II SA/Kr 796/01
WyrokWSA w Krakowie2004-03-08
Skład orzekający: Alina Paluch, Piotr Lechowski, Halina Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o braku stwierdzenia choroby zawodowej narządu słuchu może zostać wydana na podstawie niejasnych i ogólnikowych orzeczeń lekarskich, które nie wyjaśniają związku schorzenia z warunkami pracy?Ratio decidendi
Decyzja o braku stwierdzenia choroby zawodowej nie może być oparta na orzeczeniach lekarskich, które są niejasne, ogólnikowe i nie wyjaśniają w sposób zrozumiały dla organu administracji oraz strony postępowania, czy stwierdzone schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych, czy też wykluczono jego związek z narażeniem na hałas. Organ administracji jest związany orzeczeniem lekarskim, ale nie jest zwolniony z jego oceny pod kątem zgodności z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA), w tym art. 80 KPA.Stan faktyczny
Skarżący S. N. pracował w narażeniu na ponadnormatywny hałas i ubiegał się o stwierdzenie choroby zawodowej narządu słuchu. Dwa orzeczenia lekarskie stwierdziły u niego ubytek słuchu typu mieszanego, jednak uznały, że nie spełnia on kryteriów choroby zawodowej, podając ogólnikowe uzasadnienia. Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o braku stwierdzenia choroby zawodowej. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA -del Alina Paluch (spr. ) Sędziowie : NSA -del Piotr Lechowski WSA Halina Jakubiec Protokolant : Dorota Hajto po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2004r. sprawy ze skargi S. N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 1 lutego 2001r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej - uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji -
Decyzją ostateczną z dnia [...] 12001r., Nr [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny na podstawie art. 138§1 pkt 1 kpa w związku z §10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. nr 65, poz. 294 zm. Dz. U. nr 61 z 1989r., poz. 364 ), po rozpatrzeniu odwołania S. N. od decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] 2000r., znak: [...] . nie stwierdzającej choroby zawodowej narządu słuchu, wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W postępowaniu administracyjnym ustalono, co następuje:
S. N. pracował w P[...] Sp. z o.o w [...], w latach 1973-1999 na stanowiskach: otworowego, wieżowego, dołowego pomocnika, wiertacza w narażeniu na ponadnormatywny hałas.
W kierunku choroby zawodowej S. N. badany był w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w Rzeszowie. Po przeprowadzonych badaniach, w dniu [...] 2000r. wydano orzeczenie lekarskie, w którym stwierdzono brak podstaw do rozpoznania przewlekłego urazu akustycznego pochodzenia zawodowego. W uzasadnieniu tego orzeczenia podano, iż na podstawie analizy charakterystyki narażenia zawodowego, dochodzenia epidemiologicznego oraz 3 - krotnego poszerzonego badania audiometrycznego rozpoznano ubytek słuchu typu mieszanego, który nie spełnia kryteriów orzeczniczych choroby zawodowej. Był także badany w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu. W dniu [...] 2000r. Instytut wydał orzeczenie lekarskie, w którym stwierdził brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu. W uzasadnieniu orzeczenia podano, iż w badaniach audiometrycznych stwierdzono cechy o obustronnego - niedosłuchu typu mieszanego ze średnimi ubytkami słuchu wynoszącym w UP-44dB, UL-66dB. Niedosłuch potwierdzony audiometrią obiektywną nie ma cech charakterystycznych dla patologii wywołanej działaniem hałasu, co nie daje podstaw do przyjęcia zawodowej etiologii schorzenia.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, w tym brak rozpoznania choroby zawodowej przez dwie uprawnione jednostki służby zdrowia, w tym Instytutu jako drugiego szczebla diagnostyczno - orzeczniczego, zważywszy na treść §10 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, zdaniem organu odwoławczego brak było także podstaw do wydania decyzji ojej stwierdzeniu. W związku z powyższym organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zmiany decyzji organu I instancji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego S. N. wnosi o ponowne rozpatrzenie sprawy i przychylne załatwienie.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko oraz argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z §10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych, inspektor sanitarny wydaje decyzję w sprawie choroby zawodowej na podstawie orzeczenia uprawnionej jednostki orzeczniczej i wyników przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego. Ustalenia poczynione w wyniku dochodzenia epidemiologicznego stanowią jeden z podstawowych elementów kształtujących rozstrzygnięcie. Elementem drugim jest ustalenie czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Związek pomiędzy wymienionymi elementami decyduje o istnieniu choroby zawodowej. Stwierdzenie istnienia takiego związku z natury rzeczy musi być oparte na domniemaniu uzasadnionym typowością danego schorzenia jako efektu określonych warunków. Zadanie polegające na rozpoznaniu choroby wymaga specjalistycznej wiedzy medycznej. Organ administracji nie może więc go wykonać samowolnie. Również dla oceny istnienia związku rozpoznanego schorzenia z warunkami pracy posłużenie się wiedzą medyczną jest niezbędne. W tym zakresie organ administracji opiera swe rozstrzygnięcie na wydawanych przez wymienione w §7 rozporządzenia jednostki orzeczeniach. Orzeczeniem organ jest związany w takim znaczeniu, że nie może we własnym zakresie podjąć ustaleń odmiennych niż wynikające z jego treści. Nie jest jednak zwolniony od dokonania jego oceny stosownie do art. 80 kpa. Orzeczenie w postępowaniu w sprawie choroby zawodowej ma walor opinii biegłego. Zawarta w nim konkluzja o istnieniu bądź nieistnieniu choroby zawodowej stanowi wynik specjalistycznej analizy dostępnych danych. Ten proces myślowy winien zostać odzwierciedlony w orzeczeniu i to w sposób jasny i zrozumiały zarówno dla strony postępowania jak i dla organu. Bowiem podstawą wydania decyzji może być tylko taka opinia lekarska, która nawet dla laika jest czytelna i z treści której wynika, że opiniujący uwzględnił wszystkie aspekty konkretnego przypadku, w tym także ustosunkowywać się do wydanych, już wcześniej opinii ( orzeczeń lekarskich ).
Orzeczenia, które uczyniono podstawą rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej wymogom tym nie odpowiadają. W szczególności wcale z niech nie wynika czy brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narządu słuchu, jest następstwem tego, że stwierdzone schorzenie nie mieści się w ogóle w wykazie chorób zawodowych, czy też że schorzenie to w wykazie się mieści, ale wykluczono jego związek z narażeniem na hałas.
Orzeczenia obu jednostek odnoszą się do schorzenia opisanego w pkt 15 wykazu chorób zawodowych, którego zapis brzmi "uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu". Obie jednostki stwierdziły u skarżącego niedosłuch obustronny typu mieszanego. Wskazuje to, iż powodem głuchoty u skarżącego było też narażenie na hałas, a to, że skarżący pracował w hałasie i to ponadnormatywnym jest bezsporne.
W takiej sytuacji jedynie wykazanie, że stwierdzony u skarżącego niedosłuch spowodowany został innymi przyczynami, a nie warunkami pracy może obalić domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową, a warunkami narażającymi na jej powstanie.
W uzasadnieniu orzeczeń obu jednostek ( k. 1 i 5 akt postępowania administracyjnego ) ogólnikowo podano tylko podstawy negatywnej oceny bez wyjaśnienia tych wszystkich wątpliwości o których wcześniej już była mowa. Żadne z przyjętych przez organy orzeczeń nie stanowiło dostatecznej podstawy do rozstrzygnięcia o braku choroby zawodowej. Ich wadą o usunięcie której organ winien się zwrócić, jest brak logicznego, zrozumiałego i powiązanego ze wszystkimi elementami stanu faktycznego i z wiedzą medyczną wywodu, uzasadniającego sformułowaną konkluzję.
Omówione naruszenia przepisów art. art. 7, 77§1, 80, 107§3 kpa, jako mogące mieć wpływ na wynik sprawy, powodują konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło