II SA/Kr 858/14

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 25 kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzewa p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego T. B. od uiszczenia wpisu sądowego II) w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek T. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uzupełniony pismem z dnia 3 lipca 2014 r., w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 25 kwietnia 2014 r. We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną A. B.. Ich wspólny miesięczny dochód wynosi 2.533,70 zł i składa się na niego świadczenie emerytalne skarżącego w wysokości 1.963,90 zł netto oraz świadczenie rentowe żony w wysokości 569,80 zł netto. W skład majątku skarżącego wchodzi dom o pow. 110 m2. Na uzasadnienie wniosku skarżący podał, iż pracował uczciwie całe życie. Obecnie poważnie choruje i pozostaje w ciągłym leczeniu psychiatrycznym i ogólnym. Żona jest rencistką, leczy się laryngologicznie. Większość dochodu pochłania utrzymanie domu. Na żywność i leki pozostaje niewielka kwota. W piśmie z dnia 3 lipca 2014 r. uzupełniającym wniosek skarżący wyjaśnił, iż jego jedyny dochód stanowi emerytura. Nie posiada żadnego odcinka jej doręczenia. Nie posiada oszczędności ani lokat bankowych. Do pisma dołączył kopie następujących dokumentów i faktur : - upomnienie z dnia 6 czerwca 2014 r. w sprawie zapłaty kary za wycięcie drzewa, kartę informacyjną z leczenia szpitalnego A. B. ( maj 2014 r.), fakturę VAT z 23 września 2013 r. za zakup aparatu słuchowego dla A. B., odcinek z 20 czerwca 2014 r. świadczenia rentowego żony, faktura VAT z dnia 4 marca 2014 r. za dostawę wody, dowód wpłaty podatku od nieruchomości, faktura VAT z kwietnia 2014 r. za dostawę gazu, informacja z ZUS o wysokości zwaloryzowanego świadczenia emerytalnego skarżącego, zaświadczenia lekarskie o pozostawaniu w leczeniu skarżącego. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.). Zgodnie zaś z treścią art.. 246 § 1 pkt 1 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Każdy wnosząc sprawę do sądu powinien liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Występując z wnioskiem o zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. W ocenie Sądu sytuacja majątkowa skarżącego nie uzasadnia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitymi. Skarżący wraz z żoną posiadają stałe miesięczne źródło dochodu wysokości 2.533,70 zł, bez obciążeń. Nie pozostają więc bez jakichkolwiek środków do życia, nie są też osobami bezrobotnymi a do takich przypadków powinno sprowadzić się przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym - a to zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy. Udokumentowane wydatki konieczne skarżącego to opłata za wodę – 120 zł, gaz za okres od lutego do kwietnia – 649,01 zł, podatek od nieruchomości 661 zł ( w skali miesiąca 55 zł ). Skali wydatków na żywność i lekarstwa skarżący nie jest w stanie określić. Nie przedstawia też żadnych faktur na zakup leków. Mając na względzie przedstawione zaświadczenia lekarskie, oraz fakt, iż skarżący wraz z żoną ponosi samodzielnie koszty utrzymania koniecznego orzekający zwolnił skarżącego od wpisu sądowego w całości. W pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów i ustanowienie pełnomocnika oddalił, gdyż skarżący wykazał , iż zachodzą przesłanki określone w art. 246 § 1 pkt stanowiące podstawę do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270).