II SA/Kr 827/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel- Ziaja Sędziowie: WSA Piotr Głowacki WSA Ewa Rynczak (spr.) Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2008 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji o przyznaniu uprawnień kombatanckich skargę oddala. sygn. II SA/Kr 827/08 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] maja 2008r. znak: [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W., na podstawie art. 155 k.p.a. w związku z art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t.j. Dz. U. z 2002r. Nr 42 poz. 371), odmówił S. M. zmiany decyzji własnej z dnia [...] września 1993 r. Nr [...] o przyznaniu uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu organ podał, że w/w decyzją z dnia [...] września 1993 r. Kierownik Urzędu przyznał stronie uprawnienia kombatanckie z tytułu pobytu w więzieniu [...]. Podaniem z dnia [...].11.2007 r. sprecyzowanym w pismach z dnia [...].01.2008 r, [...].02.2008 r. oraz [...].04.2008 r. strona wniosła o zmianę ostatecznej decyzji administracyjnej w oparciu o art. 155 k.p.a., poprzez zmianę okresu działalności kombatanckiej i zaliczenie okresu działalności sabotażowej prowadzonej w latach [...]r. na terenie zakładów samochodowych wojska [...] w [...]. Wniosek ten nie może zostać zdaniem organu uwzględniony, ponieważ w toku obecnego postępowania organ jedynie bada czy w sprawie mają zastosowanie przesłanki wymienione w art. 155 k.p.a. Zdaniem organu ustalone w sprawie okoliczności nie pozwalają na przyjęcie poglądu, aby interes społeczny lub słuszny interes strony przemawiał za uchyleniem decyzji ostatecznej Kierownika Urzędu. S. M. nie zgadzając się z powyższą decyzją występił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy i zmianę decyzji polegającą na zaliczeniu do uprawnień kombatanckich pracy w wojskowych zakładach samochodowych w [...], gdzie wykonywał czynności sabotażowe, co jego zdaniem oznacza automatyczną przynależność do ruchu oporu. Decyzją z dnia [...]r. znak: [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W., działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 21 ust. 1 w zw. z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. O kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t.j. z 2002 r. Nr 42, poz. 371), utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] maja 2008 r. W uzasadnieniu organ wskazał, iż we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona nie wskazała, aby w przedmiotowej sprawie zaistniały jakiekolwiek nowe okoliczności faktyczne i prawne uzasadniające uchylenie decyzji ostatecznej. Stosownie do art. 16 § 1 k.p.a. uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach określonych w Kodeksie. Z powyższego przepisu wynika, że decyzja taka nie może być wzruszona w trybie postępowania administracyjnego, z wyjątkami ściśle określonymi w przepisach k.p.a. W myśl art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy, której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Dalej organ wskazał, że k.p.a. nie definiuje pojęcia "słuszny interes strony". Zdaniem organu słuszny interes strony nie może się jednak sprowadzać do obchodzenia innych przepisów prawa, tj. w niniejszej sprawie art. 21 ust. 1 w/w ustawy o kombatantach. Niewątpliwie w interesie strony leżałoby zaliczenie dłuższego okresu działalności kombatanckiej, czy też zmiany tytułu nabytych uprawnień, jednakże organy administracji państwowej zobowiązane są działać na podstawie przepisów prawa. Powołane przez wnioskodawcę okoliczności związane z zaliczeniem do okresu działalności kombatanckiej pracy w zakładach samochodowych w [...] i wykonywanie czynności sabotażowych, nie zostały ujęte przez ustawodawcę jako represje i działalność kombatancka w rozumieniu cyt. ustawy. Działalności tej nie można przede wszystkim uznać za działalność strony w [...]. Organ wskazał, że art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach, za działalność kombatancką uznaje: pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939-1945. Przepis ten posługuje się pojęciem służby, która jest sformalizowanym stosunkiem łączącym uczestnika organizacji konspiracyjnej lub niepodległościowej z tą organizacją. Wymagane jest zatem złożenia przysięgi, uzyskanie pseudonimu, stopnia wojskowego i stałego przydziału mobilizacyjnego oraz poddanie rozkazom i regułom odpowiedzialności dyscyplinarnej ukształtowanej na wzór wojskowy. Powyższą wykładnię potwierdził NSA w wyroku z dnia 12 sierpnia 1993 r. (sygn. akt SA/Wr 243/93), gdzie wskazał, iż pełnienie służby w [...] było tożsame z prowadzeniem w sposób zorganizowany i systematyczny działalności skierowanej przeciwko okupantowi. W zasadniczej postaci było zorganizowaną formą walki w ramach oddziałów partyzanckich utworzonych na wzór wojskowy i stosujących dyscyplinę wojskową. Mogło sprowadzać się także do wykonywania wyłącznie czynności usługowych np. zaopatrzeniowych, zawsze jednak było uzależnione od przynależności do określonej formacji, wyrażającej się w podporządkowaniu służbowym, wyznaczeniu służbowego stanowiska i wykonywaniu zakreślonych czynności. W ocenie organu, przedstawiona działalność strony nie odpowiada dyspozycji przytoczonego przepisu. Prowadzenie działalności sabotażowej na własną rękę, nie związanej z przynależnością do określonej organizacji konspiracyjnej nie stanowi przesłanki uprawniającej do przyznania uprawnień kombatanckich. Skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył S. M. zarzucając, że wskazane przez organy przepisy nie sprzeciwiają się interesowi społecznemu ani interesowi strony, a organy nie wykazały minimum dobrej woli w załatwieniu jego sprawy. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując twierdzenia zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Skarga jest nieuzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] r. znak: [...] nie narusza prawa. Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji w oparciu o cytowane wyżej zasady postępowania uznał, że decyzja ta nie narusza przepisów prawa materialnego jak również przepisów postępowania. W niniejszej sprawie skarżący S. M. w swoim podaniu z dnia [...] listopada 2007 r. i w dalszych pismach precyzujących swoje stanowisko, wniósł o zmianę ostatecznej decyzji nr [...] Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] września 1993 r., poprzez zmianę okresu działalności kombatanckiej i zaliczenie okresu działalności sabotażowej prowadzonej w latach [...] na terenie Zakładów Samochodowych Wojska [...] w [...]. Bezspornym w sprawie jest, że skarżący S. M. w cytowanej wyżej decyzji nr [...] z dnia [...] września 1993 r. ma zaliczony okres działalności kombatanckiej od września 1944 r. - grudnia 1944 r. z tytułu pobytu w więzieniu [...] (decyzja nr [...] z dnia [...].09.1993r. k. 49 akt adm.). Materialnoprawną podstawą do zmiany ostatecznej decyzji nr [...] z dnia [...] września 1993 r. stanowi przepis art. 155 k.p.a. W myśl tego przepisu decyzja ostateczna na mocy której strona nabyła prawo może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji, i przemawia za tym interes społeczny, lub słuszny interes strony. W związku z powyższym, organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające i ustalił, iż skarżący S. M. prowadził działalność sabotażową na własną rękę i w tym okresie nie pełnił służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu wojennego (tekst jednolity: Dz. U. 2002 Nr 42 poz. 371 ze zm.). W myśl tego przepisu za działalność kombatancką uznaje się pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym działających w ramach tych organizacji partyzanckich, w okresie wojny 1939-1945 roku. Przepis ten posługuje się terminem "służby" która w świetle przepisów tej ustawy jest sformalizowanym stosunkiem łączącym uczestnika organizacji konspiracyjnej lub niepodległościowej, z tą organizacją. A zatem o służbie można mówić wtedy, jeżeli uczestnik takiej organizacji złożył przysięgę, uzyskał pseudonim, stopień wojskowy i miał stały przydział mobilizacyjny oraz zakres wykonywanych czynności, ponadto musiał on być poddany rozkazom przełożonych i regułom odpowiedzialności dyscyplinarnej na wzór wojskowy. Służba zawsze wiązała się z przynależnością do określonej formacji, o której mowa w cytowanym wyżej przepisie ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu wojennego. Trafnie więc organ ustalił, że prowadzenie przez skarżącego działalności sabotażowej na własną rękę nie związane z przynależnością do określonej organizacji konspiracyjnej, w rozumieniu art. 1 ust 2 cytowanej wyżej ustawy nie stanowi przesłanki uprawniającej do przyznania uprawnień kombatanckich. Organ w sposób właściwy przeprowadził postępowanie wyjaśniające, zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy ustalając prawidłowo stan faktyczny sprawy i wskazując na zastosowanie właściwej podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji, zgodnie z dyspozycją przepisu 107 § 3 kpa. A zatem zasadnie Kierownik Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. odmówił zmiany decyzji własnej nr [...] z dnia [...] września 1993 r. o przyznaniu uprawnień kombatanckich na podstawie art. 155 § 1 k.p.a. w zw. z art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust.1 i 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu wojennego (tekst jednolity: Dz. U. 2002 Nr 42 poz. 371 ze zm.). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), w myśl którego w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala.