II SAB/Kr 165/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia Sędziowie NSA Joanna Tuszyńska WSA Agnieszka Nawara-Dubiel WSA Piotr Fronc (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Dyrektora Małopolskiego Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Tarnowie w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia 15 sierpnia 2024r. J. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Dyrektora Małopolskiego Ośrodka Ruchu Drogowego w zakresie rozpoznania jego wniosku z 27 kwietnia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej przesłania wykazu umów cywilnoprawnych zawartych w latach 2018-2021 w zakresie szkolenia z przepisów o ruchu drogowym, znakach i sygnałach drogowych i ich stosowania. Organowi zarzucił naruszenie: 1. art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek, 2. art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej jako: "UDIP") w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek. Na podstawie tych zarzutów skarżący wniósł o 1. zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z 27 kwietnia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie opisanym na wstępie ; 2. zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazano, że za pomocą platformy epuap 27 kwietnia 2022 r. skarżący złożył do Dyrektora Małopolskiego Ośrodka Ruchu Drogowego wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej przesłania wykazu umów cywilnoprawnych zawartych w latach 2018-2021 w zakresie szkolenia z przepisów o ruchu drogowym, znakach i sygnałach drogowych i ich stosowania. W terminie wynikającym z przepisów zawartych art. 13 ust. 1 Ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak również do dnia sporządzenia skargi organ nie udostępnił ani nie przesłał skarżącemu informacji, o którą wnioskował. Termin do udostępnienia przedmiotowej informacji publicznej upłynął, co czyni skargę uzasadnioną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Sądy administracyjne, stosownie do art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019, poz. 2167 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ww. ustawy) w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325, dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a tego przepisu. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje również bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak stanowi art. 149 § 1 p.p.s.a. w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3) 4) jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a) 5) w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b) 6) w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2). W przypadku nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części, stosownie do art. 151 p.p.s.a. Pojęcie bezczynności zdefiniowane zostało w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2020, poz. 256, dalej k.p.a.) jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 tej ustawy. A zatem organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie wyznaczonym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. W tym kontekście wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny podjął 22 czerwca 2020 r. uchwałę w sprawie o sygn. akt II OPS 5/19 (orzeczenia.nsa.gov.pl), w której stwierdził, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z uzasadnienia uchwały NSA wynika m.in., że skarga na bezczynność nie może być wnoszona po zakończeniu postępowania administracyjnego. Zasadniczym bowiem celem skargi na bezczynność organu administracji publicznej, jak i skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jest doprowadzenie do usunięcia stanu bezczynności. Wprawdzie wyrażone w uchwale stanowisko odnosi się bezpośrednio do zakończenia postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej, jednak należy mieć na względzie, że zarzut bezczynności lub przewlekłości ocenia się przez pryzmat sposobu realizacji kompetencji określonego organu. Jeśli zarzut bezczynności dotyczy organu rozpatrującego wniosek o udzielenie informacji publicznej, to momentem granicznym, z perspektywy ww. uchwały, będzie udzielenie przez ten organ odpowiedzi w realizacji złożonego wniosku we właściwej, przewidzianej ustawą o dostępie do informacji publicznej formie ewentualnie wydanie w tym przedmiocie decyzji o odmowie udzielenia informacji. Odnosząc powyższe do okoliczności rozpatrywanej sprawy Sąd wskazuje, że J. M. wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Małopolskiego Ośrodka Ruchu Drogowego - w zakresie rozpoznania jego wniosku z 27 kwietnia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej przesłania wykazu umów cywilnoprawnych zawartych w latach 2018-2021 w zakresie szkolenia z przepisów o ruchu drogowym, znakach i sygnałach drogowych i ich stosowania. Skarga na bezczynność wniesiona została pismem z dnia 15 sierpnia 2024r. Tymczasem organ na skutek rozpoznania przedmiotowego wniosku o udostępnieniu informacji publicznej wydał w dniu 6 maja 2024r. decyzję nr 1/2024 o odmowie udzielenia żądanej informacji w zakresie określonym we wniosku, albowiem wnioskodawca pomimo wezwania organu o wykazanie szczególnej istotności dla interesu publicznego w pozyskaniu wnioskowanych informacji publicznych, interesu tegoż nie wykazał w zakreślonym terminie. Decyzja ta w sposób prawidłowy została ekspediowana za pośrednictwem operatora pocztowego na właściwy adres wnioskodawcy, który pomimo awizowania przesyłki zawierającej w/w decyzję nie odebrał ( vide k. 29-32 akt sprawy). Decyzję tę z upływem 14 dnia od daty pierwszego awiza uznać należy za skutecznie doręczoną adresatowi ( art. 44 k.p.a.), a na skutek jej niezaskarżenia, stała się decyzją ostateczną z dniem 6 czerwca 2024r. Podsumowując w sprawie organ wydał w dniu 6 maja 2024r. decyzję, zaś skarga na bezczynność złożona została w dniu 15 sierpnia 2024r. – tj. już po wydaniu tej decyzji i uzyskaniu przez nią waloru decyzji ostatecznej. Skoro przed wniesieniem skargi na bezczynność postępowania organ w sposób właściwy przewidziany przepisami u.d.i.p. rozpoznał i "załatwił" wniosek o dzielenie informacji, odpada cel skargi na bezczynność, a w konsekwencji zachodzi przeszkoda do merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez sąd administracyjny, o której stanowi ww. uchwała NSA. Wobec powyższego Sąd uznał, że wniesiona skarga nie mogła odnieść skutku i jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn (niż podane w punktach 1-5a) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Na tej podstawie Sąd orzekł jak w postanowieniu.