II SA/Kr 889/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Agnieszka Góra po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi A. G. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 lutego 2014r. sygn. akt II SA/Kr 1300/13 p o s t a n a w i a I. umorzyć postępowanie w sprawie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.. W dniu 13 listopada 2014r. skarżący A. G. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 11 lutego 2014r. Strona skarżąca domaga się zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z uwagi na ciężka sytuacje materialną rodziny , bezrobocie. Wskazuje, iż aktualnie jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, utrzymuje się jedynie z emerytury małżonki oraz przyznanego dodatku mieszkaniowego, z dorywczej pomocy rodziny, dzieci pracujących za granicą. Odnosząc się do wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych, orzekający umorzył postępowanie w tej kwestii. Jak bowiem wynika z akt sprawy – postanowieniem referendarza sądowego z dnia 30 października 2013r. w sprawie o sygn. II SA/Kr 1300/13 zakończonej wyrokiem WSA w Krakowie z 11 lutego 2014r., którego to wznowienia postępowania domaga się skarżący w niniejszej sprawie - został on w całości zwolniony od kosztów sądowych . Na podstawie uchwały NSA z dnia 2 grudnia 2012r. II GPS 2/10 – skarżący jest zatem zwolniony od kosztów sadowych w przedmiotowej sprawie skargi o wznowienie postępowania, w orzeczeniu tym bowiem NSA stwierdził, iż prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub ustanowienia adwokata (radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) przyznane stronie w sprawie ze skargi, na podstawie art. 244 i art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), obejmuje postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania w tej sprawie. Ponowne zatem rozpoznawanie wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych byłoby bezzasadne i niecelowe, gdyż kwestia ta została już rozstrzygnięta zgodnie z wnioskiem strony skarżącej w październiku 2013r. w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 1300/13. Orzekający zatem na podstawie art. 161 par. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - umorzył postępowanie w tym zakresie. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, zważono, co następuje. Zdaniem orzekającego, wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną. Rodzina utrzymuje się z emerytury małżonki skarżącego w kwocie 866,08 zł oraz przyznanego dodatku mieszkaniowego w wysokości 242,53 zł. Łącznie zatem dochody rodziny wynoszą 1108,61 zł. Jak wskazuje wnioskodawca – świadczona jest mu również dorywcza pomoc ze strony rodziny, dzieci. Rodzina posiada mieszkanie o pow. 38,9 m2. Dodaje, iż jest to mieszkanie żony, kupione za jej środki odrębne. Skarżący przedstawia dokumenty poświadczające o wysokości świadczeń emerytalnych, liczne faktury za media ( gaz, energia, telefon ), kopie decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, kopia opłaty stałej za używanie lokalu, zaświadczenie z Urzędu Pracy oraz wyciągi z banku [...] za ostatnie 3 miesiące poświadczające środki na rachunku w wysokości 54 zł. We wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wykazuje faktu posiadania wartościowych ruchomości czy też oszczędności. Instytucja przyznania prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Zgodnie z art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, gdy osoba wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, iż nie w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Użyte w art. 246 sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie swego udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Kluczową zaś rolę dla oceny możliwości płatniczych skarżącego ma fakt, iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach – z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowe. Mając na uwadze powyższe, w ocenie orzekającego, strona wykazała w sposób wystarczający i skuteczny, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia kwalifikowanego zastępstwa procesowego z wyboru. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku i bez jakichkolwiek dochodów. Rodzina utrzymuje się jedynie z emerytury małżonki, otrzymuje pomoc w formie dodatku mieszkaniowego i pomocy rodziny. Skarżący nie posiada przy tym oszczędności oraz majątku innego niż ten, który służy do zaspokajania podstawowych potrzeb mieszkaniowych rodziny. Orzekający przy uznaniu i ocenie czy wnioskodawcy należy przyznać pełnomocnika z urzędu, czy też nie, bierze pod uwagę jedynie przesłanki ekonomiczne, a nie charakter czy też okoliczności sprawy, które uzasadniałyby bądź nie przyznanie kwalifikowanego zastępstwa procesowego w sprawie. Regulacje ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – w zakresie prawa pomocy nie uzależniają bowiem przyznania tej pomocy od charakteru i problematyki sprawy oraz potrzeby udziału w niej kwalifikowanego zastępcy procesowego. W powyższej sprawie, zdaniem orzekającego, sytuacja rodzinno – bytowa strony w pełni uzasadnia przyznanie jej pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu szczególnie wobec okoliczności, iż jego udział na obecnym etapie postępowania jest obligatoryjny. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 161, 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 oraz art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ).