II SA/Kr 980/14
WyrokWSA w Krakowie2014-11-27
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Agnieszka Nawara-Dubiel, Anna Szkodzińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać wydana bez uwzględnienia toczącego się postępowania cywilnego o zabezpieczenie roszczenia poprzez zakaz wykonywania robót budowlanych?Ratio decidendi
Postępowanie cywilne o zabezpieczenie roszczenia poprzez zakaz wykonywania robót budowlanych nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę, ponieważ nie wpływa na możliwość wydania decyzji o pozwoleniu na budowę ani na prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a jedynie na wykonalność decyzji i możliwość rozpoczęcia robót.Stan faktyczny
H. G. zaskarżył decyzję Wojewody, która uchyliła w części decyzję Prezydenta Miasta K. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę garażu podziemnego wraz z przebudową budynku. Skarżący zarzucał m.in. naruszenie przepisów k.p.a. poprzez niezawieszenie postępowania w związku z toczącym się postępowaniem cywilnym, naruszenie prawa budowlanego w zakresie ochrony interesów osób trzecich i zabezpieczenia budowy, wadliwe określenie inwestycji oraz obszaru oddziaływania. Wojewoda uchylił decyzję w części dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę i określenia szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy, doprecyzowując te elementy. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Sędzia NSA Anna Szkodzińska Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia 25 kwietnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala.
Decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., znak [...], nr [...] Prezydent Miasta K. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na wykonanie robót budowlanych dla "K[...]" sp. z o.o. w K. dla zamierzenia budowlanego pn: "Remont i przebudowa budynku mieszkalno-usługowego przy ul. S. i [...] związana z budową garażu podziemnego wraz ze zjazdem z ulicy S. oraz zmianą sposobu użytkowania piwnic budynku nr [...] na cele usługowe i wewnętrznymi instalacjami; wod.-kan.- c.o., elektryczną, wentylacją mechaniczną i klimatyzacją - jako I Etap inwestycji, na działkach nr [...] oraz [...] obr. [...] przy ul. S. w K.".
Od decyzji tej odwołał się H. G., zarzucając jej
← naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wobec nie zawieszenia postępowania w związku z toczącym się z wniosku skarżącego postępowaniem cywilnym o wstrzymanie budowy i zabezpieczeniu roszczenia,
← naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego wobec braku poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich jak i art. 36 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w związku z niewyartykułowaniem w decyzji warunków zabezpieczenia budowy,
← naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. wobec braku prawidłowego uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
W dalszej korespondencji skarżący zarzucił:
← wadliwe określenie inwestycji, gdyż w jego ocenie inwestycja obejmuje rozbudowę budynku o garaż podziemny, a nie tylko jego przebudowę jak orzeczono w decyzji,
← braku posiadania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane do realizacji tej inwestycji w związku z orzeczeniem sądu cywilnego o zabezpieczeniu roszczenia poprzez zakazanie wykonywania robót budowlanych polegających na budowie garażu podziemnego,
← wadliwe określenie obszaru oddziaływania w związku z możliwym obniżeniem stanu wody na gruncie co może mieć wpływ na posadowienie fundamentów "wszędzie", nie tylko w sąsiedztwie inwestycji,
← brak prawidłowej reprezentacji wspólnot mieszkaniowych.
Skarżący podniósł również, że rozpoczęto roboty budowlane objęte obecnie zaskarżoną decyzją, a ponadto wskazał, że etapowanie inwestycji o którym mowa w zaskarżonej decyzji narusza art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego. W piśmie tym zgłoszono obawy, że w zaskarżonej decyzji nie określono warunków zabezpieczenia terenu i prowadzenia robót budowlanych.
W kolejnym piśmie z [...].01.2014 r. skarżący zawnioskował o przeprowadzenie dowodów z zeznań autorów ekspertyz, na okoliczność możliwości przekroczenia w sąsiedztwie stanów granicznych przydatności do użytkowania oraz kierownika budowy i projektanta na okoliczność prowadzenia prac budowlanych i zastosowanej technologii oraz dowodu z oględzin budowy w związku z rozpoczęciem budowy w oparciu o zaskarżoną decyzję. W dalszej części pisma wystąpiono o powołanie biegłego nie związanego z inwestorem, który wydałby opinię o ryzyku przekroczenia stanów granicznych nośności i przydatności do użytkowania obiektów znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji. W piśmie tym zawnioskowano ponadto o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, zobowiązanie inwestora do przedłożenia: ekspertyzy budynków znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji w trybie § 206 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie, projektu budowlanego wskazującego na sposób realizacji robót, inwentaryzacji wykonanych robót. Skarżący wystąpił również o zawieszenie postępowania w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., do czasu prawomocnego zakończenia procesu przed Sądem Rejonowym [...] w K.
Wojewoda M. decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak [...] na podstawie art. 81 ust. 1 i 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. póz. 1409 - jednolity tekst ze zmianami) i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżona decyzje w części dotyczącej:
1. udzielenia pozwolenia na budowę,
2. określenia szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych zawartych w punkcie 1 na stronie 1 decyzji
i w tym zakresie orzekł:
1. udziela się pozwolenia na budowę inwestycji obejmującej: Remont i przebudowę budynku mieszkalnego przy ul. S. i [...] budowę garażu podziemnego wraz ze zjazdem z ulicy S. oraz zmianą sposobu użytkowania piwnic budynku nr [...] na cele usługowe wraz z wewnętrznymi instalacjami; wod.-kan.- c.o., elektryczną, wentylacja mechaniczną i klimatyzacją - jako I faza realizacji inwestycji, na działkach nr [...] oraz [...] obr. [...] przy ul. S. w K.
2. określa się szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych:
a. zabezpieczyć teren budowy wraz ze znajdującymi się obiektami budowlanymi, urządzeniami technicznymi i stałymi punktami osnowy geodezyjnej oraz podlegającymi ochronie elementami środowiska przyrodniczego i kulturowego,
b. prace budowlane prowadzić ze szczególnym uwzględnieniem bezpieczeństwa ludzi i mienia,
c. sporządzić plan bezpieczeństwa i ochrony zdrowia,
d. prowadzić budowę w sposób zgodny z projektem, pozwoleniem na budowę, przepisami w tym techniczno-budowlanymi, przepisami bezpieczeństwa i higieny zdrowia oraz zasadami bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w tym również określonymi w planie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz zasadami wiedzy technicznej,
e. z masami ziemnymi przemieszczanymi w związku z realizacją inwestycji należy postępować w sposób zgodny z zasadami gospodarowania odpadami, w tym do prowadzenia procesów przetwarzania odpadów w taki sposób, aby procesy te oraz powstające w ich wyniku odpady nie stwarzały zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz dla środowiska, a także w sposób zgodny z przepisami o ochronie środowiska i planami gospodarki odpadami (ustawa o odpadach z dnia 14 grudnia 2012 r.)
f. prace ziemne prowadzić pod szczególnym nadzorem kierownika budowy i inspektora nadzoru inwestorskiego;
w pozostałym zakresie tj. zatwierdzenia projektu budowlanego, ustanowionego nadzoru na budowie w tym: archeologicznego przy prowadzenia robót ziemnych i inspektora nadzoru inwestorskiego oraz ustalonego obszaru oddziaływania obiektu - utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że oceniając zgromadzony przez organ I instancji oraz uzupełniony w ramach postępowania odwoławczego materiał dowodowy uznał, że jest on wystarczający do udzielenia pozwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji.
Wyjaśniono, że w ramach postępowania odwoławczego uzupełniono akta sprawy o wykonaną przez dr inż. J. N. i dr inż. A. S. opinię z grudnia 2013r. dotyczącą poprawności rozwiązań konstrukcyjnych projektowanego garażu podziemnego przy ul. S. w K. z punktu widzenia wpływu na budynki usytuowane w sąsiedztwie. Jak wynika z tej opinii "zaprojektowane rozwiązania konstrukcyjne, jak i technologia prowadzenia prac przy budowie garażu podziemnego przy ul S. w K., są w istniejących warunkach rozwiązaniami właściwymi. Realizacja budowy garażu w oparciu o projekt nie spowoduje uszkodzenia budynków [...] i [...], ani innych budynków położonych w sąsiedztwie. Zgodnie ze wskazaniami zawartymi w projekcie budowlanym w celu zabezpieczenia interesów inwestora i właścicieli obiektów sąsiadujących, jej autorzy zalecają, aby przed rozpoczęciem robót budowlanych związanych z prowadzeniem wykopu wykonać inwentaryzację fotograficzną i rysunkową stanu technicznego obiektów sąsiednich i zainstalować na wybranych pęknięciach wskaźników rozwarcia rys, co pozwoli monitorować przebieg procesu budowlanego. Działania te należy przeprowadzić przy współudziale właścicieli tych obiektów.
Organ odwoławczy analizował również zakres prac w budynku przy ul. S. [...] -[...] realizowany w oparciu o ostateczne decyzje o pozwoleniu na budowę:
← decyzja z [...].09.2011 r. Nr [...] znak: [...] obejmująca remont i przebudowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. S., [...] i [...] w K. wraz z instalacjami wewnętrznymi na działce nr [...] obr. [...], a także przebudową włazu do piwnicy (z wyłączeniem remontu elewacji i budowy przyłączy wod.-kan. i kabla SN 15 kV), oraz
← decyzja z [...].11.2011 Nr [...] znak: [...] remont elewacji frontowych i termoizolacji elewacji bocznych i tylnych zespołu trzech kamienic - budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. S. [...] , [...] i [...] w K. położonego na działce nr [...] obr. [...] (z wyłączeniem remontu elewacji w granicy z działkami sąsiednimi).
W odniesieniu do inwestycji objętych ww. pozwoleniami na budowę, inwestor pismem z [...].01.2014 r. zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zakończeniu robót budowlanych. W wyniku analizy projektów budowlanych zatwierdzonych ww. decyzjami ustalono, że inwestycja, która ma być realizowana w oparciu o zatwierdzony zaskarżoną decyzję projekt budowlany, uwzględnia stan wynikający z realizacji wcześniejszych decyzji o pozwoleniu na budowę.
Zgromadzony w niniejszej sprawie w ramach postępowania odwoławczego dodatkowy materiał dowodowy pozostaje bez wpływu na charakter inwestycji, zakres jej oddziaływania jak i prawem chronione interesy osób trzecich. Mógł być zgromadzony w ramach postępowania odwoławczego bez naruszenia zasady dwuinstancyjności, o której mowa w art. 15 k.p.a.
Wyjaśniono dalej zakres korekty dokonany przez organ odwoławczy w orzeczeniu zaskarżonej decyzji.
1) Jak wynika z wniosku o pozwolenie na budowę [...].09.2013 r.(korekta wniosku z [...].09.2013 r.), inwestycja została określona jako: "Remont i przebudowa budynku mieszkalnego przy ul. S. i [...] w K., budowa garażu podziemnego wraz ze zjazdem z ulicy S., zmiana sposobu użytkowania piwnic S. na cele usługowe i wewnętrznymi instalacjami; wod.-kan. -c. o., elektryczną, wentylacja mechaniczną i klimatyzacją -jako I Etap inwestycji".
W decyzji o pozwoleniu na budowę określono inwestycję jako "Remont i przebudowa budynku mieszkalno-uslugowego przy ul. S. [...] i [...] związana z budową garażu podziemnego wraz ze zjazdem z ulicy S. oraz zmianą sposobu użytkowania piwnic budynku nr [...] na cele usługowe i wewnętrznymi instalacjami; wod.-kan.- c.o., elektryczną, wentylacja mechaniczną i klimatyzacją —jako I Etap inwestycji, na działkach nr [...] oraz [...] obr. [...] w K. ".
Z zestawienia treści wniosku o pozwolenie na budowę i określenia inwestycji w decyzji o pozwoleniu na budowę wynika, że inwestycja została przez organ I instancji określona niezgodnie z wnioskiem. Organ odwoławczy skorygował zaskarżoną decyzję w części określającej nazwę inwestycji w celu dostosowania jej brzmienia do treści wniosku o pozwoleniu na budowę i projektu budowlanego.
Dodać należy, że organ odwoławczy postanowieniem z [...].04.2014 r. znak: [...] uchylił postanowienie organu I instancji z [...] 02.2014 r. wydane w trybie art. 113 § 1 k.p.a. o sprostowaniu oczywistej omyłki, ponieważ w postanowieniu tym została dokonana korekta zakresu inwestycji, wynikająca z błędu organu przy jej określaniu. Korekta tego rodzaju błędu nie mogła być dokonana w trybie art. 113 § 1 k.p.a., bowiem w oparciu o ten przepis można prostować błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez organ decyzjach.
2) Kolejna korekta zaskarżonej decyzji, związana była również z doprecyzowaniem szczegółowych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, tak aby wskazywały warunki, które winny być uwzględniane podczas realizacji robót. Organ odwoławczy stwierdził bowiem, że ich określenie w decyzji I instancji jest niewystarczające. Dotyczy to w szczególności zakresu zabezpieczenia terenu budowy, wymogu realizacji inwestycji zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym, pozwoleniem na budowę, przepisami w tym techniczno-budowlanymi, przepisami bezpieczeństwa i higieny zdrowia oraz zasadami bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w tym również określonymi w wykonanym przez kierownika budowy planie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia jak i zasadami wiedzy technicznej.
3) Ponadto organ odwoławczy uznał, że w zaskarżonej decyzji nie wskazano sposobu postępowania z masami ziemnymi przemieszczanymi w związku z realizacją inwestycji. Obowiązek wskazania w decyzji o pozwoleniu na budowę sposobu postępowania z masami ziemnymi wynikał z decyzji o warunkach zabudowy [...].02.2013 r. nr [...].
Uznano w konsekwencji, że ten zakres uzupełnień, jak i wprowadzonych korekt w decyzji, nie naruszał zasady dwuinstancyjności określonej w 15 k.p.a. i nie dawał podstaw do uchylenie decyzji przez organ odwoławczy w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a.
Dalej organ wskazał, że zakres uprawnień kontrolnych organu administracji architektoniczno-budowlanej określony został w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Organy administracji nie badają prawidłowości przyjętych w projekcie budowlanym rozwiązań jeżeli nie dotyczą zakresu wynikającego z tego przepisu. Ograniczenie zakresu oceny przez organ administracji architektoniczno-budowlanej projektu architektoniczno-budowlanego nastąpiło między innymi przez ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80 poz. 718 ze zmianami) wprowadzającym zmianę w art. 35 ust. 2. Nowe brzmienie przepisów wprowadziło zasadę, zgodnie z którą odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno-budowlanego, w tym również przyjęte w projekcie rozwiązania, odpowiada projektant i jeżeli, jak w niniejszej sprawie, istnieje wymóg jego sprawdzenia, również sprawdzający. Zgodnie z art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego projektant, a także sprawdzający, do projektu budowlanego winni dołączyć oświadczenie o jego sporządzeniu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. W niniejszej sprawie oświadczenia te zostały złożone.
W dalszej części decyzji odniesiono się do zarzutów odwołania.
Odnosząc się do zarzutu odwołania w którym skarżący zarzuca, iż został naruszony przez organ I instancji art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wobec nie zawieszenia postępowania w związku z toczącym się z wniosku skarżącego postępowaniem cywilnym o wstrzymanie budowy i zabezpieczeniu roszczenia, stwierdzono, że prowadzone przez sąd cywilny ww. postępowanie nie stanowi zagadnienia wstępnego w toczącym się postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę. Postępowanie to nie rzutuje na złożone przez inwestora oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nie może być też oceniane jako kwestionowanie tego prawa, ponieważ w toku postępowania posesoryjnego sąd nie bada i nie przesądza o prawie do nieruchomości, a jedynie stwierdza stan faktyczny. Postanowienie Sądu Rejonowego [...] z [...].12.2013 r. sygn. Akt [...] orzekające o zakazie wykonywania robót budowlanych objętych zaskarżoną decyzją (budowa garażu podziemnego na działce nr [...] obr. [...] położonej przy ul. S. [...]-[...] w K.), nie pozbawiło inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego. Podkreślić należy, że ochrona posiadania zmierza do ochrony stanu faktycznego, nie do ochrony prawa. Zakaz wykonywania robót budowlanych wynikający z postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia może mieć wpływ na wykonalność wydanej decyzji i możliwość rozpoczęcia przez inwestora robót budowlanych. Z uwagi na charakter postępowania posesoryjnego dotyczącego ustalenia faktycznego władztwa nad rzeczą, pozostającego bez wpływu na prawa do tej rzeczy, nie można stwierdzić, iż uprzednie rozstrzygnięcie sporu sądowego stanowi zagadnienie wstępne dla toczącego się postępowania administracyjnego. W żaden sposób nie wpływa ono bowiem na ocenę spełnienia przez inwestora warunków koniecznych do uzyskania pozwolenia na budowę. Stanowisko w tej kwestii organ zawarł w ostatecznym postanowieniu z [...].04.2014 r. znak: [...].
W odpowiedzi na podnoszony w trakcie postępowania odwoławczego zarzut o naruszeniu art. 36 ust. 1 pkt 1 w związku z niewyartykułowaniem w decyzji o pozwoleniu na budowę warunków zabezpieczenia budowy, należy stwierdzić, że dokonana została korekta zaskarżonej decyzji i doprecyzowane zostały szczegółowe warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, tak aby wskazywały warunki, które winny być uwzględnione podczas realizacji robót.
Sposób i technologia prowadzenia robót budowlanych są opisane w projekcie budowlanym, a ich uszczegółowienie nastąpi w sporządzonym przed rozpoczęciem robót budowlanych projekcie wykonawczym i planie bezpieczeństwa robót. Opracowania te pozostają poza kontrolą organu administracji architektoniczno-budowlanej. Wyjaśnić również należy, że za prowadzenie budowy w sposób zgodny z projektem, pozwoleniem na budowę, przepisami w tym techniczno-budowlanymi oraz przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy i zasadami wiedzy technicznej jak i planem bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, odpowiada kierownik budowy. Organem, który jest właściwy do oceny prawidłowości prowadzenia robót budowlanych, zarówno w zakresie prowadzenia ich zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym jak i w sposób nie zagrażający bezpieczeństwu ludzi i mienia i środowiska, jest organ nadzoru budowlanego.
Odnośnie zastrzeżeń skarżącego dotyczących wadliwie określonej inwestycji w związku z tym, że obejmuje ona niewyartykułowane w zaskarżonej decyzji pojęcie "rozbudowy budynku o garaż podziemny", a jedynie przebudowę budynku, należy stwierdzić, że inwestor we wniosku o pozwolenie na budowę tę część inwestycji określił jako "budowa garażu". Zgodnie z definicją znajdująca się w art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego pod tym pojęciem należy rozumieć wykonywanie obiektu w określonym miejscu, a także jego odbudowę, rozbudowę i nadbudowę. W tej sytuacji, wobec ustawowej definicji budowy jak i treści projektu budowlanego, nie można uznać, że inwestycja została określona w sposób nieprawidłowy. Można jedynie rozważyć, czy można ją było określić w sposób precyzyjniejszy. Nie może to jednak stanowić o wadliwości decyzji.
Nie można się zgodzić z oceną skarżącego, że organ I instancji w sposób wadliwy określił obszar oddziaływania projektowanej inwestycji w związku z możliwym obniżeniem stanu wody na gruncie co mogło by mieć wpływ na posadowienie fundamentów na terenie okolicznej zabudowy. Wskazano na treść art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który zawęża krąg stron w postępowaniu w sprawie pozwolenia budowlanego jedynie do wymienionych tam podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości. Przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest niewątpliwie lex specialis w stosunku do przepisu art. 28 k.p.a. Bez znaczenia dla ustalenia kręgu stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę jest uczestnictwo osób w innych postępowaniach, w tym w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o warunkach zabudowy.
W niniejszej sprawie jako obszar oddziaływania inwestycji wskazano, oprócz terenu inwestycji, działki nr [...],[...], [...], [...], [...] i [...], a więc działki sąsiednie, na których może wystąpić oddziaływanie inwestycji w trakcie budowy. W ocenie organu odwoławczego zaliczenie tylko tych działek do obszaru oddziaływania inwestycji, jest w pełni wystarczające. W ekspertyzie technicznej wykonanej w marcu 2013 r. przez dr inż. R. S. określającej możliwość wykonania rozbudowy w zakresie garażu podziemnego, został podany zasięg stref oddziaływania głębokiego wykopu tj. strefa bezpośrednich oddziaływań S 1 i strefa oddziaływań wtórnych S2. Z uwagi na lokalizację istniejących budynków w tych strefach zaproponowano odpowiednią technologię wykonania garażu podziemnego "której zastosowanie powodować będzie minimalizację negatywnego oddziaływania wykopu (...)". Z ekspertyzy tej wynika, że w wyniku wykonania wykopu, w sąsiednich budynkach, nie dojdzie do przekroczenia stanów granicznych nośności, czyli zagrożenia bezpieczeństwa.
Dodać należy, że z żadnego dokumentu, znajdującego się w aktach sprawy nie wynika, aby inwestycja mogła oddziaływać również na inne działki. Skarżący również nie przedstawił takiego dokumentu. Jak natomiast wynika z opinii z grudnia 2013 r. dotyczącej poprawności rozwiązań konstrukcyjnych projektowanego garażu podziemnego,, przyjęta głębokość posadowienia garażu jest na poziomie swobodnego zwierciadła wody gruntowej, co oznacza brak potrzeby odwodnienia wykopu. Dodać należy, że w projekcie budowlanym jej autor wyjaśnia (s. [...]), że poziom posadowienia został przyjęty w taki sposób, aby prace ziemne oraz betonowanie były ponad zwierciadłem wody gruntowej. W związku z powyższym uznać należy, że brak jest dowodu wskazującego, iż istnieje potrzeba odwodnienia wykopu i możliwość powstania leja depresyjnego związanego z koniecznością odwodnienia wykopu, który przekraczałby granice działki inwestora.
Wskazano, że w związku z ustaleniem złożonych warunków gruntowo-wodnych i II kategorii geotechnicznej obiektu wykonana została dokumentacja geologiczno-inżynierska, która została przez Prezydenta Miasta K. przyjęta bez zastrzeżeń (zawiadomienie z dnia [...].03.2013 r. znak: [...]).
Wskazano, że nie jest też słuszny zarzut dotyczący nieprawidłowo określonego kręgu stron postępowania, w związku z brakiem prawidłowej reprezentacji wspólnot mieszkaniowych. Zgodnie z art. 21 ustawy o własności lokali, zarząd kieruje sprawami wspólnoty i reprezentuje ją na zewnątrz, a w przypadku zarządu wieloosobowego oświadczenia składają dwaj jego członkowie. Jak wynika z akt sprawy w obszarze oddziaływania inwestycji znajdują się dwa budynki, których współwłaściciele tworzą wspólnotę mieszkaniową jest to budynek przy ul. S.(działka nr [...] i przy ul. S.(działka nr [...]). Zgodnie ze znajdującymi się w aktach uchwałami tych wspólnot o powołaniu zarządu jak i oświadczaniem administratora nieruchomości, reprezentacja wspólnot jest prawidłowa. Przedstawione przez skarżącego pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wzywające właścicieli budynku przy ul. S. do przełożenia uchwały o powołaniu zarządu, nie daje podstaw do zakwestionowania ustaleń organu I instancji w zakresie ustalenia stron postępowania w oparciu o dokumenty znajdujące się w jego aktach.
W odpowiedzi na zgłaszane zastrzeżenia o rozpoczęciu robót budowlanych objętych obecnie zaskarżoną decyzją, należy wyjaśnić, że w ramach postępowania przed I instancją strony zgłosiły o rozpoczęciu robót dotyczących zjazdu do garażu i wewnętrznej struktury budynku (protokół z przyjęcia strony z [...] 10.2013 r.). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, odpowiadając na wystąpienie organu I instancji o zbadanie sprawy, po przeprowadzonej kontroli [...].10.2013 r. ustalił, że na terenie nieruchomości prowadzone są roboty budowlane w oparciu o decyzje Prezydenta Miasta K. z [...].09.2011 r. nr [...] i z [...].11.2011 r. nr [...]. Organ ten ocenił, że roboty te realizowane są zgodnie z zatwierdzonymi ww. decyzjami projektami budowlanymi oraz wprowadzonymi w trakcie realizacji nadzorami autorskimi dokonanych zmian obejmujących m.in. wykonanie przejazdu technologicznego na podwórko od strony budynków [...] , [...] ujętego w planie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia) wraz z kwalifikacją ich jako nieodstępujących w sposób istotny od projektu budowlanego, dokonana przez autora projektu w oparciu o art. 36a ustawy Prawo budowlane. W tej sytuacji należy stwierdzić, że brak jest uzasadnienia do występowania do organu nadzoru budowlanego o przeprowadzenie kolejnej kontroli w zakresie, który był już przedmiotem oceny tego organu.
Nie jest słuszny zarzut, że etapowanie inwestycji o którym mowa w zaskarżonej decyzji narusza art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego. Wyjaśnić bowiem należy, etapowanie inwestycji może nastąpić wyłącznie na wniosek inwestora. Jak natomiast wynika z jego wyjaśnień określenie inwestycji jako etap I, nie odnosi się do przepisów Prawa budowlanego, ale do planowanej kolejności realizacji inwestycji. Należy więc uznać, że jest to nazwa inwestycji, a nie etap w rozumieniu art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego.
Odnosząc się do podniesionego we wniosku skarżącego postulatu o przeprowadzenie dowodów z zeznań autorów ekspertyz, na okoliczność możliwości przekroczenia w sąsiedztwie stanów granicznych przydatności do użytkowania oraz kierownika budowy i projektanta na okoliczność prowadzenia prac budowlanych i zastosowanej technologii oraz dowodu z oględzin budowy w związku z rozpoczęciem budowy w oparciu o zaskarżoną decyzję, należy wyjaśnić, że w wykonanych opracowaniach jej autorzy stwierdzili, że nie zostaną przekroczone stany graniczne nośności i przydatności do użytkowania. Zgodnie z § 204 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przekroczenie stanów granicznych nośności oznacza, że konstrukcja powoduje zagrożenie bezpieczeństwa ludzi znajdujących się w budynku oraz w jego pobliżu, a także zniszczenie wyposażenia lub przechowywanego mienia. Natomiast nie przekroczenie stanu granicznego przydatności do użytkowania oznacza, że w budynku nie mogą wystąpić między innymi lokalne uszkodzenia, odkształcenia drgania powodujące uszkodzenia budynku. Powyższe warunki bezpieczeństwa konstrukcji uznaje się za spełnione, jeśli konstrukcja odpowiada Polskim Normom dotyczącym projektowania i obliczenia konstrukcji. W niniejszej sprawie autorzy projektu architektoniczno-budowlanego złożyli oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Pod pojęciem wiedzy technicznej należy rozumieć również Polskie Normy.
W tej sytuacji wobec złożonych, zgodnie z art. 20 ust. 5 Prawa budowlanego oświadczeń przez projektantów i sprawdzających, treści ekspertyz dotyczących przyjętych rozwiązań, możliwości wykonania garażu podziemnego i wpływu tej inwestycji na sąsiednia zabudowę oraz braku innych dowodów, które kwestionowałyby przyjęte w projekcie budowlanym rozwiązania czy przedstawione przez inwestora ekspertyzy, brak jest zasadności przeprowadzenia dowodów z przesłuchania autorów ekspertyz jak i sporządzanie dalszych ekspertyz. W ocenie organu odwoławczego przestawione przez inwestora ekspertyzy w sposób dostateczny wyjaśniają sprawę będąca ich przedmiotem.
W tej sytuacji również niecelowe jest przeprowadzenie rozprawy administracyjnej z udziałem biegłych, bowiem w ocenie organu odwoławczego brak jest dowodów, które kwestionowałyby prawidłowość przedmiotowej inwestycji i konieczność uzyskania dalszych wyjaśnień.
Odnosząc się ponadto do wniosku skarżącego dotyczącego zażądania przez organ administracji od inwestora ekspertyzy budynków znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji w trybie § 206 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie, należy wyjaśnić, że w aktach I instancji znajduje się opracowanie wykonane w marcu 2013 r. przez dr inż. R. S. pt. Ekspertyza techniczna określająca możliwość wykonania rozbudowy w zakresie wykonania garażu podziemnego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. J. S., [...] i [...] w K. Ekspertyza ta opisuje stan obiektów istniejących do których umożliwiono autorowi dostęp i oddziaływanie na te budynki projektowanej inwestycji. Dodać jednak należy, że § 206 ust. 1 ww. rozporządzenia dotyczy sytuacji gdy w bezpośrednim sąsiedztwie istniejącego budynku wznoszony jest budynek. W niniejszej sprawie nie jest wznoszony budynek, ale inwestycja obejmuje przebudowę istniejącego budynku i budowę pod nim i pod podwórcem garażu podziemnego, a więc inwestycja obejmuje inną aniżeli w ww. przepisie sytuację.
Odpowiadając na zarzut zgłoszony w trakcie postępowania odwoławczego o braku w projekcie budowlanym sposobu realizacji robót i inwentaryzacji wykonanych robót, należy wyjaśnić, że projekt budowlany winien spełniać wymogi zawarte w art. 34 ustawy Prawo budowlane i w przepisach Rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Zarówno w przepisach prawa budowlanego jak i ww. rozporządzenia brak jest wymogu umieszczania informacji o sposobie prowadzenia robót budowlanych. Dodać również należy, że projekt budowlany zatwierdzony zaskarżoną decyzją zawiera opis sposobu prowadzenia robót.
W odniesieniu natomiast do zarzutu o braku inwentaryzacji obiektu uwzględniającej również roboty budowlane zrealizowane w oparciu o wcześniejsze decyzje, należy stwierdzić, że przepisy nie zawierają wymogu włączenia do projektu budowlanego takiej inwentaryzacji. Jedynie zgodnie z § 12 ust. 4 ww. rozporządzenia część rysunkowa projektu przebudowy, rozbudowy lub nadbudowy obiektu budowlanego powinna wyróżniać graficznie stan istniejący. Projekt budowlany zatwierdzony zaskarżoną decyzją wyróżnia stan istniejący i projektowany. Należy więc uznać, że zatwierdzony projekt budowlany jest kompletny i spełnia wymogi wynikające z ww. rozporządzenia.
Odnosząc się w tym miejscu do podnoszonego zarzutu o naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w związku z brakiem poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich, należy wyjaśnić, że przepis ten jest przepisem ogólnym, i jego uszczegółowienie następuje w oparciu o konkretne przepisy prawa, z których strony postępowania mogą wywieść przysługujące im uprawnienia lub ograniczające inwestora obowiązki. Dodać również należy, że ochrona interesów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, nie może sięgać tak daleko, by uniemożliwiać inwestorowi realizację zamierzenia budowlanego, gdy jest ono zgodne z przepisami
Wyjaśnić ponadto należy, że przy orzekaniu w niniejszej sprawie organ administracji oceniał spełnienie przez inwestora tych wymogów, do których kontroli był uprawniony, organ przy orzekaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę nie badają prawidłowości wykonania projektu budowlanego w części obejmującej projekt architektoniczno-budowlany. Nie posiadają również uprawnień do oceny zaproponowanej przez projektanta technologii prowadzenia robót budowlanych czy też przyjętych w projekcie budowlanym rozwiązań projektowych ani obliczeń konstrukcyjnych. Zakres kontroli organu administracji architektoniczno-budowlanej określony został przez ustawodawcę w cyt. art. 35 Prawa budowlanego.
Dalej organ wskazał, że projekt budowlany nie narusza wymogów wynikających z decyzji o warunkach zabudowy z [...].02.2013 r. Nr [...] W decyzji o warunkach zabudowy określono, że linia zabudowy pozostaje bez zmian, a dopuszczalny wskaźnik powierzchni zabudowy w odniesieniu do łącznej powierzchni działek nr [...] i [...] obr. [...] wyznaczono na poziomie 75%. Powierzchnia zabudowy dla tej inwestycji wynosi 63,5%. Wielkość powierzchni biologicznie czynnej dla ww. działek, wynikająca z decyzji o warunkach zabudowy, winna wynosić nie mniej niż 10% - zaprojektowano 16%. Garaż poza obrysem budynku tj. pod podwórcem, ma dach płaski, zielony co jest zgodnie z wymogami decyzji o warunkach zabudowy.
Dodać również należy, że projekt zagospodarowania działki został wykonany na kopii mapy zasadniczej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego w dniu [...].01.2011 r. Lokalizacja inwestycji w stosunku do granic działki jak i sąsiedniej zabudowy nie narusza przepisów techniczno-budowlanych, bowiem zgodnie z § 12 ust. 7 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dla części poziemnych budynku nie ustala się tych odległości.
Inwestor uzyskał niezbędne uzgodnienia, pozwolenia, opinie i oświadczenia wynikające z obowiązujących przepisów, w tym między innymi M. Wojewódzki Konserwator Zabytków decyzją z [...].09.2013 r. Nr [...] zezwolił na prowadzenie robót budowlanych w oparciu przedmiotowy projekt budowlany. Ponadto Prezydent Miasta K. w decyzji z [...].07.2013 r. znak: [...] ustalił lokalizację zjazdu o parametrach zjazdu indywidualnego z drogi publicznej, wyrażając jednocześnie zgodę na wejście w teren działki drogowej nr [...] obr. [...], co daje podstawę do dysponowania przez inwestora prawem do terenu na cele budowlane. Inwestor uzyskał ponadto zgodę państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. na lokalizację wyrzutni powietrza z garażu na poziomie terenu (§ 152 ust.8 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie), zgody z [...].07.2013 r. M. o Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na obniżenie poziomu podłogi i nienormatywne oświetlenie pomieszczeń i z [...].06.2013 r. na obniżenie wysokości pomieszczeń. Inne stanowiska jednostek zostały uwzględnione przy projektowaniu inwestycji.
Ocenie podlegał również ustalony w ramach postępowania pierwszoinstancyjnego obszar oddziaływania projektowanego obiektu. Przy ustaleniu obszaru oddziaływania uwzględniana była funkcja obiektu, jego gabaryty i inne parametry, które mogły wpływać na sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji. W trakcie postępowania administracyjnego badana była zgodność zamierzenia z odrębnymi przepisami, w tym przepisami techniczno-budowlanymi, w zakresie spełnienia wymogów dotyczących odległości od granic i sąsiedniej zabudowy, spełnienia wymogów przeciwpożarowych. Stwierdzić należy, że obszar oddziaływania inwestycji, który uwzględniał oprócz terenu, na którym zlokalizowana jest inwestycja również działki nr [...],[...],[...],[...],[...] obr. [...], został ustalony w sposób prawidłowy.
Na zakończenie należy dodać, że zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego "W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 (wyżej cytowanym) oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę". Z kolei przepis art. 32 ust. 4 ustawy wskazuje, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach za-budowy i zagospodarowania terenu" jak również "złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania terenem na cele budowlane."
Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie H. G .zarzucając jej rażące naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a także uchybienie przepisom procedury, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Wskazał, że w toku postępowania przed organami administracji architektoniczno - budowlanej pierwszej i drugiej instancji domagał się wydania pozwolenia na budowę dla spornej inwestycji z takimi zastrzeżeniami co do szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, które zapewniłyby zachowanie bezpieczeństwa konstrukcji i użytkowania sąsiadującej nieruchomości Skarżącego. Tymczasem organ drugiej instancji - Wojewoda M. wydał zaskarżoną decyzję co prawda modyfikującą orzeczenie organu administracji architektoniczne - budowlanej pierwszej instancji, ale w sposób stanowiący jednak pozór nałożenia na inwestora wymogów przewidzianych w art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku "Prawo budowlane" (dalej: "Prawo Budowlane"), co wynika wprost z samej treści osnowy zaskarżonej decyzji. Otóż, kiedy właściwy organ dostrzega taką potrzebę i określa w decyzji o pozwoleniu na budowę szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, to powinien wprowadzić takie dodatkowe wymagania w taki sposób, który pozwala na właściwe odtworzenie obowiązków inwestora w tym zakresie.
Treść sentencji zaskarżonej decyzji powtarza jedynie szereg wymogów ustawowych dotyczące wykonywania wszystkich robót budowlanych, czego nie można traktować jako dostateczne określenie szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych. Z zaskarżonej decyzji -tak z punktu widzenia jej adresata, jak i innych stron - nie wynika żaden konkretny obowiązek, zwłaszcza taki, który poddawałby się jakiejś następczej kontroli.
Skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji oraz w swoich pismach składanych w postępowaniu odwoławczym poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji.
Wskazał, że wobec pominięcia wniosków dowodowych i sugestii wyznaczenia w przedmiotowej sprawie rozprawy administracyjnej, wynik postępowania jest dla Skarżącego zaskakujący. Zebrany w niej materiał nie potwierdza wykonania przez organ pierwszej instancji polecenia sprawdzenia projektu budowlanego, a wydanie pozwolenia na budowę o treści oderwanej od zatwierdzonego projektu wskazuje na naruszenie wymagania dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
W świetle powyższego Skarżący wniósł o uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w zakresie, w jakim została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej określanej jako "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).
Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Ze względu na fakt iż skarga co do zasady odwołuje się do zarzutów odwołania i pism skarżącego składanych w toku postepowania, w pierwszej kolejności należy się odnieść do zarzutów tam zawartych.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wobec nie zawieszenia postępowania w związku z toczącym się z wniosku skarżącego postępowaniem cywilnym o wstrzymanie budowy i zabezpieczeniu roszczenia. Postanowienie Sądu Rejonowego [...] w K. o udzieleniu zabezpieczenia poprzez zakazanie Inwestorowi wykonywania robót budowlanych polegających na budowie garażu podziemnego wydane zostało w dniu [...] grudnia 2013r., a zatem przed wydaniem decyzji przez organ I Instancji. Jednak organ ten prawidłowo uznał, że zawieszenie postępowania i oczekiwanie na wynik postępowania przez sądem powszechnym nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt. 4 K.p.a. Wynik tego postępowania nie miałby bowiem wpływu na możliwość wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Postanowienie o zabezpieczeniu roszczenia poprzez zakaz wykonywania robót budowlanych nie wpłynęłoby bowiem ani na złożone oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane ani też na samo prawo własności, ale miałoby wyłącznie znaczenie w zakresie możliwości rozpoczęcia lub prowadzenia robót budowlanych. W tym zakresie należy podzielić w całości rozważania Wojewody zawarte w zaskarżonej decyzji. Na marginesie wskazać tylko można, że w przedstawionych Sądowi aktach sprawy znajduje się postanowienie Sądu Okręgowego w K. sygn. [...] z dnia [...] kwietnia 2014r., które zmienia postanowienie Sądu I Instancji – Sądu Rejonowego dla [...] w K. w ten sposób, że wniosek skarżącego o zabezpieczenie i zakazanie wykonywania robót budowlanych oddala.
Nie jest też zasadny zarzut wadliwego określenia obszaru oddziaływania planowanej inwestycji w związku z możliwym obniżeniem stanu wody na gruncie, co może mieć wpływ na posadowienie fundamentów "wszędzie", nie tylko w sąsiedztwie inwestycji.
W aktach sprawy znajduje się między innymi ekspertyza techniczna z marca 2013r. autorstwa dra inż. R. S., gdzie na str. [...] określone zostały dwie strefy oddziaływania wykopu (SI i SII ) oraz opisany został zasięg ich oddziaływania. Strefa SII (większa) określona została "na dwa razy głębokość wykopu" tj. ok. 8m. Autor ekspertyzy określił nadto jakie konkretnie budynki w strefie tej się znajdują. Dodatkowo w załączniku graficznym do opinii obie te strefy zostały wyrysowane. Ponadto w aktach sprawy znajduje się również opinia z grudnia 2013r. autorstwa dra inż. J. N. oraz dra inż. A. S. dotycząca poprawności rozwiązań konstrukcyjnych projektowanego garażu podziemnego przy ul. S. z punktu widzenia wpływu na budynki usytuowane w sąsiedztwie. Na k. [...] tej opinii znajduje się stwierdzenie, że: "zaprojektowana głębokość posadowienia garażu na poziomie zwierciadła wody gruntowej, eliminuje konieczność odwodnienia wykopu fundamentowego. Ewentualna potrzeba niewielkich odwodnień wynikająca z poziomu wód gruntowych, nie będzie miała żadnego wpływu na budynki sąsiednie." Tym samym organ nie miał żadnych podstaw aby krąg stron postępowania (rozumiany zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409) jako inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu) określić inaczej niż uczynił to w prowadzonym postępowaniu.
Niezależnie od powyższego wskazać należy, że zarzut ten sprowadza się zasadniczo do wskazania, że w postępowaniu pewne strony nie brały udziału bez swojej winy. Jednak zgodnie z ugruntowanym już poglądem wyrażanym w orzecznictwie sądów administracyjnych, tylko podmiot, który uznaje, że bez swej winy nie brał udziału w postępowaniu jest uprawniony do podnoszenia tego zarzutu. Inne podmioty nie mogą się skutecznie na tę okoliczność powoływać. Również sąd administracyjny z urzędu nie ma podstaw do stosowania z tej przyczyny art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Przesłanka wznowieniowa polegająca na niezapewnieniu stronie udziału w postępowaniu administracyjnym bez jej winy (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) wiąże się ściśle z art. 147 k.p.a., stosownie do którego wznowienie postępowania z tej przyczyny następuje tylko na żądanie strony.
Również nieuzasadniony jest podnoszony przez Skarżącego zarzut rozpoczęcia robót budowlanych przed uzyskaniem przez kwestionowaną decyzję przymiotu ostateczności. W aktach sprawy (k. [...]) znajduje się bowiem pismo PINB w K., z którego wynika, że na prośbę organu I Instancji przeprowadzono czynności kontrolne na terenie nieruchomości przy ul. S., w wyniku których ustalono, że wykonywane są wyłącznie roboty budowlane w oparciu o poprzednio wydane decyzje o pozwoleniu na budowę tj. w oparciu o decyzję z dnia [...] września 2011r. oraz decyzję z dnia [...] listopada 2011r.
Także zarzut "etapowania inwestycji" jako naruszający art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego nie jest uzasadniony. Jak słusznie wskazał organ, jest to część nazwy inwestycji, która zostało może niezbyt fortunnie użyta, ale nie jest związana z przesłankami, o których mowa w przywołanym wyżej przepisie tj. nie jest związana z wnioskiem inwestora o wydanie pozwolenia na budowę dla "wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem" w ramach zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt. Wniosku takiego brak bowiem w aktach sprawy.
Nie jest też usprawiedliwiony zarzut wadliwego określenia inwestycji. Wskazać należy, że inwestycja dotyczy (między innymi) remontu i przebudowy budynku mieszkalnego oraz budowy garażu podziemnego. Zgodnie z art. 3 pkt. 6 ustawy prawo budowlane, przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Po zreformowaniu decyzji przez organ II Instancji, nazwa inwestycji nie budzi wątpliwości. Nawet gdyby nazwa inwestycji mogła być bardziej precyzyjna, to nie jest to z całą pewnością naruszenie przepisów, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Zarzuty zawarte bezpośrednio w skardze koncentrują się natomiast wokół dwóch kwestii. Po pierwsze pominięcia wniosków dowodowych dotyczących: przeprowadzenia dowodów z zeznań autorów ekspertyz na okoliczność możliwości przekroczenia w sąsiedztwie stanów granicznych przydatności do użytkowania oraz kierownika budowy i projektanta na okoliczność prowadzenia prac budowlanych i zastosowanej technologii oraz dowodu z oględzin budowy w związku z rozpoczęciem budowy w oparciu o zaskarżoną decyzję; powołania biegłego nie związanego z inwestorem, który wydałby opinię o ryzyku przekroczenia stanów granicznych nośności i przydatności do użytkowania obiektów znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji; zobowiązania inwestora do przedłożenia: ekspertyzy budynków znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji w trybie § 206 ust. 1, § 204 ust. 5 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r. ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 nr 75 poz.690), projektu budowlanego wskazującego na sposób realizacji robót, inwentaryzacji wykonanych robót. Skarżący zawnioskował ponadto o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej.
Odnosząc się do powyższych kwestii stwierdzić należy co następuje.
Zgodnie z art. 7 Kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast zgodnie z art. 77 § 1 Kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Zgromadzone w aktach sprawy dowody, a to ekspertyza techniczna z marca 2013r. autorstwa dra inż. R. S. oraz opinia z grudnia 2013r. autorstwa dra inż. J. N. oraz dra inż. A. S. są zgodne co do tego, że budowa projektowanego garażu nie spowoduje żadnego zagrożenia dla konstrukcji sąsiednich budynków. Oświadczenia te zawarte są w opiniach złożonych na piśmie, są stanowcze, jasne i klarowne. W opinii autorstwa dra inż. S. na str. [...] znajduje się również oświadczenie dotyczące budynku przy ul. S., zgodnie z którym "planowany głęboki wykop nie powinien wpłynąć negatywnie na sąsiedni budynek. Nie można jednak takiego oddziaływania całkowicie wykluczyć. W budynku mogą wystąpić uszkodzenia w postaci zarysowań ścian nośnych, jednak nie dojdzie do przekroczenia stanów granicznych nośności, czyli zagrożenia bezpieczeństwa." Zdaniem Sądu organ prawidłowo nie widział potrzeby prowadzenia dodatkowych dowodów z zeznań autorów ekspertyz, na okoliczność możliwości przekroczenia w sąsiedztwie stanów granicznych przydatności do użytkowania, gdyż nie uzyskałby żadnych nowych informacji, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Podobnie powołanie biegłego nie związanego z inwestorem, który wydałby opinię o ryzyku przekroczenia stanów granicznych nośności i przydatności do użytkowania obiektów znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji nie było zdaniem Sądu celowe. Nie jest uprawnione przyjmowanie założenia, że osoba o określonym wykształceniu, kwalifikacjach i uprawnieniach sporządzająca opinię jest z założenia niewiarygodna, tylko dlatego że opinię tę sporządza na zlecenie inwestora.
Wniosek o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania kierownika budowy i projektanta na okoliczność prowadzenia prac budowlanych i zastosowanej technologii był z kolei nieadekwatny do etapu procesu inwestycyjnego.
Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt. 2 ustawy prawo budowlane, do obowiązków inwestora należy zorganizowanie procesu budowy, z uwzględnieniem zawartych w przepisach zasad bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a w szczególności zapewnienie objęcia kierownictwa budowy przez kierownika budowy. Natomiast zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy prawo budowlane, rozpoczęcie budowy następuje z chwilą podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy. Zgodnie natomiast z ust. 4 tego przepisu, inwestor jest obowiązany zawiadomić o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych, na które jest wymagane pozwolenie na budowę, właściwy organ oraz projektanta sprawującego nadzór nad zgodnością realizacji budowy z projektem, co najmniej na 7 dni przed ich rozpoczęciem, dołączając na piśmie oświadczenie kierownika budowy (robót), stwierdzające sporządzenie planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz przyjęcie obowiązku kierowania budową (robotami budowlanymi).
Z przepisów tych pośrednio wynika, że kierownika budowy inwestor jest obowiązany powołać co prawda przed rozpoczęciem robót budowlanych na których wykonanie otrzymał zezwolenie w decyzji o pozwoleniu na budowę, jednak nie ma obowiązku wskazywać tej osoby już na etapie trwania postępowania administracyjnego zmierzającego do uzyskania tej decyzji.
Natomiast przesłuchiwanie projektanta na okoliczność sporządzonego przez niego projektu, który złożył oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej oraz przedstawił zaświadczenie o posiadaniu wymaganych uprawnień, nie jest środkiem dowodowym, zmierzającym do ustalenia stanu faktycznego, który umożliwiłby wydanie decyzji. Prowadzenie tego środka dowodowego nie jest też konieczne, czy nawet dopuszczalne z punktu widzenia art. 35 ust. 1 ustawy prawo budowlane, czyli z punktu widzenia przepisu regulującego zakresu uprawnień kontrolnych organu administracji architektoniczno – budowlanej. Osobą jedynie uprawnioną do sporządzenia projektu budowlanego jest projektant posiadający stosowne uprawnienia do projektowania, który ponosi wyłączną odpowiedzialność za rozwiązania w nim przyjęte. Przepisy prawa budowlanego nie nakładają na organ właściwy do wydania pozwolenia na budowę obowiązku sprawdzenia pod względem merytorycznym rozwiązań projektu architektoniczno-budowlanego, z uwagi na fakt, że dotyczy on bezpośrednio projektowanego obiektu budowlanego, jego formy, rozwiązań konstrukcyjnych, funkcji. (tak WSA w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 30 kwietnia 2014 r., sygn. II SA/Go 115/14). Wywody organu II Instancji zawarte w zaskarżonej decyzji Sąd podziela w całości, dlatego w tym miejscu nie ma potrzeby ponownego ich przytaczania.
Także niezasadny był wniosek o zobowiązanie inwestora do przedłożenia ekspertyzy budynków znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji w trybie § 206 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie.
Zgodnie z § 206 ust. 1 przywołanego rozporządzenia, w przypadku, o którym mowa w § 204 ust. 5, budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku. Natomiast § 204 ust. 5 stanowi, że wzniesienie budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego nie może powodować zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników tego obiektu lub obniżenia jego przydatności do użytkowania.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że przepisy te dotyczą "wzniesienia budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego", natomiast garaż podziemny budynkiem nie jest. Zgodnie z art. 3 pkt. 3 ustawy prawo budowlane budowle ziemne zalicza się od kategorii "budowli" a nie "budynków". Po wtóre ekspertyza techniczna z marca 2013r. autorstwa dra inż. R. S., na kartach [...]-[...] zawiera analizę wpływu projektowanej rozbudowy na obiekty sąsiednie podczas wykonywania wykopów a także analizy wpływu projektowanej rozbudowy na obiekty sąsiednie po wzniesieniu obiektu. Tym samym i ten wniosek dowodowy nie zmierzał do wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności.
Skarżący zawnioskował ponadto o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. Zgodnie z art. 89 Kpa organ administracji publicznej przeprowadzi, z urzędu lub na wniosek strony, w toku postępowania rozprawę, w każdym przypadku gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania lub gdy wymaga tego przepis prawa (§ 1). Organ powinien przeprowadzić rozprawę, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne dla wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin. (§ 2)
Analizując przesłanki zawarte w powołanym wyżej przepisie, w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że ustawa Prawo budowlane nie wymaga przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Jak wyżej wskazano, nie było też konieczności wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych lub w drodze oględzin, gdyż kwestie te wyjaśnione zostały w dokumentach znajdujących się w aktach sprawy. Trudno też uznać, że rozprawa uprościłaby lub przyśpieszyła postępowanie. Ustawa prawo budowlane wyczerpująco normuje warunki, spełnienie których jest konieczne dla wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzja ta jest decyzją związaną w tym sensie, że gdy wymagane ustawą warunki zostają spełnione, nie można wnioskodawcy odmówić wydania decyzji, natomiast w razie ich niespełnienia organ jest obowiązany odmówić wydania decyzji. Rozprawa administracyjna niczego w tych zasadach nie może zmienić. W sprawie nie zachodziła też potrzeba uzgodnienia interesów stron, gdyż jeżeli projektowana inwestycja nie narusza przepisów prawa, tym samym uzasadnionych interesów osób trzecich, to organ odwoławczy zasadnie ocenił, iż w sprawie nie zachodziła konieczność uzgodnienia interesów stron, a co za tym idzie, potrzeba przeprowadzenia rozprawy administracyjnej z udziałem stron postępowania. (tak WSA w Olsztynie w wyroku z dnia 20 grudnia 2007r. sygn. II SA/Ol 833/07).
Nie znajduje także oparcia w obowiązujących przepisach żądanie, aby organ zobowiązał inwestora do przedłożenia projektu budowlanego wskazującego na sposób realizacji robót. Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 poz. 462 ze zm.) nie stanowi obowiązku aby projekt budowlany zawierał opis sposobu realizacji robót budowlanych, z tego względu organ nie może kierować od inwestora takiego żądania.
Drugi z zarzutów zawartych w skardze wiąże się z tym, że decyzja – pomimo jej zreformowania przez organ II Instancji - nie określa należycie warunków zabezpieczenia terenu i prowadzenia robót budowlanych. W pierwszej kolejności wskazać należy, że znajdujący się w aktach sprawy zatwierdzony sporną decyzją projekt budowlany na k. [...]-[...] zawiera zwięzły opis sposobu prowadzenia robót budowlanych, oraz stwierdzenie: "szczegółowy opis przyjętych rozwiązań wraz z podaniem nazw handlowych produktów i ich producentów zostanie podany w Projekcie Wykonawczym Konstrukcji." Inwestor będzie obowiązany taki projekt wykonawczy sporządzić, a następnie realizować budowę zgodnie z tym dokumentem. Niemniej badanie zgodności prowadzonych prac z zatwierdzonym projektem jest już rzeczą organów nadzoru budowlanego. W projekcie (k. [...]) znajduje się nawet zastrzeżenie, że roboty tam opisane są skomplikowane w realizacji i wymagają dużej wiedzy oraz doświadczenia osób je wykonujących i nadzorujących. Tak więc sam inwestor ma świadomość, że przedsięwzięcie, które planuje jest skomplikowane. Niemniej stopień trudności robót budowlanych nie jest przesłanką wydania decyzji odmownej.
W tym miejscu wskazać także należy, że w pkt. 2 lit. c decyzji znajduje się również nakaz sporządzenia planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Dokument ten na gruncie przepisów prawa budowlanego ma swoje konkretne znaczenie. Zgodnie z art. 21a ust. 1 ustawy prawo budowlane, kierownik budowy jest obowiązany sporządzić lub zapewnić sporządzenie, przed rozpoczęciem budowy, planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, uwzględniając specyfikę obiektu budowlanego i warunki prowadzenia robót budowlanych, w tym planowane jednoczesne prowadzenie robót budowlanych i produkcji przemysłowej. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 27 sierpnia 2002 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz szczegółowego zakresu rodzajów robót budowlanych, stwarzających zagrożenia bezpieczeństwa i zdrowia ludzi ( Dz.U. z 2002 nr 151 poz.1256), w § 1 ust. 3 stanowi, że część opisowa planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, zawiera (między innymi): zakres robót dla całego zamierzenia budowlanego oraz kolejność realizacji poszczególnych obiektów; wykaz istniejących obiektów budowlanych podlegających adaptacji lub rozbiórce; wskazanie elementów zagospodarowania działki lub terenu, które mogą stwarzać zagrożenie bezpieczeństwa i zdrowia ludzi; informacje dotyczące przewidywanych zagrożeń występujących podczas realizacji robót budowlanych, określające skalę i rodzaje zagrożeń oraz miejsce i czas ich wystąpienia; wskazanie środków technicznych i organizacyjnych, zapobiegających niebezpieczeństwom wynikającym z wykonywania robót budowlanych w strefach szczególnego zagrożenia zdrowia lub w ich sąsiedztwie, w tym zapewniających bezpieczną i sprawną komunikację, umożliwiającą szybką ewakuację na wypadek pożaru, awarii i innych zagrożeń itp.
Plan ten inwestor będzie obowiązany realizować. Rację ma organ twierdząc w konkluzji uzasadnienia zaskarżonej decyzji, że skoro inwestor spełnił wszelkie wymagania prawa budowlanego, to organ nie miał możliwości wydania decyzji odmownej.
Wobec powyższego skarga na zasadzie art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu jako bezzasadna.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło