II SA/Kr 969/01

WyrokWSA w Krakowie2005-03-16

Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska, NSA Anna Szkodzińska, WSA Renata Czeluśniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, uznając, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, a wniosek o wznowienie został złożony po terminie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy nieprawidłowo ocenił istnienie przesłanki wznowienia postępowania (brak udziału strony bez własnej winy) na etapie odmowy wznowienia. Niemniej jednak, organ ten prawidłowo ustalił, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony po terminie, co stanowiło samodzielną podstawę do odmowy. Skuteczne doręczenia zastępcze, nawet bez wcześniejszego pouczenia o ich możliwości, prowadzą do fikcji prawnej doręczenia, a odmowa przyjęcia pisma lub nieodebranie awizowanego pisma skutkuje uznaniem pisma za doręczone.
Stan faktyczny
W.G. złożył wniosek o wznowienie postępowania dotyczącego decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (wzizt) oraz pozwolenia na nadbudowę, twierdząc, że nie został poinformowany o tych procedurach. Organ I instancji odmówił wznowienia, wskazując na prawidłowe doręczenia i brak podstaw do wznowienia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, uznając doręczenia za skuteczne i stwierdzając, że wniosek o wznowienie został złożony po terminie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 marca 2005r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr) Sędziowie : NSA Anna Szkodzińska WSA Renata Czeluśniak Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2005r, sprawy ze skargi W.G. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 21 lutego 2001 r. , Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu skargę oddala II S A/Kr 969/01 UZASADNIENIE Pismem z dnia 6.11.2000r /prezentata Urzędu Miasta K. 13.11.2000r/ W.G. wniósł , na podstawie art.145 kpa , o wznowienie postępowania dotyczącego wydanych decyzji wzizt i pozwolenia na nadbudowę budynku przy ul. [...] w K. , podając , że jako współwłaściciel budynku przy ul. [...] w K. nie został poinformowany o wdrożeniu procedury ustalenia wzizt ani o pozwoleniu na budowę. Decyzją z dnia [...]12.2000r Prezydent Miasta K. , na podstawie art.145 § l pkt 4 , 149§ 3 i art. 150 § l kpa odmówił wznowienia postępowania w sprawie decyzji nr [...] z dnia [...]1999r i nr [...] z dnia [...].1999r o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji p.n. Nadbudowa budynku przy ul. [...] w K. , zakończonych decyzją ostateczna. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał , że wnioskodawca był zawiadomiony o wszczęciu postępowania w przedmiocie ustalenia wzizt dla przedmiotowej inwestycji pismem z dnia [...] 1999r , ale mimo dwukrotnego awizowania nie podjął przesyłki. Dnia [...].09.1999r została wydana decyzja nr [...] , która stała się prawomocna dnia [...]10.1999r . Wnioskodawca odmówił przyjęcia przesyłki. W dniu [...].09.1999r W.g odebrał zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie zmiany decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Dnia [...].10.1999r wydana została decyzja nr [...] zmieniająca decyzje [...] w zakresie załącznika graficznego. W.G. odmówił przyjęcia decyzji. Organ I instancji stwierdził dalej , że z zestawienia i kolejności zdarzeń wynika niezbicie , że strona nie chciała się zapoznać z materiałem dowodowym sprawy i nie chciała skorzystać z możliwości odwołania się od wydanych decyzji. Dlatego też bezzasadnym jest domaganie się wznowienia postępowania zgodnie z art.145 kpa , gdyż nie zachodzi żadna z okoliczności tam wymienionych. W odwołaniu od tej decyzji W.G. zarzucił , że wszystkie postanowienia i decyzje wzizt zostały wydane z pominięciem jego osoby , nie informując go o tym. Nadto podał , że nie wszystkie osoby posiadające przymiot strony brały udział w postępowaniu. Po rozpatrzeniu odwołania , decyzją z dnia [...] lutego 2001 r. znak: [...], na podstawie art. 147 , art.148 , 145§ l pkt 4 kpa w związku z art. 138 § l pkt l kpa , Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podało , że jak wynika z akt sprawy organ I instancji prawidłowo ustalił adres odwołującego się i pod ten adres doręczał W.G. pisma procesowe. Doręczeń tych , w myśl przepisów Rozdziału 8 Działu I kpa , dokonano prawidłowo i skutecznie. Nieodebranie dwukrotnie awizowanego zawiadomienia o wszczęciu postępowania nie może być traktowane jako brak powiadomienia o toczącym się postępowaniu. Zgodnie bowiem z przepisem art.44 kpa , w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art.42 i 43 kpa , pismo składa się na okres siedmiu dni w placówce pocztowej lub urzędzie gminy , a zawiadomienie o tym umieszcza się w skrzynce na korespondencję lub , gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata albo biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje czynności zawodowe , bądź w miejscu widocznym na nieruchomości , której postępowanie dotyczy. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu. Z kolei zgodnie z art.47 kpa , jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma przesłanego mu przez pocztę lub inny organ albo w inny sposób , pismo zwraca się nadawcy z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. W przypadkach takich uznaje się , że pismo zostało doręczone w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata. Należy w związku z tym przyjąć , że decyzja z dnia [...].09.1999r została odwołującemu się doręczona prawidłowo , ponieważ na kopercie adresowanej do odwołującego się znajdują się adnotacje poczty o dwukrotnym awizowaniu i o odmowie przyjęcia tej przesyłki przez adresata. Również prawidłowo doręczono W.G. decyzję z dnia [...].10.1999r , skoro adresat odmówił przyjęcia tej przesyłki. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie zmiany decyzji z dnia [...]09.1999r odebrała z kolei w dniu 29.09.1999r córka odwołującego się A.G. , a zatem i w tym przypadku doręczenia dokonano prawidłowo. Zgodnie bowiem z art.43 kpa , w przypadku nieobecności adresata , pismo doręcza się , za pokwitowaniem ,dorosłemu domownikowi , sąsiadowi lub dozorcy domu , jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że nie ma podstaw do twierdzenia , że W.G. bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniach zakończonych ostatecznymi decyzjami Prezydenta Miasta K. z dnia [...].09.1999r i [...].10.1999r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nadto , że art.148 kpa przewiduje zawity termin l miesiąca do wniesienia żądania wznowienia postępowania. Termin ten biegnie od dnia , w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Materiał dowodowy wskazuje , że co najmniej od września 1999r W.G. wiedział o toczącym się postępowaniu administracyjnym. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję W.G. wniósł ojej uchylenie. Zarzucił, że błędnie został zinterpretowany przepis art.10 kpa i art.43 kpa. Procedura doręczenia zastępczego nie powinna być zastosowana , gdyż nie został ojej wdrożeniu poinformowany , a została ona zapoczątkowana w okresie urlopowym. Skarżący podał, że nie został poinformowany o decyzji z dnia [...].09.1999r, gdyż córka A. nie jest osobą dorosła. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie , podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodała , że przyjęcie założenia , iż art.44 nie może być zastosowany bez uprzedniego pouczenia strony o jego treści , czyniłoby regulację art.44 kpa niewykonalną i niepotrzebną. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zgodnie z treścią art.3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania , nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art. 134 ustawy/. W wyniku dokonanej oceny stwierdzić należy , że kwestionowana decyzja nie narusza prawa w sposób skutkujący jej uchyleniem. W myśl art. 145 § l kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: 1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, 2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa, 3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27, 4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, 5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję, 6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, 7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2), 8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § l pkt 4 następuje tylko na żądanie strony. Stosownie do przepisu art. 148 § 2 kpa podanie o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § l pkt 4 wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Rozpatrując wniosek o wznowienie postępowania organ I instancji w pierwszym rzędzie powinien zatem ustalić, czy wnioskodawca zachował jednomiesięczny termin do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania. W razie niezachowania tego warunku, organ wydaje decyzję w trybie art. 149 § 3 kpa o odmowie wznowienia postępowania. W pierwszej fazie rozpatrywania podania o wznowienie postępowania organ administracji nie może oceniać, czy przyczyny wznowienia wskazane przez stronę faktycznie wystąpiły. Tę kwestię organ administracji powinien rozważyć dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149§ l k.p.a.). W niniejszej sprawie , odmawiając wznowienia postępowania , organ odwoławczy ustalił, że nie ma podstaw do twierdzenia , że W.G. bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniach zakończonych ostatecznymi decyzjami Prezydenta Miasta K. z dnia [...]09.1999r i [...].10.1999r. , czyli wypowiedział się co do istnienia przyczyny wznowienia , co było nieprawidłowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze , z powołaniem się na przepis art. 148 kpa , ustaliło jednocześnie , że " materiał dowodowy wskazuje , że co najmniej od września 1999r W.G. wiedział o toczącym się postępowaniu administracyjnym". Oznacza to , że uznało , iż podanie o wznowienie postępowania złożone zostało po terminie. W związku z ustaleniami Samorządowego Kolegium Odwoławczego co do prawidłowości dokonywanych w postępowaniu administracyjnym doręczeń stwierdzić należy , że prawidłowo dokonane zastępcze doręczenie jest równoważne w skutkach z doręczeniem, gdzie dokument doręczany rzeczywiście trafia do rąk adresata, tak aby ten mógł się z nim zapoznać. Doręczenie zastępcze jest fikcją prawną mającą rację bytu z punktu widzenia sprawności obrotu. Adresat może uzyskać dokument doręczony zastępczo i może się z nim zapoznać . Nie ma znaczenia prawnego dla oceny skuteczności doręczenia , że tego nie czyni. Z żadnego przepisu prawa nie wynika , aby organ administracji zobowiązany był pouczać adresata o możliwości dokonania doręczenia zastępczego. Zawiadomienie z dnia 3.08.1999r o wszczęciu postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji pn. nadbudowa budynku przy ul. [...] adresowane do skarżącego /k. [...] akt administracyjnych/ zostało dwukrotnie awizowane : w dniu [...].08.1999r i [...].08.1999r. Organ prawidłowo uznał doręczenie to za skuteczne. Przesyłka zawierająca decyzję z dnia [...].09.1999r , adresowana do skarżącego, również była dwukrotnie awizowana : w dniu 29.09.1999r i w dniu 8.10.1999r /k.[...]/. Także i doręczenie tej przesyłki zostało prawidłowo uznane przez organ za skuteczne. Zawiadomienie z dnia [...].09.1999r o wszczęciu postępowania o zmianę decyzji wzizt z dnia [...]09.1999r , adresowane do W.G. , zostało w dniu 29 09.1999r odebrane przez jego córkę A.G. . W skardze podniesiono , że była ona niepełnoletnia. Gdyby tak było , doręczenie to nie było prawidłowe. Niemniej jednak przy doręczeniu decyzji z dnia [...].10.1999r , zmieniającej decyzję wzizt z dnia [...].09.1999r , na przesyłce odnotowano , że w dniu 2.10.1999r adresat odmówił j ej przyjęcia. Przyjąć zatem należy , w związku z przedstawionymi wyżej uwagami, że od dnia 7.10.1999r W.G. wiedział o wydanej decyzji z dnia [...] 09.1999r , a od dnia 22.10.1999r wiedział o decyzji z dnia [...].10.1999r. Wobec powyższego uznać należy , że wniosek z dnia 6.11.2000r o wznowienie postępowań zakończonych tymi decyzjami , złożony został po terminie. Dlatego też decyzja o odmowie wznowienia postępowania jest prawidłowa. W związku z tym , uznając skargę za nieuzasadnioną , na podstawie art.151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło