II SA/Kr 830/17

PostanowienieWSA w Krakowie2018-02-28

Skład orzekający: Starszy Referendarz Renata Ranicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, polegająca na utrzymywaniu się wyłącznie ze świadczenia emerytalnego żony w wysokości [...] zł miesięcznie, przy jednoczesnym ponoszeniu wszelkich opłat i kosztów związanych z codziennym utrzymaniem, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja majątkowa skarżącego, który utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego żony w wysokości [...] zł miesięcznie i samodzielnie ponosi wszelkie opłaty związane z codziennym utrzymaniem, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Oznacza to zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący oświadczył, że utrzymuje się z emerytury żony w wysokości 1.200 zł miesięcznie, jest bezrobotny i posiada dom, nieruchomość rolną oraz samochód. Wskazał na miesięczne wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego. Skarżący nie przedłożył zeznania podatkowego za rok 2016.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego J. S. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] kwietnia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu opracowania i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego J. S. od kosztów sądowych II) ustanowić dla skarżącego J. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uzupełniony pismem z dnia 4 stycznia 2018 r., w sprawie skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28 kwietnia 2017 r. We wniosku tym skarżący oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną S. S.. Ich wspólny miesięczny dochód z tytułu pobieranego przez żonę świadczenia emerytalnego wynosi 1.200 zł. Skarżący nie deklaruje żadnego dochodu miesięcznego. Oświadcza, iż jest osobą bezrobotną. W skład posiadanego majątku wchodzi dom o pow. 80 m2, ieruchomość rolna o pow. 3,4 ha oraz samochód osobowy marki VW Golf o wartości [...] zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący podnosi argumenty, które nie odnoszą się do jego sytuacji finansowej czy rodzinnej. Skarżący oświadczył, iż zobowiązania i stałe wydatki opłacane są z dochodu uzyskiwanego przez żonę. W piśmie z dnia 4 stycznia 2018 r., uzupełniającym wniosek skarżący wyjaśnił, iż nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, gdyż jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni powyżej 2 ha. Nie posiada konta bankowego a żona ma emeryturę w wysokości [...] zł. Nie przedłożył zeznania podatkowego za rok 2016, gdyż takiego zeznania nie składał, a żona ma skromny dochód. Nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Określił wysokość koniecznych zobowiązań i wydatków miesięcznych jakie ponosi : opłata za prąd – 76,68 zł, woda – 108,39 zł, śmieci - 40 zł gaz – 291,06 zł, opał na zimę – 727,38 zł i 748,65 zł, podatek rolny – 169 zł. Na powyższe wydatki skarżący przedstawił kserokopie stosownych rachunków i faktur. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.). W ocenie orzekającego sytuacja majątkowa skarżącego, utrzymywanie się jedynie ze świadczenia emerytalnego żony w wysokości [...] zł. miesięcznie, samodzielne ponoszenie wszelkich opłat i kosztów związanych z codziennym utrzymaniem - uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku i zwolnieniu go od kosztów sądowych oraz ustanowieniu pełnomocnika z urzędu celem sporządzenia skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło