II SA/Kr 827/22
WyrokWSA w Krakowie2022-09-22
Skład orzekający: Monika Niedźwiedź, Paweł Darmoń, Agnieszka Nawara-Dubiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 28 kwietnia 2022 r. o umorzeniu postępowania w sprawie wydania nakazu rozbiórki nieużytkowanego i nienadającego się do remontu obiektu budowlanego, wydana w oparciu o późniejsze pozwolenie konserwatorskie na odbudowę, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 10 K.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu. Organ odwoławczy błędnie przyjął, że pozwolenie konserwatorskie na odbudowę oznacza zmianę intencji inwestora co do rozbiórki, podczas gdy oba postępowania dotyczyły rozbiórki istniejącej zabudowy. Ponadto, organ nie ustalił wiarygodnego zapewnienia właściciela o możliwości wykonania robót budowlanych, co jest niezbędne do umorzenia postępowania w sprawie nakazu rozbiórki.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie o umorzeniu postępowania w sprawie wydania nakazu rozbiórki zespołu budynków. Organ odwoławczy uznał, że pozwolenie konserwatorskie na odbudowę i rekonstrukcję, wydane po wcześniejszym wyroku NSA, świadczy o zmianie intencji właściciela i braku podstaw do nakazania rozbiórki. Strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 10 K.p.a. i art. 153 p.p.s.a., poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego sprawy oraz nieuwzględnienie wiążącej oceny prawnej NSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie i zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Sędziowie : Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Protokolant : sekretarz sądowy Katarzyna Cyganik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2022 r. sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję nr 170/2022 Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 28 kwietnia 2022 r. znak WOB.7721.311.2021.PBRZ w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie na rzecz strony skarżącej [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 997 zł (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia 13 grudnia 2019 r. (ROIK II.5162.47.2019.MBR), na podstawie art. 67 ust. 1, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane(Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie – Powiat Grodzki odmówił [...] Sp. z o.o. jako właścicielowi nieruchomości położonej przy ul. [...] i [...] w K. na działce nr [...] obr. [...] wydania nakazu rozbiórki nieużytkowanego i nienadającego się do remontu, odbudowy lub wykończenia zespołu budynków zlokalizowanych przy ul. [...] i [...] w K. na działce nr [...] obr. [...] z uwagi na negatywne stanowisko Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie w sprawie wydania zgody na rozbiórkę przedmiotowego zespołu budynków.
Decyzją z dnia 26 czerwca 2020 r. Nr 347/2020 - po rozpoznaniu odwołania spółki [...] - Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie na podstawie art. 138 §2 w zw. z art. 104 kpa i art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
[...] sp. z o.o. w W. wniosła sprzeciw od tej decyzji, który został oddalony wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 sierpnia 2020 r., sygn. II SA/Kr 867/20.
Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wniesionej przez [...] sp. z o.o. w W. od tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 marca 2021 r., sygn. II OSK 415/21 uchylił wyrok Sądu I instancji oraz decyzję MWINB, stwierdzając brak podstaw do wydania w tej sprawie decyzji kasatoryjnej.
Po ponownym rozpoznaniu odwołania [...] sp. z o.o. w W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie – Powiat Grodzki z dnia 13 grudnia 2019 r. (ROIK II.5162.47.2019.MBR) Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją z dnia 28 kwietnia 2022 r., Znak: WOB.7721.311.2021.PBRZ nr 170/2022 uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w całości. Jako podstawę prawną tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U z 2021r., poz. 735 z późn. zm., dalej: "kpa") i art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 202lr., poz. 2351 z późn. zm., dalej: "Pr.bud.").
W jej uzasadnieniu Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie opisał dotychczasowy przebieg postępowania i wskazał, że postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie organ I instancji wszczął przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020r. - Ustawa o zmianie ustawy -Prawo Budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020r., poz. 471, dalej: Ustawa zmieniająca) - tj. przed dniem 19 września 2020r., a zatem w sprawie będą mieć zastosowanie przepisy sprzed tej nowelizacji.
Przypomniano, że w niniejszej sprawie wiążąca ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone zostały w uzasadnieniu prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2021 r., sygn. akt II OSK 415/21.
Stosownie do art. 67 ust. 1 Pr.bud. jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. MWINB przywołał też przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych (Dz. U. z 2004 nr 198 poz. 2043)
Podkreślono, że nakazanie rozbiórki w omawianym trybie może być orzeczone w razie spełnienia dwóch przesłanek:
1) obiekt jest nieużytkowany, niewykończony lub zniszczony oraz
2) obiekt nie nadaje się do remontu, wykończenia lub odbudowy.
Zgodnie z zawiadomieniem z dnia 4 września 2019r., znak: ROIK 11.5162.47.2019.MBR PINB wszczął postępowanie z urzędu, a jego przedmiotem uczynił nieodpowiedni stan techniczny budynku zlokalizowanego na działce nr [...] obr. [...], położonego przy [...] w K. (vide: zawiadomienie -k. 20 akt PINB).
Organ I instancji za stronę postępowania uznał [...] Sp. z o.o. właściciela zabudowanej zespołem obiektów działki nr [...] przy ul. [...] w K.. MWINB w Krakowie potwierdził prawdziwość poczynionych przez organ I instancji ustaleń, co potwierdzają zapisy w księdze wieczystej prowadzonej dla działki nr [...] przy ul. [...] (k. 89-93 akt MWINB).
Przedmiotem ponownego postępowania odwoławczego było ustalenie prawidłowości wydania zaskarżonej decyzji w sprawie zespołu obiektów usytułowanych na działce nr [...] przy ul. [...] i ul. [...] w K., który w świetle zgromadzonych przez organ I instancji dokumentów ze względu na stan techniczny nie może być użytkowany i nie nadaje się do remontu i odbudowy.
Organ odwoławczy wskazał na protokół oględzin na terenie działki nr [...] z dnia 30 września 2019r. i dokonaną w ich trakcie ocenę stanu technicznego oraz na ekspertyzę techniczną opracowanej przez rzeczoznawcę budowlanego mgr inż. A. B.. Zgodnie z oceną zawartą w ekspertyzie, obiekty budowlane zlokalizowane na terenie działki nr [...] nie nadają się do remontu, odbudowy lub wykończenia.
Po dokonaniu oględzin, w trakcie rozprawy administracyjnej przeprowadzonej przez organ I instancji w dniu 30 września 2019r. i 2 października 2019r. właściciel przedmiotowego obiektu oświadczył, że zespół budynków nie nadaje się do remontu i aktualnie zagraża bezpieczeństwu życia i zdrowia oraz mienia, w związku z czym właściciel chce podjąć się działaniom rozbiórki przedmiotowych budynków. Oświadczył także, że został złożony wniosek dotyczący rozbiórki oraz innych planów inwestycyjnych dotyczących przedmiotowego obiektu do WUOZ w Krakowie w celu uzgodnienia ww. dokumentów. Niemniej jednak z uwagi na aktualny stan techniczny budynków zagrażający życiu oraz zdrowiu ludzi oraz zagrażający mieniu i okolicznym budynkom, właściciel chce podjąć się w trybie pilnym rozbiórki przedmiotowego zespołu budynków. Ponadto, oświadczył, że wyraża wolę i zgodę na wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego zespołu budynków w trybie pilnym.
MWINB zaznaczył, że przedmiotowe obiekty znajdują się na obszarze stanowiącym strefę ochrony konserwatorskiej, zatem objęte są taką ochroną. Według rejestru zabytków wpisanych do gminnej ewidencji zabytków wg. stanu na październik 2021r. przedmiotowe budynki ul. [...] znajdują się w tym rejestrze pod pozycją [...] (k. nr [...] akt MWINB) i znajdują się na obszarze Układu urbanistycznego dawnego miasta P. wpisanego do rejestru zabytków po poz. [...](k. 80 akt MWINB). Ponadto działka nr [...] leży na obszarze, na którym obowiązuję miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "S. P. - L." (od. 14 grudnia 2013r). Zgodnie z zapisami tego planu zespół budynków przy ul. [...], ul. [...] jest objęty ochroną konserwatorską.
Zgodnie z art. 67 ust. 3 - W stosunku do obiektów budowlanych niewpisanych do rejestru zabytków, a objętych ochroną konserwatorską na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzję, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru budowlanego wydaje po uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków.
PINB w dniu 9 października 2019r., pismem znak: ROIK. II.5162.47.2019.MBR, skierowanym do Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie zwrócił się o zajęcie stanowiska w trybie art. 67 ust. 3 Pr.bud. w sprawie rozbiórki zespołu przedmiotowych budynków, (k. 83-84 akt PINB). Jak wynika z Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia (dalej - UPP) pismo to zostało doręczone 10 października 2019r. (k. nr 85 akt PINB). Pismem z dnia 12 listopada 2019r., znak OZKr. 021.328.2019DD Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Krakowie (dalej WUOZ) poinformował PINB, powołując się na art. 35 i art. 36 k.p.a. o niezałatwieniu sprawy w terminie, wskazując na przewidywany termin rozpatrzenia niniejszej sprawy do dnia 20 listopada 2019 roku. Następnie pismem z dnia 14 listopada 2019r., znak: OZKK.510.19.2019.DD Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków poinformował, iż negatywnie opiniuje rozbiórkę wskazanych we wniosku obiektów przy ul. [...] w K..
Zgodnie z ust. 4 art. 67 Pr.bud. - Wojewódzki Konserwator Zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w terminie 30 dni. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się za uzgodnienie.
Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków nie dochował określonego w ust. 4 art. 67 Pr. bud. - 30 dniowego terminu na zajęcie stanowiska. Wydanie po terminie negatywnej opinii uznano jako nie zajęcie stanowiska przez WUOZ. Także formę wydania uzgodnienia należy uznać jako niezgodne z przepisami art. 106 § 5 k.p.a. – stanowisko powinno przybrać formę postanowienia.
Dalej MWINB wskazał, że wiadomym jest mu z urzędu, iż Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Krakowie (dalej - MWKZ) pozwoleniem z dnia 2 kwietnia 2021r., Nr ZN-1.5142.72.2021, znak:ZN-I.5142.72.2021.DD po rozpatrzeniu wniosku spółki [...] Sp. z o.o. w sprawie wydania pozwolenia Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na wykonanie robót budowlanych polegających na: odbudowie polegającej na całkowitej rekonstrukcji istniejącej zabudowy oficynowej: rozbiórka istniejącej zabudowy, rekonstrukcji z przeznaczeniem na funkcje usługowa budynków oficynowych przy ul. [...]/ul. [...] w K. - pozwolił wnioskodawcy na prowadzenie na terenie układu urbanistycznego dawnego miasta P. wpisanego do rejestru zabytków pod numerem [...] decyzją z dnia 26 października 1981r. robót budowlanych przy [...]ul. [...] w K., na działce nr [...] obr[...] w zakresie mającym wpływ na wygląd tego układu urbanistycznego (dot. bryły, elewacji, dachu oraz zagospodarowania działki).
W ocenie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie oznacza to, że na dzień wydawania decyzji zachodzą okoliczności wskazujące na zmianę przedmiotu wniosku inwestora, jak i jego zamierzeń odnoszących się do woli rozbiórki przedmiotowych budynków tylko z uwagi na stan techniczny budynków.
W trakcie rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 30 września 2019r. i 2 października 2019r. pełnomocnik właściciela obiektów (a zarazem inwestora) oświadczył, że z uwagi na aktualny stan techniczny budynków zagrażający życiu i zdrowiu ludzi oraz zagrażający mieniu okolicznym budynkom właściciel chce podjąć się w trybie pilnym rozbiórki przedmiotowego zespołu budynków.
Jak wynika natomiast z treści pozwolenia MWKZ z dnia 2 kwietnia 2021r., Nr ZN-I.5142.72.2021, znak:ZN-1.5142.72.202l.DD, intencją złożenia przez inwestora (właściciela obiektów) wniosku w dniu 23 grudnia 2019r., w oparciu o który zostało wydane ww. postanowienie było uzyskanie zgody dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na całkowitej rekonstrukcji istniejącej zabudowy oficynowej.
Z uwagi, iż z całokształtu okoliczności faktycznych sprawy wynika, że przedmiotowy zespół obiektów nadaje się do odbudowy, a właściciel wykazał, że zamierza przeprowadzić prace prowadzące do odbudowy, brak jest podstaw do wydania nakazu rozbiórki.
Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego, dla którego podstawą jest art. 67 ust. 1 P.b. stanowi każdorazowo następstwo dwojakiego rodzaju przyczyn. Do pierwszej grupy należą kwestie łączące się ze stanem technicznym obiektu, co wyraża się w sformułowaniu ustawowym, że "nie nadaje się on do remontu, odbudowy lub wykończenia"; zaś w ramach drugiej grupy przyczyn, niezbędnym pozostaje ustalenie intencji właściciela odnośnie podjęcia i wykonania prac remontowych, wykończeniowych bądź odbudowy (por. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2018 r. sygn. akt II OSK 782/16).
Wskazano, że w sprawie rozbiórki zespołu budynków wypowiadał się Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego w decyzji z dnia 27 maja 2020r., znak: DOZ-OAiK.650.25.2020.k.p.a.-l którą utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie z dnia 18 listopada 2019r., nr 1092/19, sygn. OZKr.5142.979.2019.KU.MB, odmawiającą wydania pozwolenia na realizacje inwestycji polegającej na rozbiórce 6 budynków położonych na działce nr ew. [...] obr. [...] i budowie w ich miejsce budynku mieszkalnego, wielorodzinnego z usługami w parterze (...). Jak zostało przytoczone w uzasadnieniu ww. decyzji, intencją skarżącej jest rozbiórka całokształtu zabudowy oficynowej i nowe zagospodarowanie posesji w powiązaniu z powyższym obiektem wpisanym do rejestru zabytków. Wzdłuż ulic [...] planowane jest częściowe odtworzenie zabudowy parterowej, która połączona ma zostać z nowym obiektem (...). Okoliczność, że Skarżąca zleciła opracowanie projektu budowlanego zakładającego rozbiórkę i częściowe odtworzenie zabudowy parterowej oraz zlecenie sporządzenie ekspertyzy technicznej (4 czerwca 2019r.) może świadczyć o tym, że zamiarem skarżącej było doprowadzenie zespołu budynków przy [...] do stanu technicznego odpowiadającego przepisom prawa budowlanego.
W sytuacji uzyskania przez Skarżącą pozwolenia MWKZ, w oparciu o które uzyskanie stanu zgodnego z prawem wiąże się z koniecznością rozbiórki i odbudowy zespołu budynków, uznać należy za uwiarygodnioną możliwość oraz zamiar Skarżącej wykonania robót mających na celu doprowadzenie przedmiotowego zespołu obiektu do stanu technicznego odpowiadającego prawu.
Wobec wydania przez MWKZ pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na: odbudowie polegającej na całkowitej rekonstrukcji istniejącej zabudowy oficynowej: rozbiórka istniejącej zabudowy, rekonstrukcji z przeznaczeniem na funkcje usługowa budynków oficynowych przy [...] w K., zachodzą zdaniem organu odwoławczego podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania organu I instancji w kwestii podstaw do nakazania rozbiórki obiektów.
Jak wyjaśniono - wobec zmiany stanu faktycznego tj. uzyskania przez Skarżącą w dniu 2 kwietnia 2021 r. pozwolenia Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie (decyzja prawomocna z dniem 26 kwietnia 2021 r.) na podstawie złożonego wniosku na wykonanie robót budowlanych polegających na: odbudowie polegającej na całkowitej rekonstrukcji istniejącej zabudowy oficynowej: rozbiórka istniejącej zabudowy, rekonstrukcji z przeznaczeniem na funkcję usługową budynków oficynowych przy ul. [...]/ul. [...] w K. - w ocenie MWINB brak jest na obecnym etapie podstaw do orzekania przez organy nadzoru budowlanego w przedmiocie rozbiórki zespołu budynków przy [...] w K. na mocy art. 67 Pr.bud. Jest to również okoliczność nie znana Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu przed wydaniem wyroku w dniu 16 marca 2021r., sygn. akt II OSK 415/21, która w tym postępowaniu została w całości uwzględniona i miała zastosowanie.
Opisaną wyżej decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie [...] sp. z o.o. z siedzibą w W., zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, których naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
1. art. 7, 8 § 1 i 2 oraz art. 9, 77 § 1-4, 80 i 107 § 3 K.p.a w zw. z art. 153 ustawy z 30.08.2020 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), dalej "p.p.s.a.", poprzez: niewyjaśnienie stanu sprawy (w aspekcie faktycznym i prawnym) w sposób wszechstronny i pełny, w całokształcie zgromadzonego materiału dowodowego, oraz przyjęcie za własne ustaleń z innego postępowania prowadzonego przez inny organ na podstawie odrębnych przepisów, zarazem bez umożliwienia wypowiedzenia się stronie co do zebranego materiału dowodowego co skutkowało w ostateczności wybiórczym potraktowaniem zgromadzonego materiału dowodowego przez organ II instancji w aspekcie naruszenia zasady prawdy obiektywnej, co przejawia się w szczególności w tym, ze:
a. organ II instancji podjął w postępowaniu czynności, wbrew ocenie prawnej wynikającej z wyroku NSA z 16.03.2021 r. (II OSK 415/21), nie zmierzające w istocie do dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy, lecz do takiego zestawienia faktów i dowodów, które pozwoliłyby organowi na uchylenie się od obowiązku merytorycznego rozpatrzenia odwołania i załatwienia sprawy zainicjowanej przez Inwestora;
b. organ II instancji procedował w sposób ograniczający możliwość aktywnego uczestnictwa strony w postępowaniu, prowadził postępowanie z naruszeniem zasady zaufania do władzy publicznej i utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw prowadzonych z inicjatywy strony, czym spowodował naruszenie zasad proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania;
c. organ II instancji w sposób tendencyjny podjął działania w celu pozbawienia strony pełnej informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków strony a będących przedmiotem postępowania administracyjnego - w szczególności organ zwrócił się do Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w sprawie przekazania mu pozwolenia Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 2.04.2021 r., znak: ZN-I.5142.72.2021.DD zezwalającego Inwestorowi na prowadzenie prac konserwatorskich, prac restauratorskich oraz robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków, a zarazem nie odebrał od Inwestora oświadczenia w zakresie aktualnego jego stanowiska w kwestii jego oczekiwań co do rozbiórki przedmiotowych obiektów w trybie ustawy - postępowaniu przed organem nadzoru budowlanego;
d. organ II instancji nie dokonał wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, choćby wobec oparcia rozstrzygnięcia o wybiórczo przeanalizowane okoliczności mające rzekomo potwierdzać intencje Inwestora co do kwestii istnienia przedmiotowych budynków, w sytuacji, gdy w tym zakresie nie odebrał od strony żadnego oświadczenia potwierdzającego przyjętą przez organ interpretację ww. okoliczności. Organ oparł się na domniemaniu wynikającym z materiałów z innego postępowania prowadzonego przez inny organ, działający w innym zakresie kompetencyjnym, w innym trybie tj. Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków;
e. organ II instancji z wyżej wymienionych przyczyn (a-d) nie rozpatrzył materiału dowodowego w jego całokształcie, lecz w sposób wybiórczy z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów;
f. organ II instancji nie wyjaśnił dlaczego intencje strony (jej oczekiwania) co do dalszych czynności wobec przedmiotowych budynków przeanalizował wyłącznie w oparciu o domniemanie opierające się na okolicznościach zaistniałych ponad rok przed podjęciem rozstrzygnięcia sprawy w II instancji bądź w innym postępowaniu administracyjnym, bez odebrania od strony aktualnego oświadczenia w kwestii bezprzedmiotowości postępowania, mającego kluczowe znaczenie, wobec przyjętego przez organ II instancji domniemania mającego za przedmiot określenie oczekiwań i intencji strony.
2. art. 9 oraz 10 § 1 k.p.a. poprzez:
a. naruszenie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony, co przejawia się w tym, że organ II instancji przyjął tendencyjną interpretację okoliczności wynikających z pozwolenia Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 2.04.2021 r. wydanego na mocy art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z 23.07.2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (nota bene nie uprawniającego bezpośrednio do podjęcia robót budowlanych przez inwestora), a z drugiej strony nie uznał się wobec tego za właściwy w przedmiocie konieczności rozstrzygnięcia przez organ nadzoru budowlanego kwestii dokonania rozbiórki z przyczyn związanych z aktualnym złym stanem technicznym budynków i zaistnienia okoliczności potwierdzających zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi oraz bezpieczeństwa mienia, co należy do kompetencji tego właśnie organu;
b. niepowiadomienie Inwestora o zakończeniu postępowania administracyjnego prowadzonego w II instancji w trybie art. 10 K.p.a.r czyli nieskierowanie do strony zawiadomienia o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, przez co nie zapewniono stronie czynnego udziału w postępowaniu w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy.
3. art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie i niezastosowanie się do oceny prawnej wynikającej z orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16.03.2021 r. (II OSK 415/21), w którym Sąd:
a. potwierdził, że organ I instancji (Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego) miał podstawy by prowadzić postępowanie w trybie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego, a zarazem znane było jednoznaczne stanowisko właściciela zespołu budynków, który zamierzał dokonać rozbiórki nieużytkowanych, nienadających się do remontu budynków w trybie pilnym i wymagającym decyzji organu nadzoru budowlanego;
b. wskazał, że organ II instancji dążąc do zmiany trybu prowadzenia postępowania dokonał merytorycznego zaingerowania w sprawę i nie wykazał podstaw prawnych ku temu. W przypadku zaskarżonej decyzji organu II instancji, tym razem WINB uchylił się od podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy (nie zastosował trybu postępowania, który NSA zaaprobował jako prawidłowy - art. 67 pr. bud.), lecz niejako przerzucił na właściciela budynków obowiązek starania się o podjęcie (zainicjowanie) innego postępowania przed innym organem. WINB uznał się tym samym za niewłaściwy w sprawie, która była już przedmiotem rozstrzygnięcia przez NSA, czym rażąco naruszył zarówno przepis art. 153 p.p.s.a. jak i inne regulacje dotyczące właściwości organu nadzoru do orzekania w sprawie rozbiórki, w sytuacji toczącego się już postępowania w którym zapadła merytorycznie wadliwa decyzja PINB z 13 grudnia 2019 r. (ROIK II.5162.47.2019.MBR).
4. art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. i art. 15 K.p.a. poprzez uchylenie decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego, w sytuacji braku podstaw faktycznych i prawnych do uchylenia się przez organ od merytorycznego zajęcia stanowiska w kwestii podniesionych w odwołaniu aktualnych pod względem prawnym i faktycznym zarzutów, wbrew przy tym ocenie NSA, co oznacza zarazem naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.
Organ II Instancji, w ślad za organem I instancji, nie ustalił rzeczywistego stanu faktycznego i prawnego sprawy. W wyniku takiego działania niedostatecznie wyjaśniono wszystkie okoliczności sprawy, mające znaczenie dla prawidłowego jej rozstrzygnięcia, zaś uzasadnienie decyzji pozbawione jest argumentacji prawnej, odnoszącej się do aktualnego stanu faktycznego występującego w sprawie, jak również nie uwzględnia w pełni oceny prawnej zawartej w wyroku NSA z dnia 16.03.2021 r. (II OSK 415/21).
Na podstawie tych zarzutów skarżąca spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także o zasądzenie od organu administracji zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. poz. 491 z późn. zm.) w okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszono stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2. Obecnie stan epidemii został zmieniony na stan zagrożenia epidemicznego. Zgodnie z art. 15zzs4 ust.2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zmianami) w brzmieniu obowiązującym od dnia 3 lipca 2021 r., wprowadzonym art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. (Dz.U.2021.1090), w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID -19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich, wojewódzkie sądy administracyjne przeprowadzają rozprawę wyłącznie przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających prowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym, że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. W myśl art. 15zzs4 ust.3 ustawy Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W rozpoznawanej sprawie strony postępowania zostały wezwane o podanie, czy wnoszą o przeprowadzenie rozprawy zdalnej, a jeżeli tak – to o wskazanie adresu elektronicznego na platformie ePUAP - w terminie 7 dni od dnia doręczenia - pod rygorem przyjęcia, że strona nie ma możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie zdalnej.
Strony postępowania wskazały adresy na platformie ePUAP, w związku z czym sprawę rozpoznano na rozprawie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.), dalej zwana p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji wedle tak określonych kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że jest ona wadliwa, a zarzuty skargi zasługują na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że sprawa ta była już przedmiotem kontroli sądu administracyjnego, mianowicie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 sierpnia 2020 r., sygn. II SA/Kr 867/20 oddalił sprzeciw spółki [...] od wydanej wcześniej decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 26 czerwca 2020 r., znak: WOB.7721.30.2020.PBRZ.GTWO. Wyrok ten został jednak uchylony w ramach kontroli instancyjnej – wyrokiem z dnia 16 marca 2021 r., sygn. II OSK 415/21 Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem uchylił wyrok Sądu I instancji oraz decyzję MWINB, stwierdzając brak podstaw do wydania w tej sprawie decyzji kasatoryjnej.
Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Artykuł 170 p.p.s.a. stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
W pierwszej kolejności należało więc dokonać kontroli, czy wskazania zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego zostały w niniejszej sprawie wykonane.
Przyczyną wydania decyzji kasatoryjnej (uchylonej przez NSA) były kwestie proceduralne – stwierdzono, że PINB wszczął postępowanie w trybie art. 66 Prawa budowlanego (usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych w obiekcie budowlanym), po czym wydał decyzję na podstawie art. 67, w którym mowa jest o nakazie rozbiórki nieużytkowanego lub niewykończonego obiektu budowlanego. MWINB stwierdził: "Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ I instancji winien zakończyć postępowanie w trybie art. 66 Prawa budowlanego, mając na względzie zły stan techniczny przedmiotowych budynków zagrażający zdrowiu i życiu ludzkiemu. Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu wyjaśnienia wymaga fakt, że organ I instancji wszczynając z urzędu postępowanie w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku, a nie w sprawie rozbiórki na podstawie art. 67 Prawa budowlanego nie miał podstaw prawnych do występowania do WUOZ w Krakowie o zajęcie przez ten organ stanowiska na podstawie art. 67 ust. 3 Prawa budowlanego".
Naczelny Sąd Administracyjny, uchylając wyrok WSA oraz decyzję MWINB zajął stanowisko przeciwne: "Zgodzić należy się z Sądem I instancji, że organ I instancji nie dostrzegając podstaw do wydania rozstrzygnięcia z uwagi na stwierdzone w obiekcie nieprawidłowości (art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego) powinien dotychczas prowadzone postępowanie tytułowane w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku umorzyć i wszcząć postępowanie z art. 67 ust. 1 tej ustawy. Takie naruszenie przepisów postępowania nie miało jednak wpływu na rozstrzygnięcie sprawy i nie mogło stanowić o zastosowaniu art. 138 § 2 K.p.a. Odnośnie zaś do właściwego określenia przedmiotu postępowania przez organ I instancji i wydanego rozstrzygnięcia stwierdzić należało, że jedyna strona postępowania (właściciel obiektu) miała pełną świadomość i jednoznacznie wyrażała wolę prowadzenia postępowania według art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego zatem brak formalnego wszczęcia z urzędu postępowania z takim określeniem jego przedmiotu nie miał znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Stąd także ta okoliczność nie mogła stanowić podstawy do wydania decyzji kasatoryjnej. Konieczność prowadzenia postępowania w trybie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego została wyartykułowana wprost oświadczeniem właściciela na etapie rozprawy administracyjnej a zatem organ I instancji miał podstawy aby prowadzić postępowanie z urzędu właśnie w tym przedmiocie."
Jednoznacznie również wskazano: "Zdaniem NSA, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie przez organ II instancji i nie było konieczności wydawania decyzji kasatoryjnej. Organ odwoławczy mógł bowiem ocenić czy stan techniczny zespołu budynków uzasadnia wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę, mając na uwadze, że brak ekonomicznego uzasadnienia remontu czy odbudowy podkreślany przez skarżącą Spółkę w sprawie prowadzonej na podstawie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego nie ma znaczenia dla wydania decyzji o rozbiórce".
Uchylając się od zajęcia merytorycznego stanowiska co do zasadności wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 67 ustawy Prawo budowlane, organ odwoławczy formalnie nie naruszył wskazanych wcześniej art. 153 i art. 170 p.p.s.a., bowiem powołał się na nową okoliczność faktyczną, która zaistniała już po wydaniu wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny. Jednakże postępowanie wyjaśniające prowadzone przez organ odwoławczy dotyczyło kwestii, które już wcześniej zostały wyjaśnione i w sposób wiążący wskazane w wyroku NSA, o czym będzie mowa poniżej.
Zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu, z uwagi na zarzut naruszenia przepisów postępowania podniesiony w skardze.
Po zwrocie akt organowi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w dniu 16 czerwca 2021 r. pismami z dnia 5 sierpnia 2021 r. i z dnia 20 stycznia 2022r. organ odwoławczy zwrócił się do Małopolskiego Konserwatora Zabytków w Krakowie o przesłanie informacji, czy organ ten wydał uzgodnienie w sprawie rozbiórki przedmiotowych budynków.
Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Krakowie udzielił odpowiedzi w piśmie z dnia 22 lutego 2022 r., gdzie stwierdzono, że organ wydał pozwolenie konserwatorskie na prowadzenie robót budowlanych przy ul. [...] i ul. [...] w K., polegających na odbudowie w postaci całkowitej rekonstrukcji istniejącej zabudowy oficynowej w tym ich rozbiórka wraz z rekonstrukcją budynków oficynowych z przeznaczeniem ich na funkcję usługową wraz z zagospodarowaniem terenu (decyzja z 2 kwietnia 2021 r.). Do pisma załączono kopię tej decyzji.
Już sam fakt zwrócenia się do organu uzgadniającego o wyjaśnienie, czy w okolicznościach tej sprawy doszło do uzgodnienia budzi poważne wątpliwości – w świetle jednoznacznego brzmienia art. 67 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym "Wojewódzki konserwator zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w terminie 30 dni. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się za uzgodnienie".
W wydanej wcześniej decyzji kasatoryjnej MWINB stwierdził: "Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków nie dochował więc określonego w ust. 4 art. 67 Prawa budowlanego 30 dniowego terminu na zajęcie stanowiska. Wydanie po terminie negatywnej opinii uznać należy jako nie zajęcie stanowiska".
Dodatkowo Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie również jednoznacznie stwierdził w uzasadnieniu swojego wyroku: "Jak wynika z akt sprawy organ I instancji poczynił w tym zakresie stosowne ustalenia. Ponadto wystąpił zgodnie z art. 67 ust. 3 Prawa budowlanego o uzgodnienie rozbiórki ww. zespołu budynków do Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (pismo z 9 października 2019 r.). W odpowiedzi uzyskał stanowisko negatywne, które jednak złożono po terminie a zatem nie powinno wpływać na rozstrzygnięcie bowiem uznać je należy za milczące uzgodnienie organu".
Kwestia uzgodnienia w trybie art. 67 ust. 3 ustawy Prawo budowlane nie wymagała więc dodatkowego wyjaśnienia, a z pewnością brak było podstaw do zwracania się o wyjaśnienia do organu uzgadniającego.
Skutkiem działań organu II instancji było pozyskanie do akt decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 2 kwietnia 2021 r., którą uznano za dowód mający kluczowe znaczenie dla sprawy i prowadzący do uznania tej sprawy za bezprzedmiotową.
Z oceną taką w żaden sposób nie można się zgodzić. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego oparł się na swego rodzaju domniemaniu faktycznym, że wydanie takiej decyzji na wniosek spółki [...] oznacza "zmianę przedmiotu wniosku inwestora, jak i jego zamierzeń odnoszących się do woli rozbiórki tylko z uwagi na stan techniczny budynków". Powołując się na "całokształt okoliczności faktycznych sprawy" (choć w istocie chodziło wyłącznie o pozwolenie konserwatorskie) wskazano, że "przedmiotowy zespół obiektów nadaje się do odbudowy, a właściciel wykazał, że zamierza przeprowadzić prace prowadzące do odbudowy".
Już samo stwierdzenie, że to właściciel wykazał w kontrolowanym obecnie postępowaniu, że zamierza przeprowadzić prace prowadzące do odbudowy, stanowi co najmniej nadużycie – biorąc pod uwagę, że skarżącego nie zawiadomiono nawet o pozyskaniu do akt sprawy tego, niewątpliwie istotnego z punktu widzenia wydanego następnie rozstrzygnięcia, dowodu. Tym bardziej, że nie wezwano go do złożenia wyjaśnień, co do zamiarów inwestycyjnych.
MWINB w uzasadnieniu skarżonej decyzji powołał się na wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2018 r. II OSK 782/16, gdzie stwierdzono: "dla wystąpienia skutku w postaci umorzenia postępowania prowadzonego na podstawie art. 67 ust. 1 pr.bud. niezbędnym pozostaje uzyskanie przez organ prowadzący postępowanie wiarygodnego zapewnienia właściciela lub zarządcy obiektu o możliwości wykonania robót związanych z jego doprowadzeniem do legalnego i technicznie właściwego stanu jego użytkowania (E. Janiszewska-Kuropatwa w: red. Z. Niewiadomski, Pr.bud. Komentarz, Warszawa 2011, s. 658)". Takiego zapewnienia jednak w kontrolowanym postępowaniu nie uzyskano, zatem brak było podstaw do umorzenia postępowania.
Zasadnie w skardze podnosi się zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. poprzez niepowiadomienie inwestora o zakończeniu postępowania administracyjnego oraz brak umożliwienia mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Rację ma strona skarżąca, iż nie zapewniono jej czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu – co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Co istotne – MWINB fakt pozostawania w obrocie prawnymi pozwolenia konserwatorskiego z 2 kwietnia 2021 r. potraktował jako cofnięcie wniosku o wydanie nakazu rozbiórki w trybie art. 67 ustawy Prawo budowlane. Tymczasem postępowanie prowadzone w trybie tego przepisu wszczyna się z urzędu, na co zresztą kilkukrotnie zwracał uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w tej sprawie wyroku. Kwestia "intencji właściciela odnośnie podjęcia i wykonania prac remontowych, wykończeniowych bądź odbudowy" nie została wprost wskazana w art. 67 ustawy Prawo budowlane, jako przesłanka wydania nakazu rozbiórki, niemniej jednak pojawia się w orzecznictwie i piśmiennictwie jako element, który powinien być badany w tym trybie. Stanowisko to jest uzasadnione. Samo stwierdzenie, że "nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia" nie może prowadzić do wydania nakazu rozbiórki w sytuacji, gdy właściciel mimo to zamierza prowadzić roboty budowlane niebędące rozbiórką.
W okolicznościach niniejszej sprawy brak było podstaw do przyjęcia wspomnianego wyżej domniemania faktycznego. Przede wszystkim MWINB, uzyskawszy pozwolenie konserwatorskie z dnia 2 kwietnia 2021 r., winien był zwrócić się do inwestora o złożenie wyjaśnień, czy podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Stanowisko to zostało wprost opisane w wyroku NSA wydanym w tej sprawie: "Właściciel stwierdził, że z uwagi na stan techniczny zespołu budynków wynikający z przedłożonych do organu dokumentów, zespół budynków nie nadaje się do remontu i aktualnie zagraża życiu i zdrowiu ludzi oraz mienia w związku z czym chce on podjąć się działań rozbiórki przedmiotowych budynków. Właściciel występował już do organów architektoniczno-budowlanych o zgodę na rozbiórkę ww. obiektów oraz odnośnie innych planów inwestycyjnych dotyczących przedmiotowego obiektu jednak z uwagi na stan techniczny zagrażający życiu i zdrowiu ludzi oraz zagrażający mieniu i okolicznym budynkom chce podjąć się w trybie pilnym rozbiórki przedmiotowego zespołu budynków. Następnie właściciel wyraził wolę i zgodę na wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego zespołu budynków w trybie pilnym. Z powyższego wynika, że jedyna strona postępowania (właściciel przedmiotowego zespołu budynków) jednoznacznie opowiedziała się za wydaniem decyzji o rozbiórce w trybie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego".
Jednoznacznym dowodem braku zmiany intencji inwestora było wniesienie skargi na decyzję MWINB o umorzeniu postępowania. Również na rozprawie sądowej w dniu 22 września 2022 r. strona skarżąca wyjaśniła, że jej stanowisko w zakresie nakazu rozbiórki na podstawie art. 67 ustawy Prawo budowlane nie uległo zmianie, natomiast spółka podejmuje różne działania mające na celu rozbiórkę budynków i późniejsze zainwestowanie terenu.
Najistotniejsza jednak okoliczność, którą całkowicie pomięto w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dotyczy zakresu wydanego pozwolenia konserwatorskiego, które obejmuje "odbudowę polegającą na całkowitej rekonstrukcji istniejącej zabudowy oficynowej: rozbiórkę istniejącej zabudowy, rekonstrukcję z przeznaczeniem na funkcję usługową budynków oficynowych przy ul. [...]/ul[...] w K. (...)". Zarówno w postępowaniu toczącym się w trybie art. 67 ustawy Prawo budowlane, jak i w wydanym już pozwoleniu konserwatorskim mowa jest o rozbiórce istniejącej zabudowy. Nie ma więc sprzeczności w zamiarach inwestycyjnych strony skarżącej wyrażanych dotychczas w kontrolowanym postępowaniu oraz w postępowaniu skutkującym wydaniem pozwolenia konserwatorskiego. Nie może być mowy o "zmianie przedmiotu wniosku inwestora jak i jego zamierzeń odnoszących się do woli rozbiórki przedmiotowych budynków, tylko z uwagi na stan techniczny budynków".
Oprócz art. 10 k.p.a. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie naruszył również przepisy art. 7 i 77 k.p.a. (obligujące do podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego) oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. – wobec co najmniej przedwczesnego umorzenia postępowania wyjaśniającego.
W ponownie prowadzonym postępowaniu Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie przeprowadzi postępowanie odwoławcze w pełnym, wymaganym przepisami zakresie, ustalając wszystkie okoliczności faktyczne istotne z punktu widzenia zastosowania art. 67 ustawy Prawo budowlane. Organ II instancji już dwukrotnie w tej sprawie uchylił się od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy – za pierwszym razem wydając decyzję kasatoryjną, za drugim zaś umarzając postępowanie – co należy ocenić negatywnie. Inne postępowania dotyczące tego samego terenu, a toczące się przed innymi organami administracji publicznej nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy toczącej się na podstawie art. 67 ustawy Prawo budowlane, która wymaga pilnego zakończenia z uwagi na stan techniczny budynków stanowiący zagrożenie życia oraz zdrowia ludzi oraz zagrożenie mienia. Okoliczności te zostały wprost wskazane na str. 8 zaskarżonej decyzji. Należy też pamiętać o zakresie związania organu ustaleniami zawartymi w wydanym w tej sprawie wyroku NSA, w szczególności w zakresie skuteczności dokonanego przez konserwatora zabytków uzgodnienia dokonanego w trybie art. 67 ust. 3 i 4 prawa budowlanego.
Biorąc pod uwagę wszystkie wskazane wyżej naruszenia przepisów postępowania Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 997 zł składa się: kwota 500 zł tytułem uiszczonego przez skarżącą wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. (Dz. U. poz. 1804 z późn. zm.), oraz kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżących opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1044 z późn. zm).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło