II SAB/Kr 1/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Barbara Pasternak Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2010 r. sprawy ze skargi A. K. na bezczynność Wojewody [...]; I. zobowiązuje Wojewodę [...] do wydania w terminie 30 dni aktu administracyjnego w sprawie wszczętej wnioskiem A. K. z dnia 27 kwietnia 2009 roku o wznowienie postępowania; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego A. K. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. A.K. reprezentowany przez pełnomocnika J.H. [.....] 2009 r. złożył do Wojewody [.....] wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją Wojewody [.....] z 10 maja 2001 r. znak: [.....] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta-K. z 13 marca 2001 r. znak: [.....] o odmowie zwrotu części działki ewidencyjnej nr [.....] obr. [.....] jedn. ewid. [.....] m. K. w granicach wywłaszczonej działki nr [.....] obr. [.....] [.....] . W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca wskazał, że wyrokiem z 29 października 2008 r. sygn. akt l ACa 827/08 Sąd Apelacyjny w Krakowie oddalił apelacje pozwanych Gminy Miejskiej K. oraz [.....] Sp. z o.o. od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z 28 czerwca 2006 r. sygn. akt 1392/05 stwierdzającego, że umowa przeniesienia własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [.....] obr. [.....] jedn. ewid. P. , która weszła w skład działki nr [.....] przez Gminę K. na rzecz [.....] Giełdy Rolno-Ogrodniczej "[.....] " SA jako wkład niepieniężny, sporządzona w formie aktu notarialnego 30 września 1997 r., jest nieważna. Wnioskodawca wskazał, że występował w przedmiotowej sprawie jako interwenient uboczny i otrzymał wyrok wraz z uzasadnieniem 2 kwietnia 2009 r. W jego ocenie zachodzą podstawy do wznowienia postępowania, gdyż sąd powszechny rozstrzygnął zagadnienie wstępne występujące w przedmiotowej sprawie odmiennie niż organy administracji publicznej. Pismami z [.....] 2009 r. Wojewoda [.....] wezwał pełnomocnika A.K. do przedłożenia pełnomocnictwa do reprezentowania wnioskodawcy w sprawie, jak również zawiadomił, że zakończenie postępowania w terminie ustawowym jest niemożliwe z uwagi na konieczność uzupełnienia braków formalnych wniosku oraz zgromadzenia materiału dowodowego i przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego. Jednocześnie wyznaczył termin załatwienia wniosku do dnia 12 listopada 2009 r. W dniu [.....] 2009 r. J.H. przedłożył pełnomocnictwo do reprezentowania w sprawie A.K. Pismem z [.....] 2009 r. organ zwrócił się do Urzędu Miasta K. o przesłanie akt administracyjnych postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta K. z 13 marca 2001 r. Pismem z [.....] 2009 r. A.K. wniósł bezpośrednio do Ministra Infrastruktury zażalenie na "przewlekłość, bezczynność-i niezałatwienie sprawy w terminie ustawowym" w przedmiotowej sprawie. Akta sprawy zostały przesłane Ministrowi Infrastruktury pismem z [.....] 2009 r. Postanowieniem z 8 października 2009 r. Minister Infrastruktury uznał zażalenie na bezczynność za nieuzasadnione, wskazując, że nie upłynął jeszcze nowy termin załatwienia sprawy określony w piśmie Wojewody [.....] z [.....] 2009 r. Zawiadomieniem z [.....] 2009 r. Wojewoda [.....] poinformował wnioskodawcę, że zakończenie postępowania we wskazanym wcześniej terminie jest niemożliwe, z uwagi na konieczność potwierdzenia czy wnioskodawca zachował termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, uzupełnienia zgromadzonego materiału dowodowego o oryginalne wyroki sądów powszechnych dotyczących niniejszej sprawy, opatrzone klauzulą prawomocności, dokumenty dotyczące stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości, jak również z uwagi na konieczność przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego. Nowy termin do załatwienia sprawy określił na 30 kwietnia 2010 r. Wnioskami z [.....] 2009 r. Wojewoda [.....] zwrócił się Sądu Rejonowego dla [.....] w K. o wydanie odpisu aktu notarialnego Rep. [.....] z 7 sierpnia 2006 r. i odpisu aktu notarialnego Rep. [.....] z 19 grudnia 2006 r., jak również zwrócił się o wydanie odpisu zupełnego księgi wieczystej [.....] . Pismami z [.....] 2009 r. Wojewoda [.....] zwrócił się do Urzędu Miasta K. o przesłanie akt postępowania zakończonego decyzją Naczelnika Urzędu Dzielnicowego [.....] nr [.....] z [.....] 1985 r. o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonych w K. gm. kat. [.....] w obr. [.....],[.....],[.....], przeznaczonych pod budowę [.....] przy ul. [.....] , jak również o przesłanie kopii wykazów zmian gruntowych pozwalających na jednoznaczne ustalenie jakim działkom odpowiada obecnie działka nr [.....] obr. [.....] jedn. ewid. [.....] (w granicach wywłaszczonej działki nr .... , Obr.....), wypisu z aktualnego operatu gruntów dla działki, która obecnie odpowiada ww. działce oraz kopii mapy ewidencyjnej dla przedmiotowej działki. Pismami z tego samego dnia zwrócił się do Sądu Okręgowego o przesłanie odpisów wyroków Sądu Okręgowego w Krakowie: z 23 stycznia 2003, sygn. akt l C 1260/02, z 28 czerwca 2006 r. sygn. ł C 1392/05 oraz do Sądu Apelacyjnego w Krakowie o przesłanie wyroków tego Sądu: z 7 maja 2003 r., sygn. akt l ACa 316/03, z 29 marca 2007 r., sygn. akt l ACa 227/07 i z 29 października 2008 r. sygn. akt l ACa 827/08. W dniu [.....] 2009 r. A.K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Wojewody [.....] w sprawie zainicjowanej wnioskiem z [.....] 2009 r., domagając się zobowiązania Wojewody [.....] do wydania aktu administracyjnego w terminie miesiąca od otrzymania akt administracyjnych i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu podniósł, że organ nie podał żadnej, prawnie dopuszczalnej przyczyny niezałatwienia sprawy w terminie ustawowym, ograniczając się jedynie do wymienienia czynności, na które przepis art. 35 § 3 kpa przewiduje maksymalnie 2 miesiące od dnia wszczęcia postępowania. Nadto wskazał, że nowy termin załatwienia sprawy wyznaczony przez organ nie może być terminem dowolnym. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [.....] wniósł o oddalenie skargi. Organ przedstawił przebieg postępowania i podejmowane przez niego czynności. Następnie powołał się na treść art. 35 § 5 kpa, wskazując, że czasu uzupełnienia dokumentacji nie wlicza się do terminów załatwienia sprawy. Wskazał, że zgodnie z art. 36 § 2 kpa organ zawiadomił skarżącego o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie i wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Warunkiem formalnym skuteczności wniesienia skargi na bezczynność jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a.. W myśl § 2 tego przepisu przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Środkiem zaskarżenia przewidzianym w tym przepisie jest również zażalenie, o jakim mowa w art. 37 § 1 k.p.a. ( por. postanowienie NSA z 6.07.2006r l OSK 480/06). Przy ocenie dopuszczalności skargi sądowoadministracyjnej na bezczynność organu bez znaczenia pozostaje sposób rozpoznania takiego zażalenia przez organ wyższego stopnia. Skarga podlega zatem merytorycznemu rozpoznaniu. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie, jak również gdy wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu albo nie podjął stosownej czynności (T.Woś "Postępowanie sądowoadministracyjne" Wyd. Prawnicze PWN W-wa 1996 r. str. 62 -63). W wyroku z 5 stycznia 1993 r., SAB/Wr 47/92, Wspólnota 1993, nr 41, s. 18, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania jest także załatwieniem sprawy w rozumieniu art. 35 k.p.a., gdyż jest załatwieniem sprawy o wznowienie postępowania, polegającym na wstępnym rozpatrzeniu wniosku strony, zawartym w podaniu o wznowienie postępowania. Jak wynika z art. 35 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana. Obojętne jest więc, skoro w myśl art. 35 § 1 k.p.a organ administracji publicznej ma działać bez zbędnej zwłoki, czy przekroczenie przez organ ustawowego terminu odnoszącego się do podjęcia lub dokonania czynności ma charakter zawiniony, czy też niezawiniony. Jeżeli sprawy nie można załatwić w terminach wskazanych w art. 35 k.p.a., wówczas organ administracji publicznej zobowiązany jest zawiadomić strony o tym fakcie, a jednocześnie powinien podać przyczyny zwłoki oraz wskazać nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 k.p.a.). Przyczyny zwłoki mogą mieć charakter obiektywny lub subiektywny (zwłoka w załatwieniu sprawy wynikająca z winy organu). W obu przypadkach przyczyny powinny zostać określone precyzyjnie. Wyznaczając nowy termin, organ administracji publicznej jest nim związany. Nowy termin załatwienia sprawy powinien być możliwie najkrótszy (A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, s. 314, wyrok WSA w Warszawie z 09. 09. 2008., sygn. akt IV SAB/Wa 83/08). Samo wydanie postanowienia w trybie art. 36 k.p.a. nie wyłącza bezczynności organu, bowiem powody podane jako uzasadniające niezałatwienie sprawy w terminie oraz wyznaczony termin dodatkowy podlegają ocenie organu wyższego stopnia w razie zażalenia na bezczynność organu, jak i kontroli sądu administracyjnego. Postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem o wznowienie postępowania złożonym przez A.K. Postępowanie wznowieniowe można podzielić na dwa etapy. W pierwszym etapie, który kończy się postanowieniem o wznowieniu postępowania bądź też decyzją o odmowie jego wznowienia działania organu sprowadzają się do ustalenia, czy wniosek taki jest dopuszczalny w szczególności czy został złożony przez uprawnioną osobę, z zachowaniem terminu wynikającego z art. 148 k.p.a., czy opiera się na ustawowych przesłankach wznowienia postępowania określonych w art. 145 i 145a k.p.a. Dopiero w sytuacji, gdy zostanie wydane postanowienie o wznowieniu postępowania organ przechodzi do drugiego etapu, w którym zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a. przeprowadza postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Czynności podjęte przez organ zdają się wskazywać, że organ przeszedł do merytorycznego rozpoznania sprawy, pomijając potrzebę rozważenia w pierwszej kolejności formalnych kwestii wznowienia postępowania. Organ dwukrotnie wydawał postanowienia o wyznaczeniu nowego terminu do załatwienia sprawy uzasadniając to koniecznością uzupełnienia braków formalnych wniosku oraz zgromadzenia materiału dowodowego i przeprowadzenia "wnikliwego postępowania wyjaśniającego", jak również po upływie ponad 6 miesięcy prowadzonego postępowania potwierdzenia, czy wnioskodawca zachował termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Takie działanie organu nie znajduje usprawiedliwienia. W niniejszej sprawie nie zaszły również okoliczności, które uzasadniałyby wstrzymanie terminu załatwienia sprawy. Zgodnie z art. 35 § 5 k.p.a. do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. W ocenie Sądu w sprawie załatwienia wniosku o wznowienie postępowania żadna z powyższych przesłanek nie zachodziła. W szczególności działania podjęte w celu zgromadzenia materiału dowodowego znacznie wykraczały poza ramy wstępnego rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania. Należy również zwrócić uwagę na fakt, że postępowanie w sprawie było prowadzone nieprawidłowo. Zainicjowane zostało wnioskiem z [.....] 2009 r. Tymczasem pierwszą czynność w sprawie organ podjął dopiero [.....] 2009 r., wskazując na konieczność uzupełnienia braków wniosku poprzez przedłożenie pełnomocnictwa oraz od razu zawiadamiając o wyznaczeniu dodatkowego terminu załatwienia sprawy do 12 listopada 2009 r.(okres 6 miesięcy) z uwagi na potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego oraz wyczerpującego wyjaśnienia sprawy. Następnie dopiero w dniu 17 lipca 2009, zatem po upływie ponad 2 miesięcy Wojewoda [.....] wystąpił do Prezydenta Miasta K. o przekazanie akt sprawy. Dalsze czynności w celu uzupełnienia materiału dowodowego podjął [.....] i [.....] 2009 r. (po ponownym przedłużeniu terminu w dniu 12 listopada 2009 r. załatwienia sprawy do 30 kwietnia 2010 r). Tym samym Wojewoda [.....] pozostaje w bezczynności Zgodnie z przepisem art. 149 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Ustalając 30 - dniowy termin Sąd uwzględnił charakter sprawy oraz uznał, że taki termin będzie realny do załatwienia tej sprawy. Dlatego też, mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. [pic]