II SA/Kr 888/11
PostanowienieWSA w Krakowie2012-08-03
Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wielokrotnie zatajał informacje o swojej sytuacji majątkowej we wnioskach o zwolnienie od kosztów sądowych, może zostać zwolniony od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi?Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od wpisu sądowego, uznając jego oświadczenie o sytuacji majątkowej za niewiarygodne. Skarżący wielokrotnie zatajał informacje o posiadanych nieruchomościach i innych składnikach majątku we wnioskach o przyznanie prawa pomocy w różnych postępowaniach sądowych, co stanowiło podstawę do odmowy zwolnienia od kosztów.Stan faktyczny
Skarżący A.F. złożył wniosek o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W przeszłości skarżący wielokrotnie składał wnioski o przyznanie prawa pomocy, w których zatajał informacje o swojej sytuacji majątkowej, w tym o posiadanych nieruchomościach i pojazdach. Referendarz sądowy oddalił jego wniosek o prawo pomocy, a następnie Sąd cofnął przyznane prawo pomocy z uwagi na wprowadzenie sądu w błąd. Skarżący nie wykonał wezwania sądu do przedłożenia dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek skarżącego o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.F. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 24 lutego 2011 r., znak: [...] w przedmiocie zobowiązania do wykonania ekspertyzy technicznej postanawia: oddalić wniosek skarżącego o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi
W dniu 12 marca 2012 r. A.F. wniósł do tut. Sądu wniosek o zwolnienie od wpisu sądowego w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...]. W związku z faktem, iż kilka dni wcześniej (w dniu 29 lutego 2012 r.) do Sądu wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy wypełniony przez tego samego skarżącego, który z uwagi na nieoznaczenie sygn. sprawy został dołączony do akt niniejszej sprawy, Sąd po wyjaśnieniu skarżącego piśmie z dnia 5 kwietnia 2012 r., że formularz ten został złożony do sprawy do sygn. II SA/Kr 637/10 pozostawił jego kserokopię w aktach sprawy, uznając, że ze względów ekonomiki procesowej niezasadne jest wzywanie skarżącego o ponowne wypełnienie wniosku na potrzeby niniejszego postępowania. Należy jednak wskazać, że skarżący w piśmie z dnia 12 marca 2012 r. wnosi o zwolnienie jedynie od wpisu sądowego i w takim zakresie należało rozpoznać wniosek.
We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwiema córkami. Ich miesięczny dochód wynosi 2.000 zł i stanowi go wynagrodzenie za pracę żony. Skarżący od lutego 2012 roku pozostaje bez środków
do życia, gdyż pobierane przez niego świadczenie rentowe wygasło w styczniu 2012r.
W skład majątku skarżącego wchodzi dom o pow. 60 m2 oraz działka o pow. 32 arów. Innego majątku ruchomego ani nieruchomości skarżący nie wykazał. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż jest inwalidą o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności po 3 zawałach serca. Do końca stycznia 2012 roku pobierał świadczenie rentowe z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w wysokości [...] zł. Od lutego 2012 roku nie pobiera renty- oczekuje na ponowne orzeczenie lekarza orzecznika ZUS. Utrzymuje dwie uczące się córki. Jego sytuacja materialna i zdrowotna jest bardzo trudna.
Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2012 r. Referendarz sądowy oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wskazano, że oświadczenie skarżącego o jego sytuacji majątkowej jest niewiarygodne, albowiem z akt o sygn. II SA/Kr 400/09 wynika, że skarżący (dysponuje majątkiem znacznych rozmiarów, jest właścicielem lub współwłaścicielem 4 samochodów oraz wraz z żoną posiadają dom mieszkalny przy ul. [...] z działką o powierzchni 817 m2 oraz dom przy ul. [...] w L. -budynek o pow. 100m2 wydzierżawiony pod działalność gospodarczą z działką o pow. 858 m2, działkę przy ul. [...] w L. , działkę przy ul. [...] w L. o pow. 173 m3. Powyższe informacje potwierdzone zostały przez Wydział Geodezji Gruntu i Katastru Starostwa Powiatowego w L. w piśmie z dnia 5 stycznia 2010 r.
Skarżący wniósł sprzeciw od ww. postanowienia, wskazując, że nie jest właścicielem żadnych samochodów (na okoliczność czego przedłożył kserokopię pisma z którego wynika, że na dzień 15 marca 2011 r. nie figurował w ewidencji właścicieli i współwłaścicieli pojazdów prowadzonej przez Starostwo Powiatowe w L. ). Podniósł, że absurdem jest przepisywanie mu własności działki przy ul. [...] w L. , bo nie ma nawet takiej ulicy w tym mieście, a budynek przy ul. [...] jest w posiadaniu synów, którzy prowadzą w nim pizzerię. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych została uregulowana w rozdziale 3 Dział V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa. Przepis art. 244 tej ustawy stanowi, że prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do art. 245 § 1 ppsa prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje, zgodnie z § 2 tegoż przepisu, zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast, według § 3 powołanego przepisu, zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki przyznania pomocy osobie fizycznej określa przepis art. 246 § 1 ppsa. l tak, przyznanie pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba l wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast - gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i dla rodziny.
W związku z wniesieniem sprzeciwu na postanowienie Referendarza sądowego orzeczenie to, zgodnie z art. 260 ppsa utraciło moc, a sprawa podlega (ponownie rozpatrzeniu przez Sąd. W związku z tym w pierwszej kolejności należy wskazać, iż wiążący w sprawie jest wniosek skarżącego z dnia 12 marca 2012 r. w którym skarżący wnosił o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi i w tym zakresie wniosek ten należało rozpoznać.
Przechodząc do oceny złożonego wniosku należy wskazać, że Sądowi wiadomo z urzędu, że w sprawie do sygn. III SA/Kr 744/11 postanowieniem z dnia 25 maja 2012 r. Sąd umorzył postępowanie w części obejmującej zwolnienie od kosztów sądowych B.F. - córki skarżącego pozostającej ze skarżącym A.F. we wspólnym gospodarstwie domowym - oraz odmówił przyznania jej adwokata z urzędu. Sąd uznał oświadczenie B.F. (reprezentowanej przez A.F. ) za niewiarygodne, wskazując, że A.F. pozostaje w 1/3 wraz z żoną współwłaścicielem na prawach wspólności małżeńskiej, a dalszymi współwłaścicielami po 1/3 są synowie D. i R. nieruchomości lokalowej w L. przy ul [...] o numerze księgi wieczystej [...], oraz wraz z żoną nieruchomości lokalowej przy ul [...] o numerze księgi wieczystej [...]. . Nieruchomość oznaczona [...] ma łączną powierzchnię 901,7 m2 , składa się między innymi z restauracji, oraz 15 pokoi i 13 łazienek. Z kolei nieruchomość oznaczona [...] ma łączną powierzchnię 181,5 m2 , składa się między innymi z 7 pokoi i 7 łazienek. Sąd wskazał, że nieruchomości te mają charakter hotelowy i niewątpliwie mogą przynosić dochód.
Natomiast postanowieniem z dnia 20 czerwca 2012 r. w sprawie do sygn. II SA/Kr 637/10 tut. Sąd cofnął przyznane A.F. prawo .pomocy w zakresie całkowitym, argumentując, że z akt sprawy wynika, że skarżący wprowadził Sąd w błąd co do swojej sytuacji majątkowej. W oświadczeniu majątkowym złożonym w dniu 27 lutego 2012 r. (wniosek dołączony również do akt niniejszej sprawy k. [...]), stanowiącym podstawę przyznania prawa pomocy, skarżący zataił fakt, że jest wraz z żoną M.F. współwłaścicielem działki o funkcji handlowo - usługowej nr [...] w L. o powierzchni 0.0858 ha, co jednoznacznie wynika ze znajdujących się w aktach sprawy: protokołu przesłuchania stron z dnia 9 września 2008 r. oraz wypisu z rejestru gruntów. W w/w oświadczeniu majątkowym skarżący wskazał jedynie, że posiada nieruchomość rolną o powierzchni '32 arów. Sąd podniósł również iż na podstawie akt sprawy prowadzonych do sygn. II SA/Kr 1/08 stwierdził, że A.F. jest również współwłaścicielem działek nr [...] ,[...] [...] położonych w L. . Skarżący również w w/w sprawie usiłował wprowadzić Sąd w błąd podając nieprawdziwe dane na temat swojej sytuacji majątkowej. Podobnie wyglądała sytuacja w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 400/09 gdzie we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zataił informacje o swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej.
Należy również wskazać, że na mocy zarządzenia referendarza sądowego z dnia 9 marca skarżący w niniejszej sprawie został wezwany między innymi do przedłożenia w terminie 7 dni zaświadczenia z właściwego Wydziału Komunikacji o pojazdach mechanicznych zarejestrowanych na nazwisko skarżącego lub osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym oraz zaświadczenia z Urzędu Miasta L. - Wydział Finansowy oraz Wydziału Geodezji i Katastru Starostwa Powiatowego w L. o składnicach majątku nieruchomego skarżącego i jego żony uwidocznionych we właściwych ewidencjach prowadzonych przez w/w urząd.
Skarżący nie wykonał powyższego wezwania w powyższym zakresie podając, że nie może ich dostarczyć, bo nie może chodzić, a 8 maja 2012 r. udaje się do szpitala na zabieg.
W świetle powyższych okoliczności należy stwierdzić, że oświadczenie skarżącego o jego sytuacji majątkowej jest niewiarygodne, albowiem skarżący notorycznie we wnioskach o zwolnienie od kosztów sądowych zataja określone składniki swojego majątku. Nie jest rzeczą Sądu prowadzenia dochodzenia w celu dokładnego ustalenia posiadanego przez skarżącego majątku. Wystarczające jest wskazanie, że informacje dotyczące nieruchomości przy ul. [...] zamieszone w postanowieniu tut. Sądu z dnia 25 maja 2012 r., sygn. akt .III SA/Kr 744/11 są w dalszym ciągu aktualne, co zostało stwierdzone przez Sąd orzekający w niniejszej sprawie w ogólnodostępnej Centralnej Bazie Danych Ksiąg Wieczystych na stronie internetowej http://ekw.ms.qov.pl. Ponadto stwierdzono także, że skarżący nie ujął w złożonym wniosku działki będącej przedmiotem niniejszego postępowania tj. działki nr [...] obr. [...] (własność skarżącego i jego żony), albowiem jak wynika księgi wieczystej nr [...] prowadzonej dla tej nieruchomości działka ta ma powierzchnię 0,0173 ha, a we wniosku wskazano jedynie, że skarżący posiada działkę o pow. 32 arów. Twierdzenia skarżącego odnośnie jego sytuacji majątkowej jako oczywiście nieprawdziwe i niewiarygodne nie mogą stanowić podstawy do zwolnienia skarżącego od uiszczenia wpisu od złożonej skargi.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło