II SA/Kr 790/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.D. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z.D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 14 marca 2012 r. Nr: [...] znak:[...] w przedmiocie umorzenia postępowania p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł od skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] marca 2012 r. w przedmiocie umorzenia postępowania, skarżący Z.D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie go od tej opłaty sądowej oraz ustanowienie na jego rzecz adwokata z urzędu ze względu na niskie dochody i stan zdrowia. W związku z tym, że złożone Oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania jest niewłaściwą formą wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, skarżącemu został przesłany urzędowy formularz "PPF" celem jego wypełnienia i odesłania do tut. sądu w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W zakreślonym terminie skarżący uzupełnił brak. Z zakreślenia dokonanego w rubryce 4 formularza wynika, że skarżący domaga się zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienia na jego rzecz adwokata. We wniosku skarżący oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z 25-letnim synem A. Ich miesięczny dochód wynosi 1.850 zł i stanowi go świadczenie emerytalne wnioskodawcy w wysokości [...] zł oraz stypendium socjalne pobierane przez jego syna w wysokości [...] zł. W skład majątku Z.D. wchodzi dom drewniany o wymiarach 12 m x 4,5 m wybudowany z podkładów kolejowych w 1935 roku, kryty eternitem falistym. Skarżący nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy Z.D. podniósł, iż nie stać go na opłacenie kosztów postępowania. Skarżący jest osobą schorowaną, leczy się w Szpitalu Chorób [...] ma znaczną utratę słuchu i wzroku. Syn jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Studiuje w Wyższej Szkole Zarządzania w K. – są to studia prywatne płatne. W stycznia 2013 roku syn przystąpi do obrony pracy magisterskiej. Miesięczne wydatki skarżącego przedstawiają się następująco: 380 zł opłata za studia syna, 320 zł dojazd na uczelnię i wyżywienie, 60 zł internet, 90 zł opłata za gaz, 100 zł woda i wywóz nieczystości, 85 zł energia elektryczna, 50 zł zakup lekarstw, 125 zł rata do ZUS tytułem spłaty długu byłej żony, 300 zł rata pożyczki zaciągniętej na studia syna, 40 zł podatek od nieruchomości. Łącznie wydatki wynoszą 1.550 zł, co oznacza, że po ich opłaceniu skarżącemu pozostaje na życie kwota 300 zł miesięcznie. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów. Przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie na jego rzecz adwokata z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie tego prawa we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił w sposób wystarczający i skuteczny, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Źródłem utrzymania Z.D. jest świadczenie emerytalne w wysokości 1.350 zł. Pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym syn A.D. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Pobiera on stypendium socjalne w wysokości 500 zł. Łączne dochody skarżącego i jego syna wynoszą zatem 1.850 zł. Skarżący jest osobą schorowaną, a stan jego zdrowia wymaga przyjmowania lekarstw. Syn pobiera naukę na prywatnej uczelni, za którą opłata wynosi 380 zł miesięcznie. Dodatkowo skarżący spłaca raty pożyczki zaciągniętej na pokrycie kosztów studiów syna w wysokości 300 zł. W przedstawionej sytuacji uzyskiwane dochody wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego syna. Z.D. nie posiada przy tym zgromadzonych żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycia kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych w całości i ustanowienie na jego rzecz kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012, poz. 270).