II SA/Kr 855/07
WyrokWSA w Krakowie2007-10-16
Skład orzekający: Jan Zimmermann, Mariusz Kotulski, Ewa Rynczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę ogrodzenia w trybie art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego, jeśli potencjalne ograniczenia lub uciążliwości dotyczą korzystania ze służebności drogi koniecznej, a nie terenów sąsiednich?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może nałożyć obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę ogrodzenia na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego, jeśli potencjalne ograniczenia lub uciążliwości dotyczą wyłącznie korzystania ze służebności drogi koniecznej, a nie terenów sąsiednich. Spory dotyczące korzystania ze służebności należą do właściwości sądów powszechnych, a nie organów administracji. Błędna interpretacja tego przepisu przez organy obu instancji stanowi naruszenie prawa materialnego.Stan faktyczny
Skarżący S.P. zgłosił zamiar budowy ogrodzenia. Starosta Powiatowy w Z. zgłosił sprzeciw i nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, uznając, że ogrodzenie może uniemożliwić korzystanie ze ustanowionej służebności drogi koniecznej i wprowadzić uciążliwości dla innych osób korzystających ze szlaku. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący nieuwzględnienia przebiegu drogi koniecznej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatowego w Z. i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie WSA Mariusz Kotulski WSA Ewa Rynczak (spr.) Protokolant Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2007 r. sprawy ze skargi S.P. na decyzję Wojewody w przedmiocie wniesienia sprzeciwu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego S.P. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [....] wydaną na podstawie art. 30 ust. 7 pkt. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r, Nr 106, poz.1126 ze zm.) oraz art.104 kpa, Starosta Powiatowy w Z. zgłosił sprzeciw oraz nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę ogrodzenia na działkach [...] położonych w W. przez S.P..
Starosta Powiatowy w Z. w uzasadnieniu swojej decyzji podał, że w dniu .... stycznia 2007 r. S.P. zgłosił zamiar wykonania ogrodzenia na w/w działkach. Załączone do zgłoszenia oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane było niekompletne, a według załącznika graficznego projektowane ogrodzenie zostało narysowane w drodze oraz w poprzek zaznaczonej na mapie drogi. Ponadto według dołączonej do, zgłoszenia kopii decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. [...] planowane ogrodzenie nie było usytuowane od drogi publicznej i zdaniem tego organu nie wymagało zgłoszenia.
W związku z powyższym w dniu [...] organ l instancji wydał postanowienie nakładające obowiązek uzupełnienia oświadczenia oraz złożenia dodatkowych wyjaśnień w terminie do dnia 1 marca 2007 r. W dniu ....lutego 2007 r. inwestor uzupełnił oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaznaczył fragment ogrodzenia od strony miejsca, które uznał za publiczne i opisał bramy wjazdowe. Ponadto przedłożył ugodę sądową z dnia ....stycznia 2005 r. dotyczącą korzystania ze szlaku drożnego oraz zgody na budowę ogrodzenia podpisaną przez S.P. i A.Ł.. Ogrodzenie to nie miało mieć żadnych trwałych elementów zagradzających szlak drożny poza bramami wjazdowymi. W odpowiedzi na postanowienie, dodatkowo inwestor oświadczył, iż zgodnie z ugodą bramy wjazdowe nie będą zamykane, a jeśli będą to A.Ł. dostanie klucze.
Z treści ugody wynikało natomiast, że była ona ważna do czasu prawomocnego zakończenia sprawy o ustanowienie służebności drogi koniecznej, należało zatem wyjaśnić, czy sprawa ta została ostatecznie zakończona. Ponadto, w
1
związku z tym, iż inwestor uznał, że planowane przez niego ogrodzenie jest usytuowane od strony miejsca publicznego należało dodatkowo wyjaśnić, czy ogrodzenie nie wprowadzi ograniczeń lub uciążliwości dla innych osób korzystających z przyległej drogi. Zatem w dniu [...] zostało wydane drugie postanowienie nakładające obowiązek uzupełnienia oświadczenia oraz złożenia dodatkowych wyjaśnień w terminie do dnia 9 marca 2007 r.
Przed upływem wyznaczonego terminu inwestor dołączył kopię postanowienia z dnia [...] (udostępniając do wglądu oryginał). Według mapy pokazującej przebieg ustalonej służebności oraz według uzasadnienia w/w postanowienia sądowego szlak drożny biegnie na odcinku działki nr [....] południowym jej skrajem a częściowo na tym odcinku po drodze gminnej –działce[...]. Według załącznika graficznego załączonego do przedmiotowego zgłoszenia planowane ogrodzenie miało być wykonane na tym odcinku na granicy [...] czyli przez środek szlaku drożnego (na tym odcinku). Ponadto w odpowiedzi na postanowienie [....] S.P. oświadczył, że inni uczestnicy posiadają drogę publiczną, która jest we władaniu Gminy ...... Tymczasem w tym samym uzasadnieniu zostało napisane, że równoległa droga publiczna jest nieprzejezdna.
