II SAB/Kr 119/11
PostanowienieWSA w Krakowie2012-08-08
Skład orzekający: Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, sporządzone osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, podlega odrzuceniu jako wniosek nieusuwalny?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, zgodnie z art. 194 § 4 PPSA, musi być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Brak takiego wymogu stanowi błąd nieusuwalny, skutkujący odrzuceniem zażalenia bez wzywania do jego uzupełnienia.Stan faktyczny
Skarżące wniosły skargę na bezczynność Wójta Gminy R. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił tę skargę. Następnie Sąd odrzucił skargę kasacyjną skarżących. Jedna ze skarżących, Z.S., wniosła osobiście sporządzone zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Wcześniej Sąd oddalił jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, uznając, że nie wykazała ona swojej trudnej sytuacji materialnej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie skarżącej Z.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 czerwca 2012 r., sygn. akt II SAB/Kr 119/11 o odrzuceniu skargi kasacyjnej skarżących. Oddalono wniosek skarżącej Z.S. o zwolnienie od kosztów sądowych. Oddalono wniosek skarżącej Z.S. o ustanowienie adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.S. , E.K. T.D. i A.W. na bezczynność Wójta Gminy R. postanawia: odrzucić zażalenie skarżącej Z.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 czerwca 2012 r., sygn. akt II SAB/Kr 119/11 o odrzuceniu skargi kasacyjnej skarżących. sygn. akt II SAB/Kr 119/11 POSTANOWIENIE Dnia 8 sierpnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.S. E.K. T.D. i A.W. , na bezczynność Wójta Gminy R , postanawia: 1. oddalić wniosek skarżącej Z.S. o zwolnienie od kosztów sądowych 2. oddalić wniosek skarżącej Z.S. o ustanowienie adwokata z urzędu.
Postanowieniem z 25 czerwca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w sprawie ze skargi Z.S. E.K. T.D. i A.W. , odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez skarżące na postanowienie o odrzuceniu skargi we wskazanej wyżej sprawie. Odpis ww. postanowienia został doręczony Z.S. jako skarżącej i pełnomocnikowi pozostałych skarżących wraz ze stosownym pouczeniem o konieczności sporządzenia zażalenia przez profesjonalnego pełnomocnika (punkt 5 pouczenia).
Na postanowienie z 25 czerwca 2012 r. skarżąca Z.S. wniosła osobiście sporządzone zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 194 § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - dalej ppsa (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno zostać sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, przy czym wymaganie to jest spełnione, jeżeli zażalenie wnosi osoba posiadająca kwalifikacje określone w art. 175 § 2 ppsa, jak równiąż w art. 175 § 3 w odniesieniu do określonej kategorii spraw. Zachowanie tzw. przymusu adwokackiego stanowi dodatkowy wymóg, jaki musi spełniać tego typu zażalenie, aby mogło zostać skutecznie wniesione. W przeciwieństwie bowiem do wymogów formalnych przewidzianych dla pisma procesowego, którego braki mogą zostać usunięte w trybie art. 49 ppsa, sporządzenie zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej przez osobę do tego nieuprawnioną należy do braków nieusuwalnych. W konsekwencji, podlega ono odrzuceniu bez wzywania strony o jego uzupełnienie.
Skarżąca Z.S. nie jest osobą, która byłaby uprawniona do sporządzenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej i mimo stosownego pouczenia w tym zakresie wniosła zażalenie sporządzone osobiście. Skutkuje to stwierdzeniem niedopuszczalności zażalenia i jego odrzuceniem na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 §2 ppsa.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
sygn. akt II SAB/Kr 119/11
Uzasadnienie
Postanowieniem z 16 stycznia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargi Z.S. E.K. T.D. i A.W. , na bezczynność Wójta Gminy R.
Pismem z 12 marca 2012 roku skarżąca Z.S. zwróciła się z prośbą o wyznaczenie adwokata z urzędu celem sporządzenia skargi kasacyjnej od w/w orzeczenia WSA w Krakowie. W przedłożonym formularzu "PPF" wskazała, że wnosi również o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca podała, że pobiera emeryturę w wysokości [...] zł. W skład jej majątku wchodzi mieszkanie o powierzchni 20 m2. Skarżąca nie dysponuje oszczędnościami, jak również przedmiotami wartościowymi. Na wezwanie referendarza sądowego dodatkowo wyjaśniła, że gospodarstwo przepisała na córki: T.D. A.W i E.K. . Skarżąca zamieszkuje pod adresem [...] . Dom przepisany na córkę jest remontowany. Skarżąca jest na wcześniejszej emeryturze od 55 roku życia. Na utrzymanie daje córce z emerytury: na opał, zakup pralki, czy niezbędnych rzeczy.
Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2012 r. Referendarz sądowy oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Z.S. wniosła sprzeciw od ww. postanowienia, podnosząc merytoryczne argumenty przemawiające, jej zdaniem, za uwzględnieniem skargi.
Zarządzeniem Sędziego z 25 czerwca 2012 r. skarżąca została wezwana do wskazania, czy prowadzi gospodarstwo domowe wyłącznie z córką E.K. , czy również z innymi osobami, podanie wysokości miesięcznych dochodów uzyskiwanych przez córkę i ewentualnie pozostałych domowników, jak również o wskazanie ponoszonych miesięcznych kosztów utrzymania, w terminie 7 dni pod rygorem ujemnych skutków procesowych.
W odpowiedzi skarżąca wyraziła swoje rozgoryczenie przedłużającym się postępowaniem i przedłożyła odcinek świadczenia z ZUS-u opiewające na kwotę 717,07 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., póz. 270 ze zm.)
dalej p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 powoływanej ustawy uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zwolnienie od kosztów sądowych - co do zasady - powinno dotyczyć osób fizycznych znajdujących się w ubóstwie, które z uwagi na swoją sytuację materialną i życiową nie są w stanie ponieść kosztów sądowych i dlatego postępowanie z ich udziałem winno kredytować państwo. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia
koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten
sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.
Nadto o ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy słowo "wykazanie", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia, ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego, co oznacza, że inicjatywa dowodowa w stosunku do okoliczności, z których strona wnioskująca zamierza wywieść skutki prawne leży po stronie wnioskodawcy, a nie rozpoznającego wniosek. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez wnioskującego dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest on w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania.
W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała w stopniu wystarczającym, że sytuacja majątkowa w której się znajduje uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym tj., że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Faktem jest, że z przedłożonych przez skarżącą informacji wynika, że nie jest ona osobą zamożną. Posiada niewielkie
mieszkanie oraz osiąga dochód z tytułu wcześniejszej emerytury w wysokości - jak wynika z ostatnio przedłożonego dowodu wypłaty – [...] zł. Sąd nie stracił jednak z pola widzenia, że skarżąca mimo dwukrotnego wezwania o podanie dokładniejszych informacji pozwalających na ustalenie jej rzeczywistej sytuacji majątkowej nie wykonała tego zarządzenia, w szczególności nie podała wysokości miesięcznych dochodów uzyskiwanych przez córkę i ewentualnie pozostałych domowników, jak również ponoszonych przez nią miesięcznych kosztów utrzymania. Wypada zaznaczyć, iż okoliczność, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z E.K. nie została przez nią podana w złożonym na urzędowym formularzu wniosku, a ustalona przez Sąd na podstawie analizy akt sprawy z których wynika, że są one zameldowane pod jednym adresem. Skarżąca przyznała w piśmie z 11 kwietnia 2012 r. że "daje córce z emerytury na utrzymanie na opał czy zakup pralki czy niezbędnych rzeczy", mimo zatem pośredniego wskazania, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, nie podała jakie dochody uzyskuje córka. Dopiero zestawienie dochodów córki (i ewentualnie innych osób mieszkających wraz z nimi -bo ta kwestia również w dalszym ciągu nie została wyjaśniona) pozwoliłoby na uzyskanie pełnego obrazu sytuacji majątkowej skarżącej.
Konkludując, w ocenie Sądu, oświadczenie skarżącej jest niewiarygodne i w związku z tym wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata nie zasługuje na uwzględnienie.
W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r., Nr 153, poz. 1270 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło