II SA/Kr 868/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Sędziowie WSA Grażyna Firek (spr.) NSA Jan Zimmermann po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi T. C. Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie przyjęcia zgłoszenia robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Wojewody na rzecz strony skarżącej T. C. Sp. z o.o. w W. kwotę 774 zł (siedemset siedemdziesiąt cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] roku, znak NBZ [...], Starosta [...] wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, polegających na rozbudowie systemu antenowego na stacji bazowej cyfrowej telefonii komórkowej ([...]), zlokalizowanej na wieży wodnej na działce nr [...] w miejscowości [...], dokonanego przez [...] sp. z o.o. w [...]. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku- Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 roku, Nr 156, poz. 1118) oraz art. 104 k.p.a. W uzasadnieniu podniesiono, że zgłoszenie wpłynęło do organu w dniu [...] roku. Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] roku nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia dokumentów. Po ich przedłożeniu, organ stwierdził, iż roboty budowlane, których zamiar wykonania objęto zgłoszeniem, nie należą do kategorii robót wyliczonych w art. 29 Prawa budowlanego, nie wymagających pozwolenia na budowę. Starosta [...] uznał wobec tego, że sprawa przedmiotowej inwestycji nie może zostać załatwiona w trybie zgłoszenia. We wniesionym w terminie odwołaniu [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz przekazania sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Strona skarżąca zarzuciła, iż rozstrzygnięcie zostało oparte na wadliwie ustalonym stanie faktycznym, co narusza art. 6 k.p.a., zaś ustalenia poczynione przez organ należy uznać za dowolne. Zgłoszenie zostało oparte na art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. "c" ustawy- Prawo budowlane, adresowanym przede wszystkim do operatorów telefonii komórkowej. Przepis ten przewiduje postępowanie w trybie zgłoszenia dla wszelkich robót, polegających na instalowaniu na obiektach budowlanych urządzeń emitujących pole elektromagnetyczne, bez względu na ich wysokość. Nadto, w ocenie skarżącej Spółki, organ nie dokonał ustaleń, pozwalających zastosować art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy- Prawo budowlane, a zatem kwestionowana decyzja narusza art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 81 ust. 1 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku- Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 roku, Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., decyzją z dnia [...] roku, znak [...], utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W ocenie organu odwoławczego, zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Inwestycja wykracza poza zakres robót, wymienionych w art. 29 ustawy- Prawo budowlane, nie może zatem być realizowana w trybie zgłoszenia. Zdaniem Wojewody [...], z wniosku i załączonych materiałów wynika, że zamiarem inwestora jest dokonanie rozbudowy bazowej stacji telefonii komórkowej. W konsekwencji jej realizacja jest możliwa dopiero po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, wydanej na podstawie art. 28 ustawy- Prawo budowlane. Orzeczony sprzeciw jest konsekwencją sprawdzenia, iż zamierzone roboty budowlane wykraczają poza zakres zgłoszenia i wymagają pozwolenia na budowę. [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem, wnosząc w terminie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy- Prawo budowlane, poprzez uznanie, że inwestycja dotyczy rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej, art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. "c" tej ustawy, poprzez odmowę uznania, że przepis ten znajduje zastosowanie w sprawach realizacji inwestycji telefonii komórkowej, a także art. 30 ust. 2, którego naruszenie miało polegać na zaniechaniu wezwania inwestora o uzupełnienie dokumentacji, jeżeli organ miał wątpliwości co do charakterystyki zamierzenia inwestycyjnego. W ocenie strony skarżącej, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy zostały także naruszone przepisy art. 9, art. 10, art. 77 § 1 i art. 107 k.p.a. W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżąca Spółka domagała się uchylenia obu zapadłych rozstrzygnięć i umorzenia postępowania, a także zasądzenia kosztów procesu. W uzasadnieniu podniesiono, że zamiarem inwestora nie jest rozbudowa stacji bazowej, a jedynie systemu antenowego na niej. Wbrew zatem stanowisku organów administracji architektoniczno- budowlanej, inwestycja nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowie. Strona skarżąca ponownie wskazała, że art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. "c" ustawy- Prawo budowlane, jest adresowany przede wszystkim do operatorów telefonii komórkowej. Stanowisko takie jest również- w ocenie skarżącej Spółki- uzasadnione wnioskowaniem a fortiori, albowiem skoro zgłoszeniem objęte są roboty budowlane, polegające na instalowaniu na obiekcie budowlanym urządzeń, emitujących pola elektromagnetyczne, to tym bardziej w przypadku mniejszym- wymiany istniejącej anteny- uzasadnione będzie przyjęcie, iż właściwym trybem postępowania jest tryb zgłoszeniowy. Nadto zgłoszenie było kompletne, zatem wezwanie do jego uzupełnienia należy ocenić jako nieuzasadnione. Uzasadniając zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych, [...]. z o.o. z siedzibą w [...] podniosła, że organy nie poczyniły niezbędnych ustaleń co do tego, czy zostały spełnione przesłanki z art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy- Prawo budowlane, wbrew dyspozycji art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a., a nadto uzasadnienie decyzji nie odpowiada wymogom ostatniego z tych przepisów. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumenty, zawarte w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania ich z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W szczególności, w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a., sąd uchyla zaskarżoną decyzję, stwierdziwszy naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Skarga okazała się uzasadniona w tym zakresie, w jakim [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] podniosła zarzut obrazy prawa materialnego. W ocenie Sądu, organy administracji architektoniczno- budowlanej obu instancji istotnie dopuściły się naruszenia przepisów ustawy- Prawo budowlane, w stopniu przesądzającym o treści rozstrzygnięcia. Oba rozstrzygnięcia należało zatem wyeliminować z obrotu prawnego. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż art. 29 ustawy- Prawo budowlane nie może być uważany za jedyny w tym akcie prawnym przepis, przewidujący wyjątek od wyrażonej w art. 28 tej ustawy generalnej zasady, iż do wykonywania robót budowlanych można przystąpić dopiero po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Co prawda taki pogląd można wysnuć na podstawie literalnego brzmienia art. 29, który zdaje się zawierać zamknięty katalog przypadków, kiedy roboty budowlane nie wymagają pozwolenia. Jednakże zestawienie z innymi przepisami ustawy musi doprowadzić do wniosku, iż również poza omawianym przepisem znajdują się wyłączenia od zasady generalnej z art. 28 ustawy- Prawo budowlane. Prawidłowe ustalenie zakresu spraw, w których możliwe jest rozpoczęcie robót budowlanych bez decyzji administracyjnej o pozwoleniu- w tym szczególnie w trybie postępowania zgłoszeniowego- możliwe jest dopiero po dokonaniu analizy art. 30 ustawy. Odsyła on co prawda- określając przedmiotowo kategorie spraw, podlegających rozpoznaniu w postępowaniu zgłoszeniowym- do art. 29 ustawy- Prawo budowlane (ust. 1 pkt 1- 2 przepisu), jednakże w ust. 1 pkt 3 przewiduje tryb zgłoszenia również dla kategorii robót budowlanych, które nie znalazły się w art. 29. Pośród nich tryb zgłoszeniowy został wskazany jako właściwy dla zamiaru inwestycyjnego, polegającego na instalowaniu na obiektach budowlanych - urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, zaliczanych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu tej ustawy (art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. "c" ustawy). Stosownie do art. 3 pkt 6 ustawy- Prawo ochrony środowiska, instalacjami są zarówno stacjonarne urządzenie techniczne, zespół takich urządzeń, powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu, a także budowle nie będące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami, których eksploatacja może spowodować emisję. W ocenie Sądu również maszty antenowe telefonii komórkowej są tego rodzaju instalacjami, których instalowanie na obiektach budowlanych z mocy wyraźnego wskazania art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. "c" ustawy- Prawo budowlane nie wymaga pozwolenia na budowę. Oczywistym jest, że jeżeli zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę obejmuje wykonanie instalacji na obiekcie budowlanym (zainstalowanie konstrukcji wcześniej nie istniejącej), to tym bardziej decyzja administracyjna nie będzie wymagana, jeżeli zamiar inwestycyjny dotyczy wymiany elementu już istniejącego. Zarzuty skargi, odnoszące się do naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. "c" oraz art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, okazały się zatem w całości uzasadnione. W uzupełnieniu trzeba wskazać, iż w całkowicie chybiony sposób organy administracji architektoniczno- budowlanej uznały, iż zgłoszenie dotyczy robót budowlanych, będących rozbudową istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej. Pojęcie rozbudowy winno być odnoszone do kubaturowych obiektów budowlanych, nie zaś do instalacji elementu takiego, jak niewielkich rozmiarów antena na istniejącym obiekcie. Powyższe przyczyny przesądzały o konieczności uchylenia zarówno decyzji Wojewody [...], a także utrzymanego przez nią w mocy rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, dotyczących kwestii proceduralnych, Sąd ich nie podzielił, albowiem nie sposób przyjąć, iż organy administracji w niniejszej sprawie – jak chce tego strona skarżąca- miały wątpliwości odnośnie stanu faktycznego sprawy. Ten zasadniczo był jasny i bezsporny, zaś kwestią zasadniczą było odmienne zapatrywanie organów na charakter prawny zgłoszonych robót, co należy do sfery prawa materialnego. Organy administracji architektoniczno- budowlanej, rozpatrując niniejszą sprawę ponownie, winny uwzględnić, iż objęte zgłoszeniem roboty budowlane nie należą do kategorii, wymagającej uzyskania pozwolenia na budowę. Wydanie decyzji o wniesieniu sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych w oparciu o art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy- Prawo budowlane nie znajduje zatem- w odniesieniu do tego konkretnego zgłoszenia- uzasadnionych podstaw. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, za podstawę przyjmując art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" w zw. z art. 135 p.p.s.a., w przedmiocie kosztów rozstrzygając na zasadzie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.