Organ l instancji podał, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt. 9 w/w ustawy Prawo budowlane obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w sposób określony w przepisach oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in. poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Zgodnie z art. 30 ust. 7 pkt. 4 w/w ustawy Prawo budowlane właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, jeżeli ich realizacja może spowodować m.in. wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. W związku z tym, że projektowane .ogrodzenie może uniemożliwić korzystanie z ustanowionej służebności oraz może wprowadzić uciążliwości dla innych osób korzystających z tego szlaku drożnego dlatego też organ l instancji uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi konieczność uzyskania pozwolenia na budowę.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł S.P. domagając się wydania przez organ l instancji zezwolenia na budowę ogrodzenia. Skarżący podał, że wydana decyzja narusza jego konstytucyjne prawo własności, gdyż chce on wybudować ogrodzenie na swojej działce. Ogrodzenie zdaniem skarżącego w żaden sposób nie zwiększy ograniczenia lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Decyzją [....] na podstawie art. 80 ust. 1 pkt. 2, art. 81 ust. 1 pkt. 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r., Nr 156, póz. 1118 ze zm.) i art. 138 § 1 pkt. 1 kpa Wojewoda ..... utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Wojewoda ..... podał, że sprzeciw został wniesiony z zachowaniem terminu tj. 30 dni od daty uzupełnienia pierwszego postanowienia. Zgodnie z art. 30 ust. 7 pkt. 4 w/w ustawy Prawo budowlane właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, jeżeli ich realizacja może spowodować m.in. wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Jak wynika z art. 5 ust. 1 pkt. 9 ustawy Prawo Budowlane, obiekt budowlany wraz z związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w sposób określony w przepisach oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in.: poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Analiza akt sprawy, dokonana przez organ odwoławczy wykazała, że rozstrzygnięcie wydane zaskarżoną decyzją jest prawidłowe. Zgłaszający powinien uwzględnić w zgłoszeniu przebieg drogi koniecznej ustanowionej postanowieniem Sądu Rejonowego w Z. [...] oznaczonej na projekcie służebności sporządzonym przez inż. J.G. [....] ., albo doprowadzić do zmiany jej przebiegu, ponieważ planowana inwestycja, jak wynika z powyższej analizy dokumentów przebiega w pasie ustanowionego szlaku drożnego i uniemożliwia korzystanie z ustanowionej służebności oraz może wprowadzić uciążliwości dla innych osób uprawnionych do korzystania z ww. szlaku. Organ nie ma możliwości przyjęcia zgłoszenia w takim kształcie, ponieważ to naruszałoby ww. postanowienie Sądu.
Mając na uwadze powyższe, zdaniem organu odwoławczego nie jest możliwa realizacja przedmiotowej inwestycji tylko i wyłącznie w trybie zgłoszenia. Procedura dotycząca uzyskania pozwolenia na budowę ogrodzenia umożliwi inwestorowi wykonanie planowanej inwestycji w sposób zgodny z przepisami prawa. Natomiast podczas postępowania administracyjnego zostaną powiadomione strony oraz wyjaśnione wszelkie kwestie dotyczące ustanowionej służebności, a także działki nr ...
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu ... czerwca 2007 r. wniósł S.P., domagając się jej uchylenia. Skarżący zarzucił decyzji organu odwoławczego błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że zgłaszający nie uwzględnił w zgłoszeniu przebiegu drogi koniecznej.
Wojewoda ..... w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji [...]
Wojewódzki Sad Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 póz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą o p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy o p.p.s.a.).
Orzekanie w myśl art. 135 p.p.s.a. następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Przepisy ustawy przewidując jedynie uprawnienia kontrolne sądów administracyjnych nie dają im kompetencji do zastępowania organów administracji publicznej w wykonywaniu ich zadań orzeczniczych . Wady postępowania administracyjnego, skutkujące koniecznością: uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem
prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi, sąd w myśl art.151 p.p.s.a. skargę oddala.
Skarga jest uzasadniona.
Sąd dokonując takiej oceny legalności zaskarżonej decyzji , uznał że wydana decyzja narusza prawo.
.Materialnoprawną podstawą do wydania zaskarżonej decyzji jest przepis art.30 ust. 7 pkt 4 ustawy z dnia 7.07.1994r.-Prawo budowlane ( Dz. U 2003r. Nr 207 póz. 2016).
Stosownie do art.30 ust. 7 cyt. ustawy właściwy organ może nałożyć w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia o którym mowa w ust. 1 jeżeli ich realizacja może naruszyć ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować :
1 ) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia ,
2 ) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków ,
3 ) pogorszenie warunków zdrowotno sanitarnych ,
4 ) wprowadzenie , utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich . W ocenie organów obu instancji istnieje obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę ogrodzenia na działkach [...] położonych w W. , przez S.P., ponieważ projektowane ogrodzenie może uniemożliwić korzystanie z ustanowionej służebności drogi koniecznej oraz może wprowadzić uciążliwość dla innych osób korzystających z tego szlaku drożnego - ( pkt. 4 ustępu 7 art. 30 ).
Stanowisko to organów jest nieuzasadnione, ponieważ po pierwsze, sprawa korzystania ze służebności drogi koniecznej i rozstrzyganie na tym tle ewentualnych konfliktów nie należy do właściwości rzeczowej organów administracji publicznej lecz do sfery postępowania przed sądem powszechnym. Po drugie, w ocenie tutejszego Sądu realizacja tego obiektu nie spowoduje , jak twierdzą organy " wprowadzenie , utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich . Stanowisko organów , że zrealizowanie ogrodzenia przez skarżącego spowoduje "uciążliwości dla innych osób uprawnionych do korzystania z w/wym. szlaku" jest bezzasadne , ponieważ uciążliwości te nie odnoszą się do terenów sąsiednich tylko do " innych osób uprawnionych do korzystania z tego szlaku" , a tym samym w tej sytuacji brak jest przesłanek z art. 30 ust. 7 pkt.4 cyt.ustawy.
Mając powyższe na uwadze , organy obu instancji naruszyły przepis prawa
materialnego z art. 30 ust.7 pkt.4 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane
poprzez błędną jego interpretację , co miało istotny wpływ na wynik sprawy .
W myśl art. 145 § 1 pkt.1 "a" Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w
całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego , które miało
wpływ na wynik sprawy.
Orzeczenie w pkt. l sentencji wyroku wydano na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 "a"
ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami
administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 póz. 1270 ze zm.).
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło