II SA/Kr 830/17
PostanowienieWSA w Krakowie2018-02-28
Skład orzekający: Starszy Referendarz Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, polegająca na utrzymywaniu się wyłącznie ze świadczenia emerytalnego żony w wysokości [...] zł miesięcznie, przy jednoczesnym ponoszeniu wszelkich opłat i kosztów związanych z codziennym utrzymaniem, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja majątkowa skarżącego, który utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego żony w wysokości [...] zł miesięcznie i samodzielnie ponosi wszelkie opłaty związane z codziennym utrzymaniem, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Oznacza to zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Skarżący J. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący oświadczył, że utrzymuje się z emerytury żony w wysokości 1.200 zł miesięcznie, jest bezrobotny i posiada dom, nieruchomość rolną oraz samochód. Wskazał na miesięczne wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego. Skarżący nie przedłożył zeznania podatkowego za rok 2016.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego J. S. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] kwietnia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu opracowania i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego J. S. od kosztów sądowych II) ustanowić dla skarżącego J. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uzupełniony pismem z dnia 4 stycznia 2018 r., w sprawie skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28 kwietnia 2017 r.
We wniosku tym skarżący oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną S. S.. Ich wspólny miesięczny dochód z tytułu pobieranego przez żonę świadczenia emerytalnego wynosi 1.200 zł. Skarżący nie deklaruje żadnego dochodu miesięcznego. Oświadcza, iż jest osobą bezrobotną.
W skład posiadanego majątku wchodzi dom o pow. 80 m2, ieruchomość
rolna o pow. 3,4 ha oraz samochód osobowy marki VW Golf o wartości
[...] zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podnosi argumenty, które nie odnoszą się do jego sytuacji finansowej czy rodzinnej.
Skarżący oświadczył, iż zobowiązania i stałe wydatki opłacane są z dochodu uzyskiwanego przez żonę.
W piśmie z dnia 4 stycznia 2018 r., uzupełniającym wniosek skarżący wyjaśnił, iż nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, gdyż jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni powyżej 2 ha. Nie posiada konta bankowego a żona ma emeryturę w wysokości [...] zł. Nie przedłożył zeznania podatkowego za rok 2016, gdyż takiego zeznania nie składał, a żona ma skromny dochód. Nie korzysta z pomocy opieki społecznej.
Określił wysokość koniecznych zobowiązań i wydatków miesięcznych jakie ponosi : opłata za prąd – 76,68 zł, woda – 108,39 zł, śmieci - 40 zł gaz – 291,06 zł, opał na zimę – 727,38 zł i 748,65 zł, podatek rolny – 169 zł. Na powyższe wydatki skarżący przedstawił kserokopie stosownych rachunków i faktur.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.).
W ocenie orzekającego sytuacja majątkowa skarżącego, utrzymywanie się jedynie ze świadczenia emerytalnego żony w wysokości [...] zł. miesięcznie, samodzielne ponoszenie wszelkich opłat i kosztów związanych z codziennym utrzymaniem - uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku i zwolnieniu go od kosztów sądowych oraz ustanowieniu pełnomocnika z urzędu celem sporządzenia skargi kasacyjnej.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie
art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło