II SA/Kr 912/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 4 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. P. na postanowienie Wojewody [...] z dnia 22 czerwca 2015 r. Nr: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia decyzji p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych W dniu 2 września 2015 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia zawartego w formularzu "PPF" wynika, iż skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód brutto wynosi 1.593,18 zł i stanowi go świadczenie emerytalne. W skład majątku strony wchodzi 70-letni dom o powierzchni 60 m² bez wartości, mieszkanie wielkości 8 m² oraz nieruchomość rolna o areale 3,56 ha - ugory, w tym 0,7 ha las. Wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy J. P. podniósł, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Skarżący liczy 7... lat i cierpi na szereg schorzeń. Choruje na nadciśnienie, bezsenność, hemoroidy, zanik kości kręgosłupa, upośledzenie rozkurczowe i arytmię serca, stłuczenie i rozedmę płuc, chorobę wieńcową, woreczka żółciowego i wątroby, naczyniaka w brzuchu, zaćmę. Jedynym źródłem jego utrzymania jest emerytura. Znaczne wydatki ponoszone na konieczne utrzymanie nie pozwalają wnioskodawcy na wykupienie zalecanych leków. Gospodarstwo rolne nie przynosi żadnych dochodów z powodu zakazu wykonywania przez skarżącego jakiejkolwiek pracy. Dom jest w stanie ruiny i nie przedstawia żadnej wartości. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżący, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. W ocenie orzekającego w przedmiotowej sprawie J. P. uwiarygodnił, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych w zainicjowanym postępowaniu. Jedynym źródłem utrzymania skarżącego jest świadczenie emerytalne w wysokości 1.593,18 zł brutto miesięcznie. Są to dochody na tyle niskie, że w całości przeznaczane są na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania i leczenia skarżącego. Skarżący nie dysponuje przy tym oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi, które mogłyby zostać spieniężone. Posiadany majątek w postaci domu oraz nieruchomości rolnej nie przynosi skarżącemu żadnego dochodu. Orzekającemu znane są z urzędu okoliczności dotyczące trudnych warunków materialnych, w jakich żyje skarżący (m in. akta spraw II SAB/Kr 297/14, III SAB/Kr 79/14, II SA/Kr 1256/14). Dom, w którym zamieszkuje J. P. nie posiada dostępu do prądu, wody, nie ma łazienki, ani centralnego ogrzewania. Okoliczności te wskazują jednoznacznie, że skarżący nie należy do osób majętnych i wygospodarowanie przez niego nawet niewielkich kwot na opłaty sądowe jest bardzo utrudnione. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.