II SA/Kr 886/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Brachel-Ziaja WSA Barbara Pasternak Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2006 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej A. B. kwotę 10 zł. (dziesięć złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...].01.2003 r. (znak: [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo Budowlane (Dz.U. nr.89 poz.414 z późn. zm.- obecnie tj. Dz.U. z 2003 r. nr.207 poz. 2016 z późn.zm.- zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1994 r.) nakazał A. B. rozbiórkę rozbudowanej części budynku usługowego wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr ewid [...] w B. przy ul. [...]. Odwołanie A. B. nie zostało uwzględnione i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 17.03.2003 r. (znak: [...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje podnosząc w uzasadnieniu co następuje: 1/ Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. przeprowadził w dniu [...].09.2002 r. kontrolę, bez udziału stron, w sprawie prowadzenia budowy na działce przy ul. [...] w B. w wyniku której stwierdzono, że na działce tej prowadzona jest rozbudowa istniejącego budynku usługowego. Stwierdzono, że część stanowiąca rozbudowę posiada wymiary 10 x 2,5 m. i wykonane były w tej części ściany fundamentowe z bloczków betonowych, ściany parteru z bloczków z betonu komórkowego oraz strop. Rozbudowana część usytuowana jest w zachodniej granicy z działką sąsiednia i od północnej strony istniejącego budynku usługowego. 2/ w dniu [...].09.2002 r., organ I instancji przesłał stronom zawiadomienie o oględzinach wyznaczonych na dzień [...].10.2002 r. A. B. otrzymała zawiadomienie w dniu [...].10.2002 r., a więc na 9 dni przed planowanym terminem oględzin. 3/ w dniu [...].10.2002 r. odbyły się oględziny na których obecny był K. B., mąż inwestorki, natomiast A. B. mimo prawidłowego nie była obecna. W protokole w części zawierającej ustalenia własne organu zapisano, że na działce istnieje budynek usługowy, do którego od strony północnej bezpośrednio przy zachodniej granicy działki dobudowywana jest część stanowiąca jego rozbudowę. Stwierdzono wykonanie rozbudowy o długości 10,60 m i o szerokości zmieniającej się od wymiaru 4,50 m do wymiaru 2,45 m na długości 3,60 m a na długości 7 m stała szerokość wynosi 2,45 m. Stwierdzono wykonane ścian grubości 24 cm z pustaków z betonu komórkowego, do wysokości parteru oraz stropu gęstożebrowego ceramicznego. Wewnątrz stwierdzono wykonane wylewki betonowe wykonane instalacje: wodną, kanalizacyjną, rury miedziane instalacji c.o. W trakcie oględzin K. B. przedstawił pozwolenie na budowę z dnia [...].09.2002 r. (znak [...]) i projekt budowlany. W części zawierającej oświadczenia stron pouczonych o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań zapisano, że K. B. wnosi: "część rozbudowywana będzie użytkowana jako pomieszczenia magazynowe. Fundamenty ściany oraz strop wykonałem na początku września 2002 r. W trakcie wykonywania robót nie było jeszcze wydane pozwolenie na budowę, była natomiast opracowana dokumentacja budowlana pozytywna opinia konserwatora zabytków oraz zgoda sąsiadów. Inwestorem rozbudowy jest moja żona t. j. A. B.". 4/ organ I instancji podczas kontroli w dniu [...].09.2002r. stwierdził naocznie, że wykonane były ściany i strop realizowanej rozbudowy, a inwestorka A. B. posiada decyzję z dnia [...].09.2002r. udzielającą pozwolenia na budowę. Zatem ściany i strop, których istnienie stwierdzono podczas kontroli w dniu [...].09.2002r. były na pewno wybudowane samowolnie, 5/ odnosząc się do odwołania, wywiedziono: - odwołująca się podnosi zarzuty proceduralne wobec oględzin przeprowadzonych w dniu [...].10.2002 r., ale sprawę kontroli z dnia [...].09.2002 r., przemilcza, wyrażając tylko swoją opinię, że to wynik oględzin z dnia [...].10.2002r. "miał podstawowe znaczenie w sprawie". Tymczasem to właśnie wynik kontroli z dnia [...].09.2002 r., w sposób bezsporny dowodzi popełnienia samowoli budowlanej wobec wydania pozwolenia w dniu [...].09.2002 r. - w piśmie z dnia [...].02.2002 r. (k.II-3) K. B. stwierdził, że w dniu [...].09.2002 r. kontrola wykazała "prace budowlane, które on wykonywał" ale "zostały przez niego zlikwidowane" co oznacza, że fundamenty ściany i strop, których istnienie organ I instancji stwierdził w dniu [...].09.2002 r., zostały rozebrane a potem wybudowane od nowa tak, że dnia [...].10.2002 r., w dniu oględzin już istniały. Informacje zawarte w piśmie K. B. są jednak dla organu II instancji niewiarygodne, z tego głównie powodu, że nie pojawiły się na przykład w odwołaniu, czy też jeszcze wcześniej. Gdyby w toku realizacji przedmiotowej budowy przyjęto taką właśnie metodę postępowania jak rozebranie robót wykonanych samowolnie i rozpoczęcie budowy na nowo z obowiązującą decyzją o pozwoleniu na budowę, to działanie takie miałoby na celu zapewnienie legalności prowadzonej budowy, a więc logicznie należałoby oczekiwać, że po rozebraniu samowolnie wykonanych robót inwestor zadbałby o kontrolę organu nadzoru budowlanego potwierdzającą rozbiórkę tego, co organ nadzoru budowlanego widział w dniu [...].09.2002r. Przyjęcie wariantu, podawanego w piśmie K. B., czyli poniesienie trudu rozbiórki i rozpoczęcie budowy na nowo, bez powiadamiania organu nadzoru budowlanego jest niewiarygodne dlatego, że nie służyło by to osiągnięciu zasadniczego celu dla takiego działania, - w kwestii zarzutów dotyczących treści zapisu oświadczenia K. B. w protokole oględzin stwierdzić należy, iż przepis art. 76 § l kpa stanowi, że dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone, przepis art. 76 § 2 Kpa stanowi, że przepis § l stosuje się odpowiednio do dokumentów urzędowych sporządzanych przez organy jednostek organizacyjnych lub podmioty, w zakresie poruczonych im z mocy prawa lub porozumienia spraw przed organami administracji publicznej, w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych, oraz w sprawach wydawania zaświadczeń. Skoro K. B. twierdzi, że protokół z dnia [...].10.2002 r., został sfałszowany dlatego, że są w nim zapisy jego oświadczenia, których nie było, przy czym miejsce istniejącego obecnie zapisu było zakreślone, to może on wystąpić do organów właściwych w sprawie fałszowania dokumentów, aby udowodnić tam swoje twierdzenie, a ewentualny wyrok w takiej sprawie byłby oczywiście wiążący dla organów administracji i protokół przestałby być dowodem. Skoro więc stwierdzono, że przedmiotowa rozbudowa prowadzona była bez pozwolenia na budowę, decyzja organu I instancji, wydana na podstawie art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r., jest zgodna z prawem. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyła A. B. i wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organ I instancji zarzuciła, że decyzja narusza art. 7 k.p.a. a naruszenie to polega "na zastosowaniu do zaistniałego stanu faktycznego art 48 Ustawy Prawo budowlane i tym naruszając interes społeczny i słuszny interes obywateli, oraz art. 107 § 3 wyrażającym się w nie wskazaniu w sposób wyczerpujący i jednoznaczny faktów potwierdzających wydanie decyzji nakazującej skarżącej rozbiórkę części rozbudowanej budynku usługowego". W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że nieprawdą jest że wykonywała prace budowlane bez posiadania zezwolenia, decyzją z dnia [...].09.2002 r., Starosta B. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę. Postępowanie dowodowe w przedmiocie prowadzonej budowy jest obarczone wieloma uchybieniami co doprowadziło do wydania wadliwej decyzji. Powoływanie się na tzw. "wizję lokalną" z dnia [...].09.2002 r., jakoby to ona miała kluczowe znaczenie dla sprawy jest całkowicie nieuzasadnione bowiem skarżąca "nie została powiadomiona a podjętych czynnościach, nie została zapoznana z treścią sporządzonego dokumentu jak również nie zostało określone, że czynności podjęte w tym dniu dotyczą skarżącej. Obecny na posesji mąż także nie został zapoznany z treścią dokumentu i go nie podpisywał, nigdzie nie widnieje adnotacja o odmowie jego podpisania jak i stwierdzenie o zapoznaniu stron z jego treścią, w tym postępowaniu upatruję naruszenia art. 79 k.p.a a także art. 10 §1". W protokole z dnia [...].10.2002 r., znajdują się zapisy w przedmiocie wyjaśnień dotyczących okresu budowy których mąż skarżącej nie składał, w szczególności nie składał oświadczenia, że budowa która w tym dniu była kontrolowana rozpoczęta została we wrześniu 2002 r . Odesłanie skarżącej do organów właściwych do rozpatrywania spraw fałszowania dokumentów jest daleko idącym nieporozumieniem, bo w myśl art. 77§ l k.p.a organ odwoławczy jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Twierdzenie iż organ nie daje wiary, że rozpoczęta budowa stwierdzona w dniu [...].09.2002 r. nie została rozebrana przez męża skarżącej, ponieważ nie zawiadomił on organu o rozbiórce nie może się ostać wobec faktu, że nie został na niego nałożony taki obowiązek jak i nie toczyło się przeciwko niemu postępowanie. Potwierdzenie faktu że to co mąż skarżącej wybudował zostało zburzone znajdujemy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji bowiem skoro w dniu [...].09.2002 r., kontrolujący mieli stwierdzić, iż jest prowadzona budowa o wymiarach 10 x 2,5 m natomiast dnia [...].10.2002 r., stwierdzono że budowa ma wymiary 10,60 m i szerokości zmieniającej się od wymiaru 4,50 m do wymiaru 2,45 m na długości 3,60 i na długości 7 m stała szerokość 2,45. Z powyższego wynika że są to zasadniczo różniące się budowy i w żaden sposób nie mogła być zaadoptowana w budynku na którego rozbudowę posiada zezwolenie. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga w sprawie niniejszej została złożona przed dniem 1.01.2004 r. Zgodnie jednak z art. 97 § l ustawy z dnia 30.08.2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 - w skrócie p.o.p.s.a.). Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek nie z powodów w niej wywiedzionych, a dokonana w trybie art. l § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) kontrola sądowa stwierdziła, że zaskarżona decyzja narusza prawo. Zgodnie z art. 134 p.o.p.s.a. Sąd nie jest związany granicami skargi i zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie. Na k. 1-8 akt administracyjnych umieszczone jest pełnomocnictwo z dnia [...].01.2003 r. skarżącej dla radcy prawnego T. S. Z akt sprawy nie wynika aby organ II instancji fakt ten dostrzegł i powiadamiał pełnomocnika o podejmowanych w sprawie czynnościach czy nawet doręczył mu odpis zaskarżonej decyzji. Nie ma też żadnego dowodu aby pełnomocnictwo zostało cofnięte. Decyzja obarczona taką wadą istnieje w obrocie i może być weryfikowana w trybie nadzwyczajnym jak i w trybie sądowym. Art. 145 § l pkt. l lit. "b" p.o.p.s.a. przesądza o tym, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania zobowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję, co też uczyniono w pkt. I sentencji. Orzeczenie w pkt. II oparte jest na podstawie art. 152 p.o.p.s.a. a kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.o.p.s.a.