II SA/Kr 854/17
WyrokWSA w Krakowie2017-10-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Beata Łomnicka, Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda, Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze z uwagi na fakt, że skarżąca nie była stroną postępowania przed organem pierwszej instancji, podczas gdy decyzja organu pierwszej instancji została uchylona z przyczyn formalnych?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze jako bezprzedmiotowe, ponieważ uchylenie decyzji organu pierwszej instancji z przyczyn formalnych sprawiło, że postępowanie odwoławcze z odwołania osoby niebędącej stroną stało się bezprzedmiotowe. Kwestia, czy skarżącej przysługiwał status strony, zostanie zbadana przez organ pierwszej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy, zgodnie z wytycznymi organu odwoławczego.Stan faktyczny
Skarżąca M. K. wniosła skargę na decyzję Wojewody umarzającą postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta Miasta K. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji wydał decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Od tej decyzji odwołanie złożyli m.in. R. S., D. M., B. K. oraz skarżąca M. K. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji z przyczyn formalnych (naruszenie zasad czynnego udziału w postępowaniu) i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie organ odwoławczy uznał, że skarżąca nie była stroną postępowania, co spowodowało umorzenie postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących określenia stron postępowania i zapewnienia czynnego udziału.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Łomnicka (spr.) Sędziowie : WSA Aldona Gąsecka-Duda WSA Tadeusz Kiełkowski Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia 26 maja 2017 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala
Wojewoda decyzją z dnia 26.05.2017 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 105 § 1 ustawy z 14.06. 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2016. 23 ze zm, dalej k.p.a.), art. 80 ust. 2, art. 81 i art. 82 ust. 3 ustawy z 7.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz.U.2016.290 ze zm, dalej Pr.bud.) w związku z odwołaniem skarżącej - M. K. od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 28.02.2017 r., nr [...].[...], znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla inwestycji pn.: "Budowa budynku usługowo – mieszkalnego, wielorodzinnego z parkingiem podziemnym z wewnętrznymi instalacjami: wodociągową, kanalizacji sanitarnej deszczowej, hydrantową, centralnego ogrzewania z wymiennikową, wentylacji mechanicznej i grawitacyjnej, kanalizacji, elektrycznej, słaboprądową oraz z zewnętrzną instalacją elektryczną, likwidacją istniejącej studni kopanej wraz z miejscem postojowym, drogą wewnętrzną i infrastrukturą techniczną na dz. nr [...], [...], [...] obr.[...] oraz poniesieniem przewodów kominowych w istniejącym budynku na dz. Nr [...] obr. [...] przy ul. [...]/ Al. [...] w K., dla inwestora [...] Sp. z o.o., [...]" - umorzył postępowanie odwoławcze.
Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Dnia 28.02.2017 r. organ I instancji wydał decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla inwestycji pn.: "Budowa budynku usługowo – mieszkalnego, wielorodzinnego z parkingiem podziemnym z wewnętrznymi instalacjami: wodociągową, kanalizacji sanitarnej deszczowej, hydrantową, centralnego ogrzewania z wymiennikową, wentylacji mechanicznej i grawitacyjnej, kanalizacji, elektrycznej, słaboprądową oraz z zewnętrzną instalacją elektryczną, likwidacją istniejącej studni kopanej wraz z miejscem postojowym, drogą wewnętrzną i infrastrukturą techniczną na dz. nr [...], [...], [...] obr.[...] oraz poniesieniem przewodów kominowych w istniejącym budynku na dz. Nr [...] obr. [...] przy [...] w K., dla inwestora [...] Sp. z o.o., ul. [...], [...] K.".
Od decyzji tej w terminie przewidzianym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie złożyli R. S., D. M., B. K., M. K..
Decyzją znak: [...] z 17.05.2017 r. organ II instancji uchylił w/w. decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, z tego powodu, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji naruszył zasady czynnego udziału w postępowaniu, co stanowi kwalifikowaną wadę procesową. Organ odwoławczy podniósł, że w związku z powyższym uchybieniem procesowym odstępuje także od oceny zaskarżonej decyzji pod względem merytorycznym.
Poza w/w. stronami odwołanie od decyzji organu I instancji złożyła skarżąca. Analiza akt sprawy wykazała, zdaniem organu II instancji, że nie była ona stroną przedmiotowego postępowania. Organ wyjaśnił, iż od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy odwołanie stronie postępowania administracyjnego (art. 127 § 1 k.p.a.). Oznacza to, że warunkiem przeprowadzenia postępowania odwoławczego jest stwierdzenie przez organ odwoławczy, czy odwołanie pochodzi od strony. Jest to warunek formalny, którego spełnienie otwiera postępowanie merytoryczne. Odwołanie pochodzące od osoby nie będącej stroną, powoduje iż nie można skutecznie wszcząć postępowania odwoławczego, zatem prowadzenie postępowania odwoławczego z odwołania w/w. osób wobec faktu braku przymiotu strony, stało się bezprzedmiotowe.
Ponieważ zaistniały przesłanki do zastosowania przepisu art. 105 ust 1 k.p.a. należało, zdaniem organu orzec o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego.
Z akt sprawy ani z odwołania skarżącej nie wynika aby przysługiwał jej status strony. Ze względu jednak na fakt, że decyzja organu I instancji została uchylona ze względów formalnych i organ II instancji odstąpił od jej analizy pod względem merytorycznym, organ odwoławczy przekazał organowi I instancji kopię odwołania skarżącej w celu uwzględnienia uwag w nim zawartych i ponownej oceny czy skarżącej powinien przysługiwać status strony w tym postępowaniu.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga skarżącej M. K..
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 28 k.p.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 8 i art. 10 k.p.a. poprzez nieprawidłowe określenie stron postępowania poprzez pominięcie skarżącej jako strony, co w konsekwencji prowadziło do ograniczenia skarżącej będącej stroną postępowania, możliwości wypowiedzenia się w toku wydania zaskarżonej decyzji i decyzji wcześniejszej oraz poprzez naruszenie uprawnień strony.
Skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia 28.02.2017 r.
Skarżąca wskazała, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu II instancji wskazanym w decyzji. Zdaniem skarżącej organ II instancji wydając decyzję z dnia 26.05.2017 r. dopuścił się naruszenia szeregu przepisów postępowania, a mianowicie art. 28 k.p.a. w związku z art. 6, art. 7 art. 8 i 10 k.p.a. W pierwszej kolejności podniesiono, że skarżąca jest właścicielką lokalu mieszkalnego położonego w K. przy ul. [...]. Skarżąca w toku postępowania o wydanie decyzji o warunkach zabudowy z wniosku [...] Sp. z o.o. była traktowana jako uczestnik postępowania administracyjnego (znak sprawy: [...]). Podkreśliła, że nieruchomość na ul. [...] położona jest w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości inwestora (okna skarżącej wychodzą na planowaną inwestycję). Wskazała, że stroną postępowania powinien być Zarząd Wspólnoty Nieruchomości położonej przy ul. [...], ale również wszyscy właściciele nieruchomości, na których przedmiotowa decyzja ma wpływ (np. właściciele lokali, których okna skierowane są na planowaną inwestycję).
W ocenie skarżącej zachowanie organu w sposób oczywisty naruszyło, zasadę praworządności. Zgodnie z tą zasadą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Działanie organu naruszyło tą zasadę czego efektem było niedopuszczenie strony skarżącej do toczącego się postępowania. Organ II instancji, jak twierdzi skarżąca naruszył również zasadę prawdy obiektywnej.
Wskazano, że działanie organu naruszyło również zasadę pogłębionego zaufania obywateli do władzy publicznej. Organ winien kierować się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.
Zdaniem skarżącej umarzając postępowanie wobec niej organ naruszył art. 10 k.p.a. a wiec zasadę wysłuchania strony postępowania. Organy administracji publicznej powinny zapewnić stronie czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Organ administracji publicznej jednak tego nie czynił. Podkreśliła, że organ może od tej zasady odstąpić tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na rażącą niepowetowaną szkodę materialną, co w niniejszej sprawie nie zachodziło.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016.1066) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania.
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017.1369) zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).
Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Kontrola zaskarżonej decyzji doprowadziła do wniosku, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody z dnia 26.05.2017 r., którą organ umorzył postępowanie z odwołania skarżącej - M. K. od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 28.02.2017 r, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla inwestycji wskazanej w sentencji tej decyzji.
Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji z dnia 26.05.2017 r. w całości oraz uchylenia w całości poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia 28.02.2017 r.
Na wstępie podkreślić należy, że decyzją dnia z 17.05.2017 r. organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji z dnia 28.02.2017 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, z tego powodu, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji naruszył zasady czynnego udziału w postępowaniu, jednocześnie organ odstąpił od ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy. Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie albowiem skutkiem uchylenia decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 28.02.2017 r. procedowanie z odwołania skarżącej stało bezprzedmiotowe.
Odnośnie podnoszonej przez skarżąca kwestii naruszenia art. 28 k.p.a. tj. faktu, że przysługiwał skarżącej przymiot strony postępowania, wskazać należy, iż będzie to przedmiotem badania i oceny organu I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Organ odwoławczy przekazał bowiem odwołanie M. K., w celu uwzględnienia uwag w nim zawartych i oceny czy skarżącej powinien przysługiwać status strony w postępowaniu, obligując wprost do tego organ I instancji w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.
W tym stanie rzeczy, skargę należało ocenić jako nieuzasadniona, co skutkować musiało jej oddaleniem na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło