II SA/Kr 809/03

WyrokWSA w Krakowie2006-06-14

Skład orzekający: Izabela Dobosz, Krystyna Daniel, Kazimierz Bandarzewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie uprawnień kombatanckich osoby, która pełniła służbę w organach bezpieczeństwa publicznego (UB), jest zasadne, nawet jeśli osoba ta twierdzi, że jej służba miała na celu wspieranie organizacji niepodległościowych?
Ratio decidendi
Pozbawienie uprawnień kombatanckich jest zasadne w przypadku osób, które pełniły służbę w organach bezpieczeństwa publicznego, zgodnie z art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. "a" ustawy o kombatantach. Okoliczności takie jak służba w UB nie mogą być łagodzone przez twierdzenia o działalności w ruchu oporu lub współpracy z organizacjami niepodległościowymi, chyba że osoba ta przedstawi dowody na skierowanie lub zwerbowanie do służby przez taką organizację, zgodnie z art. 21 ust. 3 pkt 1 ustawy.
Stan faktyczny
Skarżący, S. C., został pozbawiony uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, ponieważ w latach 1945-1950 pełnił służbę w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego i Milicji Obywatelskiej. Skarżący odwoływał się, twierdząc, że jego służba miała na celu wspieranie organizacji niepodległościowych, a on sam należał do AK. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, uznając, że fakt służby w UB jest bezsporny i wyklucza przyznanie uprawnień kombatanckich.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Izabela Dobosz (spr.) Sędziowie : WSA Krystyna Daniel AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi S. C. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia 3 marca 2003 r., Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich skargę oddala UZASADNIANIE Decyzją Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...].10.2001 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. "a" w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" i art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. z 1997r, Nr 142 poz. 950 ze zm. / pozbawiono S. C. uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZW ZBOWiD w K. decyzją z [...].02.1977 r. z tytułu "walki o utrwalenie władzy ludowej od [...].09.1945 r. do [...].07.1946 r. w UB i od [...].02.1947 r. do [...].12.1947 r. w szeregach MO" / łącznie 1 rok i 9 miesięcy /. Powołano się na zaświadczenie KW MO w K. z [...].11.1976r. i zaświadczenia KW MO we W. z [...].01.1976r. oraz pismo KGP w W. z [...].04.1999r., z którego wynika, że S. C. od [...].05.1945 r. do [...].08.1945 r. i od [...].09.1945r. do [...].07.1946r. był zatrudniony w UBP, a od [...].02.1947r. do [...].03.1950 r. w MO. Był zatem zatrudniony w strukturach bezpieczeństwa, co obecnie skutkuje pozbawieniem uprawnień kombatanckich. Uprawnienia nie przysługują takim osobom z żadnych tytułów, a S. C. złożył wniosek o przyznanie tytułu uprawnień kombatanckich w związku z działalnością w Ruchu Oporu GL-AL. S. C. nie przedstawił żadnych dowodów na okoliczności określone w art. 21 ust. 3 pkt 1 ustawy o kombatantach. W odwołaniu od decyzji S. C. podnosi, że informacja o stanie jego służby jest niezgodna ze stanem faktycznym i prawdą był bowiem strażnikiem więziennym. Powołuje się na to, że organizował posterunki MO, był w kontakcie z żołnierzami AK, za swoją działalność był aresztowany przez MO. Decyzją Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z [...].03.2003r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. "a" w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. z 2002 r., Nr 42, poz. 371 ze zm. / utrzymano w mocy decyzję z [...].10.2001 r. Organ podtrzymał swoje stanowisko z uwagi na bezsporny fakt zatrudnienia S. C. w organach Bezpieczeństwa Publicznego. Działalność w ruchu oporu jak również charakter pracy wykonywanej w UB nie mogą mieć żadnego wpływu na rozstrzygnięcie wobec kategorycznych postanowień art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. "a" oraz art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach. Powołano się na uchwałę NSA z 21.10. 2002r. / sygn. akt OPS 2/02/. W skardze do NSA S. C. wnosi o zmianę decyzji i przyjęcie, że jego zatrudnienie w UB w latach 1945-1946 było przedłużeniem jego działalności w Ruchu Oporu i miało na celu dostarczenie organizacjom podziemnym różnych informacji. Podaje, że należał do AK, co mogliby poświadczyć świadkowie J. B. i J. S., ale nie żyją, zaś dokumenty w tej sprawie zostały zniszczone. Powołuje się też na swój wiek i choroby. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób represjonowanych w W. wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30.08.2002r. /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 / Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / p.o.p.p.s.a/ /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 / sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone / co ma miejsce w niniejszym przypadku /podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy / art. 97 § 1 ustawy z 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. / Sądowa kontrola nie wykazała naruszenia prawa. Fakt zatrudnienia S. C. w organach UB jest bezsporny, potwierdza to sam skarżący, jak również pismo KG Policji z [...].04.1999r. / k. 97 akt administracyjnych /. Wynika z tego pisma, że skarżący był w latach 1945-1946 początkowo funkcjonariuszem Więzienia UBP w K. następnie wartownikiem plutonu ochrony WUBP L. oraz młodszym referentem Sekcji 2 Wydziału III WUBP we W. Art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. "a" ustawy z 24.01.1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. Nr 142, poz 950 ze zm. / nakazuje pozbawić uprawnień kombatanckich / z wszystkich tytułów / osoby wymienione w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" tzn. osoby, które pełniły służbę w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa. Toteż Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych postąpił prawidłowo wydając taką decyzję. Skarżący nie przedłożył żadnych dowodów, że do Urzędu Bezpieczeństwa był skierowany przez organizację niepodległościową albo, że był przez taką organizację zwerbowany do współpracy / art. 21 ust. 3 pkt 1 ustawy /. W aktach b. ZBOWiDu są dokumenty mające świadczyć, że skarżący działał w AL. w czasie okupacji, jednakże uprawnienia kombatanckie uzyskał wyłącznie z tytułu walki zbrojnej o "utrwalenie władzy ludowej" / zaśw. ZBOWiD nr [...], k. 21 akt administracyjnych/. Informację o działalności w AK podniósł skarżący dopiero na etapie odwołania od l decyzji Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych, jednakże informacje te nie wskazują na okoliczności pozwalające zastosować art. 21 ust. 3 ustawy o kombatantach. W tym stanie rzeczy skargę należało oddalić jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy z 30. 08. 2002 r. p. o. p. p. s. a. / Dz. U. Nr 153, poz. 1270/.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło