II SAB/Kr 240/17

WyrokWSA w Krakowie2017-12-18

Skład orzekający: Magda Froncisz, Mirosław Bator, Anna Szkodzińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie samowoli budowlanej, polegającej na niwelacji terenu i budowie nasypu, poprzez przedwczesne przekazanie wniosku innemu organowi bez należytego ustalenia swojej właściwości?
Ratio decidendi
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dopuścił się bezczynności, ponieważ przedwcześnie uznał się za organ niewłaściwy i przekazał wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie samowoli budowlanej innemu organowi, nie dokonując przy tym wystarczających ustaleń co do swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Przekazanie wniosku w trybie art. 65 § 1 kpa nie wyklucza stwierdzenia bezczynności, jeśli nastąpiło bez podstaw. Sąd zobowiązał organ do wydania aktu administracyjnego w terminie miesiąca, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.
Stan faktyczny
B. K. złożył wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie samowoli budowlanej dotyczącej niwelacji terenu i budowy nasypu przez M. W. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. uznał się za niewłaściwy i przekazał wniosek Burmistrzowi Miasta T. B. K. złożył zażalenie na bezczynność organu, a następnie skargę do WSA w Krakowie. Skarga została uwzględniona, a organ zobowiązany do wydania aktu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. do wydania w terminie 1 miesiąca aktu administracyjnego w sprawie wniosku B. K. z dnia 4 listopada 2016 r.; stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia NSA Anna Szkodzińska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 grudnia 2017r. sprawy ze skargi B. K. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. I. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. do wydania w terminie 1 miesiąca aktu administracyjnego w sprawie wniosku B. K. z dnia [...] listopada 2016 r.; II. stwierdza, że bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. w załatwieniu wniosku B. K. z dnia 4 listopada 2016 r. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. na rzecz skarżącego B. K. kwotę [...]zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SAB/Kr [...] Uzasadnienie W dniu 8 listopada 2016 r. B. K. w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w C. złożył wniosek o "wszczęcie postępowania w przedmiocie samowoli budowalnej na skutek prac budowlanych wykonanych przez M. W. na nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] działki nr [...], [...] i [...]". We wniosku B. K. wskazał, że roboty polegały na nawiezieniu ziemi z kamieniem i podwyższeniu terenu o 2,5 m względem działki [...] będącej własnością wnioskodawcy. M. W. nie dysponuje decyzją o pozwoleniu na budowę, bowiem decyzja z dnia 27 kwietnia 2007 r. o pozwoleniu na budowę zjazdu wygasła, a decyzja z dnia 22 stycznia 2007 r. o pozwoleniu na budowę stacji LPG wygasła. Wobec powyższego wnioskodawca sformułował żądanie nakazania inwestorowi rozbiórki wykonanego nasypu i przywrócenia terenu do stanu sprzed wykonania prac. W dniu 14 listopada 2016 r. Inne na podstawie art. 65 § 1 kpa przekazał wniosek Burmistrzowi Miasta T. wskazując, że on sam nie posiada kompetencji w zakresie wydawania decyzji dot. wyrównania i niwelacji terenu działki. Stwierdził też Inspektor, że takie roboty mogłyby zostać uznane za rozpoczęcie robót przygotowawczych na budowie, gdyby teren był objęty pozwoleniem na budowę. W piśmie z dnia 2 grudnia 2016 r. B. K. wyraził niezadowolenie ze sposobu załatwienia jego wniosku i stwierdził, że obecnie M. W. nie legitymuje się ważną decyzją o pozwoleniu na budowę, wykonane przez nią prace stanowią samowolę budowlaną, a usunięcie jej skutków leży w kompetencjach organu architektoniczno- budowlanego jakim jest PINB. W dniu 15 grudnia 2016 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. zwrócił się do Starosty o przekazanie informacji na temat wydanych na rzecz M. W. decyzji o pozwoleniu na budowę. W dniu 28 grudnia 2016 r. PINB uzyskał informację, że decyzją z dnia 11 lutego 2014 r. odmówiono M. W. udzielenia pozwolenia na budowę stacji LPG, a decyzję tę organ odwoławczy uchylił w dniu 16 maja 2014 r. Postępowanie w sprawie od czerwca 2014 r. pozostaje zawieszone. W piśmie z dnia 29 grudnia 2016 r. kierowanym do B. K. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. podtrzymał swoje stanowisko. Wskazał, że "dokonanie wyrównania (nawiezienie ziemi z kamieniem) i niwelacja terenu aby mogło zostać uznane za rozpoczęcie robót przygotowawczych na budowie o których mowa w art. 41 P.b. – teren, na którym są one wykonywane, musi być objęty pozwoleniem na budowę". W dniu 30 stycznia 2017 r. B. K. wniósł, w trybie art. 37 kpa, do Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. zażalenie na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. Pismem z dnia 16 maja 2017 r. [...] Wojewódzki Nadzoru Budowlanego w K. zawiadomił B. K., w trybie art. 237 § 3, § 4, art. 238 § 1 kpa o uznaniu jego skargi za nieuzasadnioną. W dniu 5 stycznia 2017 r. B. K. wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. domagając się zobowiązania organu do "wszczęcia postępowania w sprawie samowoli budowlanej polegającej na niwelacji terenu i budowli (nasyp) na działkach [...], [...] i [...]" oraz zobowiązania Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do wyznaczenia PINB dodatkowego terminu załatwienia sprawy oraz zarządzenia wyjaśnienia przyczyn i ustalenia winnych niezałatwienia sprawy w terminie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddaleni skargi podtrzymując stanowisko zawarte w pismach kierowanych do skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. dopuścił się bezczynności w należytym załatwieniu podania skarżącego, uznając przedwcześnie, że nie jest organem właściwym i przekazując podanie innemu organowi w trybie art. 65 § 1 kpa. Zdaniem Sądu, przekazanie podania w tym trybie, skoro nie podlega kontroli instancyjnej, nie stanowi przeszkody w stwierdzeniu stanu bezczynności. Zobowiązany do likwidacji tego stanu organ będzie musiał jednak ustalić i uwzględnić aktualnie istniejący stan postępowań administracyjnych. Organ administracji, do którego wpłynęło podanie, w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić, czy zawiera ono w sobie żądanie wszczęcia postępowania jurysdykcyjnego, w którym prawa i obowiązki strony podlegają skonkretyzowaniu w formie decyzji. W razie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie organ bada przesłanki decydujące o jego właściwości w sprawie. Do podstawowych obowiązków organów administracji publicznej należy ustalanie swojej właściwości (rzeczowej, miejscowej, instancyjnej) w każdej sprawie, której dotyczy podanie. Przekazanie podania do innego organu w trybie art. 65 § 1 kpa może nastąpić po wykluczeniu przez organ, do którego ono wpłynęło swojej właściwości do rozpoznania sprawy i po jednoznacznym ustaleniu, że właściwym w tej sprawie jest inny organ. Organ administracji publicznej może przekazać sprawę do załatwienia innemu organowi tylko wtedy, gdy nie istnieją żadne wątpliwości co do zakresu żądania strony i oczywiste jest, że organ, do którego zwróciła się strona, nie jest właściwy do załatwienia zgłoszonych wniosków. Pismo B. K. z dnia 4 listopada 2016 r. było niewątpliwie wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego. Zawierało dane pozwalające na ustalenie przedmiotu postępowania, charakteru oczekiwanego rozstrzygnięcia, a także wskazujące na prawdopodobne źródło interesu prawnego zgłaszającego żądanie. Znajdowała się też w nim informacja o dwóch decyzjach o pozwoleniu na budowę, które nie są już aktualne, ale którymi miała dysponować sprawczyni "samowoli budowlanej". Wnioskodawca wyraźnie więc wskazał, że jego zdaniem wykonana "niwelacja – nasyp" jest obiektem podlegającym reglamentacji prawa budowlanego, M. W. określił jako inwestora - sprawcę samowoli budowlanej, a żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego skierował do organu samowolą budowlaną się zajmującego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. nie dokonując żadnych sprawdzeń i ustaleń uznał swą niewłaściwość. Ocenę, że przedmiot, którego wniosek dotyczył, nie podlega nadzorowi budowlanemu, organ oparł więc tylko i wyłącznie na informacjach zawartych w podaniu. Nie dokonał jego kontroli (oględzin), nie ustalił jego ewentualnego związku rzeczowego i czasowego z postępowaniem o pozwolenie na budowę stacji LPG, czy też o pozwolenie na budowę zjazdu, o którym mowa we wniosku, nie wykluczył wreszcie czy nie stanowi on (skoro skarżący używa też nazwy "nasyp") samodzielnego obiektu budowlanego. Stwierdzić więc należy, że przekazanie podania nastąpiło bez dostatecznych podstaw, a tym samym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. popadł w stan bezczynności. Dlatego też skargę, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym należało uwzględnić zobowiązując organ jak w punkcie I wyroku. Brak jest podstaw do uznania, aby stwierdzona bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. Orzeczenie rażącego naruszenia prawa jest zastrzeżone dla najbardziej jaskrawych przypadków długotrwałej bierności organów. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Przyjąć należy, że niezałatwienie wniosku nie było skutkiem celowego działania, czy lekceważenia podmiotu wnioskującego, a wynikało z przekonania o zasadności przyjętego stanowiska. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło