II SA/Kr 79/26
WyrokWSA w Krakowie2026-04-15
Skład orzekający: Monika Niedźwiedź, Jacek Bursa, Piotr Fronc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel sąsiedniej nieruchomości, którego działka znajduje się w odległości 17,50 m od projektowanej inwestycji, ma przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jeśli jego interes prawny opiera się na potencjalnym ograniczeniu możliwości zabudowy tej nieruchomości wynikającym z przepisów techniczno-budowlanych dotyczących usytuowania miejsc postojowych?Ratio decidendi
Przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę przysługuje właścicielowi sąsiedniej nieruchomości tylko wtedy, gdy inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość w sposób ograniczający jej zabudowę, co należy ustalić na podstawie przepisów prawa materialnego. Samo posiadanie sąsiedniej nieruchomości lub interes faktyczny nie wystarcza. W analizowanej sprawie, odległość miejsc postojowych od granicy działki skarżącego nie stanowiła podstawy do uznania go za stronę, ponieważ przepisy dotyczące odległości od miejsc postojowych nie miały zastosowania w tym przypadku, a inne potencjalne ograniczenia zabudowy wynikały z ogólnych przepisów technicznych, a nie bezpośrednio z projektowanej inwestycji.Stan faktyczny
Starosta Krakowski wydał pozwolenie na budowę siedmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej. A. B., właściciel sąsiedniej działki, który nie brał udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, złożył odwołanie, twierdząc, że został pominięty jako strona. Wojewoda Małopolski umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że działka skarżącego nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących ustalania stron postępowania i obszaru oddziaływania obiektu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędzia WSA Piotr Fronc Protokolant: starszy referent sądowy Adrianna Garus po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 30 października 2025 r. znak: WI-I.7840.7.25.2025.EG w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala.
Starosta Krakowski, po rozpatrzeniu wniosku Inwestora złożonego 23 maja 2024r., decyzją nr AB.IV.1.132.2025 z 20 lutego 2025 r., znak: AB-IV.6740.1.359.2024.EW, orzekł o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzieleniu inwestorowi pozwolenia na budowę inwestycji pn.: Budowa siedmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej wraz z wewnętrznymi instalacjami wod.-kan., c.o., elektryczną, wraz z wewnętrzną linią zasilającą (wlz), zewnętrznym odcinkiem kanalizacji sanitarnej, zewnętrznym odcinkiem kanalizacji deszczowej do zbiorników na wody opadowe, budowa dojścia i dojazdu na dz. nr [...], [...], budowa połączenia drogowego z dz. nr [...] na dz. nr [...] w m. Z. , gm. Z..
A. B. (dalej skarżący), jako właściciel działki nr [...] - nie uczestniczył w postępowaniu pierwszoinstancyjnym jako strona postępowania. Otrzymał decyzję Starosty Krakowskiego, jako pełnomocnik strony postępowania A. W.. Swoje odwołanie z 1 kwietnia 2025 r. złożył w placówce pocztowej w terminie otwartym do złożenia odwołania. Nadmienił, że o treści decyzji dowiedział się 19 marca 2025 roku z korespondencji kierowanej do A. W., którego jest pełnomocnikiem.
Wojewoda Małopolski decyzją z 30 października 2025 r. Znak sprawy: WI-I.7840.7.25.2025.EG na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa i art. 81 ust.1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j.Dz.U.2025.418 ze zm.) – zwanej dalej Pb, umorzył postępowanie odwoławcze z odwołania skarżącego.
W uzasadnieniu podano, iż Skarżący jest właścicielem w/w działki na której w odległości ok. 17,50 m od granicy działki inwestycyjnej znajduje się budynek mieszkalny o nr porządkowym [...] (w którym prawdopodobnie mieszka - tak wynika z adresu do korespondencji). Zgodnie z art. 3 pkt 20 Pb, przez obszar oddziaływania obiektu - należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. W myśl art. 28 ust. 2 Pb: Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Określenie obszaru oddziaływania obiektu należy do podstawowych obowiązków projektanta i winno znaleźć się w projekcie budowlanym (art. 20 ust. 1 pkt 1c i art. 34 ust. 3 pkt 1 ppkt e Pb). Stosownie do treści przepisu art. 28 kpa, stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie interesu prawnego, na którym oparta jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu administracyjnym, należy ustalać według norm prawa materialnego, natomiast mieć interes prawny oznacza tyle, co wskazać powszechnie obowiązujący przepis prawa, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu w związku z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1559/06). W postępowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę, interes prawny ustala się w oparciu o ww. przepis art. 28 ust. 2 Pb, który, jako przepis szczególny względem ww. art. 28 kpa, ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do następujących osób: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Ograniczenie w zabudowie nieruchomości wynikające tylko z konkretnego przepisu prawa daje podstawę do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym. W każdym przypadku obszar oddziaływania obiektu musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa. Ustalenie obszaru oddziaływania dla konkretnego obiektu budowlanego należy do projektanta. Zadaniem organu administracji prowadzącego postępowanie jest ustalenie listy stron postępowania, przede wszystkim o wskazany obszar oddziaływania projektowanego obiektu. Przy czym zaznaczyć należy, że dopuszczalne jest dokonanie korekty i ustalenie listy stron postępowania według oceny organu prowadzącego postępowanie. Ustalenie interesu prawnego osoby składającej odwołanie jest zatem pierwszą czynnością organu drugiej instancji, stanowiącą warunek prowadzenia postępowania odwoławczego i wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Jeżeli wynik tego badania jest dla wnoszącego odwołanie negatywny, organ odwoławczy w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 kpa wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego (por. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, sygn. akt: II SA/Kr
866/17).
Skarżący zarzucił, że został pominięty jako strona postępowania mimo, że inwestor dokonał zmiany projektu zagospodarowania terenu m.in. w ten sposób, że wzdłuż granicy z działkami nr [...], [...], [...], planuje umiejscowienie 7 miejsc postojowych w odległości 3 metrów od granicy. Tym samym, zgodnie z treścią § 19 ust. 1 lit. a) rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, odległość stanowisk postojowych od placu zabaw dla dzieci, boiska, okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt stały ludzi nie może być mniejsza niż 7 metrów. Tym samym możliwość zabudowy działki skarżącego została ograniczona w ten sposób, że nie będę mógł w przyszłości zrealizować ww. obiektów w odległości mniejszej niż 4 metrów od południowej granicy mojej działki. To zaś ewidentnie przesądza o tym. że nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania obiektów objętych zaskarżoną decyzją. To samo dotyczy właścicieli sąsiadujących działek, czego organ I instancji w ogóle nie zbadał.(...)
Wg organu z projektu zagospodarowania terenu wynika, że siedem stanowisk o szerokości 2.5 m i długości 6 m każdy, usytuowano wzdłuż jezdni, w odległości 3 m od północnej granicy działki inwestycyjnej i w odległości ok. 20.50 od ściany budynku mieszkalnego na działce nr [...]. Oznacza to przepisy § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a), § 19 ust. 2 pkt 1 lit. a) oraz § 21 ust. 2 pkt 1 wt są zachowane. Zatem dz. Nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektów objętych zaskarżoną decyzją. Ewentualna przyszła hipotetyczna zabudowa ww. działki w odległości mniejszej niż 4 metrów od południowej granicy mojej działki, będzie możliwa np. budynkiem bez otworów okiennych i drzwiowych. Nie może być też mowy o naruszeniu przepisów określonych w § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2022.1225 t.j.) zwanej dalej wt, jak również innych przepisów ww. rozporządzenia. Wobec powyższego, w ocenie organu przedmiotowa inwestycja nie wprowadza ograniczeń w zabudowie nieruchomości Odwołującego, a zatem brak jest podstaw do uznania Skarżącego za stronę postępowania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję odwołujący, zarzucił naruszenie:
- art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Pb polegające na braku uznania skarżącego za stronę postępowania w sytuacji gdy zakres i kształt planowanej inwestycji bezpośrednio oddziałuje na ograniczenie zabudowy jego nieruchomości,
- art. 7 i 8 ust. 1 k.p.a. polegające na prowadzeniu postępowania w sposób podważający zaufanie do organów administracji publicznej wskutek braku realnego zbadania zakresu odziaływania spornej inwestycji w oparciu kryteria wynikające z przepisów prawa,
- art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. przez brak wszechstronnego i wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego wskutek braku rzetelnej analizy zakresu odziaływania planowanej inwestycji oraz prawidłowego określenia kręgu stron, podczas gdy podstawowym obowiązkiem organów budowalnych było ustalenie zakresu oddziaływania planowanej inwestycji w oparciu o założenia projektu budowalnego i projektu zagospodarowania terenu w sytuacji gdy inwestor dokonał w toku postępowania jego zmiany m.in. przez zmianę posadowienia miejsc postojowych, które oddziałują na możliwość i zakres zabudowy nieruchomości sąsiednich, w tym skarżącego.
W uzasadnieniu podkreślono, iż w realiach niniejszej sprawy zarówno organ I i II instancji nie przeanalizowały rzetelnie zgromadzonego w sprawie materiały dowodowego pod kątem prawidłowego ustalenia kręgu stron. Zupełnie nie wzięły bowiem pod uwagę z jednej strony dokonanej przez inwestora zmiany projektu budowlanego i wywołanej tym elementem koniecznością ponownego zweryfikowania kręgu stron tego postępowania. Wskutek modyfikacji posadowienia miejsc parkingowych na terenie inwestycji - inwestor dokonał zmiany projektu zagospodarowania terenu m.in. w ten sposób, że wzdłuż granicy z działkami nr [...], [...], [...] planuje umiejscowienie 7 miejsc postojowych w odległości 3 metrów od granicy. To zaś zgodnie z treścią § 19 ust. 1 lit. a) rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie sprawia, że odległość stanowisk postojowych od placu zabaw dla dzieci, boiska, okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt stały łudzi nie może być mniejsza niż 7 metrów. Tym samym możliwości zabudowy działki skarżącego zostanie w przyszłości ograniczona w ten sposób, że nie będzie on mógł zrealizować ww. obiektów w odległości mniejszej niż 4 metrów od południowej granicy mojej działki. Już tylko ten zatem element przesądza, że nieruchomość skarżącego znajduje się w obszarze oddziaływania obiektów objętych zaskarżoną decyzją. To samo dotyczy właścicieli sąsiadujących działek, czego organ I instancji w ogóle nie zbadał. Paradoksalnie sam Wojewoda stwierdza, że takie posadowienie miejsc postojowy pozwoli na ewentualne umiejscowienie na jego działce w tym rejonie co najwyżej budynku bez otworów okiennych i drzwiowych (jak należy rozumieć od strony parkingu), co potwierdza zaistnienie ograniczenia w zabudowie i realnego oddziaływania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów procedury.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie sądowo-administracyjnej jest decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze, a zatem istota sporu sprowadza się wyłącznie do tego, czy skarżącemu, w poddanym kontroli postępowaniu administracyjnym, dotyczącym zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę przysługuje, czy też nie przysługuje przymiot strony.
Zgodnie z art. 28 ust. 2 prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 20 prawa budowlanego, w wersji obowiązującej w niniejszym wypadku, przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu.
Z powyższych przepisów wynika zatem, że w celu ustalenia stron postępowania o pozwolenie na budowę należy zweryfikować, czy na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego, inwestycja oddziałuje na inne nieruchomości w sposób wpływający na możliwość ich zabudowy. Przymiot strony nie przysługuje z samej racji posiadania prawa własności sąsiedniej nieruchomości, istnienia interesu faktycznego, czy oddziaływania inwestycji w sposób inny niż formalnie zdefiniowany treścią art. 3 pkt 20 prawa budowlanego. Doniosłe znaczenie ma jedynie kwestia ustalenia, w oparciu o przepisy prawa materialnego, oddziaływania przez inwestycję na inne nieruchomości w sposób ograniczający ich zabudowę. Status strony w postępowaniach o udzielenie pozwolenia na budowę oceniany jest bowiem wyłącznie w oparciu o art. 28 ust. 2 prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 prawa budowlanego. Obszar oddziaływania ustala się zatem na podstawie przepisów odrębnych, które z uwagi na cechy obiektu budowlanego wprowadzają ograniczenia w zabudowie terenu. Natomiast sama potencjalna, teoretyczna, czy subiektywna możliwość ograniczenia w sposobie zagospodarowania działki wskutek powstania, czy istnienia w sąsiedztwie obiektu budowlanego, bez potrzeby konkretyzowania rodzaju danego ograniczenia i realności jego powstania w okolicznościach danej sprawy, nie wystarcza do zaliczenia tej działki w obręb oddziaływania obiektu.
Skarżący swój interes prawny wywodzi z treści § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej: "rozporządzenie") oraz z przywołanego przez organ argumentu, związanego z możliwością zabudowy jego działki w odległości mniejszej niż 4 metry od granicy terenu inwestycji, tylko ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych skierowanych w tę stronę.
Stanowisko skarżącego nie jest jednak trafne. Ograniczenie związane z budową budynku ze ścianą bez otworów okiennych w odległości mniejszej niż 4 metry nie wynika z usytuowania na terenie inwestycji miejsc postojowych (czy jakichkolwiek innych elementów planowanej zabudowy) lecz wynika z § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia, który stanowi, że jeżeli z przepisów § 13, § 19, § 23, § 36, § 40, § 60 i § 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy tej działki nie mniejszej niż:
- 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy,
- 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien lub drzwi w stronę tej granicy.
Tym samym to nie usytuowanie miejsc postojowych w odległości 3 metrów od granicy z działką skarżącego wprowadza ograniczenia w zabudowie budynkiem (z otworami, bądź bez otworów okiennych, czy też w określonej odległości od granicy działki) lecz w/w przepis. Ujmując to nieco inaczej, bez względu na to, czy miejsca postojowe byłyby, czy też nie byłyby zaprojektowane w taki sposób jak w projekcie, to skarżący i tak nie mógłby wybudować (rozbudować) budynku ze ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w odległości bliższej niż 4 metry od granicy z terenem inwestycji.
Usytuowanie miejsc postojowych nie ogranicza również zabudowy działki skarżącego jakimikolwiek innymi obiektami, w szczególności wymienionymi w § 19 ust. 1 rozporządzenia. Związane jest to z treścią § 19 ust. 5 rozporządzenia, który stanowi, że zachowanie odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, nie jest wymagane w przypadku parkingów niezadaszonych składających się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych przypadających na jeden lokal mieszkalny w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanych przy tym budynku. Taka właśnie sytuacja zachodzi w przedmiotowym wypadku. Planowana inwestycja to budowa 7 budynków jednorodzinnych w zabudowie szeregowej, a zaprojektowane miejsca postojowe to miejsca postojowe dla 7 samochodów osobowych, czyli w liczbie po jednym na każdy budynek mieszkalny jednorodzinny, które zlokalizowane są przy tych budynkach. Tym samym ograniczenia odległościowe związane z tymi miejscami postojowymi, o których mowa w § 19 ust. 1 pkt a) rozporządzenia nie mają zastosowania, gdyż są wyłączone przez jego ustęp 5. Analiza projektu budowlanego nie daje też podstaw do tego aby przyjąć, że jakiekolwiek inne elementy i parametry planowanego zamierzenia budowlanego - nie wskazane przez skarżącego - mogłyby wpływać na możliwość zabudowy jego działki.
W tej sytuacji zarzuty skargi nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.
Mając zatem na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło