II SA/Kr 933/02

WyrokWSA w Krakowie2005-11-14

Skład orzekający: Krystyna Kutner, Dorota Dąbek, Elżbieta Kremer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna wydana na podstawie przepisu, który następnie został uznany za niezgodny z Konstytucją, może zostać uchylona przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Decyzja administracyjna wydana na podstawie przepisu, który następnie został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, narusza prawo w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W związku z tym, sąd administracyjny uwzględniając skargę, uchyla taką decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K.T. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą zameldowania na pobyt stały. Organy administracji odmówiły zameldowania, wskazując na brak uprawnienia skarżącego do przebywania w lokalu, powołując się m.in. na art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów przez błędną ich wykładnię, wskazując, że otrzymał mieszkanie po pożarze domu i zamieszkuje w nim od lat z zamiarem stałego pobytu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy i Miasta C.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutner Sędziowie AWSA Dorota Dąbek WSA Elżbieta Kremer (Spr.) Protokolant Monika Musiał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2005 r. sprawy ze skargi K. T. na decyzję Wojewody z dnia 18 marca 2002r. Nr [...] uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji Wojewoda decyzją z dnia 18 marca 2002r. nr [...] wydaną na podstawie art.47 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960/ oraz art.138 § 1 pkt 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania K.T. utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta C. z dnia [...] 2002r. nr [...] orzekającą o odmowie zameldowania na pobyt stały K. T. w budynku nr [...] przy ul. S. w C.. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że okolicznościami, które organ powinien zbadać przed dokonaniem czynności zameldowania i od których zaistnienia przepisy ustawy uzależniaj ą zameldowanie na pobyt stały są: - faktyczne przebywanie osoby w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie /art.7 ust.2 ustawy/ - posiadanie uprawnienia do przebywania w tym lokalu /art.9 ust.2 ustawy/. W niniejszej sprawie zdaniem organu stan faktyczny nie daje podstaw do zameldowania K.T. w przedmiotowym lokalu na pobyt stały. Pomijając kwestię, czy skarżący w lokalu przy ul. S. [...] rzeczywiście zamieszkuje, należy stwierdzić, że nie posiada uprawnień do przebywania w przedmiotowym lokalu. Skargę na decyzję Wojewody złożył K.T. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art.7 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych w związku z art.25 kodeksu cywilnego przez błędną ich wykładnię. W uzasadnieniu skargi podał, że ustalenia w sprawie nie zostały oparte na oględzinach lokalu, lecz zostały podane bez pokrycia. Skarżący podał, że po spaleniu domu jego rodzina jako pogorzelcy otrzymali przedmiotowe mieszkanie na podstawie decyzji Zarządu Gminy z dnia 26 marca 1993r.. W tym mieszkaniu zamieszkał wraz z matką, siostrą i od tego czasu zajmuje to mieszkanie z zamiarem stałego pobytu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Zgodnie z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do przepisu art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola, zgodnie z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz.1269/ sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd sprawując tę kontrolę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. W przedmiotowej sprawie granice te wyznacza postępowanie administracyjne o zameldowanie. Skarga w przedmiotowej sprawie jest zasadna. W dniu 19 czerwca 2002r. wszedł w życie wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. sygn. K 20/01, w którym Trybunał orzekł, że art.9 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest niezgodny z art.52 ust. 1 i art.83 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej /Dz. U. Nr 78, poz. 716/. Artykuł 9 ust.2 ustawy stanowił, że przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy trwający ponad dwa miesiące należy przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu /w pomieszczeniu/, w którym ma nastąpić zameldowanie, w niniejszej sprawie przepis ten stanowił podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji. Jak podkreśla Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku w rozpoznawanej sprawie nie chodzi o ocenę zgodności z Konstytucją przepisów nakładających obowiązek meldunkowy, rozumiany jako obowiązek zgłoszenia właściwemu organowi informacji o fakcie pobytu i czasie jego zamierzonego trwania, ale - tylko i wyłącznie - o przewidziany w przepisach regulujących sposób realizacji tego obowiązku dodatkowy obowiązek uzyskania formalnego potwierdzenia przez osobę obarczoną obowiązkiem meldunkowym uprawnienia do przebywania w lokalu. Ewidencja ludności - zdaniem Trybunału Konstytucyjnego - służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Nie jest ona forma kontroli nad legalnością zamieszkania i pobytu /s.9 uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego/. Zgodnie z art.145a Kpa, można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania. W przedmiotowej sprawie decyzje organów administracyjnych zostały wydane w oparciu m.in. o art.9 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który to przepis w dacie orzekania przez organy administracyjne był przepisem obowiązującym. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności art.9 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z Konstytucją spowodowało, że przepis ten utracił swój byt z mocą wsteczną, a mając na uwadze, że stanowił podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji, spełniona została przesłanka do wznowienia postępowania administracyjnego. Z kolei wystąpienie przesłanki dającej podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego czy to na podstawie art. 145 kpa, czy też na podstawie art.145a kpa stanowi podstawę do uwzględnienia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny i uchylenia decyzji. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art.145 § 1 b ustawy powołanej wyżej uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło