II SA/Kr 906/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Izabela Dobosz Sędziowie WSA Małgorzata Brachel -Ziaja (spr) WSA Barbara Pasternak Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2006 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 18 marca 2003r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego skargę oddala Decyzją z dnia 18 marca 2003 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. działając na podstawie art. 4 ust. l, art. 27 ust. 4 pkt l, ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64 poz. 414 z późn. zm.) oraz art. 138 § l pkt l k.p.a. - po rozpatrzeniu odwołania J. B. od decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] listopada 2002 r. znak [...] odmawiającej przyznania J. B. zasiłku stałego wyrównawczego - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło, co następuje: Organ I instancji odmówił J. B. przyznania zasiłku stałego wyrównawczego wskazując na fakt, iż nie spełnia ona przesłanek do otrzymania tego zasiłku. Dochód rodziny wnioskodawczyni przekracza ustawowe kryterium dochodowe określone w art. 4 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, a ponadto wnioskodawczyni nie posiada orzeczenia kwalifikującego ją jako całkowicie niezdolną do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. J. B. odwołując się od tej decyzji podniosła, że dochód jej rodziny wynosi [...] zł, a nie [...] zł, ponieważ [...] zł miesięcznie przeznacza na lekarstwa. Ze względu na stan zdrowia i związane z tym wydatki oraz ze względu na zadłużenie w spółdzielni mieszkaniowej znajduje się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej. Ponadto ma ograniczone możliwości ruchowe, cierpi na dyskopatię i chorobę kręgosłupa i dlatego nie może zajmować się chorą matką ani pracować. Do akt sprawy J. B. dołączyła kserokopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] listopada 2002 r. Organ odwoławczy nie uwzględnił powyższych argumentów wskazując, że aby otrzymać pomoc w formie zasiłku stałego wyrównawczego muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki wymienione w art. 27 ust. 4 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej. W myśl tego przepisu zasiłek przysługuje osobie całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie określonego w art. 4 ust. 1. Z kserokopii orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w K. z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] wynika, że J. B. została zaliczona do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na okres od [...] maja 2002 r. do [...] grudnia 2005 r., a zatem spełnia jeden z warunków wymienionych w art. 27 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej. Jednakże dochód J. B. przekracza kryterium dochodowe określone w art. 4 ust. l wymienionej ustawy. Rodzina J. B. składa się z dwóch osób, a dochód rodziny stanowi renta W. B. - matki wnioskodawczyni w wysokości [...] zł ([...] zł na osobę). Ustawowe kryterium dochodowe dla rodziny o tak kształtującej się strukturze wynosi [...] zł ([...] zł na osobę), a zatem dochód rodziny wnioskodawczyni przekracza je. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że ze względu na wydatki ponoszone na leczenie dochód rodziny wynosi [...] zł Kolegium wyjaśniło, iż brak jest podstaw, by od dochodu odliczać kwotę wydatków na leki. Na potrzeby ustawy o pomocy społecznej pojęcie dochodu definiuje jej art. 2a ust. l pkt 2, który nie zezwala na ustalenie wysokości dochodu z pomniejszeniem o kwotę wydawaną na lekarstwa. Skoro wnioskodawczyni nie spełnia przesłanki wynikającej z kryterium dochodowego, nie można przyznać jej pomocy w formie zasiłku stałego wyrównawczego. Powyższą decyzję zaskarżyła do sądu administracyjnego J. B. wskazując na trudną sytuację zdrowotną i materialną swoją i swojej matki. Skarżąca choruje na cukrzycę, nadciśnienie, astmę, depresję, ma kłopoty z kręgosłupem, cierpi także na otyłość. Jej zdaniem od dochodu powinno się odliczać kwotę przeznaczoną na leczenie. Skarżąca podniosła, że posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a nie pobiera z tego tytułu żadnych świadczeń, przez co czuje się dyskryminowana przez władze publiczne. W ocenie skarżącej taka sytuacja narusza art. 67, art. 32 oraz art. l i 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Przyznanie skarżącej stałego zasiłku wyrównawczego było niemożliwe ze względu na niespełnienie przez nią koniecznych przesłanek. Odnosząc się do zarzutu naruszenia Konstytucji wskazano, iż Kolegium nie jest organem właściwym do oceny, czy obowiązujące przepisy są zgodne z Konstytucją, natomiast jest zobowiązane do przestrzegania obowiązującego porządku prawnego. Zdaniem Kolegium nie doszło również do dyskryminacji skarżącej przez organy administracji publicznej. Jej wniosek o przyznanie zasiłku stałego wyrównawczego został rozpatrzony przez organ I instancji, skarżąca skorzystała z prawa do wniesienia odwołania, organ II instancji ponownie zbadał sprawę w ramach kontroli instancyjnej i wydał decyzję pouczając skarżącą o przysługującym jej środku odwoławczym. Sąd zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Organy administracji publicznej orzekające w sprawie prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, to jest przepisy art. 4 ust. l, art. 27 ust. 4 pkt 2 oraz ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64 poz. 414 z późn. zm.). Zgodnie z art. 27 ust. 4 pkt 2 tej ustawy zasiłek stały wyrównawczy może być przyznany osobie, która spełnia łącznie dwie przesłanki: jest całkowicie niezdolna do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa i równocześnie jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie, jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie określonego w art. 4 ust. 1. O ile skarżąca spełniła pierwszy warunek, to przekroczenie kryterium dochodowego uniemożliwia przyznanie jej żądanego zasiłku. Organy obu instancji w sposób właściwy obliczyły dochód skarżącej, zgodnie z definicją dochodu wskazaną w art. 2a ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Wbrew zarzutom skarżącej, przepisy prawa nie dają podstaw do odliczenia od dochodu wydatków na leczenie. Słusznie więc Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zarzutu tego nie uwzględniło. Także pod względem formalnym postępowanie administracyjne przeprowadzone w niniejszej sprawie nie budzi zastrzeżeń. Natomiast zarzuty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Sam fakt, iż skarżąca znajduje się w trudnej sytuacji zdrowotnej i materialnej nie oznacza, iż jest dyskryminowana przez władze publiczne. Zarzut, iż skarżąca posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a nie pobiera z tego tytułu żadnych świadczeń, również nie mógł w tej sprawie odnieść skutku. Wprawdzie art. 67 ust. l Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej stanowi, że obywatel ma prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo, ale jednocześnie wskazuje, że zakres i formy zabezpieczenia społecznego określa ustawa. Konieczność spełnienia pewnych przesłanek, określonych w ustawie o pomocy społecznej, nie stoi w sprzeczności z przepisem konstytucji, lecz stanowi jej konkretyzację. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 marca 2002 r. sygn. akt III RN 141/01, (OSNP 2002/24/584), przepisy art. 32 ust. l i art. 67 Konstytucji nie mogą być samoistnym źródłem roszczeń o zasiłek stały z opieki społecznej. Biorąc powyższe pod uwagę należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) w zw. z art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).