II SAB/Kr 219/14

WyrokWSA w Krakowie2014-08-22

Skład orzekający: Andrzej Irla, Joanna Tuszyńska, Aldona Gąsecka-Duda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka akcyjna wykonująca zadania publiczne (przedsiębiorstwo energetyczne) może być uznana za stronę zobowiązaną do udostępnienia informacji publicznej, a jej bezczynność w tym zakresie może być stwierdzona z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Spółka akcyjna wykonująca zadania publiczne, takie jak dystrybucja energii elektrycznej, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Bezczynność takiego podmiotu w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, trwająca około 10 miesięcy od złożenia wniosku do udzielenia odpowiedzi, stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie bezczynności, wymierzenie grzywny oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej dokumentów związanych z budową linii energetycznych na ich nieruchomości. Po długotrwałym braku odpowiedzi, skarżący wnieśli skargę na bezczynność spółki "T" S.A. Spółka ostatecznie poinformowała, że nie odnalazła żądanych dokumentów. Skarżący podtrzymali swoje żądanie, wskazując na brak wydania decyzji odmawiającej lub umarzającej postępowanie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że bezczynność spółki "T" S.A. w K. w rozpoznaniu wniosku skarżących miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzył spółce grzywnę w wysokości 200 zł, umorzył postępowanie sądowe w pozostałym zakresie i zasądził od spółki na rzecz skarżących kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska WSA Aldona Gąsecka-Duda Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2014 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. K. i J. K. na bezczynność "T" S. A. w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że bezczynność spółki "T" S. A. w K. w rozpoznaniu wniosku J. K. i J. K. z dnia 9 września 2013 r. znak: [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; II. wymierza spółce "T" S. A. w K. grzywnę w wysokości 200 zł (dwieście złotych); III. umarza postępowanie sądowe w pozostałym zakresie; IV. zasądza od spółki "T" S. A. w K. na rzecz skarżących J. K. i J. K. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Skarżący J.K. oraz J.K. w skardze z dnia 13.06.2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucili [...] S.A. w K. bezczynność polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej określonej we wniosku z dnia 9.09.2013 r. przy jednoczesnym niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia tej informacji publicznej (zgodnie z art. 17 ustawy o dostępie do informacji publicznej). Skarżący domagali się stwierdzenia bezczynności Spółki [...] S.A. w zakresie udostępnienia żądanej we wniosku z dnia 9.09.2013 r. informacji publicznej. Skarga zawierała także żądanie zasądzenia kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi podano, że wnioskiem z dnia 9.09.2013 r. skarżący zwrócili się do [...] S.A. w K. m.in. o udostępnienie dokumentów, w tym decyzji administracyjnych dotyczących posadowienia, budowy, przebudowy, remontów i eksploatacji linii energetycznych na stanowiących ich własność działce nr [...] położonej w miejscowości G. W odpowiedzi na powyższe żądanie, wnioskodawcy otrzymali od [...] SA pismo z dnia 28.10.2013 r., w którym przedsiębiorca przesyłowy poinformował o konieczności dłuższego oczekiwania na rozpatrzenie złożonego wniosku. Wobec przedłużającej się bezczynności [...] SA, skarżący w dniu 27.12.2013 r. wystąpili "z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy" wywołanej wskazanym wyżej wnioskiem. Reakcją na powyższe było pismo strony przeciwnej z dnia 10.02.2014 r. kwestionujące precyzyjność złożonego wniosku i wzywające skarżących do podania, jakie dokumenty są przedmiotem ich żądania. Zwrócono uwagę, że wniosek jest sformułowany zbyt ogólnie, co uniemożliwia ocenę charakteru żądanej informacji. Skarżący podkreślili, że przedstawili wszelkie niezbędne dane umożliwiające [...] SA odnalezienie dokumentacji, której dotyczył wniosek z dnia 9.09.2013 r. Skarżący J.K. oraz J.K. wskazali nadto, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymali żadnych dokumentów o które zwracali się w złożonym wniosku. W odpowiedzi na skargę [...] S.A. w K. wniosła o umorzenie postępowania sądowego. Spółka wskazała, iż wyeliminowany został stan bezczynności występujący w sprawie. Argumentowano, iż pismem z dnia 4.07.2014 r. [...] SA poinformowała skarżących, iż nie odnalazła w swoich zasobach żadnych dokumentów, których dotyczył wniosek. Spółka podkreśliła, że w sprawie nie sposób twierdzić, iż nie udostępniła ona żadnych informacji publicznych, bowiem w prowadzonej korespondencji poinformowała ona skarżących o tym jakie urządzenia posadowione są na wskazanej we wniosku nieruchomości i o związanych z tym okolicznościach, nie przekazując jedynie dokumentów o których doprecyzowanie się zwracała. Nie sposób więc uznać, że opóźnienie w rozpoznaniu wniosku wynikało z oczywistego naruszenia ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący w piśmie z dnia 23.07.2014 r. wskazali, że mimo treści pisma [...] z dnia 4.07.2014 r. informującego o nie odnalezieniu żadnych dokumentów odnoszących się do wniosku skarżących, ich wniosek z dnia 9.09.2013 r. – nie został w dalszym ciągu rozpatrzony. Powyższe zaś pismo nie może być traktowane jako rozpatrzenie skargi w ramach samokontroli organu. Podkreślono, iż wniosek skarżących określił zakres dokumentów, które interesują skarżących (decyzje, protokoły, mapy, plany dotyczące nieruchomości nr [...] w miejscowości G. ). W sprawie nie zostało też wydane rozstrzygnięcie odmawiające udostępnienia informacji publicznej lub umarzającej powstępowanie w tym przedmiocie. Z ostrożności procesowej, w przypadku niepodzielenia przez sąd powyższego stanowiska, skarżący wnieśli o zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Przedmiotem kontrolowanej sprawy jest bezczynność [...] S.A. w K. dotycząca nieudostępnienia informacji publicznej, obejmującej dokumentację związaną z wybudowaniem infrastruktury energetycznej na działkach stanowiących własność skarżących J.K. i J.K. Postępowanie w powyższym przedmiocie wszczęte zostało pismem skarżących z dnia 9.09.2013 r. Na wstępie należy wskazać, iż bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy wniosek dotyczy dostępu do informacji, będącej informacją publiczną, a zobowiązany do jej udzielenia organ nie udziela tej informacji wnioskodawcy, nie informuje o innym sposobie otrzymania danej informacji, nie informuje o nieposiadaniu wnioskowanej informacji publicznej, ani też nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji lub też decyzji umarzającej postępowanie we wskazanym przedmiocie (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 11.07.2014 r. II SAB/Kr 177/14). Jeżeli zatem, podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej nie podjął żadnej z wyżej wskazanych czynności lub rozstrzygnięć, to dla zasadności skargi na bezczynność nie mają znaczenia okoliczności, z powodu których określona informacja publiczna nie została wnioskodawcy udostępniona. Mając na uwadze treść żądania skarżących oceny w kontrolowanej sprawie wymagało, czy żądane przez J.K. oraz J.K. dokumenty, stanowią informację publiczną oraz, czy wskazana spółka akcyjna - jest podmiotem zobowiązanym do ich udostępnienia. W związku z powyższym należy wskazać, że z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6.09.2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.; dalej ustawa powoływana jako u.d.i.p.) wynika, iż każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu w trybie i na zasadach określonych w tej ustawie. Udostępnieniu podlegają w szczególności informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, którymi w szczególności są akty administracyjne oraz inne rozstrzygnięcia (art. 6 ust. l pkt 4 lit. a ustawy). W świetle powołanego przepisu nie ulega zatem wątpliwości, że wnioskowane przez skarżących kopie decyzji administracyjnych oraz innych dokumentów związanych z procesem inwestycyjnym, obejmującym budowę linii energetycznej - posiadają charakter informacji publicznej. Stanowisko to nie budzi także wątpliwości w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 maja 2008r. sygn. akt IV SA/Po 545/2007; LexPolonica nr 2054145 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 kwietnia 2011r.; sygn. akt IV SAB/Wr 20/2011; LexPolonica nr 3937797). Odnosząc się natomiast do kwestii, czy [...] S.A. w K. jest podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej należy wskazać, że zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązek udostępnienia informacji publicznej nałożony został na "władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne". W orzecznictwie sądowowadministracyjnym podkreśla się, że wymienione w tym przepisie pojęcie "zadania publiczne" jest szersze od zakresu pojęcia "zadania władzy publicznej". "Zadania publiczne" mogą być wykonywane także przez podmioty niemające statusu "władzy publicznej". Zadania publiczne są przy tym realizowane powszechnie i są użytecznie dla ogółu, służąc zarazem osiąganiu celów wskazanych w Konstytucji RP i ustawach (por. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010r.; sygn. akt I OSK 851/2010; LexPolonica nr dok.: 2552873). Mając powyższe na uwadze, ocenić zatem należało, czy przedsiębiorstwo, któremu w kontrolowanej sprawie zarzucono bezczynność (przedsiębiorstwo energetyczne) realizuje (wykonuje) także określone zadania publiczne, w rozumieniu powyżej przedstawionym. W powołanym orzeczeniu NSA zauważono, że — zarówno dystrybucja energii elektrycznej jak również inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne, ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistnianie dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP - są "zadaniami publicznymi", o których mówi powołany wyżej przepis. Ta zaś okoliczność, nakłada na przedsiębiorstwo energetyczne obowiązek udzielenia informacji dotyczącej sfery związanej z wykonywaniem przez to przedsiębiorstwo zadań publicznych. Zaprezentowany pogląd, sąd w składzie orzekającym w pełni podziela. W tej sytuacji należało więc uznać, że [...] S.A. w K. był podmiotem, zobowiązanym - co do zasady - do udzielenia informacji, stanowiącej informację publiczną, objętej wnioskiem J.K. oraz J.K. z dnia 9.09.2013 r. Stosownie natomiast do art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2 tego przepisu, będące w posiadaniu informacji. Należy przy tym zauważyć, iż [...] S.A. w K. w piśmie z dnia 4.07.2014 r. oświadczyła, że w zasobach Spółki nie zostały odnalezione dokumenty, w szczególności decyzje administracyjne, które stanowiłyby informację publiczną, a które odnosiłyby się do nieruchomości będących własnością skarżących i które byłyby związane ze znajdującymi się na tych nieruchomościach urządzeniami energetycznymi. Uznać zatem trzeba, iż odpowiedź Spółki wyrażona w cytowanym piśmie, stanowi podstawę do umorzenia postępowania sądowego w przedmiocie bezczynności organu odnoszącej się do udostępnienia informacji publicznej. Jeżeli bowiem podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano powyższy wniosek, nie dysponuje daną informacją, powinien zawiadomić o tym żądającego udzielenia informacji. Nie ma natomiast obowiązku wydania decyzji administracyjnej. Forma decyzji została przewidziana przez ustawodawcę wyłącznie dla rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia informacji, względnie o umorzeniu postępowania w powyższym przedmiocie (por. art. 16 u.d.i.p.). Powyższe świadczy o tym, że Spółka rozpoznała wniosek skarżących J.K. oraz J.K. z dnia 9.09.2013 r., usuwając tym samym istniejący w tym zakresie stan bezczynności. Skoro zatem, na dzień orzekania w kontrolowanej sprawie [...] S.A. nie pozostaje w bezczynności, bezprzedmiotowe stało się postępowanie sądowe. Celem tego postępowania było bowiem nakazanie podmiotowi zobowiązanemu do udzielenia informacji publicznej wydanie określonego aktu lub podjęcia określonej czynności. W związku z powyższym, sąd na podstawie art. 160 par. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2010 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej ustawa powoływana jako p.p.s.a.) umorzył w tym zakresie postępowanie sądowe, o czym orzeczono w pkt III wyroku. Wskazany przepis stanowi, że sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe także z innych przyczyn niż cofnięcie skargi lub śmierć strony. Nie ulega przy tym wątpliwości, że organ ([...] S.A. w K. ) udzielił skarżącym odpowiedzi na złożony przez nich wniosek z dnia 9.09.2013 r. już po wniesieniu do sądu administracyjnego skargi na bezczynność tej Spółki. Trzeba jednak zauważyć, iż załatwienie wniosku J.K. oraz J.K. , w sposób jaki ma miejsce w kontrolowanej sprawie, nie zwalnia sądu z obowiązku orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność Spółki miała miejsce rażącym naruszeniem prawa. Obowiązek ten wynika z art. 149 par. l zd. 2 p.p.s.a. Oceniając powyższy aspekt sprawy sąd uznał, iż bezczynność spółki miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt I wyroku). Ocena taka wynika z faktu, iż z samego już wniosku złożonego przez J.K. oraz J.K. z dnia 9.09.2013 r. zawierającego żądanie udostępnienie informacji publicznej – wynikał obowiązek organu załatwienia tego żądania, w sposób wskazany na wstępie uzasadnienia. Stanowisko Spółki prezentowane w pismach z dnia 28.10.2013 r. oraz z dnia 10.02.2014 r., nie może zmienić powyższej oceny. Podkreślić jednocześnie należy, iż od daty wezwania spółki przez skarżących do udostępnienia informacji publicznej, do dnia udzielenia odpowiedzi w piśmie z dnia 4.07.2014 r. minęło około 10 miesięcy. Tak długi okres załatwienia sprawy, musi oznaczać rażące naruszenie prawa, skoro art. 13 u.d.i.p., wskazuje zasadę, iż udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Stosownie do art. 149 par. 2 p.p.s.a. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Mając na uwadze cytowany przepis, sąd w pkt III wyroku orzekł o wymierzeniu [...] S.A. w Krakowie grzywny w wysokości 200 zł. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, art. 201 par. 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. (pkt IV wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło