II SAB/Kr 142/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Sebastian Pietrzyk Sędziowie: SWSA Mirosław Bator AWSA Anna Kopeć (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi B. B. i M. B. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 13 czerwca 2024 r. oddala skargę. B. B. i M. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej, o którą wnosili skarżący pismem z dnia 13 czerwca 2024 r. Organowi zarzucili naruszenie art. 4 ust.1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2 art. 3 ust. 1 pkt. 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez nieudostępnienie informacji publicznej. Na podstawie tych zarzutów wnieśli o: 1. zobowiązanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej skarżących z dnia 13 czerwca 2024 r. i udzielenia informacji publicznej, 2. orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ppsa w zw. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 ppsa, 4. zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżący złożyli wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. (dalej: PPIS) w zakresie danych dot. szczepień ochronnych. Pismem z dnia 27 czerwca 2024 r. PPIS udzielił odpowiedzi, udzielając w nikłym stopniu odpowiedzi na pytania i odsyłając do publikacji. Do dnia wniesienia skargi skarżącym nie udostępniono innych informacji poza zawartymi w pismach z dnia 27 czerwca 2024 r. mimo obowiązku PPIS. Przesłane przez organ odpowiedzi są niewystarczające, podobnie jak odesłanie do publikacji. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazano, że organ winien był udostępnić informację publiczną na żądanie strony skarżącej albo wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia stosownie ją uzasadniając. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie. Wskazano, że analiza skargi i ocena dokumentacji dotyczącej udzielenia przez organ odpowiedzi na wniosek w nikłym stopniu o informację publiczną wskazuje, że PPIS w M. odpowiedział na wniosek w dniu 27 czerwca 2024 r. (skarżący otrzymali w dniu 28 czerwca 2024 r.) zgodnie ze swoimi kompetencjami oraz posiadaną wiedzą. Skarżący nie przedstawili w jakim zakresie odpowiedzi na zadane pytania są udzielone w niewystarczającym stopniu. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935) - dalej określanej, jako "p.p.s.a." -- sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Jeżeli natomiast sąd dojdzie do przekonania że skarga jest bezzasadna – oddala ja na nasadzie art. 151 p.p.s.a. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902), dalej jako u.d.i.p.; nie odmówił udostępnienia informacji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.; nie umorzył postępowania bądź też nie odmówił udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Termin udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej wynosi 14 dni. Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Dopiero stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się wnioskodawca, był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz że żądana informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność w zakresie realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej (por. Szustakiewicz, "Postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych", Przegląd Prawa Publicznego 2012, nr 6, s. 75 i n.). Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy trzeba wskazać, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny jako organ władzy publicznej jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w trybie wskazanej wyżej ustawy. Wniosek wpłynął do organu w dniu 17 czerwca 2024 r., a odpowiedź została udzielona pismem z 27 czerwca 2024 r., które doręczono skarżącym w dniu następnym. Niewątpliwie więc czternastodniowy termin załatwienia wniosku wskazany w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. został zachowany. Skarżący zarzucają, że ich wniosek nie został załatwiony w sposób właściwy, udostępnione informacje są niewystarczające, a odpowiedź na wniosek w znaczny zakresie odsyła do publikacji. Nie wskazują przy tym, odpowiedzi na które konkretnie pytania są ich zdaniem niezgodne z ustawą o dostępie do informacji publicznej. W ocenie Sądu sposób załatwienia przedmiotowego wniosku był w pełni prawidłowy i nie budzi żadnych wątpliwości co do zgodności z przepisami prawa. Wniosek skarżących o udostępnienie informacji publicznej zawierał 13 pytań. Organ do każdego z tych pytań się odniósł i udzielił informacji zgodnie z aktualną wiedzą i stanem badań naukowych. I tak jednoznacznej odpowiedzi udzielono na pytania nr 2, 5, 7, 10 i 13 – przy czym w ocenie Sądu pytanie nr 10 nie dotyczyło informacji publicznej, lecz swego rodzaju porady prawnej ("w jaki sposób ubiegać się o odszkodowanie..."). Podobnie pytanie nr 1 – ile maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionek na poszczególne choroby – nie jest pytaniem o informację publiczną, lecz o fakty z zakresu nauk medycznych. Mimo to organ udzielił skarżącym odpowiedzi w ramach posiadanej wiedzy. W przypadku pytań nr 3, 4, 6, 8 organ wskazał, że żądanych informacji nie posiada i nie prowadzi w tym zakresie rejestrów. Stanowi to właściwe załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Powiadomienie wnioskodawcy o nieposiadaniu danych objętych wnioskiem uwalnia podmiot zobowiązany od zarzutu bezczynności w sprawie, albowiem z oczywistych względów nie można oczekiwać udostępnienia danych, którymi podmiot ten nie dysponuje (po wyrok WSA w Gliwicach z dnia 14 czerwca 2023 r., sygn. III SAB/Gl 127/23 – dostępny w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Wreszcie w przypadku pytań nr 9, 11 i 12 poinformowano wnioskodawców, że żądane informacje nie mają charakteru informacji publicznej. Również tego rodzaju odpowiedź stanowi prawidłowe załatwienie wniosku – o ile organ w sposób właściwy zakwalifikuje objęte wnioskiem informacje. Taka właśnie sytuacja miała miejsce niniejszej sprawie. W pytaniu nr 9 skarżący wskazali: "Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych; łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym?" Organ słusznie zwrócił uwagę, że pytanie to dotyczy uzyskania stanowiska organu. W ocenie Sądu w istocie jest to swego rodzaju polemika ze stanowiskiem Powiatowego Inspektora Sanitarnego i stosowaną przez niego wykładnią obowiązujących przepisów prawa. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie służy jednak prowadzeniu z organami władzy publicznej polemiki co do zasadności podejmowanych przez nich działań. Jako zgodne z prawem trzeba też uznać stanowisko, że pytanie nr 11 ("W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności.") nie odnosi się do informacji publicznej, lecz dotyczy wiedzy medycznej. Wreszcie prawidłowo uznano, że nie jest informacją publiczną informacja żądana w pytaniu nr 12: "Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie?". Światowa Organizacja Zdrowia to organizacja międzynarodowa działająca w ramach ONZ, która zajmuje się kwestią ochrony zdrowia. Jej stanowisko i zalecenia nie stanowią "informacji o sprawach publicznych" w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Reasumując Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w M. w terminie określonym przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej rozpoznał wniosek w pełnym jego zakresie, a udzielone wnioskodawcom odpowiedzi stanowiły prawidłowe i zgodne z przepisami załatwienie wniosku, a zatem w niniejszej sprawie nie stwierdzono bezczynności organu. Wobec powyższego skarga jako bezzasadna została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.