II SA/Kr 987/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka – Duda Sędziowie : Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędzia WSA Agnieszka Nawara – Dubiel (spr.) Protokolant : Justyna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2012 r. sprawy ze skargi R.S. na decyzję Wojewody z dnia 12 kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od Wojewody na rzecz R.S. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sygnatura IISA/Kr 987/12 UZASADNIENIE Starosta C. decyzja z dnia 16 sierpnia 2011r. znak [....] nr [....] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę zmiany konstrukcji dachu w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na działce nr [....] położonej w C. Obr. [....] dla M.O. . Od przedmiotowej decyzji, pismem z dnia 25.08.2011 r. odwołał się właściciel działki nr [....] sąsiadującej od strony wschodniej z działką Inwestora – R.S. , który podniósł że w związku z pismem Starosty C. z dnia 03.08.2011 r., które odebrał 18.08.2011 r. dotyczącym postępowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę organ nie zapewnił odwołującemu czynnego udziału w postępowaniu oraz uniemożliwił wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów, złożenia zastrzeżeń i zapoznania się z aktami sprawy Wojewoda [....] decyzją z dnia 12 kwietnia 2012r. znak [....] utrzymał w mocy decyzję Starosty C. W uzasadnieniu wskazał, że analiza akt sprawy nie pozwala na potwierdzenie zarzutu odwołania, gdyż nie można stwierdzić, iż odwołujący dochował jakichkolwiek starań, aby z aktami sprawy zapoznać się w Starostwie Powiatowym w C. Akta sprawy wskazują, iż odwołujący zaskarżoną decyzję Starosty C. z dnia 16.08.2011 r. otrzymał w dniu 22.08.2011 r. Wprawdzie przed wydaniem decyzji - pismem z dnia 03.08.2011 r. Starosta C. zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się z aktami sprawy w terminie 7 dni od daty otrzymania zawiadomienia, jednak zawiadomienie to odwołujący otrzymał w dniu 18.08.2011 r., czyli dwa dni po wydaniu decyzji. Na podstawie analizy akt można jednak stwierdzić, iż w dniu 06.09.2011 r. akta sprawy znajdowały się w dalszym ciągu w Starostwie Powiatowym w C. , bowiem pismem z dnia 06.09.2011 r. organ I instancji zwrócił się do odwołującego o wyjaśnienie, wyznaczając na tę czynność 7 dniowy termin. Organ odwoławczy stwierdził zatem, że dochowując właściwych starań odwołujący miał możliwość zapoznania się z aktami sprawy, skoro zawiadomienie otrzymał w dniu 18.08.2011 r. mógł udać się do organu I instancji, bowiem akta sprawy dopiero pismem z dnia 21.09.2011 r. zostały przekazane do Wojewody [....] . Odwołujący, będąc zainteresowany aktami sprawy mógł choćby zadzwonić do organu I instancji i zawiadomić, iż jest zainteresowany oglądnięciem akt sprawy, ustalając jednocześnie nowy termin na dokonanie tej czynności. Z możliwości tej jednak nie skorzystał. Pismem z dnia 21.09.2011 r. Starosta C. poinformował strony postępowania o przekazaniu akt sprawy wraz z odwołaniem Pana R.S. do organu odwoławczego. Odwołujący wiedział o fakcie przekazania akt, ale nie skorzystał z możliwości przeglądnięcia akt w organie odwoławczym. Dodatkowo organ odwoławczy, chcąc umożliwić wszystkim stronom postępowania zapoznanie się z aktami sprawy, pismem z dnia 10.02.2012 r., a także pismem z dnia 08.03.2012 r. zawiadomił o tej możliwości. Jak wskazuje zwrotne potwierdzenie odbioru, zawiadomienie z dnia 08.03.2012 r., znak: [....] o możliwości zapoznania się z aktami sprawy odwołujący otrzymał w dniu 26.03.2012 r. Zatem zachowując wystarczającą staranność odwołujący miał możliwość z aktami sprawy zapoznać się także w Organie odwoławczym. Pomimo, że w dniu w którym odwołujący otrzymał zawiadomienie upłynął termin telefonicznego ustalenia dnia zapoznania się z aktami sprawy, to do upływu terminu załatwienia sprawy, czyli wydania decyzji wyznaczonego w zawiadomieniu pozostawało jeszcze 4 dni. W tym czasie, odwołujący, chcąc faktycznie zapoznać się z aktami sprawy, mając podany w zawiadomieniu adres, numer pokoju i telefonu, miał możliwość choćby telefonicznego zawiadomienia organu odwoławczego i ustalenia nowego terminu na tę czynność. Z możliwości tej jednak nie skorzystał. Do dnia wydania niniejszej decyzji, czyli do dnia 12.04.2012 r. odwołujący nie poinformował Organu odwoławczego o chęci zapoznania się z aktami sprawy, złożenia wyjaśnień, zgłoszenia żądań czy zastrzeżeń, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Jedynie pismem z dnia 02.04.2012 r., które wpłynęło do Organu odwoławczego dniu 04.04.2012 r., poinformował, że Organ odwoławczy winien jest ustalenia nowego terminu umożliwiającego odwołującemu zapoznanie się z aktami sprawy. Działanie takie, zdaniem organu odwoławczego, dowodzi, iż odwołującemu nie chodzi wcale o zapoznanie się z aktami sprawy, wypowiedzenie się co do zebranego materiału dowodowego, zgłoszenie żądań, ale ma na celu utrudnienie Inwestorowi uzyskanie decyzji w sprawie pozwolenia na zmianę konstrukcji dachu budynku i wydłużenie tego postępowania. Ponadto wskazał, że analiza akt sprawy potwierdziła prawidłowość zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia Inwestorowi pozwolenia na zmianę konstrukcji dachu w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na działce nr [....]v położonej w C. Jak wynika z rysunku projektu zagospodarowania terenu budynek Inwestora (którego konstrukcja dachu, zaskarżoną decyzją została zmieniona i zatwierdzono nią projekt budowlany) usytuowany jest w odległości przekraczającej 4.0 m od granic z działkami bezpośrednio sąsiadującymi. Od granicy z działką odwołującego przedmiotowy budynek (w którym Inwestor zamierza zmienić jedynie konstrukcję dachu) oddalony jest grubo powyżej 11.70 m. Projekt przedmiotowej inwestycji jest zgodny z ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Fragmentu Osiedla K. w C. zatwierdzonego Uchwałą Nr XXVI/294/200 Rady Miejskiej w C. z dnia 28.11.2000 r. Projektowana inwestycja nie spowoduje zacieniania budynku mieszkalnego odwołującego usytuowanego na działce nr [....] . Stwierdził ponadto, że przedmiotowa inwestycja projektowana na działce nr [....] położonej w C. , nie narusza interesów osób trzecich, chronionych art. 5 Prawa budowlanego. Inwestor przedstawił oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane a projekt budowlany spełnia wszystkie wymagania. Z decyzją tą nie zgodził się R.S. i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając zaskarżonej decyzji 1. naruszenie prawa procesowego tj. art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 10 § 1 kpa polegające na utrzymaniu w mocy decyzji Starosty C. z dnia 16.08.2011 r. nr [....] w sytuacji, gdy ustalone na podstawie zgromadzonych dowodów fakty wskazywały na konieczność jej uchylenia i odmiennego orzeczenia co do istoty sprawy. Ponadto zarzucił, ze doszło do naruszeń przepisów postępowania poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszania żądania przed wydaniem decyzji 2. naruszenie prawa procesowego tj. art. 10 § 1 kpa polegające na uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszania żądania przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy, 3. naruszenie prawa procesowego, tj. art. 7 w związku z art. 8 w związku z art. 9 kpa polegającym na naruszeniu zasady praworządności, zaufania obywateli do organów władzy publicznej oraz należytego informowania strony w toku postępowania poprzez uniemożliwienie stronie zapoznania się z aktami sprawy w odpowiednim terminie. Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie skarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty C. z dnia16.08.2011r. nr [....] . Dodatkowo na rozprawie Skarżący oświadczył, że w czasie prowadzonego postępowania prowadził działalność gospodarczą tego rodzaju, że nie mógł natychmiast odbierać kierowanej do niego korespondencji. Ze względów zawodowych nie był stanie wykonywać prawa do przeglądania akt jeżeli wyznaczano zbyt krótkie terminy a na dodatek zawiadomienia otrzymywał już po tych terminach. Oświadczył też, że był zainteresowanych szczególnie dostępem do projektu budowlanego, gdyż tylko na jego podstawie mógł się zorientować czy chodzi o nieznaczne zmiany w stanie istniejącym czy też o inwestycję która zmieni jego sytuacje jako współwłaściciela nieruchomości sąsiedniej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [....] wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związany granicami skargi (art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodzić się trzeba ze Skarżącym, że organy obu instancji - zarówno Wojewoda [....] jak i Starosta C. - naruszyły art. 10 K.p.a. nie dając Skarżącemu rzeczywistej możliwości wglądu w akta sprawy oraz możliwości wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji. Starosta C. pismem z dnia 3 sierpnia 2011r. poinformował (w trybie art. 10 KPA) o możliwości zapoznania się z aktami sprawy w terminie 7 dni od dnia odebrania zawiadomienia, co jest sformułowaniem poprawnym. Zawiadomienie to Skarżący odebrał w dniu 19 sierpnia 2011r., decyzję zaś Starosta C. wydał w dniu 16.08.2011r. a została ona doręczona Skarżącemu w dniu 22 sierpnia 2011r. Ta sekwencja czasowa wskazuje, że organ I Instancji podjął próbę zastosowania się do obowiązujących przepisów postępowania administracyjnego jednakże była ona nieskuteczna, skoro wyznaczonego przez siebie terminu nie dotrzymał. Natomiast Wojewoda [....] podjął próbę naprawienia błędu organu I Instancji, jednakże i w tym przypadku ostatecznie nie przyniosła ona zamierzonego skutku. Organ odwoławczy pismem z dnia 08.03.2012r. zawiadomił o możliwości zapoznania się z aktami w terminie do dnia 15.03.2012r. Już sam fakt wyznaczenia 7 dniowego terminu liczonego od dnia wysyłki wskazuje na to, że czynność ta była co najmniej nieprzemyślana, gdyż nie uwzględniała faktu, że korespondencja zalegać może w placówce pocztowej przez dni 14 oraz, że może zostać odebrana w ostatnim możliwym dniu. Tak więc Skarżący zawiadomienie organu II Instancji otrzymał dnia 26 marca 2012r. tj. w 10 dni po wyznaczonym terminie do telefonicznego ustalenia dnia zapoznania się z aktami sprawy. Na marginesie tylko można zauważyć, że postępowanie przed organem II Instancji trwało od 21 września 2011 do 12 kwietnia 2012 czyli ponad pół roku, co oznacza że można było w tym okresie wygospodarować czas na wysłanie zawiadomienia z wyznaczonym prawidłowo terminem na zapoznanie się z aktami sprawy, w sposób uwzględniający zarówno zasady doręczeń pism urzędowych, o których mowa w art. 44 KPA oraz okres oczekiwania na doręczenie zwrotnego poświadczenia odbioru korespondencji. Zwłaszcza, że organowi II Instancji było wiadomym, że jest to zarzut stawiany przez Skarżącego decyzji organu I Instancji, a dodatkowo pismo Skarżącego z dnia 2 kwietnia 2012r. z wnioskiem o wyznaczenie nowego terminu dotarło do organu w dniu 4 kwietnia 2012 tj. przed wydaniem skarżonej decyzji. Sąd nie podziela argumentów organu, że Skarżący mógł dzwonić i umawiać kolejne, dodatkowe terminy dla przejrzenia akt, czego nie uczynił. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że strona ma prawo rozumieć pismo organu wyznaczające termin do zapoznania się z aktami sprawy ("do dnia 15 marca 2012r.") jako termin wyznaczony w sposób bezwzględny i nie podlegający dalszym negocjacjom i przedłużeniom. Informacja o tym, że termin ten był elastyczny, która zawarta została w uzasadnieniu decyzji, jest informacją dalece spóźnioną. Z powyższego wynika, że żaden z organów nie dał Skarżącemu rzeczywistej możliwości do wykonania swojego prawa, które jak wskazał Skarżący miało polegać na zapoznaniu się z projektem budowlanym i tym samym z zakresem i rodzajem inwestycji. Prawo strony do udziału w postępowaniu musi być zagwarantowane w sposób rzeczywisty. Samo wysłanie zawiadomienia (przez organ I instancji ) o prawie do zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, bez oczekiwania na wykonanie swojego prawa przez stronę w wyznaczonym terminie, gwarancją taka nie jest. Natomiast sposób termin wyznaczenia terminu przez organ II Instancji praktycznie z góry przesądzał o braku możliwości jego dotrzymania. Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji na zasadzie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 ww. ustawy.