II SA/Kr 787/18

PostanowienieWSA w Krakowie2018-11-05

Skład orzekający: Renata Ranicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która wykazała, że jej miesięczny dochód wraz z dochodem męża wynosi [...] zł, a miesięczne wydatki konieczne to [...] zł, w tym wydatki na leczenie i rehabilitację, spełnia przesłanki do ustanowienia jej radcy prawnego z urzędu w ramach prawa pomocy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca spełnia przesłanki do ustanowienia radcy prawnego z urzędu w ramach prawa pomocy, ponieważ jej sytuacja finansowa, uwzględniająca dochody, wydatki konieczne, w tym znaczące koszty leczenia i rehabilitacji męża, a także brak uwzględnienia innych niezbędnych wydatków, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Instytucja prawa pomocy ma na celu zapewnienie prawa do sądu podmiotom, których sytuacja finansowa obiektywnie uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. P. złożyła wniosek o ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Skarżąca przedstawiła swoje dochody (emerytura własna i męża) oraz miesięczne wydatki, w tym znaczne koszty leczenia i rehabilitacji męża. Po uzupełnieniu wniosku i analizie dokumentów, referendarz sądowy ocenił jej sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącej Z. P. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. P. o ustanowienie radcy prawnego w sprawie skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości p o s t a n a w i a ustanowić dla skarżącej Z. P. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w K. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. P. o ustanowienie radcy prawnego, uzupełniony pismem z dnia 24 października 2018 r., w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 kwietnia 2018 r. We wniosku skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem – M. P.. Ich wspólny miesięczny dochód wynosi [...] zł i stanowi go świadczenie emerytalne skarżącej w wysokości [...] zł oraz świadczenie emerytalne męża w wysokości [...] zł. W skład majątku skarżącej wchodzi współwłasność mieszkania o pow. 54 m2 oraz działka o pow. 10 a. Skarżąca przedstawiła też wysokość zobowiązań i stałych wydatków miesięcznych: czynsz - [...] zł, lekarstwa - [...] zł, rehabilitacja - [...] zł. Na uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, iż nie jest w stanie w chwili obecnie ustanowić pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny W opinii referendarza informacje przekazane przez skarżącą we wnioskach o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające do oceny jej rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, w związku z czym, działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 15 października 2018 r., skarżąca została wezwana do jego uzupełnienia. Do pisma 24 października 2018 r., uzupełniającego wniosek skarżąca dołączyła kserokopie dokumentów, w tym wyciągi z konta bankowego, trzy faktury za zakup lekarstw z kwietnia, czerwca i września 2018 r., karty informacyjne ze szpitali, odcinki świadczenia emerytalnego pobieranego przez męża skarżącej za okres od sierpnia do października 2018 r. Rozpoznając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 245 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu lub w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Zatem wniosek skarżących należy rozpatrywać w kontekście przesłanek zawartych w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Zgodnie z wyżej powołanym artykułem przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ( postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn, akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz.8). Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy rozpatruje się w dwóch aspektach – z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń , jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z uwzględnieniem jej możliwości finansowych ( por. H. Knysiak – Molczyk, Prawo pomocy w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, PS 2003, nr 11-12, s.85). W przedmiotowej sprawie po dokonaniu analizy informacji wynikających z oświadczeń skarżącej jak i przekazanych przez nią dokumentów, referendarz sądowy uznał, iż zachodzą szczególne okoliczności, określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. , pozwalające na skuteczne ubieganie się o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z analizy przedstawionych we wniosku informacji oraz dokumentów wynika, iż miesięczny dochód, z którego utrzymują się skarżąca i jej mąż wynosi [...] zł. Składa się na niego świadczenie emerytalne skarżącej, świadczenie emerytalne jej męża. Łączna kwota przedstawionych miesięcznych wydatków koniecznych to [...] zł. Ponadto skarżąca deklaruje wydatki na rehabilitację oraz zakup lekarstw łącznie [...] zł miesięcznie. Jak wynika z przedstawionych zaświadczeń , mąż skarżącej poddany został realloplastyce stawu biodrowego, cierpi też na inne poważne schorzenia, które generując wydatki na leczenie. Skarżąca nie ujmuje w wydatkach kosztów zakupu żywności, środków higieny czy innych koniecznych, które z pewnością również ponosi. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło