II SA/Kr 871/21

Dnia 28 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Sędziowie: WSA Jacek Bursa (spr.) WSA Piotr Fronc po rozpoznaniu w dniu 28 października 2021 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] Związku Działkowców [...] w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2021 roku, znak: [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania skargę oddala Postanowieniem z dnia 6 maja 2021 roku znak: [...] Prezydent Miasta K. powołując się na art 97 § 1 pkt 1) Kpa zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nabycia z dniem 19 stycznia 2014 roku przez [...] prawa użytkowania nieruchomości gruntowej stanowiącej działki ewidencyjne nr [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...] oraz [...], obręb [...],jedn. ewid. K. -[...] zagospodarowanej pod Rodzinny Ogród Działkowy [...]" w K.. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji podniósł, że działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...], obręb [...] jedn. ewid. K. [...], stanowią współwłasność Gminy Miejskiej K., osoby prawnej i osób fizycznych. W toku prowadzonego postępowania o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania na rzecz [...] organ ustalił, że współwłaścicielka przedmiotowej nieruchomości T. S. zmarła w dniu 10 listopada 2015 roku, a obecnie przed Sądem Rejonowym w L. pod sygn.. akt: I Ns 15/21 toczy się wszczęte na wniosek Gminy Miejskiej K. postępowanie o stwierdzenia nabycia spadku po zmarłej T. S. [...] wniósł zażalenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postanowieniem, z dnia 14 czerwca 2021 roku znak: [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie, podkreślając informację o braku zarządu majątkiem masy spadkowej oraz wyznaczonego przez sąd kuratora spadku. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie złożył [...] stowarzyszenie ogrodowe w W., zarzucając naruszenie: - art. 144 Kpa w zw. z art 138 § 1 pkt 1) Kpa poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Prezydenta Miasta K. z dnia 6 maja 2021 roku nr [...] w sytuacji, gdy zachodziła podstawa do jego uchylenia, ponieważ stroną postępowania o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania gruntu na podstawie art. 76 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych na udziale należącym do Gminy Miejskiej K. i Skarbu Państwa nie są inni współwłaściciele; - art 144 Kpa w zw. z art 138 § 1 pkt 2) Kpa poprzez jego niezastosowanie, - art. 97 § 1 pkt 1) Kpa poprzez przyjęcie, że zachodzi podstawa do zawieszenia z urzędu postępowania w sprawie, w sytuacji gdy postępowanie o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania gruntu na podstawie art 76 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych na udziale należącym do Gminy Miejskiej K. i Skarbu Państwa nie dotyczy praw innych współwłaścicieli nieruchomości; - art. 28 Kpa poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że stroną postępowania o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania gruntu na podstawie art. 76 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych w zakresie udziału należącego do Gminy Miejskiej K. i Skarbu Państwa są inni współwłaściciele nieruchomości, podczas gdy stwierdzenie nabycia użytkowania nie dotyczy ich udziałów; - art, 124 § 2 Kpa poprzez niewystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne przyczyn zawieszenia postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano m.in., że w ocenie skarżącego zgodnie z art. 76 ust. 2 w związku z art. 75 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 roku o rodzinnych ogrodach działkowych stowarzyszenie ogrodowe nabywa z mocy prawa z dniem wejścia w życie ustawy prawo użytkowania do nieruchomości zajmowanej pod ogród, który posiadał lokalizację w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 6 maja 1981 roku o pracowniczych ogrodach działkowych lub na podstawie art 11 ust 3 lub art 33 tej ustawy stał się ogrodem stałym. Urządzony na przedmiotowej nieruchomości Rodzinny Ogród Działkowy [...] w K. stał się ogrodem stałym. Zgodnie z wyrokiem Sądu Apelacyjnego w W. z dnia 26 listopada 2014 roku, sygn. akt: VI ACa 219/14: wprawdzie stwierdzenie nabycia użytkowania następuje w drodze decyzji administracyjnej, ale ma ona charakter wyłącznie deklaratoryjny. Samo nabycie prawa następuje z mocy ustawy z dniem jej wejścia w życie. Wobec powyższego z dniem 19 stycznia 2014 roku [...] nabył z mocy prawa prawo użytkowania nieruchomości, stanowiącej miedzy innymi działki ewidencyjne nr [...],[...],[...], [...], [...], [...], [...] oraz [...], obręb [...] iedn. ewid. K. - K. , położone przy ul. [...] i [...] w zakresie udziału należącego do Gminy Miejskiej K. i Skarbu Państwa. Zdaniem [...], skoro możliwe jest ustanowienie użytkowania na udziale we własności nieruchomości to postępowanie o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania z mocy prawa przez [...] w zakresie udziału w nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz nr [...], obręb [...] jednostka ewidencyjna K. - K. , przysługującego Gminie Miejskiej K. i Skarbu Państwa nie dotyczy udziału przysługującego innym współwłaścicielom nieruchomości. Toteż pozostali współwłaściciele nie są stroną postępowania w zakresie udziału przysługującego Gminie Miejskiej K. i Skarbu Państwa W odpowiedzi na skargę organ wniósł o ich oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. W myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sąd wskazuje, że nie znalazł podstaw do przekazania, na podstawie art. 122 p.p.s.a., sprawy do rozpoznania na rozprawie. W niniejszej sprawie brak było ograniczeń, związanych z orzekaniem w trybie uproszczonym, uniemożliwiających rozpoznanie skargi. Sprawa nie wymagała przeprowadzenia rozprawy, a dla jej rozstrzygnięcia udział stron nie był niezbędny. Sporna w kontrolowanej sprawie kwestia czy zachodziła podstawa do zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nabycia z dniem 19 stycznia 2014 roku przez [...] Związek Działkowców prawa użytkowania nieruchomości gruntowej stanowiącej działki ewidencyjne nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...], obręb [...],jedn. ewid. K. - K. , zagospodarowanej pod Rodzinny Ogród Działkowy "[...]" w K.. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zgodnie z art. 97 § 1 pkt 1 K.p.a. - organ administracji publicznej zawiesza postępowanie między innymi w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony albo zarządcy sukcesyjnego do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105). Powyższy przepis określa jedną z czterech ujętych w art. 97 § 1 K.p.a. przesłanek obligatoryjnego zawieszenia postępowania z urzędu. Ustawodawca zadecydował o konieczności zawieszenia postępowania w sytuacji oznaczonej w art. 97 § 1 pkt 1 K.p.a. z uwagi na konieczność stworzenia gwarancji dla respektowania w postępowaniu administracyjnym przepisów wyrażających ustalone dla niego zasady ogólne. Przesłanki zawieszenia postępowania ustalone m.in. w art. 97 § 1 pkt 1 zmierzają do zrealizowania zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym we wszystkich aspektach, w jakich ta zasada może być urzeczywistniona. W kontrolowanej sprawie postępowanie wszczęto na wniosek z dnia 3 września 2015 r., a wskazane we wniosku działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz [...] objęte księgą wieczystą nr [...] stanowią współwłasność Gminy Miejskiej K. oraz osoby prawnej i osób fizycznych, w tym współwłaścicielką jest T. S. zmarła w dniu 10 listopada 2015 r. Obecnie przed Sądem Rejonowym w L. pod sygn. I NS 15/21 toczy się wszczęte na wniosek Gminy Miejskiej K. postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po tej zmarłej. Dodatkowo powzięto informacje o braku zarządcy majątkiem masy spadkowej oraz wyznaczonego przez sąd kuratora spadku. Zatem z uwagi na powyższe, zawieszenie postępowania w trybie art. 97 § 1 pkt 1 K.p.a. jest prawidłowe - postępowanie należało w powyższym trybie zawiesić z urzędu. Niemożliwość wezwania do udziału w postępowaniu spadkobierców zmarłej strony ma miejsce wtedy, gdy spadkobiercy nie są ustaleni. Ustalenie to powinno nastąpić na podstawie prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia mającego skutki prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku (obowiązujący od dnia 2 października 2008 r. art. 95j ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie - tj.: Dz. U. z 2008 r. nr 189, poz. 1158 ze zm.). Stosownie do art. 1025 § 2 kc domniemywa się, że osoba, która uzyskała stwierdzenie nabycia spadku albo poświadczenie dziedziczenia, jest spadkobiercą, natomiast zgodnie z art. 1025 § 3 k. c. przeciwko domniemaniu wynikającemu ze stwierdzeni a nabycia spadku nie można powoływać się na domniemanie wynikające z zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia. I choć spadkobierca nabywa spadek z chwilą śmierci spadkodawcy (art. 925-926 k.c.), to jednak dopiero prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia wykazują jego dziedziczenie. Wbrew argumentacji strony skarżącej okoliczność deklaratoryjnego charakteru decyzji w zawieszonym postępowaniu nie oznacza, iż nie zachodzi konieczność ustalenia i skutecznego zawiadomienia wszystkich współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości posiadających status strony postępowania, co jest w efekcie niezbędne dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Każda ze stron (udziałowców) nieruchomości ma prawo bronić swojego stanowiska, czyli obrony swojego interesu prawnego, w tym chociażby w zakresie prawidłowości stwierdzenia nabycia użytkowania. Zatem argumentacja strony skarżącej, iż istnieją pewne niesprecyzowane wątpliwości co do tego czy zmarła jest strona postępowania oraz czy zgon nastąpił po wszczęciu postępowania nie zasługują na uwzględnienie. Jak wyżej wskazano zaniechanie zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy istniały ku temu podstawy przewidziane w tym przepisie, może prowadzić do naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu i do wadliwości tego postępowania uzasadniającej potrzebę uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia albo do wznowienia postępowania, gdyby to zakończyło się ostateczną decyzją. Niezasadne są także pozostałe zarzuty odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania, gdyż zaskarżone postanowienie spełnia wymogi art. 124 § 2 K.p.a. zarówno w odniesieniu do uzasadnienia faktycznego i prawnego przyczyn zawieszenia postępowania. Organ prawidłowo zastosował podstawę prawną oraz przedstawił motywy rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, Sąd, w oparciu o art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.