II SAB/Kr 157/10
PostanowienieWSA w Krakowie2011-02-22
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym z powodu trudnej sytuacji materialnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych należy uwzględnić, gdy strona znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, co powoduje, że poniesienie kosztów sądowych spowodowałoby dla niej uszczerbek socjalny. W niniejszej sprawie niskie dochody skarżącej, opieka nad chorą córką oraz samodzielne ponoszenie kosztów utrzymania uzasadniają zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca J.G. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z chorą córką, a ich łączny miesięczny dochód wynosi 1.737,28 zł, w tym emerytura specjalna, renta socjalna, zasiłek pielęgnacyjny oraz alimenty. Skarżąca jest współwłaścicielką mieszkania i garażu. Wskazała na trudną sytuację materialną i konieczność opieki nad córką uniemożliwiającą podjęcie pracy zarobkowej.Rozstrzygnięcie
Zwolnił skarżącą J.G. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickiej po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą J.G. od kosztów sądowych
W dniu 11 lutego 2011 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek J.G. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.
We wniosku tym skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z córką. Ich miesięczny dochód wynosi 1.737,28 zł i składa się na niego emerytura specjalna skarżącej w wysokości 666 zł, renta socjalna córki w wysokości 593,28, zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł oraz zaległe alimenty wypłacane przez komornika w wysokości 325 zł.
Skarżąca jest współwłaścicielką mieszkania o pow. 44,3 m2 oraz garażu.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, iż znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej. Opiekuje się chorą córką. Jednym miesięcznym dochodem są świadczenia w wysokości wykazanej we wniosku, w tym emerytura specjalna przyznana w 2008 r. przez premiera.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych.
W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.).
W ocenie orzekającego sytuacja majątkowa skarżącej, niskie miesięczne dochody, opieka nad chora córką( która uniemożliwia podjęcia dodatkowej pracy), samodzielne ponoszenie wszelkich opłat i kosztów związanych z codziennym utrzymaniem, uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku i zwolnieniu skarżącej od kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie
art. 243 § 1, art. 244§ 1, art. 245 § 1, 3 , art. 246 § 1 pkt 2 w zw. a art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło