II SAB/Kr 153/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr.) Sędziowie : WSA Renata Czeluśniak NSA Jan Zimmermann Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi F.A. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. I. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. do wydania aktu w terminie 30 dni; II. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. na rzecz skarżącego F.A. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. F. A. pismem z dnia 3.03.2010r., złożył w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w O. w dniu 9.03.2010r. wniosek w sprawie samowoli budowlanej przy budowie ulicy [...] w K.. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 9.07.2010 roku, po rozpatrzeniu zażalenia F. A. na niezałatwienia przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. wniosku złożonego w tamtejszym Inspektoracie w dniu 9.03.2010r. w sprawie samowoli, wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w O. termin na załatwienia wniosku do dnia 9.08.2010r. oraz zarządził wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy, a także przedsięwzięcia środków zapobiegających naruszania terminów załatwiania spraw w przyszłości. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w piśmie z dnia 26.08.2010r. zwrócił się do Starosty [...] o przesłanie stosownej dokumentacji w sprawie inwestycji przy ulicy [...] w K., w związku z prowadzonym postępowaniem w sprawie z zawiadomienia F. A.. Starosta Powiatowy w O. w piśmie z dnia 6.09.2010r. wyjaśnił, iż akta przedmiotowej sprawy zostały przekazane do Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego. F. A., zwany dalej skarżącym, w piśmie z dnia 11.08.2010r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O., bowiem w dalszym ciągu brak jest rozstrzygnięcia w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), bezczynność organów administracji podlega kontroli sądowej, jeżeli polega ona między innymi na braku wydania decyzji administracyjnej, niektórych kategorii postanowień, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skarga zasługuje na uwzględnienie, zaistniały bowiem wszystkie formalnoprawne przesłanki określające stan bezczynności organu administracji publicznej. Na wstępie należy wskazać, iż organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki - art. 35 § 1 kpa. Sformułowanie "bez zbędnej zwłoki" oznacza, że sprawa ma być załatwiona tak szybko, jak to jest możliwe. Zgodnie z ustawą załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, zaś sprawy szczególnie skomplikowanej, nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania - art. 35 § 3 kpa. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności między innymi, gdy: nie podejmuje czynności, które warunkują merytoryczne rozpatrzenie sprawy (wyrok NSA z 27 października 1998r. w sprawie sygn. akt IV SAB 18/98 - LEX nr 45691), zwłaszcza zaś, gdy nie podejmuje w prawnie ustalonym terminie żadnych czynności w sprawie lub gdy jakkolwiek prowadzi postępowanie, to jednak mimo ustawowego obowiązku nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, ani innej czynności (wyroki NSA z 19 lutego 1999r. w sprawie sygn. akt IV SAB 153/98 - LEX nr 48688). Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną czy też niezawinioną opieszałością organu (zob. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod red. T. Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 86). Istotnym jest, iż okoliczności zwalniające organ administracji z zarzutu bezczynności muszą mieć charakter prawny, proceduralny, a nie faktyczny. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 K.p.a.). W przypadkach, w których niemożliwe jest dotrzymanie powyższych terminów, organ może skutecznie uchylić się od zarzutu bezczynności, gdy z akt wynika, że podejmuje czynności procesowe zmierzające do usunięcia przeszkody w załatwieniu sprawy i jednocześnie o każdym przypadku opóźnienia zawiadamia strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin jej załatwienia (art. 36 K.p.a.). Uprawniony jest zatem wniosek, że przeszkody w terminowym załatwieniu sprawy nie zwalniają organu od podejmowania czynności procesowych, w szczególności stosowania obligatoryjnych instytucji procesowych przewidzianych w k.p.a., jak też niedopuszczalne jest w takiej sytuacji pozostawienie strony w niewiedzy, co do przyczyn opóźnienia i terminu zakończenia sprawy. Obowiązkiem organu jest poszukiwanie rozwiązań proceduralnych, usuwających przeszkody w wydaniu decyzji kończącej postępowanie lub stosowanie innych rozwiązań przewidzianych prawem, które pozwolą ująć w odpowiednie ramy prawne okres oczekiwania na wydanie decyzji. Bezwzględnie natomiast organ powinien informować strony o przyczynach opóźnienia. Przesłanką dopuszczalności postępowania sądowoadministracyjnego w odniesieniu do skarg na bezczynność polegającą na nie wydaniu w terminie decyzji oraz postanowień, od których służy zażalenie jest wniesienie przez skarżącego zażalenia do organu administracji publicznej w trybie art. 37 kpa. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Skarżący, przed złożeniem skargi do Sądu, wniósł do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. zażalenie na niezałatwienie w terminie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. sprawy dotyczącej jego wniosku złożonego w dniu 9.03.2010 roku. Konsekwencją powyższego zażalenia było postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 9.07.2010r., zobowiązujące organ pierwszej instancji do załatwienia sprawy do dnia 9.08.2010 r. W realiach rozpoznawanej sprawy nie budzi wątpliwości Sądu zasadność skargi, albowiem stan bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. nie usunięty został do momentu wyrokowania o skardze na bezczynność. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania należy zaakcentować, iż organ I instancji w kontrolowanym postępowaniu od momentu złożenia wniosku skarżącego (9.03.2010r.) do dnia wniesienia skargi na bezczynność (16.11.2010r.) nie podjął żadnej czynności, która warunkowałaby merytoryczne rozpatrzenie sprawy, poprzestając na wystosowaniu pisma do Starostwa Powiatowego w [...] o przesłanie akt sprawy. W szczególności nie zwrócił się do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o użyczenie akt, nie zaczął weryfikować stron postępowania (a jak wskazuje również te działania będą wymagały czasu) itp. Należy również podkreślić, że PINB w O. nawet nie powiadomił strony o niemożności rozpatrzenia sprawy w terminie wynikającym z art. 35 k.p.a. Zaakcentowania nadto wymaga naganna bezczynność organu w związku z bezskutecznym upływem terminu wynikającym z postanowienia WINB z dnia 9.07.2010 roku, nakładającym obowiązki na stronę zgodnie z art. 37 § 2 kpa. Zresztą pierwszą i jedyną czynnością podjętą przez organ było zwrócenie się pismem z dnia 26.08.2010r. do Starosty [...] o przesłanie stosownej dokumentacji dopiero po wykazaniu bezczynności przez organ II instancji. Okoliczności te są wystarczające, by uwzględnić skargę na bezczynność wniesioną w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał istnienie stanu bezczynności po stronie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 9.03.2010 r. i na podstawie art. 149 p.p.s.a. wyznaczył organowi termin 30 dni do wydania aktu. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.