II SA/Kr 815/06

PostanowienieWSA w Krakowie2008-03-26

Skład orzekający: AWSA Inga Gołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna posiadająca stałe dochody, oszczędności oraz znaczący majątek w postaci nieruchomości może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba fizyczna posiadająca stałe dochody z umowy o pracę, oszczędności oraz znaczący majątek w postaci nieruchomości (mieszkanie, udział w budynku mieszkalno-usługowym) nie jest osobą ubogą i nie wykazała w sposób wystarczający, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych ani kosztów ustanowienia radcy prawnego z urzędu. W związku z tym wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony.
Stan faktyczny
Skarżący P. L. złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie i wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Skarżący argumentował, że uzyskuje niskie dochody i nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Referendarz sądowy oddalił wniosek, uznając, że skarżący posiada wystarczające środki i majątek. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia. WSA rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
I. oddalić wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych, II. oddalić wniosek skarżącego o ustanowienie radcy prawnego z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: AWSA Inga Gołowska Protokolant: osobiście po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku P. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi kasacyjnej na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 października 2007r. sygn. akt: IISA/Kr 815/06 uchylający decyzję Samorządowego Kolegium odwoławczego z dnia [...] oraz decyzje organu l instancji , wydana w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia I. oddalić wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych , II. oddalić wniosek skarżącego o ustanowienie radcy prawnego z urzędu Skarżący P. L. złożył w dniu [...] grudnia 2007r. skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 października 2007r. sygn. akt: IISA/Kr 815/06. W złożonej skardze kasacyjnej zawarł wniosek o przyznanie stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Przedmiotowy wniosek motywował tym, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, (k. 83) W dniu [...] stycznia 2008r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz kosztów związanych z ustanowieniem radcy prawnego ponieważ uzyskuje niskie dochody a koszty związane z dochodzeniem roszczeń na drodze sądowej są wysokie. Sprawa dodatkowo jest bardzo skomplikowana pod względem merytorycznym, co zdaniem skarżącego w pełni uzasadnia konieczność występowania przed sądem za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący jest właścicielem 11/24 cz budynku mieszkalno-usługowego o pow. 200 m2 położonego w U., jest także właścicielem mieszkania o pow. 122 m2. Skarżący posiada oszczędności w wysokości 5.000, 00 zł a jego miesięczny dochód wynosi 936 zł z tytułu umowy o pracę. Również żona skarżącego E. L. uzyskuje dochód miesięczny w wysokości 936 zł a nadto jest właścicielką mieszkania o pow. 23 m2 które stanowi jej majątek odrębny. Pełnoletnie dzieci skarżącego są właścicielami samochodu marki Peugeot 206 z 2003r. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008r. referendarz sądowy wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu oddalił. Wnioskodawca nie wykazał w sposób wystarczający i skuteczny, iż nie jest w stanie ponieść zarówno kosztów sądowych jak i kosztów ustanowienia radcy prawnego. Przy obecnym stanie finansowym rodziny, przy stałych dochodach, pewnym dochodzie żony, zgromadzonych oszczędnościach, dużym majątku obejmującym nieruchomości - skarżący będzie w stanie ponieść należne koszty sądowe i koszty ustanowienia kwalifikowanego pełnomocnika w niniejszej sprawie. Wnioskodawca nie uwiarygodnił i nie wskazał żądnych obciążeń domowego budżetu, ew. nadzwyczajnych okoliczności dotyczących sytuacji majątkowej czy zdrowotnej rodziny, które uzasadniałyby fakt, iż nie jest on w stanie wygenerować stosownej kwoty na koszty sądowe czy też koszty ustanowienia radcy prawnego z osiąganych dochodów czy posiadanych oszczędności. W dniu [...] lutego 2008r. skarżący wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia [...] stycznia 2008r. W uzasadnieniu sprzeciwu podniósł, iż czynienie oszczędności w wydatkach rodziny jest procesem długotrwałym w szczególności w sytuacji gdy wnioskodawca i jego małżonek uzyskują niskie wynagrodzenie ze stosunku pracy. Dodatkowo podniósł, że możliwość uzyskania przez wnioskodawcę kredytu czy pożyczki, nie powinna uzasadniać odmowy zwolnienia wnioskodawcy od poniesienia kosztów sądowych. Kredyt i pożyczka mają wysokie oprocentowanie, które stanowi dodatkowe obciążenie dla budżetu domowego. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, póz. 1270 ze zm.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy umożliwia dostęp do sądu podmiotom, które nie są w stanie pokryć samodzielnie kosztów związanych z prowadzeniem postępowania sądowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 ppsa). Przepis powyższy stanowi, że zasadność wniosku o przyznanie praw pomocy winna wykazać osoba wniosek taki zgłaszająca, innymi słowy, do strony starającej się o przyznanie prawa pomocy należy udowodnienie wszystkich okoliczności wskazujących na zaistnienie przesłanek z art. 246§ 1 pkt 1 ppsa. Skarżący nie wykazał w sposób wyczerpujący i pełny, iż nie posiada jakichkolwiek możliwości poniesienia opłaty w wysokości 250 zł zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 221, póz. 2193 ze zm.) Zdaniem Sądu skarżący jest w stanie ponieść ciężar uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżący uzyskuje regularny , stały dochód z tytułu umowy o pracę również jego żona ma stałe, miesięczne źródło utrzymania. Skarżący posiada oszczędności jak również duży majątek obejmujący nieruchomości w tym mieszkanie o pow. 122 m2 oraz 11/24 cz w prawie własności budynku mieszkalno-usługowego o pow. 200 m2 położonego w U. Skarżący nie jest zatem osobą ubogą. Skarżący nie wskazał czy ponosi i w jakiej wysokości wydatki miesięcznie na utrzymanie rodziny, nie wskazał czy jest zadłużony, nie wskazał czy jest osobą chorą wymagającą leczenia co rodzi konieczność ponoszenia dodatkowych wydatków. Z porównania wysokości obciążenia finansowego w postaci obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej z sytuacją majątkową i rodzinną skarżącego wynika, że zwolnienie skarżącego od tego obowiązku nie znajduje uzasadniania w przepisach prawa. Instytucja prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinna mieć miejsce tylko w sytuacji gdy zdobycie przez stronę środków na koszty postępowania w inny sposób jest rzeczywiście (obiektywnie) niemożliwe. Należy także zwrócić uwagę, że skarżący posiada majątek -nieruchomości. Zgodnie ze stanowiskiem zajętym przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 29 lipca 2004r. (FZ 131/04) "posiadanie majątku w zasadzie wyklucza możliwość zwolnienia od kosztów, skoro istnieje możliwość jego obciążenia". Okoliczności faktyczne podlegające badaniu przez sąd w związku z rozpoznawanym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy wskazują bez wątpienia, że brak jest podstaw do skorzystania przez skarżącego z tej instytucji a w konsekwencji również brak jest podstaw do ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Biorąc pod uwagę powyższe, na zasadzie przepisów art. 246§ 1 pkt 1 , art. 260 , art. 16 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, póz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło