II SA/Kr 939/14

Sygn. akt II SA/Kr 939 /14 P O S T A N O W I E N I E Dnia 21 października 2014 r. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 21 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 28 kwietnia 2014 r. nr [...] przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącego L. W. o zwolnienie od kosztów sądowych Sygn. akt II SA/Kr 939 /14 UZASADNIENIE Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek L. W. o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony pismem z dnia 6 sierpnia i 24 września 2014 roku, w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 28 kwietnia 2014 r. We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i czwórką dzieci, w tym dwoma pełnoletnimi synami P. i M. W.. Ich miesięczny dochód osiągany z tytułu wynagrodzeń za pracę skarżącego i jego żony wynosi 3.360 zł. Pełnoletni synowie skarżącego nie pracują, obydwaj są studentami. W skład majątku skarżącego wchodzi nieruchomość rolna o pow. 0 43 ha, która podlega zajęciu komorniczemu Na uzasadnieniu wniosku skarżący podał, iż ma na utrzymaniu czworo dzieci. Skarżący wraz z rodziną mieszka w domu wraz z bratem żony i jego rodziną. Nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomości. Żyje od wypłaty do wypłaty. Nie dawno dowiedział si o schorzeniu, które powoduje, iż do końca życia będzie musiał brać leki. W związku z powyższym nie jest możliwe wygospodarowanie 200 zł na wpis sądowy. W piśmie uzupełniającym z dnia 6 sierpnia 2014 r. skarżący wyjaśnił, iż ani on ani jego żona nie posiadają rachunków bankowych. Do pisma dołączone zostały kserokopie faktur i rachunków za media i podatki. Łącza wysokość ponoszonych wydatków z tego tytułu w miesiącu wynosi 1.190,80 zł ( opłaty za energię elektryczną, wodę i ścieki, usługi telekomunikacyjne, gaz, nakazy płatnicze w sprawie podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego, zeznanie podatkowe za rok 2013 skarżącego i jego żony, zaświadczenie o zarobkach skarżącego i jego żony w spółce [...] sp z.o o., badania lekarskie skarżącego, oświadczenie skarżącego w sprawie synów P. i M. W., oświadczenie w sprawie korzystania rodziny z pomocy opieki społecznej w postaci zasiłków rodzinnych, dodatku z tytułu wielodzietnej rodziny, na rozpoczęcie roku szkolnego, na naukę poza miejscem zamieszkania, decyzje GOPS w K. z 2013 r., 2012 r., 2011 r. ( 2x)). Z kolei w piśmie uzupełniającym z dnia 24 września 2014 r. skarżący wyjaśnił, iż syn P. W. jest prezesem spółki [...] sp. z o.o., ale z tego tytułu nie pobiera wynagrodzenia. Obaj uczący się synowi nie mieszkają w akademiku, ani w kwaterach prywatnych, dojeżdżają na studnia z miejsca zamieszkania. Dzienny koszt przejazdu jednego syna wynosi 9 zł. Do pisma skarżący dołączył odpis KRS spółki [...] sp z o . o. Rozpoznając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 245 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu lub w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zatem wniosek skarżącego należy rozpatrywać w kontekście przesłanek zawartych w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z wyżej powołanym artykułem przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienia prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ( postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn, akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz.8). Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy rozpatruje się w dwóch aspektach – z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń , jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z uwzględnieniem jej możliwości finansowych ( por. H. Knysiak – Molczyk, Prawo pomocy w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, PS 2003, nr 11-12, s.85). Oceniając sytuację materialna i życiową wnioskodawcy bierze się pod uwagę również sposób w jaki wnioskodawca gospodarował swoim majątkiem do chwili złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Niewątpliwa i ta okoliczność wpływa i kształtuje obecną sytuację materialną wnioskodawcy. W przedmiotowej sprawie po dokonaniu analizy informacji wynikających z oświadczeń skarżącego jak i przekazanych przez niego dokumentów, referendarz sądowy uznał, iż nie zachodzą szczególne okoliczności, określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. . pozwalające na skuteczne ubieganie się o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Rozpoznając wniosek skarżącego wzięto pod uwagę wysokość kosztów, które ma ponieść skarżący oraz to czy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczył, iż utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.680 zł zł brutto. Podobnie jak jego żona D. W.. Oboje są zatrudnienie w [...] sp. z o.o. z siedzibą w B., stanowiącej współwłasność syna P. W.- prezesa spółki. Jako wspólnik P. W. objął 30 udziałów o łącznej wartości 15.000 zł. To sytuacja o tyle zaskakująca, iż syn skarżącego według oświadczenie pozostaje na utrzymaniu rodziców. Obecnie studiuje, nie osiąga żadnego dochodu. Skarżący nie wyjaśnia jednak skąd syn wziął kwotę 15.000 zł na zakup udziałów spółki [...], kwotę jak dla niepracującego studenta, pozostającego na utrzymaniu rodziców bardzo wysoką. Jak wynika przedstawionego odpisu KRS spółki nie została ona postawiona w stan upadłości ani likwidacji. Działa i przynosi określone zyski, z których korzysta też P. W. jako jej współwłaściciel. W tym miejscu należy też podkreślić, iż składający wniosek o przyznanie prawa pomocy musi wykazać nie tylko swoją sytuację majątkową, ale również sytuację majątkową innych członków rodziny - domowników, którzy pozostają z nim we wspólnym gospodarstwie domowym bądź są zobowiązani do alimentacji( art. 252 p.p.s.a.). Przepisy kodeksu rodzinnego i opiekuńczego regulują stosunki miedzy rodzicami dziećmi nakładając na rodziców i dzieci określone obowiązki alimentacyjne (art. 128 k.r.o.) Stosownie natomiast do art. 87 k.r.o. rodzice i dzieci obowiązani są wspierać się wzajemnie. Do obowiązków tych zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym- zalicza się również pomoc w opłaceniu kosztów postępowania sądowego, toczonego przez osobę uprawnioną do alimentacji ( por. postanowienie SN z dnia 15 maja 1989 r., sygn. akt. II CZ 80/89, opubl. W LEX pod nr 8963 i z dnia 5 maja 1967 r., sygn. akt I CZ 37/67, opubl. W LEX pod nr 6155, postanowienie NSA z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt I GZ 71/04, opubl. W ONSA i WSA z 2005 r., nr 1, poz. 8) W zakresie w jakim dochody i obciążenia finansowe osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym bądź zobowiązanych do alimentacji ( rodziców i dzieci) kształtują sytuację finansowa wnioskodawcy tj. koszty utrzymania i potencjalne dochody, referendarze i wojewódzki sądy administracyjne są uprawnione na podstawie art. 255 p.p.s.a. do wzywania o dokumenty źródłowe obrazujące sytuacje finansową tych osób ( por. postanowienie NSA z dnia 10 marca 2011 r., sygn. akt II FZ 67/11). W przedmiotowej sprawie orzekający zwrócił się do skarżącego o ujawnienie dochodu uzyskiwanego przez syna. Skarżący wyjaśnił jedynie, iż syn pełni funkcje prezesa nieopłatnie, ale nie ujawnił jaki zysk uzyskuje syn jako współwłaściciel działającej spółki. W takiej sytuacji, w ocenie referendarza oświadczenie majątkowe skarżącego zawarte w formularzu nie uczyniło zadość obowiązkowi wynikającemu z art. 252 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o prawo pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym o dochodach nie tylko wnioskodawcy, ale również dzieci. Wniosek skarżącego nie zawierał więc pełnej informacji dotyczącej zdolności do uiszczenia kosztów postępowania, choćby w części, uwzględniając sytuację majątkową i finansową osób najbliższych tj. domowników. W świetle uwag dotyczących stosunków miedzy rodzicami i dziećmi, nie jest wystarczające dla pozytywnego rozpoznania wniosku złożenie oświadczenia , iż syn pełni funkcję prezesa spółki nieodpłatnie. Wobec powyższego należało przyjąć, iż skarżący nie zrealizował warunków wykazania, iż nie jest w stanie uiścić kosztów postępowania, chociażby w części. Złożone na urzędowym formularzu oświadczenie jest niepełne nie zawiera bowiem wszystkich danych o sytuacji majątkowej, rodzinnej i finansowej skarżącego i jego rodziny. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).