II SAB/Kr 135/24

Kraków, dnia 8 sierpnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Nawara – Dubiel Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Dyrektora [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. w sprawie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 30 grudnia 2023 roku postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić J. M. wpis w wysokości 100 (słownie: sto) złotych. Przedmiotem skargi J. M. – dalej jako "Skarżący" jest bezczynność Dyrektora [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W dniu 30 grudnia 2023 roku Skarżący za pośrednictwem platformy ePUAP złożył do Dyrektora [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. – dalej też jako "Dyrektor" lub "podmiot zobowiązany" wniosek o udostępnienie informacji publicznej, to jest o przesłanie wykazu umów zawartych w 2023 r. na przeprowadzenie szkoleń z przepisów o ruchu drogowym, znakach i sygnałach drogowych i ich stosowaniu, w których organ był zamawiającym/zleceniodawcą. W odpowiedzi na powyższe Dyrektor poinformował Skarżącego pismem z dnia 16 stycznia 2024 r., iż udostępnienie żądanych informacji wymaga ich przetworzenia oraz wezwał Skarżącego o przedstawienie przyczyn, dla których udostępnienie wnioskowanych informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Jednocześnie zastrzegł, że bez wskazania tych przyczyn informacja nie zostanie udostępniona. W reakcji na powyższe Skarżący w dniu 17 stycznia 2024 r. Skarżący poinformował organ, że przesłane pismo nie stanowi załatwienia jego wniosku zgodnie z UDIP. Wskazał również, że od 16 stycznia 2024 r. organ pozostaje w bezczynności, a dalsze działanie niezgodne z przepisami lub zaniechanie będzie skutkowało wniesieniem skargi do WSA w Krakowie. W związku z tym, że Dyrektor [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. nie udostępnił wnioskowanej informacji, nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia ani nie zareagował w żaden inny sposób 25 lutego 2024 r. za pośrednictwem organu wniósł skargę na bezczynność w załatwieniu jego wniosku o informację publiczną. Wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2024 roku, sygn. II SAB/Kr 56/24, WSA w Krakowie stwierdził, że Dyrektor [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku J. M. z dnia 30 grudnia 2023 r. o udzielenie informacji publicznej oraz zobowiązał Dyrektora [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. do wydania aktu lub dokonania czynności na skutek wniosku J. M. z dnia 30 grudnia 2023 r. o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty zwrotu akt organowi. Następnie za pismem z dnia 20 maja 2024 r. Dyrektor [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. przesłał mi pismo, w którym podtrzymał swoje stanowisko, że wnioskowana informacja wymaga przetworzenia oraz wezwał mnie do wykazania szczególnego interesu publicznego w udostępnieniu tej informacji. Korespondencję powyższą za pośrednictwem systemu ePUAP otrzymał Skarżący i zapoznał się z nią tego samego dnia, to jest 20 maja 2024 roku, jednakże nie udzielił żadnej odpowiedzi (k. 14 a.s.). Następnie w dniu 29 maja 2024 roku Dyrektor [...] Ruchu Drogowego w T. wydał decyzję nr 2/2024, którą odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie zawartych umów w 2023r. na przeprowadzenie szkoleń z zakresu przepisów o ruchu drogowym, znakach i sygnałach drogowych i ich stosowaniu. Powyższa decyzja została wysłana do Skarżącego listem poleconym w dniu 29 maja 2024 r. i pomimo dwukrotnego awizowania nie została podjęta w terminie. Następnie za pismem z dnia 17 czerwca 2024 roku Skarżący wniósł skargę na bezczynność Dyrektora [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W skardze podniósł zarzuty naruszenia: 1. art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek, 2. art. 10 ust. 1 w powiązaniu z art. 12 ust. 2 pkt. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej jako: "UDIP") w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek, a podmiot udostępniający informację publiczny ma obowiązek zapewnić możliwość przesłania informacji publicznej. Powołując się na powyższe wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia mojego wniosku z 30 grudnia 2023 roku dotyczącego przesłania wykazu umów zawartych w 2023 r. na przeprowadzenie szkoleń z przepisów o ruchu drogowym, znakach i sygnałach drogowych i ich stosowaniu, w których organ był zamawiającym/zleceniodawcą oraz o zasądzenie od organu na moją rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazał, że Nie ulega wątpliwości, że [...] Ośrodek Ruchu Drogowego w T. jest instytucją finansowaną ze środków publicznych. W związku z tym podmiotowo jest zobowiązany do udzielania informacji publicznej, czego zresztą organ nie kwestionował. Wniosek dotyczył wykazu umów na szkolenia przeprowadzone z zakresu przepisów ruchu drogowego przeprowadzonych na zamówienie organu. Zakup usług szkoleniowych jest związany z wydatkowaniem środków publicznych, a więc informacja o umowach zawartych w związku z tymi zamówieniami stanowi informację publiczną. Ponadto zaznaczył, że na gruncie niniejszej sprawy najpóźniej w dniu 3 czerwca 2024 r. (14 dni od wysłania wezwania) powinien wysłać do mnie poprzez ePUAP (drogą wskazaną do korespondencji w sprawie wniosku) żądaną informację lub decyzję o odmowie jej udostępnienia. Niestety pomimo upływu kolejnych 14 dni nie otrzymałem od organu żadnej korespondencji w tym zakresie. Oznacza to, że Dyrektor [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. ponowie popadł i pozostaje w bezczynności w załatwianiu mojego wniosku o informację publiczną. Stan faktyczny jest odmienny niż ten, który był analizowany przez tutejszy sąd w sprawie II SAB/Kr 56/24. Organ podjął pewne działania, a więc nie można zastosować przepisów odnośnie do skargi na niewykonanie wyroku tylko pozostaje zwalczanie bezczynności. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że pismem z dnia 20.05.2024r., [...] Ośrodek Ruchu Drogowego w T. wezwał Pana J. M., do wykazania istnienia interesu publicznego w pozyskaniu danych w terminie 7 dni. Pismo zostało przesłane za pośrednictwem platformy ePUAP. Wobec braku odpowiedzi na powyższe pismo i niewykazania przez Pana J. M. szczególnej istotności istnienia interesu publicznego w pozyskaniu danych, w dniu 29.05.2024 została wydana Decyzja nr 2/2024 Dyrektora [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T. o odmowie udostępnienia informacji publicznej w zakresie zawartych umów w 2023 r. na przeprowadzenie szkoleń z zakresu przepisów o ruchu drogowym i sygnałach drogowych i ich stosowaniu. Decyzja zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego wydana została na piśmie i przesłana za pośrednictwem Poczty Polskiej. Pomimo dwukrotnego awizowania, przesyłka nie została odebrana przez adresata - Pana J. M. i wróciła do nadawcy - [...] Ośrodka Ruchu Drogowego w T.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje. Sądy administracyjne, stosownie do art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2022, poz. 2492 ze zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ww. ustawy) w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024, poz. 935, dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a tego przepisu. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje również bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak stanowi art. 149 § 1 p.p.s.a. w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3), 4) jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a), 5) w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b), 6) w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2). W przypadku nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części, stosownie do art. 151 p.p.s.a. Stosownie do art. 119 pkt. 4) p.p.s.a. Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W myśl art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Pojęcie bezczynności zdefiniowane zostało w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2024, poz. 572, dalej "K.p.a.") jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). Ponadto trzeba zwrócić uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, przesądził, że "wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.". W powyższej uchwale wskazano, że zakończenie postępowania administracyjnego przed wniesieniem skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, uniemożliwia jej rozpoznanie. Sąd nie może w takiej sytuacji badać, czy przed jej zakończeniem organ prowadził postępowanie w sposób przewlekły. Wprawdzie wyrażone w ww. uchwale stanowisko odnosi się bezpośrednio do zakończenia postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej, jednak należy mieć na względzie, że zarzut bezczynności ocenia się przez pryzmat sposobu realizacji kompetencji określonego organu. Jeśli zarzut bezczynności dotyczy organu rozpatrującego sprawę w pierwszej instancji, to momentem granicznym, z perspektywy ww. uchwały, będzie wydanie decyzji kończącej postępowanie przez ten organ. Ta zaś decyzja nie ma w momencie jej wydania przymiotu ostateczności, skoro przysługuje od niej odwołanie (por. art. 16 § 1 K.p.a.). W sytuacji zatem, gdy doszło do wydania decyzji i zakończenia postępowania administracyjnego przed wniesieniem skargi na bezczynność organu, to Sąd nie może w takiej sytuacji badać, czy przed jego zakończeniem organ dopuścił się bezczynności. Odnosząc powyższe do okoliczności rozpatrywanej sprawy należy wskazać, że Skarżący w dniu 17 czerwca 2024 roku złożył skargę na bezczynność Dyrektora w sprawie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Natomiast Dyrektor wydał w dniu 29 maja 2024 roku decyzję w przedmiocie odmowy udostępnienia wnioskowanej informacji. Wydanie przed dniem wniesienia skargi przez podmiot zobowiązany (Dyrektora) decyzji z dnia 29 maja 2024 r., którą odmówiono udostępnienia informacji publicznej skutkuje uznaniem, że zachodzi przeszkoda do merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez sąd administracyjny, o czym stanowi powołana powyżej uchwała NSA. Wobec powyższego Sąd uznał, że wniesiona skarga na bezczynność w sprawie udostępnienia informacji publicznej nie mogła odnieść skutku i jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6) p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn (niż podane w punktach 1-5a) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Dlatego Sąd orzekł jak w pkt 1) sentencji postanowienia, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6) p.p.s.a. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1) p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy, postanowiono zwrócić skarżącemu kwotę 100 zł uiszczoną tytułem wpisu od niniejszej skargi, o czym orzeczono jak w pkt 2 sentencji postanowienia.