II SAB/Kr 195/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. P. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych W dniu 27 listopada 2015 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia zawartego w formularzu "PPF" wynika, iż skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód netto wynosi 1.704,46 zł i stanowi go świadczenie emerytalne w wysokości 1.540,96 zł i dopłata obszarowa w wysokości 163,50 zł. W skład majątku strony wchodzi 70-letni dom o powierzchni 60 m² bez wartości, mieszkanie wielkości 8 m², budynek gospodarczy bez wartości oraz nieruchomość rolna o areale 2,86 ha stanowiąca ugory oraz grunty leśne wielkości 0,7 ha. Wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Stan konta bankowego skarżącego wynosi 3,10 zł. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy J. P. podniósł, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Skarżący liczy 7... lat i cierpi na szereg schorzeń. Choruje na nadciśnienie, bezsenność, zanik kości kręgosłupa, chorobę wieńcową, woreczka żółciowego i wątroby, hemoroidy, naczyniaka w brzuchu, zaćmę, niewydolność rozkurczową i arytmię serca, stłuczenie i rozedmę płuc. Gospodarstwo rolne nie przynosi żadnych dochodów z powodu choroby skarżącego i nadzwyczajnych okoliczności z zakazem wysiłku fizycznego po operacji zaćmy oka. Dom, w którym zamieszkuje jest w stanie ruiny i nie przedstawia żadnej wartości. Nie ma w nim prądu, łazienki, ani centralnego ogrzewania. Skarżący nie korzysta z pomocy społecznej, ani ze wsparcia rodziny. Nie jest on zatem w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych bez uszczerbku na jego zdrowiu i życiu. Do wniosku dołączona została kopia historii rachunku bankowego strony za okres od 10 czerwca 2015 roku do 10 grudnia 2015 roku (saldo końcowe 3,10 zł) oraz kopia faktury z dnia 21 października 2015 roku za zakup produktów spożywczych na łączną kwotę 613,09 zł. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżący, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. W ocenie orzekającego w przedmiotowej sprawie J. P. uwiarygodnił, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych w zainicjowanym postępowaniu. Źródłem utrzymania skarżącego jest świadczenie emerytalne oraz dopłaty obszarowe do gruntów w łącznej wysokości 1.704,46 zł miesięcznie. Całość uzyskiwanych dochodów przeznaczana jest na pokrycie kosztów utrzymania i leczenia skarżącego. Wnioskodawca nie dysponuje przy tym oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi, które mogłyby zostać spieniężone. Posiadany majątek w postaci domu oraz nieruchomości rolnej nie przynosi skarżącemu żadnego dochodu. Orzekającemu znane są z urzędu okoliczności dotyczące trudnych warunków materialnych, w jakich żyje skarżący (m in. akta spraw II SAB/Kr 297/14, III SAB/Kr 79/14, II SA/Kr 1256/14). Dom, w którym zamieszkuje J. P. nie posiada dostępu do prądu, wody, nie ma łazienki, ani centralnego ogrzewania. Okoliczności te wskazują jednoznacznie, że skarżący nie należy do osób majętnych i wygospodarowanie przez niego nawet niewielkich kwot na opłaty sądowe jest bardzo utrudnione. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.