II SA/Kr 824/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Ewa Rynczak (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2010 r. sprawy ze skargi W.M. i W.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 29 kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie ponownego rozpatrzenia sprawy skargę oddala. Postanowieniem z dnia 17 lutego 2010r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 66 § 3 k.p.a. w zw. z art. 1 ust. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. nr 79, poz. 856 ze zm.) w związku ze skargą W. M. oraz W. M. z dnia 5 grudnia 2009 r. na bezczynność Wójta Gminy Nowe Brzesko, orzekło o zwrocie podania wnoszącemu. W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 28.12.2009r. wpłynęło do SKO pismo skarżących dotyczące bezczynności Wójta Gminy Nowe Brzesko ponieważ Wójt przez 6 lat nie podjął postępowania administracyjnego w związku z ich pismem z dnia 1.09.2003r. skierowanym do Wójta. W piśmie tym z dnia 1.09.2003r. skarżący podali, że Wójt poinformował ich pismem z dnia 11.08.2003r. że ich sąsiadka J. P. nie wyraziła zgody na wykonanie przyłączenia do sieci kanalizacji sanitarnej gminnej z jej działki do działki stanowiącej własność skarżących i zasugerował im polubowne załatwienie sprawy. Skarżący nie zgodzili się z takim rozwiązaniem sprawy i żądali aby Wójt wydał decyzję nakazującą J. P. wyrażenie zgody na to przyłączenie. Skarżący w tym piśmie podają też że jest to złośliwość sąsiadki i obowiązek załatwienia sporu między nimi należy do Wójta a nie do nich. Z pisma tego wynika również, że we wrześniu 2003r. roboty kanalizacyjne zostały zakończone, a w piśmie skierowanym do Zakładu Budżetowego Gospodarki Komunalnej Urzędu Gminy N. skarżący żądają zwrotu kwoty 500 zł za zniszczenie przez wykonawcę kanalizacji ściekowej mostku drogowego na ich posesji, kwoty 1.000zł jako wkładu własnego na budowę kanalizacji, opublikowanie przeprosin za bezczynność Wójta. SKO w uzasadnieniu stwierdziło, że Wójt Gminy Nowe Brzesko nie miał obowiązku przymuszenia J. P. do wyrażenia zgody na to przyłączenie i nie jest on właściwy do załatwienia sprawy ze względu na cywilnoprawny charakter sporu. W szczególności organ wskazał, iż zgodnie z art. 1 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych kolegia są organami wyższego stopnia, w rozumieniu przepisów k.p.a. i- Ordynacja podatkowa i orzekają w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. W art. 2 tej ustawy wskazano, iż w sprawach, o których mowa w art. 1 ust. 1, kolegia są organami właściwymi w szczególności do rozpatrywania odwołań od decyzji, zażaleń na postanowienia, żądań wznowienia postępowania lub do stwierdzenia nieważności decyzji. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z sytuacji opisanych wyżej w przytoczonych przepisach. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 200 r. nr 236, póz. 2008 ze zm.) właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Natomiast zgodnie z cyt. wyżej przepisem przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach. Z powyższego wynika, że obowiązek przyłączenia nieruchomości powstaje z mocy prawa, o ile istnieje sieć kanalizacyjna, a jedynie posiadanie przydomowej oczyszczalni ścieków zwalnia od tego obowiązku. Nie ulega wątpliwości, że postępowanie o przyłączenie nieruchomości inicjuje osoba zobowiązana. Warunki przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej określają przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2006 nr 123, póz. 858 ze zm.), w tym art. 15 ust. 2 stanowiący, że osoba ubiegająca się o przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej zapewnia realizację przyłączenia na własny koszt. Kolegium nie jest właściwe do załatwienia żądania strony i wyjaśniono tryb postępowania w takim przypadku. Z podania skarżących z dnia 28.12.2009r. wynika, że Wójt Gminy Nowe Brzesko nie miał obowiązku wynikającego z przepisów prawa wydania decyzji bądź postanowienia nakazującego J. P. wyrażenia zgody na wykop pod przyłącze kanalizacyjne nieruchomości W. i W. M. wzdłuż ogrodzenia nieruchomości stanowiącej własność J. P.. W. M. oraz W. M. nie zgadzając się z powyższym postanowieniem złożyli w terminie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W obszernym wniosku wskazano, iż postanowienie jest nierzetelne i zawiera szereg błędów merytorycznych. Wyjaśniono na czym, zdaniem skarżących, wady te polegają, w szczególności wskazano że istnieje obowiązek przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacji sanitarnej na podstawie art. 5 ust.1 pkt. 2 ustawy dnia 13.09.1996r. o utrzymaniu w czystości i porządku, ponieważ nie mają oni przydomowej oczyszczalni ścieków tylko szambo od 30 lat. Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2010r., znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 66 § 3 k.p.a. w zw. z art. 1 ust. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. i art. 144 k.p.a., utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że argumentacja zawarta w postanowieniu z dnia 17.02.2010r. jest prawidłowa, gdyż zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach. Z powyższego wynika, że obowiązek przyłączenia nieruchomości powstaje z mocy prawa, o ile istnieje sieć kanalizacyjna, a jedynie posiadanie przydomowej oczyszczalni ścieków zwalnia od tego obowiązku. Postępowanie o przyłączenie nieruchomości inicjuje osoba zobowiązana. Warunki przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej określają przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowymi zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, w tym art. 15 ust. 2 stanowiący, że osoba ubiegająca się o przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej zapewnia realizację przyłączenia na własny koszt. Odpowiadając na zarzuty postawione we wniosku organ wskazał, iż w istocie organ, w tym wypadku Wójt Gminy Nowe Brzesko, nie miał obowiązku wynikającego z przepisów prawa wydania decyzji bądź postanowienia nakazującego J. P. wyrażenia zgody na wykop pod przyłącze kanalizacyjne nieruchomości W. i W. M. wzdłuż ogrodzenia J. P.. Kolegium podtrzymało wyjaśnienia zawarte w zaskarżonym postanowieniu, iż jest to sprawa natury cywilnoprawnej pomiędzy W. i W. M. a J. P.. Spory cywilnoprawne rozstrzygane są przez sądy powszechne, a nie organy administracji publicznej. Wobec powyższego zgodnie z art. 66 § 3 k.p.a. - jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. W ocenie Kolegium pozostałe zarzuty dotyczące błędów merytorycznych nie zasługują na uwzględnienie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie złożyli W. M. oraz W. M. z uwagi na wydanie go z naruszeniem przepisów prawnych związanych z podaniem: - nieprawdziwych danych dotyczących orzeczenia o zwrocie podania wnoszącemu w postanowieniu z 17.02.2010 r. oraz akceptacji tego w postanowieniu z 29.04.2010 r. (S.K.O. posłużyło się fikcyjnym pismem z 22.10.2008 r), - nieprawdziwych danych dotyczących nieruchomości skarżących, podając, że posiadają przydomową oczyszczalnię ścieków; stąd nie jest obowiązkowe przyłączenie do kanalizacji (od 30 lat posiadają zwykłe szambo, a to nie jest oczyszczalnia ścieków) tym samym jest to manipulowanie art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z 16.09.1996 r., - szeregu błędów merytorycznych w zaskarżonym postanowieniu które wg S.K.O. nie są istotne, - tolerowanie przez S.K.O. jako organu nadrzędnego bezczynności Wójta Gminy, który przez blisko 7 lat nie prowadzi postępowania administracyjnego, - nie stosowanie się do podstawowych zasad k.p.a., w tym znajomości postępowania administracyjnego, a także brak obiektywizmu. W oparciu o powyższe wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1-2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo ustroju sądów administracyjnych ( Dz U. nr 153, póz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30.08. 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi ( art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jedynym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134§ 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 p.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Przepisy ustawy przewidując jedynie uprawnienia kontrolne sądów administracyjnych nie dają im kompetencji do zastępowania organów administracji publicznej w wykonywaniu ich zadań orzeczniczych, w tym do wydawania decyzji lub innych aktów rozstrzygających sprawę co do istoty, albo kończących formalnie postępowanie administracyjne. Wady postępowania skutkujące koniecznością: uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Skarga jest nieuzasadniona. Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonego postanowienia z dnia 29 kwietnia 2010r., znak: [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], jak też postanowienia tego samego organu z dnia 17 lutego 2010r. znak: [...] uznał, że postanowienia te nie naruszają prawa. W ocenie Sądu organ w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie wyjaśniające i wydał postanowienie zgodnie z przepisem art. 66§3 k.p.a. Stosownie do tego przepisu jeżeli podanie nie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Z treści pisma skarżących z dnia 29.12. 2009r. skierowanego do SKO w [...], inicjującego niniejsze postępowanie, wynika, że skarżący żądają od Wójta Gminy Nowe Brzesko wydania decyzji zobowiązującej sąsiadkę J. P. do wyrażenia przez nią zgody na wykonanie przyłączenia ich budynku do sieci kanalizacji sanitarnej, z punktu przyłącza znajdującego się na nieruchomości J. P., do budynku na nieruchomości stanowiącej własność skarżących. W ocenie skarżących obowiązek załatwienia tego sporu leży w gestii Wójta, który powinien wydać stosowną decyzję. Takie stanowisko skarżących jest nieuzasadnione. Trafnie SKO w [...] ustaliło, że spór ten ma charakter cywilnoprawny i do jego rozstrzygnięcia właściwy jest są powszechny a nie organ administracji publicznej. Skarżący wywodzą obowiązek wydania decyzji przez Wójta z przepisu art. 5 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 13.12.1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ( tekst jednolity: Dz.U. 2005r, Nr 236, póz. 2008 ze zm.) twierdząc, że skoro ich nieruchomość nie ma przydomowej oczyszczalni ścieków tylko szambo istniejące od 30 lat, to przyłączenie do sieci kanalizacji sanitarnej jest obowiązkowe. Skarżący dokonali błędnej interpretacji tego przepisu, ponieważ takie ich twierdzenia nie znajdują podstaw prawnych w tym przepisie. W myśl cyt. wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt.2, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonego postanowienia "właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, lub w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych". Skarżący jako właściciele budynku zapewniają utrzymanie czystości na swojej nieruchomości, gdyż posiadają przydomowe szambo i przepis ten nie obliguje ich do przyłączenia do sieci kanalizacji sanitarnej, jak twierdzą skarżący. Jeżeli przepis ten byłby interpretowany tak jak chcą tego skarżący, to obowiązek przyłączenia do sieci kanalizacji sanitarnej musiałby być skierowany bezpośrednio do nich a nie do ich sąsiadki J. P.. W związku z tym zasadniczy zarzut skarżących, że załatwienie ich sporu leży w kompetencjach Wójta Gminy Nowe Brzesko jest nieuzasadniony, ponieważ nie znajduje podstaw prawnych. Nietrafny jest zarzut, że Wójt pozostawał w bezczynności ponieważ przez 6 lat nie otrzymali od Wójta odpowiedzi na ich pismo z dnia 1.09.2003r. Jak wynika z akt sprawy odpowiedź tę otrzymali już w piśmie Wójta z dnia 11.08.2003r. w którym Wójt podał im aby tę sprawę załatwić polubownie między sobą, gdyż jej załatwienie nie leży w kompetencji Wójta, a sprawa ma charakter cywilnoprawny. Mając powyższe na uwadze organ SKO w [...] w sposób prawidłowy oceniło iż podanie skarżących nie należy do kompetencji organu administracji publicznej tylko do sądu powszechnego i zasadnie na podstawie art. 66§ 3 k.p.a orzeka o zwrocie pisma wnoszącemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z 30.08. 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) w myśl którego sąd w razie nieuwzględnienia skargi skargę oddala.