II SA/Kr 842/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska (spr.) Sędziowie: WSA Mirosław Bator WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Protokolant: Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2013 r. sprawy ze skargi M.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 10 kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia decyzji skargę oddala. Uzasadnienie: Decyzją z dnia 7 stycznia 2013 r. ([...] ) na podstawie art. 6 ust. 10 w zw. z art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 391 ze zm.) Burmistrz Miasta i Gminy N. działając z urzędu przedłużył na okres od dnia 9 stycznia 2013 r. do dnia 8 stycznia 2014 r. decyzję Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 9 stycznia 2006 r. ([...] Wskazał organ, że decyzją z dnia 9 stycznia 2006 r. Burmistrza Miasta i Gminy N. – M.B. zobowiązana została do uiszczania w terminie do 28 dnia każdego następującego po sobie miesiąca opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego usytuowanego na nieruchomości położonej w S. Nr [...] i transportu nieczystości ciekłych do punktu zlewnego jak również do udostępniania - w czwarty piątek każdego następującego po sobie miesiąca - zbiornika bezodpływowego przedsiębiorcy posiadającemu zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Decyzja z dnia 9 stycznia 2006 r. ulegała przedłużeniu kolejnymi decyzjami na kolejne okresy umowy, w tym (ostatnio) decyzją ŚiR[...] z dnia 9 stycznia 2012 r. na okres od dnia 9 stycznia 2012 r. do dnia 8 stycznia 2013 r. Dodał, że stosownie do art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach decyzja ulega przedłużeniu w drodze decyzji wydawanej z urzędu, na kolejny okres, w razie nieprzedstawienia, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji. M.B. nie przedstawiła takiej umowy, dlatego też należało orzec, jak w sentencji. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła M..B. , zarzucając jej naruszenie art. 6 ust. 10 w zw. z art. 6 ust. 7 "zmienionej ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach; art. 10 , 61§4, 7, 77, 80, 81 , 104 i 107 § 3 kpa poprzez brak uzasadnienia z którego wynikałoby dlaczego skarżąca ma ponosić opłaty za czyszczenie szamba, po przyłączeniu nieruchomości nr [...] do sieci kanalizacyjnej. Podniosła, że w kwestionowanej decyzji jako podstawę prawną podano art. 6 ust. 7 zmienionej ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, która weszła w życie dopiero w dniu 13 października 2005 r., już po podłączeniu wspólnej nieruchomości nr [...] do miejskiej sieci kanalizacyjnej. Dodała, że w świetle przepisów prawa stosowanie szamba jest zabronione po przyłączeniu nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, a nadto ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie dopuszcza nakładania na właściciela podwójnego obowiązku. Co więcej przepis art. 5 ww. ustawy określa jakie obowiązki w zakresie utrzymywania i porządku w gminie ciążą na właścicielu nieruchomości, które to obowiązki nie wymagają konkretyzacji w drodze decyzji. Wedle skarżącej organ I instancji naruszył przepis art. 10 §1 kpa bowiem nie zapewnił jej czynnego udziału w postępowaniu i nie umożliwił wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji, jak również przepis art. 61 §4 kpa poprze niezawiadomienie o wszczęciu postępowania znak.[...] . Podniosła również, że skarżona decyzja nie zawiera uzasadnienia faktycznego oraz wyjaśnienia dlaczego organ administracji nakłada na odwołującą się dwa obowiązki: przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej oraz "wydawania decyzji dla skarżącej na ponoszenie opłat czyszczenia szamba". Decyzją z dnia 10 kwietnia 2013 r. ([...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy przedstawił zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia oraz podał co następuje: Kwestionowana decyzja wydana została w trybie art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w zw. z art. 6 ust. 7 tej ustawy. Decyzją z dnia 9 stycznia 2006 r. M.B. została zobowiązana do uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego usytuowanego na nieruchomości położonej w S. nr [...] i transportu tych nieczystości. Decyzja ta ulegała przedłużeniu na dalsze okresy umowy kolejnymi decyzjami organu I instancji wydawanymi w oparciu o art. 6 ust. 7 w/w ustawy. Stąd też zaskarżona decyzja organu I instancji jest decyzją wydaną z urzędu, stanowiącą o przedłużeniu na wskazany okres w/w decyzji z dnia 9 stycznia 2006 r. W odniesieniu do zarzutów strony, iż organ I instancji niesłusznie nalicza opłatę, bowiem nieruchomość położona w S. nr [...] jest przyłączona do sieci kanalizacyjnej wskazać należy, że w wyroku z dnia 5 października 2011 r. sygn. II SA/Kr 894/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że: "Organy pozostają związane decyzją, którą ustalono obowiązek ponoszenia opłat i z tego powodu w postępowaniu o przedłużenie decyzji "podstawowej" nie mogą ponownie badać przesłanek, dla których została ona wydana. Postępowanie o przedłużenie decyzji nie toczy się w granicach sprawy o nałożenie obowiązku, lecz w granicach sprawy nowej, statuowanej przepisem art. 6 ust 10 ustawy z 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w aminach". Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 2010 r. sygn. II OSK 748/09 wskazał, iż "Wystarczającą przesłanką nałożenia na stronę w drodze decyzji obowiązku uiszczania opłat za usuwanie nieczystości ciekłych ze zbiornika bezodpływowego, a następnie przedłużania okresu obowiązywania tej decyzji jest korzystanie przez nią z tego zbiornika oraz niezawarcie z uprawnionym podmiotem umowy dotyczącej jego opróżniania i wywozu nieczystości". Skoro organ pozostaje związany decyzją pierwotną, którą ustalono obowiązek ponoszenia opłat i w postępowaniu dotyczącym przedłużenia tej decyzji nie może ponownie badać przesłanek, dla których została ona wydana, to organ I instancji w realiach niniejszej sprawy uprawniony był do naliczenia opłat za opróżnianie szamba i tym samym do przedłużenia z urzędu na dalszy okres, decyzji organu z dnia 9 stycznia 2006 r. Na powyższą decyzję M.B. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnosząc o uchylenie "uchylenie skarżonej decyzji w całości oraz decyzji organu I instancji i stwierdzenia ich nieważności na podstawie art. 156 §1 pkt 2 kpa". Rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie przepisów art. 6 ust.10 i art. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie, oraz art. 138 § 1 pkt. 1 kpa; art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 140 kpa poprzez niedokonanie przez organ odwoławczy wyczerpującego rozpatrzenia faktów i powołanych dowodów w sprawie, w tym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 września 2012r. do sygn. akt;II SA/Kr 638/12; art. 104, i art. 107 § 3 kpa "poprzez ich nie rozpoznanie przez organ II instancji"; art. 10 §1. z zw. z art. 81 kpa, poprzez niedopuszczenie skarżącej do czynnego udziału w postępowaniu, w którym została wydana skarżona decyzja; art. 80 kpa poprzez dowolną a nie swobodną ocenę materiału dowodowego, "którego w aktach sprawy organy I i II instancji brak", art.61 § 1 kpa "nie wszczęcia postępowania administracyjnego znak: [...] w którym to postępowaniu została wydana decyzja organu I instancji i skarżona decyzja". Podniosła, że Burmistrz Gminy N. przed wydaniem skarżonej decyzji [...] , nie wszczął postępowania administracyjnego, ani też nie powiadomił skarżącej o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Nadto organy administracji obu instancji powołują sie na wadliwą decyzję z dnia 9 stycznia 2006 r. Wedle skarżącej błędne jest twierdzenie organu odwoławczego, iż organy pozostają związane decyzją z dnia 6 grudnia 2006 r. i nie mogą badać przesłanek na podstawie których została ona wydana. Nadto, jeżeli postępowanie o przedłużenie decyzji nie toczy się w granicach sprawy o nałożenie obowiązku, lecz w granicach sprawy nowej, to przed wydaniem kwestionowanej decyzji winno być wszczęte postępowanie administracyjne. Dodała, że w wyroku z dnia 18 września 2012 r. II SA/Kr 638/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podał, że skarżąca nie ma obowiązku przyłączenia się do sieci kanalizacyjnej z uwagi na okoliczność, że nieruchomość została podłączona do sieci sanitarnej w 2005 r, co organ odwoławczy całkowicie pominął. Także wydane Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zabrania korzystania ze zbiornika bezodpływowego (szamba) jeżeli nieruchomość została przyłączona do sieci kanalizacyjnej określa (§ 34 tego aktu). Zbiorniki na nieczystości ciekłe mogą być stosowane tylko na działkach budowlanych nie mających możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej, przy czym nie dopuszcza się ich stosowania na obszarach podlegającej szczególnej ochronie środowiska i narażonych na powodzie oraz zalewanie wodami opadowymi. Dalej podniosła, że organ II instancji nie rozpoznał jej zażalenia i nie odniósł się do zarzutu naruszenia przepisów art. 104 i 107 §3 kpa oraz art. 10§1 w zw. z art. 81 i art. 80 kpa. Tymczasem skarżąca została pozbawiona uczestnictwa w postępowaniu oraz prawa do zapoznania się z aktami sprawy, co miało bezpośredni wpływ na błędne ustalenie stanu faktycznego i w konsekwencji na rozstrzygnięcie sprawy. Nadto wskazała, że decyzja organu I instancji została wydana w oparciu o przepisy art. 104 i 107 kpa, jednak organ w uzasadnieniu powołała się jedynie na art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie, "ukrywając fakt, iż nieruchomość nr [...] w S. (...) została przyłączona do miejskiej sieci kanalizacyjnej w 2005 r. Okoliczność ta wedle skarżącej jest o tyle istotna, gdyż zgodnie z art. 6 ust. 7-9 ww. ustawy istnieje możliwość przyjęcia określonego w tym przepisie obowiązku jedynie w sytuacji gdy posesja nie jest podłączona do sieci kanalizacyjnej . Na rozprawie sądowej skarżąca sprecyzowała, że naruszenie przepisu art. 10 kpa przez niezawiadomienie jej o wszczęciu i zakończeniu postępowania wyjaśniającego pozbawiło ją możliwości podniesienia zarzutów, a w konsekwencji uniemożliwiło należyte wyjaśnienie sprawy. Te istotne zaś okoliczności to fakt, że z końcem 2011 r. zmienił się podmiot odbierający ścieki i ilość odprowadzanych ścieków. Ponieważ zaś zarówno podmiot, jak i ilość ścieków, były, choć bez podstawy prawnej, wskazane w decyzji z 9 stycznia 2006 r. Decyzja ta zatem nie jest aktualna. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 6 ust. 6, 7, 9 i 10 ustawy z dnia z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.2012.391 j.t. ) gmina jest obowiązana zorganizować odbieranie odpadów komunalnych oraz opróżnianie zbiorników bezodpływowych w przypadku właścicieli nieruchomości, którzy nie zawarli stosownych w tym przedmiocie umów. Wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje z urzędu decyzję, w której ustala: 1) obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych lub opróżnianie zbiorników bezodpływowych; 2) wysokość opłat wyliczonych z zastosowaniem stawek, o których mowa w ust. 2; 3) terminy uiszczania opłat, o których mowa w pkt 1; 4) sposób i terminy udostępniania urządzeń lub zbiorników w celu ich opróżnienia. Decyzja taka wydawana jest na okres 1 roku i ulega przedłużeniu w drodze decyzji wydawanej z urzędu, na kolejny okres, jeżeli właściciel nieruchomości nie przedstawi, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji. Pierwsza decyzja, którą ustalono obowiązek ponoszenia przez M.B. opłat wydana została jeszcze w styczniu 2006 r., jest ostateczna i dotąd nie została uchylona. Nadal zatem stanowi ona źródło obowiązku i kształtuje stan prawny. Tym stanem organy pozostają związane i z tego powodu w postępowaniu o przedłużenie decyzji "podstawowej" nie mogą ponownie badać przesłanek, dla których została ona wydana. Postępowanie o przedłużenie decyzji nie toczy się w granicach sprawy o nałożenie obowiązku, lecz w granicach sprawy nowej, statuowanej przepisem art. 6 ust. 10 ustawy. Przepis ten formułuje zaś tylko jedną negatywną przesłankę, powodującą odstąpienie od "przedłużenia decyzji na następny okres". Ta przesłanka została przez organy zbadana, a co więcej nie jest między stronami sporna: skarżąca nie zwarła umowy o jakiej mowa w art. 6 ust 10 ustawy. Nie jest także sporne i to, że lokal skarżącej nie został podłączony do kanalizacji po dacie ustalenia obowiązku ponoszenia opłat. O tym zaś, że z faktem zajmowania tego lokalu (niepodłączonego na dzień 6 stycznia 2006 r. odrębnie do sieci kanalizacyjnej) wiąże się obowiązek ponoszenia opłat, przesądza decyzja z tej daty pochodząca. Wywody zatem skarżącej, zmierzające do wykazania, że faktyczne tylko zajmowanie jednego z niewyodrębnionych lokali we współwłasnym budynku nie daje podstaw do obciążania obowiązkiem ponoszenia opłat, nie mogły być przez organy weryfikowane w sprawie o przedłużenie decyzji "podstawowej". Na marginesie tylko więc wskazać można, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nakłada określone obowiązki w zakresie gromadzenia i usuwania nieczystości ciekłych na właścicieli nieruchomości. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi polega na tym, że problem nieczystości zostaje w całości rozwiązany: częściowe tylko uregulowanie tej kwestii przez jednego ze współwłaścicieli powodować musi odpowiednie, przewidziane prawem, działanie organu. Prawdą jest, że skarżąca nie została zawiadomiona o wszczęciu postępowania i o zgromadzeniu materiału dowodowego. Niewątpliwie stanowi to naruszenie przepisu art. 10 kpa, ale naruszenie to nie mogło mierz wpływu na wynik sprawy. Skarżąca była i jest doskonale zorientowana w sprawie, składała odwołania, a potem skargi do sądu na wcześniej, corocznie wydawane decyzje o przedłużeniu decyzji z 2006 r. i każdorazowo powiela te same zarzuty. Podniesione zaś na rozprawie okoliczności nie mogły mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia. To, że zbiornik na nieczystości od końca 2011 r. opróżniany jest przez inny podmiot niż w 2006 r., a ilość ścieków uległa redukcji nie może być weryfikowane w postępowaniu o przedłużenie decyzji. Zaskarżone rozstrzygniecie uznać więc należy za zgodne z prawem. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.