II SA/Kr 982/07

WyrokWSA w Krakowie2008-04-28

Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Małgorzata Brachel-Ziaja, Kazimierz Bandarzewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na zakup lekarstw i pokrycie kosztów rehabilitacji przez organy pomocy społecznej, mimo trudnej sytuacji zdrowotnej i materialnej wnioskodawcy, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania zasiłku celowego. Pomoc społeczna ma na celu wsparcie osób w trudnej sytuacji życiowej, ale nie zastępowanie ich w zaspokajaniu potrzeb. Wnioskodawca otrzymywał znaczną pomoc finansową, a jego sytuację materialną mógłby poprawić poprzez np. zamianę lub wynajem części posiadanego mieszkania. Ponadto, zasiłek celowy jest świadczeniem fakultatywnym, a jego przyznanie zależy od uznania administracyjnego organu.
Stan faktyczny
Skarżący M. P. zwrócił się o przyznanie zasiłku celowego na zakup lekarstw i pokrycie kosztów rehabilitacji. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej odmówił przyznania zasiłku, wskazując na znaczną pomoc finansową już udzieloną skarżącemu oraz możliwość poprawy jego sytuacji poprzez np. zamianę mieszkania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie zasad współżycia społecznego i pozbawienie go podstawowych praw do leczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie WSA Małgorzata Brachel-Ziaja AWSA Kazimierz Bandarzewski / spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego I. skargę oddala II. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - na rzecz adw. W. S. kwotę 292, 80 zł / dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy / w tym 22 % VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w niniejszym postępowaniu W dniu [...] 2007 r. M. P. w trakcie przeprowadzania wywiadu środowiskowego zwrócił się o przyznanie mu zasiłku na zakup lekarstw. Z treści sporządzonej na tą okoliczność notatki służbowej wynika, że strona oświadczyła iż nie wykupiła żadnych lekarstw po czym dodała, że lekarstwa wykupiła, ale nie pobrała rachunków potwierdzających ich wykupienie ponieważ nie będzie stosowała się do trywialnych wymogów Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. W dniu [...] .2007 r. wnioskodawca złożył w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] jednym pismem szereg żądań dotyczących przyznania pomocy finansowej. We wniosku tym zwrócił się ponownie o przyznanie pomocy na sfinansowanie kosztów leczenia farmakologicznego i rehabilitacji. Po przeprowadzeniu postępowania, Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] decyzją z dnia [...].2007 r. nr [...] odmówił M. P. przyznania zasiłku celowego na zakup lekarstw i pokrycie kosztów rehabilitacji. W uzasadnieniu decyzji organ ustalił, że strona prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada własnego dochodu i pozostaje w stałym leczeniu farmakologicznym. Organ l-instancji wyjaśnił, że za okres pierwszych trzech miesięcy 2007 r. strona otrzymała pomoc finansową na zakup lekarstw na kwotę [...] zł, a dodatkowo w miesiącu [...] 2007 r. strona otrzymała zasiłek celowy na zakup lekarstw z terminem realizacji na [...] 2007 r. Wskazano, że wnioskodawca w [...] 2007 r. otrzymał zasiłek celowy w wysokości [...] zł na zakup lekarstw i pokrycie kosztów rehabilitacji, zasiłek celowy w wysokości [...] zł na zakup żywności oraz zasiłek okresowy w wysokości [...] zł miesięcznie. Ponadto w miesiącu [...] 2007 r. przyznano stronie zasiłek celowy na pokrycie kosztów zakupu energii elektrycznej w wysokości [...] zł oraz zasiłek celowy na zakup środków czystości w wysokości [...] zł. Łączna kwota pomocy przyznanej w [...] 2007 r. wynosiła 542,68 zł i stanowi to kwotę większą niż kryterium dochodowe. Organ l-instancji podniósł, że zasiłek celowy uregulowany w art. 39 ustawy o pomocy społecznej, ma na celu zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej, ale wówczas, gdy sama strona nie ma możliwości przezwyciężenia swojej trudnej sytuacji życiowej przy wykorzystaniu posiadanych środków oraz uprawnień zmierzając do rozwiązania zaistniałych Sygn. akt II SA/Kr 982/07 bieżących problemów. Wnioskodawca posiada 3-pokojowe mieszkanie o powierzchni [...] m2 i ma możliwość udzielenia sobie pomocy poprzez np. zamianę tego mieszkania na mniejsze i tym samym zarówno zmniejszenie opłat mieszkaniowych jak i uzyskanie dodatku mieszkaniowego, bądź też sprzedaż lub wynajęcie części tego mieszkania. Takie działania spowodowałoby zaspokojenie potrzeb strony. Organ l-instancji wskazał, że pomoc społeczna służy wyłącznie doraźnemu wsparciu i uzupełnieniu własnych środków finansowych strony i tym samym nie ma możliwości pokrycia wszelkich potrzeb zgłaszanych przez daną osobę. Podniesiono również, że sama strona będąc zobowiązana do przedstawiania faktur za wykupione lekarstwa i z tego obowiązku nie wywiązała się. W miesiącu l[...] przedłożyła [...] faktury na kwotę [...] zł. Decyzję organu l-instancji strona otrzymała [...] 2007 r. i dnia [...] 2007 r. wniosła od tej decyzji odwołanie, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznania zasiłku w kwocie [...] zł. W odwołaniu zarzucono, że nie można oszacować kosztów leczenia strony i taką informację udzielił lekarz prowadzący leczenie. Brak udzielenia pomocy na zakup lekarstw prowadzi do dysfunkcji [...] i kończyn odwołującego i tym samym pozbawia go samodzielnej egzystencji życiowej. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że organy administracyjne naruszyły zasady współżycia społecznego poprzez obrazę i naruszenie godności skarżącego i próbę ograniczenia jego praw obywatelskich do leczenia i do zapewnienia samodzielnej egzystencji życiowej, również poprzez jego poniżenie oraz upokorzenie połączonego z usiłowaniem wyniszczenia i złamania psychiki. Odwołujący wskazał, że znajduje się w dramatycznej sytuacji zdrowotnej i materialnej i jego sytuacja nadal pogarsza się, przez co nie może on samodzielnie zaspokoić podstawowych potrzeb. Ta sytuacja nie została spowodowana z winy strony. Bezpośrednią jej przyczyną jest choroba odwołującego, która nie pozwala mu na podjęcie pracy zarobkowej z powodu częstego stanu "obłożnej" choroby. Prawie wszystkie dni robocze odwołujący wykorzystuje na leczenie i rehabilitację i w związku z potrzebą wykupienia lekarstw odwołujący wydał wszystkie oszczędności. Obecnie jest zadłużony na kwotę [...] zł. Uznał, że okazano mu bezduszność i nie wykazano się względami humanitarnymi, a przy tym z dniem [...].2006 r. utracił prawo do zasiłku dla bezrobotnych i w związku z tym spełnia on kryteria do przyznania mu koniecznej pomocy finansowej z uwzględnieniem minimum socjalnego wynoszącego 984,52 zł dla osób niepełnosprawnych. Sygn. akt II SA/Kr 982/07 Organom administracji odwołujący zarzucił utratę wrażliwości społecznej. Nie pouczono go o sposobie zaspokajania swoich potrzeb życiowych w przypadku pozbawienia prawa do leczenia i egzystencji życiowej. To doprowadziło do skrajnego wyczerpania organizmu odwołującego i potrzeby hospitalizacji. Odwołujący wniósł również o zwolnienie go z obowiązku wnoszenia odwołań w sprawach niekorzystnych dla niego decyzji i z obowiązku rozpatrywania co miesiąc jego spraw z powodu dyskryminującej procedury, która dodatkowo wywołuje u strony nieuzasadnione i uciążliwe następstwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] 2007 r. znak [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu tej decyzji podniesiono, że zasady udzielania pomocy w formie zasiłku celowego reguluje art. 39 ustawy o pomocy społecznej. Ustalono, że odwołujący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i nie ma żadnego dochodu. Zasiłek celowy ma na celu zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej. Decyzje w sprawach zasiłków celowych wydawane są w granicach tzw. uznania administracyjnego co oznacza, że organ administracyjny może przyznać zasiłek lub odmówić jego przyznania. Organ l-instancji w miarę posiadanych środków świadczy pomoc stronie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wyjaśniło, że organ l-instancji zawarł w swojej decyzji szczegółowe wyjaśnienia stanu faktycznego, dokonał prawidłowej oceny sytuacji oraz wskazał przesłanki, jakimi kierował się załatwiając tą sprawę. Odwołujący jest objęty stałą i wszechstronną pomocą i w związku z posiadaniem mieszkania o stosunkowo dużym metrażu może sam poprawić swoją sytuację. Organ l-instancji nie mógł udzielić świadczenia w postaci zasiłku celowego również dlatego, że jego możliwości finansowe są ograniczone. W pierwszej kolejności świadczenia winny być udzielane na zaspokojenie potrzeb najbardziej niezbędnych. Tą sprawę należy przy tym oceniać w kontekście innych decyzji wydanych na rzecz odwołującego, w których przyznano mu pomoc. Decyzję tą doręczono M. P. dnia [...] 2007 r. i dnia [...] 2007 r. strona ta wniosła na tą decyzję skargę Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się zweryfikowania zaskarżonej decyzji pod względem zgodności ze stanem faktycznym i uchylenia tej decyzji lub jej zmianę poprzez przyznanie zasiłku. Sygn. akt II SA/Kr 982/07 W uzasadnieniu skargi wskazano, że organy administracji w miesiącach [...] i [...] 2007 r. całkowicie pozbawiły skarżącego prawa do zasiłku tym samym pozbawiając skarżącego podstawowych praw obywatelskich do leczenia i godnego życia. Pominięto wyjątkowo ważny interes społeczny jakim jest leczenie chorego. Nieprawdą jest, jakoby skarżący nie doręczył organom administracji aktualnych recept, ponieważ już w [...] 2007 r. doręczono [...] kserokopie recept. Dokonano mataczenia wypowiedzią skarżącego, w której nie udzielił on zgody na odbiór przez pracownika socjalnego faktur za zakupione lekarstwa w aptece. W skardze zarzucono, że Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej nie zrealizował recept przekazanych przez skarżącego. Skarżący podniósł również, że w trakcie przeprowadzonego w [...] 2007 r. wywiadu środowiskowego okazał do wglądu pracownikowi socjalnemu [...] zrealizowanych recept na kwotę [...] zł, ale w ocenie skarżącego okazanie tych rachunków nie ma żadnego znaczenia. Skarżący zaprzeczył, aby lekarz rodzinny mógł ustalać koszty jego leczenia, ponieważ podstawowe leczenie jest realizowane w przechodniach leczenia rehabilitacyjnego. Całkowite koszty leczenia farmakologicznego i rehabilitacji wraz z przejazdami wynoszą [...] zł miesięcznie. Poinformował, że jeden z pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej ingerował w sprawie ograniczenia wystawiania zaświadczeń lekarskich przez lekarza prowadzącego leczenie skarżącego, o czym zawiadomiono Prezydenta Miasta [...]. Skarżący domagał się podjęcia działań zmierzających do złagodzenia jego ubóstwa i przewlekłej choroby podnosząc, że jego stan zdrowia uległ radykalnemu pogorszeniu z powodu ograniczania i pozbawiania go zasiłków celowych i doprowadzenia do skrajnego wyczerpania organizmu skarżącego. Podniósł, że błędnie ustalono wysokość jego dochodu na kwotę [...] zł, skoro z tej kwoty należałoby odjąć [...] zł, a przy tym z otrzymywanej przez niego renty potrącono kwotę [...] zł. Skarżący nie zgodził się ze stwierdzeniem, że jest on objęty wszechstronną pomocą, skoro nie udzielono mu pomocy na uiszczenie opłat czynszowych, a wysokość zasiłków celowych przeznaczonych na rehabilitację wyniosła tylko 30 % sumy wydatków. Tym samym zadłużenie skarżącego u osób trzecich ciągle wzrasta i osiągnęło kwotę [...] zł, do czego przyczynił się organ I-instancji. Wydawane na jego niekorzyść decyzje i orzeczenia sądowe stanowią naruszenie zasady praworządności oraz zasady demokratycznego i solidarnego państwa prawa. Nie dokonuje się wykładni przepisów ustawy o pomocy społecznej na korzyść skarżącego, a ponadto nie jest zasadnym Sygn. akt II SA/Kr 982/07 powoływanie się na ograniczone środki finansowe jakim dysponuje Rzeczypospolita Polska na pomoc społeczną, skoro dla każdego pełnomocnika ustanowionego z urzędu wypłaca się kwotę 292 zł, co przy wniesieniu przez samego skarżącego ponad [...] skarg powoduje znaczny wydatek. Zasadnym byłoby więc wyznaczenie tego samego pełnomocnika z urzędu i przeprowadzone tylko jednej sprawy, wszystkie one bowiem dotyczą ubóstwa skarżącego. Skarżący zapowiedział również wniesienie skarg do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów podniesiono, że przyznanie zasiłku celowego jest świadczeniem fakultatywnym, a orzekające w tej sprawie organy administracji szczegółowo wykazały zasadność odmowy przyznania zasiłku. Po raz kolejny wskazano na możliwość poprawny sytuacji przez samego skarżącego w związku z posiadaniem mieszkania o znacznej powierzchni. Ponadto skarżący otrzymuje pomoc ze strony Ośrodka Pomocy Społecznej. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podtrzymał żądanie skargi i zawarte w niej zarzuty a nadto podniósł, że organy administracji nie wykazały wysokości wydatków na świadczenia z zakresu pomocy społecznej. Kwota przyznanych świadczeń skarżącemu z pomocy społeczne nie jest duża, a przy tym nie wzięto pod uwagę występującego w mieszkaniu skarżącego grzyba, którego obecność zarówno utrudnia proces leczenia, jak i uniemożliwia wynajęcie tego mieszkania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarżący M. P. w dniu [...] 2007 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2007 r., doręczoną skarżącemu [...] 2007 r. Skarga została wniesiona z zachowaniem ustawowego 30-dniowego terminu. Właściwym rzeczowo do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sygn. akt IISA/Kr 982/07 zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Właściwość miejscowa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w tej sprawie wynika stąd, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze, którego decyzja została zaskarżona, ma siedzibę w [...]. Z art. 13 § 2 P.p.s.a. wynika, że do rozpoznania sprawy właściwym miejscowo jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Zgodnie z § 1 pkt 5 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72, poz. 652 z późn. zm.) obszar właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie obejmuje obszar Województwa [...]. W przedmiotowej sprawie organy administracji nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego i prawa materialnego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie u.p.s., pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. Na tej podstawie należy wskazać, że pomoc społeczna stanowi formę pomocy ze strony administracji publicznej (lub innych podmiotów wykonujących w tym zakresie administrację publiczną) na rzecz osób, które takiej pomocy potrzebują, a same nie są w stanie zabezpieczyć sobie niezbędnych środków. Zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może zostać przyznany zasiłek celowy z pomocy społecznej, przy czym zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Sygn. akt II SA/Kr 982/07 Zasiek celowy może być przyznany osobie, której dochód (w przypadku osoby samotnie prowadzącej gospodarstwo domowe) lub dochód jej rodziny nie przekracza kryterium dochodowego osoby lub rodziny ustalonego zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. Z przeprowadzonego w dniu [...].2007 r. wywiadu środowiskowego wynika, że skarżący otrzymywał zasiłki celowe w różnej wysokości. Zasiłki celowe jako świadczenia jednorazowe nie zostały uznane za dochód w rozumieniu art. 8 ust. 3 u.p.s. Kwoty tak udzielonych jednorazowych zasiłków mogą być uwzględniane jako dodatkowe okoliczności wskazujące na zasadność bądź brak zasadności w przedmiocie przyznawania świadczenia w postaci zasiłku celowego. W aktach sprawy o sygnaturze II SA/Kr 977/07 dopuszczonej jako dowód w tej sprawie znajduje się zestawienie ilości świadczeń, jakie wypłacał organ l-instancji w latach 2006-2007 oraz miesięczne i roczne zestawienia świadczeń wypłacanych na rzecz skarżącego od 2003 r. do [...] 2008 r. Z tego wykazu wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżący był objęty znaczną pomocą finansową ze strony Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Tylko tytułem przykładu można wskazać, że za miesiąc [...] 2007 r. przyznano skarżącemu 10 zasiłków (zasiłek okresowy w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na zakup żywności w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na leki w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na zakup energii elektrycznej w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na pokrycie szatni w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na zakup środków czystości w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na zakup żywności w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na leczenie i rehabilitację w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na zakup gazu w wysokości [...] zł oraz zasiłek celowy na zakup leków w wysokości [...] zł). Wszystkie wymienione zasiłki dają kwotę ponad 1300 zł. Za miesiąc [...] 2007 r. udzielono skarżącemu zasiłków na kwotę 267 zł (zasiłek okresowy i zasiłek celowy na czynsz). Za miesiąc [...] 2007 r. skarżący otrzymał 7 zasiłków (zasiłek celowy na zakup żywności w wysokości [...] zł; zasiłek okresowy w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na leki i rehabilitację w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na zakup żywności w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na zakup energii elektrycznej w wysokości [...] zł; zasiłek celowy na zakup środków czystości w wysokości [...] zł oraz zasiłek celowy na zakup lekarstw w wysokości [...] zł). Suma świadczeń za [...] 2007 r. wyniosła kwotę znacznie przekraczającą 500 zł. Za miesiąc [...] 2007 r. skarżący otrzymał wsparcie w wysokości 267 zł. Sygn. akt II SA/Kr 982/07 Łącznie w 2007 r. skarżący otrzymał od organu pomocy społecznej świadczenia na kwotę przekraczającą 4600 zł i nie było miesiąca, w którym skarżący nie zostałby objęty jakąkolwiek pomocą finansową. Nie można więc zasadnie twierdzić, że wysokość wsparcia finansowego ze strony organów administracji jest niewielka. Jest to w ocenie Sądu znaczna pomoc, jaką skarżący otrzymywał. Wprawdzie potrzeby skarżącego zapewne są dużo większe, ale nie można nie mieć na uwadze i tego, że system pomocy społecznej ma jedynie pomoc osobie w przezwyciężeniu przez nią jej trudnej sytuacji, a nie taka osobę zastępować i wyręczać w zakresie dbania o jej własne potrzeby. W żadnej mierze nie można twierdzić, że skarżący był dyskryminowany w zakresie udzielania mu pomoc przez Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Art. 39 ust. 2-4 ww. ustawy wskazuje, że pod pojęciem niezbędnych potrzeb życiowych ustawodawca przykładowo rozumie: pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, kosztów pogrzebu, wydatków na świadczenia zdrowotne oraz świadczenie w formie biletu kredytowanego. Jak słusznie podkreśliły to organy administracji w tej sprawie, zasiłek celowy uregulowany w art. 39 ustawy o pomocy społecznej ma na celu zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej, ale wówczas, gdy sama strona nie ma możliwości przezwyciężenia swojej trudnej sytuacji życiowej przy wykorzystaniu posiadanych środków oraz uprawnień zmierzając do rozwiązania zaistniałych trudności. Jest to przykład załatwiania spraw w drodze tzw. decyzji uznaniowej co oznacza, że to organowi administracji służy prawo wyboru sposobu załatwienia sprawy (przyznania zasiłku, odmowy przyznania zasiłku lub przyznania zasiłku w określonej przez siebie wysokości) a strona nie ma możliwości wiążącego domaga się od organu administracji przyznania konkretnego świadczenia w konkretnej wysokości. Taki pogląd zawarto w orzecznictwie sądowym (np. w wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Warszawie z dnia 13.04.2006 r, sygn. akt l SA/Wa 440/05, opub. w LEX nr 209727 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14.02.2006 r, sygn. akt l SA/Wa 1825/05, opub. w LEX nr 194040). Sąd w tej sprawie w pełni akceptuje ten pogląd. Sygn. akt II SA/Kr 982/07 O tym, czy zasiłek będzie przyznany decyduje organ biorąc pod uwagę sytuację osobistą, rodzinną, dochodową i majątkową wnioskodawcy, jego postawę, obiektywne możliwości wyjścia z kryzysu oraz elementy subiektywne - chęć i aktywność w rozwiązaniu swojej trudnej sytuacji życiowej. Nie ulega wątpliwości, że skarżący jest objęty pomocą ze strony organy pomocy społecznej. Trafnie organy uznały, że wysokość tych zasiłków w miesiącu [...] 2007 r. przekroczyła kryterium dochodowe wynoszące 477 zł. Nie można więc zarzucić organom administracji, że nie uwzględniają rzeczywistych dochodów skarżącego. Nie można identycznie traktować osoby, która nie posiada żadnego dochodu oraz osoby, która uzyskuje jednorazowe świadczenia z pomocy społecznej o wysokości przekraczającej kryterium dochodowe ustalone w oparciu o art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. Nie znajduje przy tym żadnego uzasadnienia podnoszone przez skarżącego kryterium dochodowe w wysokości 984, 52 zł uprawniające do pobierania świadczeń z systemu opieki społecznej. Nie są uzasadnione zarzuty skarżącego wskazujące na pozbawianie lub ograniczanie udzielanej mu pomocy w zakresie pokrycia kosztów leczenia i rehabilitacji. Jak wyjaśnił to organ l-instancji, od [...] 2007 r. do początku [...] 2007 r. udzielono skarżącemu pomocy w formie zasiłków celowych na zakup lekarstw w wysokości 400 zł, a dodatkowo kolejny zasiłek celowy na zakup lekarstw został przyznany skarżącemu w miesiącu [...] 2007 r. z terminem realizacji w [...]2007 r. Skarżący został objęty świadczeniami ukierunkowanymi na udzielanie pomocy związanej z finansowaniem leczenia. Jeszcze raz należy powiedzieć, że nawet w zakresie leczenia organy pomocy społecznej mogą udzielać pomocy, czyli mogą pomagać osobie potrzebującej tej pomocy, ale nie zastępują (nie wyręczają) danej osoby w jej staraniach związanych z uzyskaniem środków na zaspokojenie swoich potrzeb. Żadna przy tym norma czy to ustawowa czy też konstytucyjna nie gwarantuje obywatelom Polski pełnego pokrycia przez Państwo kosztów leczenia. Nie są niczym uzasadnione te twierdzenia skargi, w których skarżący przypisuje organom pomocy społecznej postępowanie o charakterze dyskryminującym stronę. O zupełnie innym nastawieniu organów administracji świadczy chociażby skała udzielanej pomocy, która - tak jak w przypadku zasiłków celowych - ma charakter fakultatywny i mimo Sygn. akt IIS A/Kr 982/07 tego, że organy mogą (a nie muszą) taką pomoc udzielić, to jednak nie pozostawiają skarżącego bez środków utrzymania czy też środków leczenia. Nie znajduje żadnego uzasadnienia postawa skarżącego, który obciąża organy pomocy społecznej obowiązkiem finansowania wszystkich wydatków związanych z jego leczeniem. To sam skarżący powinien w pierwszej kolejności podjąć wszelkie dostępne dla siebie działania, nawet powiązane z ograniczeniem czy też zmniejszeniem posiadanego mienia. Nie można pominąć i tego, że skarżący posiada mieszkanie 3-pokojowe o powierzchni ponad [...] m2. Słusznie więc wskazywały organy administracji, że zamiana tego mieszkania na mniejsze z pewnością przyczyniłaby się do poprawy sytuacji materialnej strony. Skarżący ponosiłby wtedy zarówno mniejsze koszty utrzymania mieszkania, jak i mógłby uzyskać dodatkowe świadczenia w postaci dodatku mieszkaniowego. Nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja skarżącego, który neguje możliwość wynajęcia części swojego mieszkania (np. jednego pokoju) w związku z istniejąca w tym mieszkaniu pleśnią (grzybem). Może to mieć co najwyżej wpływ na wysokość czynszu uiszczanego w związku z wynajęciem np. pokoju, ale nie na samą możliwość zamiany czy wynajęcia. Sądowi z urzędu znana jest trudna sytuacja mieszkaniowa w większych miastach, szczególnie w [...], gdzie popyt na lokale mieszkalne (zarówno w zakresie sprzedaży czy też wynajęcia) przekracza podaż (zapotrzebowanie). Ponadto nie można nie uwzględnić i tego, że w tym zakresie wyjaśnienia samego skarżącego są wewnętrznie sprzeczne. Skoro istniejący - jak zapewnia skarżący - grzyb w jego mieszkaniu ma mieć istotny wpływ na stan zdrowia osób czy osoby w nim mieszkającej i zarazem uniemożliwia wynajęcie części tego mieszkania, to sam skarżący będący w stałym leczeniu i w obawie o swoje zdrowie powinien w pierwszej kolejności zmierzać do zamiany swojego mieszkania na inne. Nie można również nie uwzględnić i tego, że pomoc społeczna stanowi formę solidaryzmu społecznego. Środki przeznaczone na pomoc społeczną pochodzą przede wszystkim z podatków płaconych przez społeczeństwo. W ocenie Sądu nie spełnia kryterium zgodności z interesem publicznym przyznawanie środków osobom, które same w żadnym zakresie nie chcą zmniejszyć czy też ograniczyć swoich wydatków. W przeciwnym razie osobom znajdującym się w niedostatku opłacałoby się np. wynajmowanie jak największych mieszkań czy też korzystanie z najdroższych form opieki zdrowotnej po to, żeby instytucje pomocy społecznej taką pomoc udzielały. Sygn. akt II SA/Kr 982/07 Kolejnym argumentem przemawiającym za trafnością podjętych w tej sprawie decyzji jest brak przedłożenia przez skarżącego rachunków na zakup lekarstw. Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów zawartych w skardze należy podnieść, że Sąd nie podziela poglądu o mataczeniu czy stosowaniu technik socjotechnicznych przez organy administracji. W tym zakresie tezy skarżącego są pozbawione podstaw. W tej sprawie nie można oceniać zasadności podejmowanych działań przez organy administracji w innych postępowaniach. Sąd badał tylko prawidłowość podjęcia decyzji w sprawie odmowy przyznania świadczenia na sfinansowanie kosztów leczenia i rehabilitacji. Sąd nie badał również czynności podejmowanych po wydaniu w tej sprawie decyzji, a zwłaszcza obecnej sytuacji skarżącego związanej z jego zadłużeniem z tytułu nie płacenia czynszu. Nie jest również zasadny zarzut, iż zamiast przyznawania środków na wynagrodzenia profesjonalnym pełnomocnikom ustanawianym w sprawach z urzędu, mogłyby być one spożytkowane na cele pomocy społecznej. Środki na wykonywanie poszczególnych zadań Państwa są określane w ustawie budżetowej i nie jest dopuszczalnych przeniesienie środków z działu budżetu obejmującego sądownictwo na rzecz innej części budżetu obejmującej pomoc społeczną. Sąd nie ocenia również działalności politycznej władzy ustawodawczej i wykonawczej i nie może odnieść się do argumentacji zawartej w tym zakresie w skardze. W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił. O kosztach orzekano zgodnie z art. 250 P.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło