II SA/Kr 950/08
PostanowienieWSA w Krakowie2008-11-28
Skład orzekający: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie w przypadku śmierci strony, gdy nie wskazano następców prawnych zmarłego, a przedmiot postępowania nie odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych ze zmarłym?Ratio decidendi
Sąd administracyjny ma obowiązek zawiesić postępowanie w przypadku śmierci strony, jeśli przedmiot postępowania nie odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych ze zmarłym. Brak wskazania następców prawnych przez skarżących, mimo wezwania sądu, stanowi obligatoryjną przesłankę do zawieszenia postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 PPSA. Postępowanie zostanie podjęte po ustaniu przyczyny zawieszenia, czyli po zgłoszeniu się lub wskazaniu następców prawnych zmarłego.Stan faktyczny
Zarząd Dróg Wojewódzkich złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla przebudowy drogi. Wójt Gminy wydał decyzję ustalającą warunki zabudowy, od której odwołało się 32 strony, podnosząc ograniczenie ich praw własności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skargę na decyzję SKO wniosły strony, a następnie sąd zawiesił postępowanie z powodu śmierci wielu stron i uczestników postępowania. Po ustaleniu dat śmierci, sąd podjął postępowanie i wezwał skarżących do wskazania następców prawnych zmarłego A. K., co nie nastąpiło.Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. B., A. K., S. L., S. L., A. N., J. N., A. P., A. R., W. R., J. T., J. T., S. W. i J. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. znak [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia: zawiesić postępowanie sądowe
Zarząd Dróg Wojewódzkich z siedziba w K. w dniu [...] marca 2002 r. złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzenia inwestycyjnego pod nazwą: "przebudowa drogi wojewódzkiej nr [...] od km 32+880 do km 35+350 w miejscowości W." (akta administracyjne sprawy, karta nr 4).
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Wójt Gminy decyzją z dnia [...].06.2002 r. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na: przebudowie drogi wojewódzkiej nr [...] od km 32+880 do km 35+350 w miejscowości W. na działkach ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], obejmującej w szczególności: przebudowę geometrii łuków w planie i w profilu drogi wojewódzkiej, poszerzenie jezdni, wzmocnienie konstrukcji nawierzchni, renowację poboczy, przebudowę skrzyżowań, przebudowę przepustów, przebudowę istniejących chodników, budowę nowych chodników, przebudowę wjazdów do posesji i do pól, budowę, przebudowę lub zabezpieczenie urządzeń obcych związanych z przebudowywanym obiektem, ewentualne zabezpieczenia z zakresu ochrony ekologicznej, ewentualne zagospodarowanie zielenią obszaru objętego wnioskiem, oznakowanie i organizację ruchu na przedmiotowym odcinku i ulicach współzależnych.
W dniu 3.07.2002 r. odwołanie od tej decyzji wniosły 32 strony (między innymi S. L., M. J., C. M., A. N., T. K., W. N., K. D., Z. D., W. R., J. Z., J. T., J. N., A. K., J. W., A. K., S. K., J. W., M. L., M. P., A. L., M. Z., A. O.), wyrażając swoje niezadowolenie z tej decyzji. Odwołujący się podnieśli, iż realizacja zamierzenia inwestycyjnego spowoduje ograniczenie ich praw własności.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...].2002 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzje.
W dniu 22 października 2002 r. skargę na tą decyzje wnieśli S. L., S. L., J. Z., A. P., S. W., J. T., J. N., W. B., A. N. oraz A. K. Pismo zawierające treść identyczną jak skarga z dnia [...].10.2002 r. w dniu [...].11.2002 r. wniosły te same osoby, z wyłączeniem W. R., J. T. oraz A. R.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę w całości podtrzymało w całości argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie oraz przeprowadzenie rozprawy podczas nieobecności pełnomocnika organu odwoławczego.
Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zawiesił postępowanie w sprawie w związku z uzyskaniem informacji o śmierci następujących stron i uczestników na prawach stron: A. B., A. B., A. S., A. S., J. S., W. S., J. K., A. K., K. G., S. G., A. G., S. G., J. D., A. B., S. S., A. T., A. T., J. T., J. W., F. Z., J. Z., W. S., S. K., J. P., W. M., S. M., J. M., R. M., A. L., J. L. i Z. K.
Sąd z urzędu w trakcie trwania stanu zawieszenia sprawy zwrócił się do właściwych organów administracji o udzielenie wyjaśnień co do daty śmierci ww. osób i po otrzymaniu tych informacji wszczął postanowieniem z dnia 30 września 2008 r. zawieszone postępowanie sądowe, zobowiązując jednocześnie skarżących do podania w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania imion i nazwisk oraz adresów następców prawnych po zmarłym A. K. zam. w W. pod numerem [...]. Ta bowiem osoba zmarła między wniesieniem skargi a wyznaczeniem pierwszej rozprawy. Wezwanie to zostało doręczone skarżącym 13 października 2008 r.
Do dnia 28 listopada 2008 r. żaden ze skarżących nie podał następców prawnych po zmarłym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
W tej sprawie skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2002 r. wniesiono w dniu 22 października 2002 r.
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Postanowieniem z dnia 30 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podjął zawieszone postępowanie i zobowiązał skarżących do podania pod rygorem zawieszenia postępowania następców prawnych po zmarłym A. K. Sąd przychylił się do stanowiska zgłaszanego przez niektórych skarżących co do znaczenia dla prowadzenia postępowania śmierci niektórych osób jeszcze przed wniesieniem skargi i przyjmując to liberalne stanowisko wskazał, że jedyną przeszkodą przed dalszym prowadzeniem sprawy i jej zakończeniem merytorycznym jest brak ustalenia następców prawnych po zmarłym A. K. Wobec bowiem tej osoby nie można przyjąć, że jej śmierć nastąpiła przed wniesieniem skargi.
W ocenie Sądu skarżący, zamieszkujący w tej samej miejscowości co zmarły A. K. mieli możliwość wskazania przynajmniej niektórych następców prawnych po zmarłym. Sąd bowiem wysyłając wezwania wyraźnie sprecyzował, kto może być następcą prawnym i w jakiej kolejności. W ocenie Sądu w społecznościach wiejskich, które zamieszkuje kilkaset osób, jest bardzo prawdopodobne, że wiele osób wie o małżonku lub dzieciach zmarłej osoby. Wystarczyło więc podanie imiona, nazwiska i adresu zamieszkania przynajmniej jednego z następców prawnych po zmarłym A. K. i w ten sposób Sąd podjąłby dalsze czynności zmierzające do ewentualnego ustalenia pozostałych następców prawnych.
Należy również wyjaśnić, że Sąd nie ma możliwości nakazania odszukania następców prawnych po zmarłym ani Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] ani organom właściwej Gminy. To w interesie skarżących jest jak najszybsze rozpoznanie tej sprawy i podanie adresów i nazwisk następców prawnych po zmarłym, bo to skarżący kwestionują legalność wydanej decyzji.
Ta zaś sprawa, dotycząca skargi na jedną decyzję, nie może być odrębnie rozpoznawana wobec każdego ze skarżących.
Tym samym brak ustalenia następców prawnych po zmarłym A. K. i brak w tej mierze jakiejkolwiek współpracy ze strony skarżących nakazuje Sądowi skorzystanie z obligatoryjnej przesłanki zawieszenia postępowania, jaką jest art. 124 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którym sąd musi zawiesić w drodze postanowienia postępowanie z urzędu w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania nie odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych ze zmarłymi osobami. W sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].2002 r. utrzymującej w mocy decyzje ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, prawa i obowiązki nie mają charakteru osobistego i nie wygasają z chwilą śmierci strony.
Jednocześnie w tej sprawie postępowanie zostanie podjęte po ustaniu przyczyny zawieszenia, tj. po zgłoszeniu się do sprawy lub wskazaniu następców prawnych po zmarłym A. K. W każdej chwili skarżący mogą podać, o ile są im znane, nazwiska i adresy małżonka, dzieci zmarłego lub innych osób.
Jednocześnie zgodnie z art. 128 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyjaśnia, się, że dopiero po upływie jednego roku od dnia zawieszenia z ww. przyczyny nie zostaną wskazani lub nie zgłoszą się następcy prawni po zmarłym - Sąd będzie mógł wystąpić o ustanowienie kuratora spadku.
Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło