II SA/Kr 869/14
PostanowienieWSA w Krakowie2014-07-04
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, emeryci o niskich dochodach i znaczących wydatkach na leki i rachunki, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący uwiarygodnili w sposób wystarczający, iż nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Pomimo uzyskiwania stałych dochodów z emerytur, wysokie wydatki na rachunki (gaz, prąd, woda) oraz konieczne leki, w stosunku do dochodów, uniemożliwiają im pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika. Brak oszczędności i wartościowych przedmiotów dodatkowo potwierdza tę sytuację. W związku z tym przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Skarżący B. G. i S. G., emeryci, złożyli wraz ze skargą na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wskazali na łączny miesięczny dochód w wysokości ok. 2.235,99 zł z emerytur, ponoszenie stałych kosztów utrzymania, wydatków na leki, prąd, wodę i gaz. Posiadają również udział w domu i działce. Przedłożyli dokumenty potwierdzające dochody, wydatki na leki i rachunki.Rozstrzygnięcie
Postanowieniem z dnia 4 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zwolnił skarżących od kosztów sądowych i ustanowił dla nich adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. G. i S. G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi B. G. i S. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 2 kwietnia 2014 r. Nr: [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżących od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżących adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.
Wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 2 kwietnia 2014 roku w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, skarżący B. G. i S. G. złożyli wniosek o przyznanie im prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie na ich rzecz pełnomocnika z urzędu.
We wniosku skarżący oświadczyli, iż prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Ich miesięczny dochód wynosi ok. 2.235,99 zł i stanowi go emerytura B. G. w wysokości 985,99 zł i emerytura S. G. w wysokości ok. 1.250 zł. W skład majątku wnioskodawców wchodzi udział ½ w domu o powierzchni 240 m² oraz udział ½ we własności działki zabudowanej powyższym budynkiem o łącznej powierzchni 1256 m². Współwłaścicielem pozostałej części jest R. G., syn wnioskodawców, nie zamieszkujący w Polsce, z którym strony nie mają żadnego kontaktu. Skarżący nie posiadają oszczędności, ani przedmiotów wartościowych.
Uzasadniając wniosek o prawo pomocy wnioskodawcy podnieśli, iż ponoszą stałe koszty utrzymania, wydatki na prąd, wodę i gaz, jak również na zakup niezbędnych lekarstw. Nie są zatem w stanie ponieść kosztów sądowych, ani wynajęcia pełnomocnika. Do wniosku skarżący załączyli kopie następujących dokumentów: dwóch potwierdzeń wypłaty świadczeń emerytalnych za marzec 2014 roku (986,99 zł i 1.265,07 zł), trzech faktur za leki: z dnia 6 maja 2014 roku na kwotę 423,08 zł, z dnia 4 marca 2014 roku na kwotę 221,08 zł i z dnia 14 marca 2014 roku na kwotę 71,78 zł, faktury za usługi telekomunikacyjne za okres od 4 marca do3 kwietnia 2014 roku na kwotę 39,20 zł z potwierdzeniem zapłaty, faktury za wodę i ścieki z dnia 18 lutego 2014 roku i potwierdzenia dokonanej płatności kwoty 117,40 zł, faktury za gaz z dnia 11 marca 2014 roku na kwotę 1.242,19 zł wraz z potwierdzeniem wpłaty oraz czterech odcinków opłaty za energię elektryczną z terminami płatności marzec, maj, czerwiec i lipiec 2014 roku opiewających na kwoty 25,81 zł (jeden) i 129,75 zł (pozostałe) wraz z potwierdzeniem wpłaty kwoty 129,75 zł.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:
Instytucja przyznania prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżący domagają się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnili w sposób wystarczający, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wprawdzie małżonkowie uzyskują stałe dochody z emerytur w łącznej wysokości 2.252,06 zł (986,99 zł i 1.265,07 zł – dane na podstawie potwierdzeń wypłaty świadczeń za marzec 2014 roku), to jednak wydatki, które ponoszą są bardzo wysokie w stosunku do uzyskiwanych dochodów. Rachunek za gaz za miesiąc marzec 2014 roku opiewa na kwotę 1.242,19 zł, za energię elektryczną za maj 2014 roku 129,75 zł, zaś rachunek za wodę opłacony w lutym 2014 roku opiewa na kwotę 117,40 zł. Oprócz kosztów utrzymania skarżący ponoszą znaczne wydatki na zakup koniecznych lekarstw. Przedłożona kopia faktury za leki z maja bieżącego roku opiewa na sumę 423,08 zł. W takiej sytuacji środki finansowe, którymi dysponują w miesiącu skarżący wystarczają jedynie na pokrycie kosztów skromnego utrzymania i wyżywienia. Małżonkowie G. nie posiadają przy tym żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru.
Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania skarżącym prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie ich od kosztów sądowych w całości i ustanowienie na ich rzecz kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. Ze względu na fakt, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wystąpili o ustanowienie na ich rzecz radcy prawnego lub adwokata, wybór w tej materii pozostawiając uznaniu orzekającego - postanowiono przyznać stronie adwokata
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło