II SA/Kr 818/06

WyrokWSA w Krakowie2006-10-20

Skład orzekający: M. Brachel - Ziaja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania uprawnień kombatanckich osobie, która została deportowana do pracy przymusowej na terytorium III Rzeszy i przebywała w obozach pracy, nie wyjaśniając jednocześnie, czy osoba ta domaga się świadczenia pieniężnego na podstawie ustawy o osobach deportowanych do pracy przymusowej, czy też uprawnień kombatanckich na podstawie ustawy o kombatantach?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić przyznania uprawnień kombatanckich lub świadczeń pieniężnych bez uprzedniego wyjaśnienia, czy strona domaga się świadczenia pieniężnego dla osób deportowanych do pracy przymusowej, czy też uprawnień kombatanckich. Niewyjaśnienie tej podstawowej kwestii dotyczącej przedmiotu i zakresu postępowania prowadzi do przedwczesnego wydania decyzji i naruszenia przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący A. J. złożył wniosek o przyznanie mu uprawnień kombatanckich, wskazując jednocześnie, że chodzi mu o uprawnienia osób będących ofiarami represji wojennych. Organ odmówił przyznania uprawnień, uznając, że deportacja do pracy przymusowej i pobyt w obozach pracy nie są traktowane jako represja i działalność kombatancka w rozumieniu ustawy o kombatantach. Skarżący podniósł, że nie występował o status kombatanta, a jedynie osoby represjonowanej, i został już uznany za uprawnionego do pomocy z Fundacji "Polsko-Niemieckie Pojednanie".
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądzono od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

W IMIENIU RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : S.WSA M. Brachel - Ziaja po rozpoznaniu w dniu 20 października 2006 r, w postępowaniu uproszczonym sprawy ze skargi A. J. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 23 czerwca 2006 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich I. Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję tego organu z dnia [...].04.2006 r. Nr [...] II. Zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz A. J. kwotę 100 zł (sto zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 23. 06. 2002 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...]. 04. 2005 r, nr [...], o odmowie przyznania A. J. uprawnień kombatanckich. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że skarżący nie spełnia warunków przewidzianych ustawą z dnia 24. 01. 1991 r, o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371/. W szczególności nie uprawnia go do przyznania mu statusu kombatanta deportacja wraz z rodzicami do pracy przymusowej na terytorium III Rzeszy i przebywanie w obozach pracy w Turyngii od września 1944 r, do maja 1945 r. Tego rodzaju okoliczności nie są ujęte jako represja i działalność kombatancka w rozumieniu ustawy o kombatantach. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, A. J. podniósł, że nie występował on o status kombatanta, a tylko osoby represjonowanej. Został już uznany za osobę uprawnioną do otrzymania pomocy z środków Fundacji "Polsko -Niemieckie Pojednanie" a więc status osoby represjonowanej mu się należy. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu swojej decyzji, a nadto podniósł, że uprawnienia z tytułu deportacji do pracy przymusowej na rzecz III Rzeszy reguluje ustawa z dnia 31. 05. 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich /Dz. U. z 1996 r, nr 87, poz. 395 z póz. zm./. Okoliczności wykazane przez skarżącego nie mogą zostać potraktowane jako równorzędne z działalnością kombatancką. Sąd zważył co następuje : Skardze nie można odmówić słuszności. Nie zostały bowiem wyjaśnione okoliczności mające podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie. Jak wynika z akt sprawy, skarżący został uznany za uprawnionego do otrzymania pomocy z Fundacji "Polsko -Niemieckie Pojednanie" w wysokości przewidzianej dla dzieci do lat 12 deportowanych z rodzicami na teren III Rzeszy w granicach z 1937 r lub na tereny okupowane /por. k. 21/. W aktach sprawy znajduje się też wymagana przepisem art. 4 ustawy o świadczeniu pieniężnych przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR, pozytywna opinia Stowarzyszenia Polaków Poszkodowanych przez III Rzeszę - Zarząd Terenowy – N., którą dołączył skarżący do wniosku skierowanego do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o przyznanie mu uprawnień kombatanckich, z tym, że już we wniosku /por. k. 8/ podkreślił, że idzie mu o uprawnienia osób będących ofiarami represji wojennych. Mając pozytywną opinię Stowarzyszenia Polaków Poszkodowanych przez III Rzeszę ZT- N. w sprawie przyznania świadczenia pieniężnego określonego w ustawie z dnia 31. 05. 1996 r., należało w pierwszym rządzie wyjaśnić (art. 7 i art. 9 k.p.a.) czy domaga się on przyznania mu świadczenia pieniężnego przysługującego osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy na podstawie ustawy z dnia 31. 05. 1996 r., /Dz. U. Nr 87 poz. 395 ze zm./, jako osobie poddanej represjom w rozumieniu art. 2 tej ustawy, czy też domaga się przyznania mu uprawnień kombatanckich określonych w ustawie z dnia 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /tekst jedn. z 2002 r. Nr 42, poz. 371/, gdyż skarżący zdaje się nie rozróżnia tych pojęć i ich znaczenia w sensie skutków prawnych. Bez wcześniejszego wyjaśnienia tej podstawowej kwestii dotyczącej przedmiotu i zakresu postępowania nie można podjąć prawidłowej decyzji rozstrzygającej co do istoty sprawy. Zwłaszcza, że do wniosku - jeśli przyjąć, że dotyczył on przyznania uprawnień kombatanckich - nie dołączono niezbędnej dokumentacji wymaganej art. 22 ustawy o kombatantach. Decyzje organów obu instancji zostały więc wydane przedwcześnie. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art.: 7, 8, 9, 77 k.p.a. orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 par. l pkt l lit. "c" w zw. z art. 135 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Takie rozstrzygnięcie sięgające w głąb sprawy jest w tym wypadku niezbędne dla końcowego jej załatwienia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p. p. s. a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło