II SA/Kr 983/00

WyrokWSA w Krakowie2004-06-22

Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Anna Szkodzińska, Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany, który może stanowić podstawę ogrodzenia, ale jednocześnie pełni funkcję konstrukcji oporowej, wymaga pozwolenia na budowę zgodnie z przepisami Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Obiekt budowlany, który pełni funkcję konstrukcji oporowej, nawet jeśli może stanowić podstawę ogrodzenia, wymaga pozwolenia na budowę. Brak takiego pozwolenia obliguje organ do podjęcia stosownej decyzji na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo zakwalifikowały przedmiotowy mur jako budowlę wymagającą pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał Z.D. rozbiórkę wykonanych ścian betonowych, uznając je za mury oporowe wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Z.D. w skardze do sądu argumentował, że prace dotyczą budowy ogrodzenia, a nie muru oporowego, i mają funkcję zabezpieczającą. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 czerwca 2004r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie : NSA Anna Szkodzińska (spr) AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2004r sprawy ze skargi Z.D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 21 marca 2000r , Nr: [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki skargę oddala II SA/Kr 983/00 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] 1999 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. , na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1995 r. Prawo budowlane nakazał Z.D. wykonanie rozbiórki "ścian oporowych wykonanych w narożniku działki [...] przy ul. [...] w K". Ustalił organ, że Z.D. w narożniku działki [...] wykonał ścianę betonową gr. 12 cm., głębokości 1,80 m i długości 2,90 m od terenu posesji przy ul. [...] oraz ściany boczne dł. 3,90 m od strony posesji przy ul. [...] i na własnej posesji. Ściany te wykonane zostały bez wymaganego pozwolenia na budowę i w okresie obowiązywania ustawy z dnia 7 lipca 1995 r. Prawo budowlane. W odwołaniu od tej decyzji Z.D. zarzucił, że prowadzone przez niego prace mają na celu budowę ogrodzenia a nie muru oporowego i mają stanowić bardzo istotną funkcję zabezpieczającą przed wypadkiem spowodowanym różnicą terenów z sąsiednią nieruchomością. Wykonane dotychczas prace umożliwiają montaż trwałych przęseł ogrodzeniowych i spełniają warunki niezbędne do wyłączenia z wymagań decyzji o pozwoleniu na budowę i zgłoszenia. Planowane ogrodzenie będzie spełniało wymagania rozporządzenia MGPiB z dnia 14 grudnia 1994 r. Wyjaśnił odwołujący się, że nosił się z zamiarem postawienia muru oporowego i uzyskał na to zgodę wieczystego użytkownika gruntu, ale ze względu na koszty od tego zamiaru odstąpił. Podstawa fundamentowa ogrodzenia sprawia wrażenie murku oporowego, ale w aspekcie konstrukcyjnym nim nie jest : jest to konstrukcja niezbrojona, oparta na wypełnieniu gruzem pobudowlanym na zaprawie cementowej. Podał też odwołujący się, że zamierza dokonać aranżacji przedmiotowej części działki przez częściowe przykrycie spornych ścian i utworzenie kaskadowego ogródka skalnego. Decyzją z dnia [...] 2000 r. znak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 1 pkt 1 kpa decyzję organu I instancji utrzymał w mocy. W uzasadnieniu organ podał, że w ramach postępowania odwoławczego ponownie dokonano oględzin przedmiotu sporu, a ich wyniki potwierdziły ustalenia dokonane przez organ I instancji. Stwierdzono, że w części działki wykonano nasyp - podwyższenie terenu, na którym urządzono ogródek skalny, natomiast w drugiej części działki otoczonej przedmiotowymi murami obniżono poziom terenu i ta część działki została wybetonowana. Wykonane ściany mają na celu - jak sam stwierdził odwołujący się - zabezpieczenie działki przed zagrożeniami związanymi z różnicą w poziomie terenów. Jest to więc obiekt budowlany, którego funkcja jest inna niż tylko ogrodzenie. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy Prawo budowlane wykonanie ścian oporowych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Skoro takiego pozwolenia inwestor nie uzyskał, zastosowanie ma przepis art. 48 w/w ustawy. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Z.D. zarzucił, że wykonał ogrodzenie swej posiadłości na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego . Przepisy prawa budowlanego nie określają parametrów wykonania posadowienia fundamentowego ogrodzenia a w szczególności jego głębokości. W tym zakresie pozostawiają swobodę inwestorowi . Fundament stanowi część składową ogrodzenia i winien być tak skonstruowany, aby zapewnić utrzymanie górnej części ogrodzenia stosownie do jego charakteru i ukształtowania terenu. Dalej podniósł skarżący, że ogrodzenie wykonane zostało na długości 6 m i nie wiadomo z jakich przyczyn Inspektor zakwestionował jedynie 2,9 m. Część niezakwestionowana została przykryta warstwą ziemi i urządzono tam ogródek skalny. W ten sposób jednak nie zmienił się charakter posadowienia fundamentu ogrodzenia. Fundament na odcinku objętym decyzją pozostawał odsłonięty w celu zagwarantowania wygodnego dostępu do prac aranżacyjnych, które skarżący wstrzymał w związku z zapadłą decyzją. Podniósł skarżący, że przy istniejącej różnicy poziomów terenu nie ma możliwości wykonania ogrodzenia w inny sposób, że pojęcie "ściana oporowa" zostało błędnie przez organy użyte , że sąsiednie działki mają ogrodzenia posadowione w sposób identyczny lub bardzo podobny . Strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi powtarzając motywy swego rozstrzygnięcia. Dodała, że twierdzeniom skarżącego, jakoby miał zamiar urządzić w objętej decyzją części działki ogródek skalny przeczą fakty stwierdzone w czasie oględzin : obniżenie i wybetonowanie podłoża, a także otynkowanie ściany. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Problem w sprawie sprowadza się do tego, czy przedmiotowy mur stanowi, czy też nie obiekt budowlany, którego wzniesienie wymaga pozwolenia na budowę i który objęty jest dyspozycją art. 48 Prawa budowlanego /w brzmieniu obowiązującym w dacie zaskarżonej decyzji/. W ocenie sądu zgromadzony przez organy materiał dowodowy dawał pełne podstawy do przyjęcia ustaleń zaprezentowanych w uzasadnieniach decyzji obu instancji. Rzeczywiście, przepisy Prawa budowlanego nie definiują pojęcia "mur oporowy", czy też "konstrukcja oporowa". Oznacza to jednak tylko tyle, że stwierdzenie, czy dany obiekt takim cechom odpowiada, stanowi przedmiot oceny i ustaleń organu. W tym zaś zadaniu organy nie dopuściły się dowolności , a przyczyny, dla których istniejący mur uznały za budowlę oparły na racjonalnych i logicznych przesłankach. Zważywszy na wyniki dwukrotnych oględzin przedmiotu sporu, oraz materiał fotograficzny, ustalenia powyższego nie sposób podważyć. Podkreślić przy tym należy, że fakt, iż przedmiotowy mur może stanowić czy też stanowi podstawę ogrodzenia nie pozbawia go jego funkcji podstawowej, decydującej o zaliczeniu do konstrukcji oporowych, o jakich mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Bez znaczenia przy tym pozostaje to, czy mur jest czy nie jest zbrojony. Nie ulega kwestii, że wzniesienie przedmiotowej budowli wymagało wcześniejszego uzyskania pozwolenia na budowę, a pominięcie tego wymogu obligowało organ do podjęcia stosownej decyzji. Kontrolą sądową objęto decyzję, której przedmiot został dokładnie określony. Poza zakresem zarówno postępowania administracyjnego, jak i zakresem rozstrzygnięcia pozostawała inna część muru przy posesji skarżącego /o czym mowa w skardze/ , kwestia ta zatem nie może podlegać ocenie sądu w sprawie niniejszej. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało skargę oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło