II SA/Kr 892/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek sprawozdawca Sędziowie: AWSA Dorota Dąbek NSA Wiesław Kisiel Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2004 r sprawy ze skargi A. D. na decyzję personalną Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia 7 marca 2002 r, Nr: [...] w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego I. uchyla zaskarżoną decyzję personalną oraz poprzedzającą ją decyzję personalną organu pierwszej instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane III. zasądza od Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] na rzecz skarżącego A. D. kwotę [...] ([...]) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania Decyzją personalną nr [...] z dnia [...] 2002r. nr [...] Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] na podstawie art. 31 (w decyzji podano omyłkowo art. 37, co wyjaśniono w odpowiedzi na skargę) ustawy z dnia 26 kwietnia 1996r. o Służbie Więziennej (Dz.U. nr 61, poz. 283 z późn. zm.) w związku z art. 138 par. 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania sierż. A. D. od decyzji personalnej nr [...] z dnia [...].2002r. Dyrektora Zakładu Karnego w [...] w sprawie obniżenia dodatku służbowego - postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. Na uzasadnienie decyzji podano, że w dniu [...] 2001 r. zespół specjalistów Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w [...] dokonał kontroli doraźnej Zakładu Karnego w [...]. W trakcie kontroli sierż. A. D., pełniący służbę na oddziale mieszkalnym, wykazał brak znajomości rozmieszczenia i charakterystyki osadzonych zaliczonych do kategorii "trudnych". Zbiegło się to z zaobserwowanym w ostatnim okresie obniżeniem poziomu pracy st. oddziałowego A. D. i w związku z tym kierownik działu ochrony wystąpił z wnioskiem personalnym o obniżenie dodatku służbowego. Dyrektor jednostki wydał w dniu [...].2002r. decyzję personalną nr [...], na mocy której obniżył sierż. A. D. otrzymywany przez niego dodatek służbowy o kwotę [...] zł. Podano, że nie podzielono argumentów skarżącego zawartych w odwołaniu, że liczna populacja osadzonych na oddziale uniemożliwia opanowanie zasad rozmieszczania osadzonych, że wykazał się pełną znajomością innych przepisów oraz, że kwota, o jaką obniżono mu dodatek służbowy jest zbyt wysoka, albowiem - jak podano - "zebrana w tej sprawie dokumentacja jednoznacznie za tym przemawia". Podano, że notatka z kontroli doraźnej z dnia [...] .2001 r. wymienia liczne uchybienia w pracy sierż. A. D., a szereg istotnych uwag do poziomu wykonywania zadań służbowych wymienia także notatka kierownika działu ochrony. Z tego względu uznano decyzję dyrektora jednostki za uzasadnioną i sprawiedliwą i podkreślono, że dodatek służbowy ma charakter uznaniowy i zgodnie z par.3 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 26 marca 1999r. w sprawie dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz.U. nr 27, poz. 253 z późn. zm.) zmienionego Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 marca 2001 r. (Dz.U. nr 23, poz. 278) jego wysokość uzależniona jest m.in. od oceny wyników uzyskiwanych w służbie, a ta ocena w przypadku skarżącego wypadła "jednoznacznie negatywnie". Z decyzją personalną nr [...] Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] nie zgodził się A. D., który wniósł o jej uchylenie. Na uzasadnienie skarżący podał, że obniżono mu dodatek służbowy w oparciu o par. 3 ust.4 cyt. Rozporządzenia wskazujący jako podstawę stwierdzenie w opinii służbowej faktu nie wywiązywania się przez funkcjonariusza z obowiązków służbowych. Podał, że ostatnią opinię służbową miał wydaną w 2001 r. i stwierdzono w niej, że z powierzonych obowiązków służbowych wywiązuje się należycie. Zarzucił, że obniżono mu dodatek służbowy w oparciu o notatkę kierownika działu ochrony i o notatkę z kontroli doraźnej, których nie zna i nie pozwolono mu zapoznać się z nimi, co uniemożliwiło mu ustosunkowanie się do nich. Zarzucił też, że w żadnych, obowiązujących przepisach nie ma kategorii osadzonych "trudnych", natomiast wymaga się od niego znajomości skazanych zgrupowanych w/g nieistniejącego kryterium, stanowiącego wymysł administracji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowej Służby Więziennej w [...] nie ustosunkował się w żaden sposób do zarzutów zawartych w skardze, a jedynie wniósł ojej oddalenie uzasadniając swoje stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nadesłane akta sprawy liczą 8 kart, z których k. l-2 to kserokopia mało czytelnego, a miejscami nieczytelnego ręcznego protokołu z kontroli doraźnej mającej miejsce w nocy [...] 2001 r. w godz. 3.20 do 6.15; k.3-4 to wyjaśnienia Dyrektora Zakładu Karnego w [...] z dnia [...] 2002r. w odpowiedzi na uwagi zawarte w książce wizytacji; k.5 to wniosek personalny z dnia [...] 2001 r. Kierownika Działu Ochrony Zakładu Karnego w [...] dotyczący obniżenia A. D. dodatku służbowego o [...] zł miesięcznie z motywacją identyczną jak uzasadnienie decyzji personalnej nr [...] kierownika jednostki; k.6-7 to kserokopie tej samej decyzji personalnej nr [...] Dyrektora Zakładu Karnego w [...] i ostatnia k.8 to zaskarżona decyzja personalna. Z akt wynika, że dyrektor jednostki obniżył skarżącemu dodatek służbowy z kwoty [...] zł miesięcznie do [...] zł miesięcznie, tj. o [...] zł miesięcznie począwszy od 1 lutego 2002r. i jako podstawę decyzji podał wykazanie się przez skarżącego w czasie kontroli doraźnej brakiem znajomości i charakterystyki osadzonych zaliczonych do "trudnych", a także obserwowane w ostatnim okresie mniejsze zainteresowanie skarżącego pełnieniem służby na oddziale i błędami w prowadzeniu przez niego dokumentacji. Podkreślono, że skarżący ma najdłuższy staż pracy oddziałowego i winien dawać przykład innym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art.3 par. 1 i art. 134 par. 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do treści art. 7 i 77 par. 1 kpa organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W aktach sprawy brak jest odwołania skarżącego, co uniemożliwia kontrolę zgodności z prawem decyzji II instancji. Stwierdzenie, że przeciwko zarzutom zawartym w odwołaniu skarżącego od decyzji I instancji przemawia zebrana w sprawie dokumentacja jest zaskakujące, gdyż w aktach brak jakiejkolwiek dokumentacji w tym zakresie. Również w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji nie powołano żadnych, konkretnych dokumentów. W zaskarżonej decyzji powołano się na dwie notatki: notatkę z kontroli doraźnej z dnia [...] .2001 r. (w aktach znajduje się tylko kserokopia mało czytelnego, pisanego ręcznie protokołu z kontroli) i na notatkę kierownika działu ochrony, której to notatki w aktach brak (a trudno uznać za taką wniosek personalny z k. 5 akt) Sąd zwraca uwagę na to, że zarzucając skarżącemu brak znajomości i charakterystyki osadzonych zaliczonych do "trudnych" należało wykazać, że zapoznano skarżącego z wymogami dotyczącymi kategorii skazanych "trudnych", o których mowa w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, że zapoznano go z przepisami dotyczącymi ich rozmieszczenia i charakterystyki, przy czym zaznajomienie się z tymi przepisami winno być stwierdzone podpisem funkcjonariusza. W podobny sposób należy zapoznać skarżącego z notatkami stanowiącymi podstawę decyzji personalnych, celem umożliwienia zainteresowanemu funkcjonariuszowi ustosunkowania się do nich przed powzięciem decyzji o ewentualnym obniżeniu dodatku służbowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreśla, że charakter uznaniowy dodatku służbowego nie oznacza dowolności w tym zakresie. Nadto Sąd zwraca uwagę, że zarzuty stawiane funkcjonariuszowi nie mogą stanowić niczym nie popartych ogólników w rodzaju: "obserwowany od pewnego okresu brak zainteresowania funkcjonariusza służbą". Takie i podobne obserwacje winny być stwierdzone pisemnie, a funkcjonariusz, którego dotyczą winien być z nimi zapoznany i winien mieć możliwość ustosunkowania się do nich. W aktach na k. 3 i 4 zalega pismo z dnia [...] 2002r. stanowiące wyjaśnienia Dyrektora Zakładu Karnego w [...] na uwagi pokontrolne zawarte w książce wizytacji. Zwraca uwagę Sądu stanowisko Dyrektora jednostki wskazujące na obiektywne trudności zakładu i wykonywanej służby, jak również wykazujące na niezgodność protokołu kontroli ze stanem faktycznym. W tej sytuacji decyzja personalna tego Dyrektora w stosunku do skarżącego jest niezrozumiała i zdaniem Sądu - zapadła bez jakiejkolwiek podstawy faktycznej oraz z naruszeniem przepisów postępowania, bowiem nie jest wynikiem przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, którego w ogóle nie było, a które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiocie wysokości dodatku. Takie działania organów obu instancji, co należy podkreślić, w świetle art. 7 i 77 par. 1 kpa są niedopuszczalne. Należy również zaznaczyć, że uzasadnienia decyzji obu organów nie zawierają składników, o jakich mowa w art. 107 par.3 kpa, są bardzo ogólnikowe, a tym samym nie poddają się kontroli. Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę jako w pełni uzasadnioną i uchylił zaskarżoną decyzję personalną oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i na mocy powołanych przepisów oraz art. 145 par. 1 pkt la) p.p.s.a. - orzekł jak w pkt I wyroku. W oparciu o treść art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane - jak w pkt. II wyroku. Na mocy art. 97 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę (...) (Dz.U. nr 153, poz. 1271) w związku z art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368) o kosztach orzeczono jak w pkt. III wyroku.