II SAB/Kr 108/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Sędzia WSA Piotr Fronc (spr.) Sędzia Joanna Człowiekowska po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym skargi M. R. i J. R. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Skała w przedmiocie rozpoznania skargi na działania organu postanawia I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącym M. R. i J. R. solidarnie kwotę 200 ( dwieście) zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Skarżący M. R. i J. R. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Skała w przedmiocie nierozpoznania skargi stron z dnia 7 kwietnia 2025r. zgłoszonej w toku postępowania o znaku RS.6331.1.6.2021. W uzasadnieniu skargi na bezczynność wskazano, iż strony w toku toczącego się postępowania administracyjnego znak sprawy RS.6331.1.6.2021. złożyły skargę, która dotyczyła nie poinformowania stron, kto w imieniu organu prowadzi ich sprawę administracyjną. W ocenie skarżących Burmistrz pozostaje w bezczynności albowiem nie załatwił skargi , która winien rozpoznać najpóźniej do 7 maja 2025r. w trybie art. 237 § 3 i art.238 §1 k.p.a. Organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zakres właściwości sądów administracyjnych regulowany jest art. 3 § 2 i § 2a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 , zwanej dalej "p.p.s.a."). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Natomiast nie są właściwe w sprawach określonych w art. 5 p.p.s.a. (w pkt 1 – 5 wymieniających rodzaje spraw wyłączonych spod właściwości sądów administracyjnych). Z powyższego zatem wynika, że działania organów administracji publicznej (podmiotów wykonujących zadania publiczne), którego nie można sklasyfikować jako jednej z form wskazanych w art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a., nie podlega kontroli sądowej, a podjęte próby jej zainicjowania poprzez złożenie skargi nie mogą być skuteczne. W przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z treścią przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119 zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). Z przytoczonych regulacji wynika, że kontrola bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania prowadzona być może tylko w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 p.p.s.a. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty, a zatem kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. W konsekwencji sprawy dotyczące aktów lub czynności niewymienionych w art. 3 p.p.s.a. nie są objęte właściwością sądu administracyjnego. W takiej sytuacji również bezczynność w takim zakresie nie może być poddana kontroli sądowoadministracyjnej. Odnosząc treść przywołanych przepisów do materii objętej badaną skargą należy przyjąć, że nie mieści się ona w żadnej z wymienionych w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. kategorii bezczynności podlegających kognicji sądów administracyjnych. Analiza złożonej skargi dowodzi, że skarżący bezczynności Burmistrza Miasta i Gminy Skała dopatrują się w braku rozpatrzenia złożonej przez nich w dniu 7 kwietnia 2025 r., skargi w sprawie zgłoszonej w toku postępowania o znaku RS.6331.1.6.2021. Skarga dotyczyła nie poinformowania stron, kto w imieniu organu prowadzi ich sprawę administracyjną i została złożona w trybie Skarg i wniosków uregulowanych w Dziale VIII k.p.a. , które to przepisy skarżący wskazują wprost w uzasadnieniu skargi na bezczynność złożonej do tut. Sądu. W tym miejscu należy zauważyć, że Rada Miejska w Skale uchwałą z dnia 24 kwietnia 2025 r., nr XIV/146/25, uznała opisaną wyżej skargę za bezzasadną. Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572), dalej: "k.p.a.", a zatem w rezultacie skargi wniesionej w trybie tzw. postępowania skargowego regulowanego przepisami działu VIII k.p.a., zatytułowanego "Skargi i wnioski". Postępowanie to jawi się jako prawidłowe, w istocie bowiem skarga z dnia 7 kwietnia 2025 r. stanowiła tzw. skargę powszechną, o której mowa w przepisach Działu VIII tj. art. 227- art. 240 k.p.a. Tymczasem sprawy ze skarg na działanie administracji publicznej określone w art. 227 i nast. k.p.a. nie podlegają kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne. Sądy te nie są właściwe ani do rozpatrzenia skargi na akty i czynności podejmowane w trybie przepisów działu VIII k.p.a., ani do przeprowadzenia kontroli takiego postępowania skargowego prowadzonego przez organ. Zaznaczyć trzeba, że przedmiotem skargi powszechnej uregulowanej w dziale VIII k.p.a. mogą być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw, zaś skargi w tym przedmiocie składa się do organów właściwych do ich rozpatrzenia, wymienionych w przepisach szczególnych lub art. 229 i art. 236 k.p.a. Sąd administracyjny nie jest zatem uprawiony do rozpatrywania skarg powszechnych wniesionych w trybie działu VIII k.p.a. Inaczej rzecz ujmując, ani skarga składana w trybie art. 227 k.p.a., ani skarga do sądu administracyjnego składana na sposób załatwienia przez właściwy organ skargi złożonej w trybie art. 227 k.p.a. - nie może skutecznie uruchomić merytorycznej kontroli sądowoadministracyjnej. Żaden przepis ustawy procesowej regulującej postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości kontroli przez wojewódzki sąd administracyjny postępowania dotyczącego rozpoznania skargi złożonej w trybie art. 227 k.p.a., zarówno w odniesieniu do czynności podejmowanych przez właściwy organ, jaki ewentualnej jego bezczynności, co ma miejsce w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należało, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlega właściwości sądu administracyjnego, co obligowało Sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. o czym orzeczono w pkt. I sentencji postanowienia. Konsekwencją odrzucenia skargi jest zwrot uiszczonego wpisu od skargi – a to stosownie do treści art. 232 § 1 pkt. 1 p.p.s.a.