznaniem prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania siebie i żony. W szczególności należy stwierdzić, że sytuacja skarżącego nie daje możliwości poniesienia przez niego kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Miesięczny dochód osiągany przez J. M. i jego żonę wystarcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i biorąc pod uwagę wiek skarżącego oraz deklarowany stan zdrowia trudno oczekiwać, że będzie on w stanie wygenerować oszczędności potrzebne na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący nie posiada też nieruchomości, czy przedmiotów wartościowych które mogły stanowić podstawę do zabezpieczenia pożyczki czy kredytu. Jednocześnie sąd stwierdził, że koszty sądowe do jakich uiszczenia skarżący będzie zobowiązany w niniejszej sprawie są na tyle niewysokie (na obecnym etapie wpis od skargi w wysokości 100 zł), że leżą w granicach możliwości finansowych skarżącego. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt. 2p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło